Asset 14

Zeer gevaarlijk slabbetje

Column: Zeer gevaarlijke slabbetjes

‘Als vrouw kun je niet gewoon zeggen dat je geen kind wilt. Je moet een of ander groot plan of idee hebben wat je in plaats daarvan gaat doen. En je kunt er maar beter voor zorgen dat het iets geweldigs is. En dat je overtuigend kunt uitleggen, zelfs nog vóór het gebeurt, hoe je leven eruit zal zien.’

Ik zit met mijn vriendin D. in het vliegtuig en lees dit aan haar voor. Het komt uit het boek Moederschap van Sheila Heti. Heti – eind dertig en (nog) kinderloos – schrijft over haar aarzelingen rondom het moederschap. Vele vrouwen om haar heen krijgen kinderen, zij vraagt zich af of haar vriend gelijk heeft: is het ouderschap echt zoiets als een ‘akker ploegen’? En zouden kunstenaars zoals zij, die in feite elke dag al hun eigen kunstenaarsakker te ploegen hebben, die ouder-akker links moeten laten liggen? Ouder zijn, zo stelt haar vriend, is de perfecte job: het is enorm moeilijk, maar alleen jíj kunt het doen. Dat is dubbelop, zegt hij, want is kunst maken niet precies zo?

D. en ik zijn op weg naar Edinburgh, we gaan een vriendin opzoeken (een uitstapje dat overigens vast een stuk lastiger was geweest als we baby’s gehad hadden) en we hebben het al de hele reis over moederschap. We zijn beide eind twintig, en zoeken naarstig naar verzekeringen dat het kan, dat het in onze macht ligt. Dat onze relatie er stabiel genoeg voor is, dat onze carrière er stabiel genoeg voor is, dat wij er zelf stabiel genoeg voor zijn. Dat – niet onbelangrijk – het klimaat er in ieder geval waarschijnlijk niet stabiel genoeg voor is.

‘Moet je luisteren,’ zeg ik tegen D. Het vliegtuig is net opgestegen en we kunnen Schiphol in de verte nog zien liggen. ‘Moet je luisteren, hier zegt haar vriend dat je ófwel een groot kunstenaar en een middelmatige ouder kunt zijn, of omgekeerd, maar nooit echt goed in beide, omdat kunst en ouderschap nu eenmaal allebei al je tijd en aandacht opeisen.’
‘Je klinkt bezorgd?’ zegt D. Zij heeft me zelf dit boek aangeraden met het bijschrift dat het geweldig was, dus ik vind dat ze nu een beetje naïef doet. ‘Natuurlijk maak ik me zorgen!’ zeg ik. ‘Ik wil heel graag dichter worden, en schrijver, maar betekent dat dat ik zo’n afwezige don’t-care-moeder word? Ik bedoel, ik ben ook docent, kan ik een goede schrijfster, een goede docent en een goede moeder worden? Mijn onderbroek begint al te lubberen bij de gedachte.’
‘En hiermee wil jij aangeven dat je vindt dat een vrouw alleen een goede moeder is als ze haar werk op een tweede plaats zet, dat een schrijver alleen een goede schrijver is als ze niet ook voor een kind zorgt, en dat je als vrouw je onderbroek absoluut nooit mag laten lubberen? Iduna Iduna, heb jij soms liggen huilen in de schoot van Thierry Baudet? Jij hebt nog veel te leren.’

Een week later lees ik in de Groene Amsterdammer een artikel van Marja Pruis over de combi moederschap en schrijverschap. Ze citeert de Oostenrijkse schrijfster Elfriede Jelinek: ‘Heel af en toe schrijft een vrouw een oeuvre, iets groots, iets gevaarlijks, maar meestal blijft het bij een paar mooie kleine dingetjes.’ Ook Connie Palmens opvatting over kinderen en schrijven passeert: ‘Het is het één of het ander, niet allebei.’
Ik leg het voor aan mijn vriend, die de was staat op te hangen. ‘Ik vind het heel ontmoedigend allemaal,’ zeg ik treurig terwijl ik een natte boxershort uit de wasmand haal. ‘Als Jelinek en Palmen het zeggen, dan moet het waar zijn.’
‘Hee hallo,’ zegt mijn vriend. ‘Wanneer zeiden zij dat? Driehonderd jaar geleden? Kijk om je heen joh! Denk je nou dat moederschap nog steeds alleen iets van moeders is?’

Als de was hangt, stuur ik het artikel door aan D. ‘Misschien kan het toch allebei?’ schrijf ik. ‘Grote, gevaarlijke dingen doen en tegelijkertijd slabbetjes wassen en praten over babyvoeding aan de rand van een winderige speeltuin?’
‘Ik kan niet wachten’, schrijft ze terug.

Mail

Iduna Paalman (1991) is al bijna vier jaar columnist voor Hard//hoofd. Haar poëziedebuut ‘De grom uit de hond halen’ verscheen in het najaar van 2019 bij Querido. Ze won er de Poëziedebuutprijs 2020 mee. Ze publiceerde onder meer in De Gids, De Revisor, De Groene Amsterdammer en NRC Handelsblad.

Daphne Prochowski is een illustrator uit Groningen. Haar werk is te omschrijven als kleurrijk en verhalend.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Speaker

Speaker

Tijdens het installeren van een dichtende speaker aan de rand van een weiland, wil Werner zich niet vergelijken met kunstenaar Guido van der Werve, maar veel resoneert. In EYE is nog tot 29 mei een tentoonstelling te zien van Van der Werve. Hij leerde Werner over de kansen in melancholie. Lees meer

Dit is geen NFT, maar een simpele jpeg - weliswaar zonder uitstoot

Ook feministische NFT’s zijn een aanslag op het milieu

Feministisch platform The TittyMag wil het NFT-aanbod diverser maken. Kan het platform die markt niet beter links laten liggen? Lees meer

 1

Vat het nou alsjeblieft niet persoonlijk op

Corona lijkt alweer bijna iets uit het verleden maar de financiële effecten ervan zijn nog steeds voelbaar in de culturele sector. Vivian Mac Gillavry blikt terug op een periode waarin bestuurders kunstenaars zonder schuld of schaamte voor de bijl gooiden. Lees meer

Slachtoffers van zinloos gekwel

Slachtoffers van zinloos gekwel

Marthe van Bronkhorst buigt zich met verbazing over wat mensen bereiken in een sportschool: "Duizend uur spieren trainen en ze nooit inzetten in het gevecht. Honderd keer gooien en nooit iets raken: lang leve de nutteloosheid." Lees meer

Interview met kunstenares Nina Goedegebure

'In ziekenhuizen moet je ook naar kunst kunnen kijken en koffiedrinken'

Interview met kunstenares Nina Goedegebure over hoe ze houvast vond in de ziekenhuisgalerie en daar een boek over maakte. Lees meer

 1

Pim Fortuyn, aartsvader van conservatieve camp

Twintig jaar na de moord op Pim Fortuyn is camp een belangrijk onderdeel van extreem-rechtse politiek geworden. Hoe komt de bal weer bij 'ons' te liggen? Lees meer

Dit is geen ode 2

Dit is geen ode

'In dit land word je aan stukken gescheurd. / Ik verzamel jouw gescheurde stukken vlees. / Ik bak je op 200 graden. / Ik deel je uit.' In harde dichtregels verkent Shabnam Baqhiri hoe het is om je echt aan te passen en waarom dit soms noodzakelijk en juist goed is. Lees meer

Column: Een nog onbekend familielid

Een nog onbekend familielid

De ouders van Eva lijken de geboorte van een nieuw familielid te beschouwen als een vrijbrief om wel erg persoonlijke vragen op hun dochter af te vuren. Lees meer

Nieuws in beeld: Voor de klas? Mij niet gezien!

Voor de klas? Mij niet gezien!

Tien jaar geleden waren er zo'n 3000 à 4000 docenten nodig. Vorig jaar 18.000. Lees meer

Nieuws in beeld: Steek je hand op als ook jij...

Steek je hand op als ook jij...

De politie registreerde bijna 40 procent meer gevallen van seksueel grensoverschrijdend gedrag. Lees meer

Train je ego (maar zorg dat het tegen een stootje kan) 1

Train je ego (maar zorg dat het tegen een stootje kan)

Luuk Schokker leerde dat een groot ego bij het schrijven geen overbodige luxe is. Je onzekerheid omarmen maar tegelijkertijd een ego kweken. Hoe doe je dat? Luuk legt het uit. Lees meer

A Sacred Slut_Daan Timmer_Lena Plantinga

A Sacred Slut

Je bent vrouw, het is zomer en je wil wat. Klaarkomen, bijvoorbeeld. In dit broeierige nieuwe kortverhaal van Lena Plantinga speelt een jonge vrouw met zichzelf en het lot. Een verhaal over zoeken naar je seksuele zelf, en haar aantreffen onder het juk van je seksuele verleden. Lees meer

Koningen van de dansvloer 2

We zijn allemaal koningen en lakeien

Marthe van Bronkhorst vraagt zich af waarom zoveel mensen dol zijn op het koningshuis: "Ik heb de Oranjes nog nooit op één originele gedachte of uitzonderlijk talent kunnen betrappen. Waarom willen we dan toch zo graag klappen, juichen, buigen?" Lees meer

drie figuren zitten voor een groot raam aan een tafeltje iets te drinken, twee van de figuren zitten op een stoel, een van de figuren zit in een rolstoel

Het café

Rolstoelen en sigaretten, is er meer te beleven in een revalidatiecentrum? In de columnreeks “De Revalidanten” neemt Tiare van Paridon ons mee in haar angsten en ontdekkingen als revalidant. Ze beschrijft vijf weken lang haar groeiende gewaarwording van een weigerachtig lichaam en wat het betekent om buiten de veilige muren van het centrum een fysieke beperking te hebben. Deze week het laatste deel: over het belang van fysieke toegankelijkheid. Lees meer

Vrouwen van kleur! Stop met uitblinken en sluit je aan bij de dutjesrevolutie! 1

Vrouwen van kleur! Stop met uitblinken en sluit je aan bij de dutjesrevolutie!

Bij uitstek vrouwen van kleur gaan onderdoor aan de hoge eisen die hun werkomgevingen aan hen stellen, omdat ze constant moeten bewijzen even harde werkers te zijn als hun witte mannelijke collega's door veel meer dan hen te doen. Tijd dus om eens languit dwars te zitten: tijd voor de dutjesrevolutie! Lees meer

Nieuws in beeld: Als de prijzen de frituurpan uit rijzen

Als de prijzen de frituurpan uit rijzen

Consumenten zitten in de patatten. Lees meer

Een lichaam dat liefde opwekt

Een lichaam dat liefde opwekt

Een fragment uit Emy Koopmans 'Tekenen van het universum' over een lichaam dat gelooft dat het moet krimpen om het waard te zijn te worden liefgehad. Lees meer

een persoon duwt een rotsblok een berg op terwijl die ingehaald wordt door iemand op een fiets

Hoop

Rolstoelen en sigaretten, is er meer te beleven in een revalidatiecentrum? In de columnreeks “De Revalidanten” neemt Tiare van Paridon ons mee in haar angsten en ontdekkingen als revalidant. Ze beschrijft vijf weken lang haar groeiende gewaarwording van een weigerachtig lichaam en wat het betekent om buiten de veilige muren van het centrum een fysieke beperking te hebben. Deze week deel IV: over Sisyphus als raadgever. Lees meer

De twee realiteiten van Rusland

De twee realiteiten van Rusland

Russische feministen blijven onder grote druk van het regime nieuwe vormen van activisme bedenken. Een interview met drie anti-oorlogsactivisten. Lees meer

Column: Feestjes waar je niemand kent

Feestjes waar je niemand kent

Feestjes waar ze niemand kent vergen enige moed van Eva om naartoe te gaan, maar hebben tegelijkertijd hun voordelen. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd! 

Als je je nu aansluit, dan ontvang je jaarlijks gesigneerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars. Meld je vóór 1 juni aan en ontvang deze zomer al je eerste kunstwerk én je eigen Hard//hoofd-tasje. Veel verzamelplezier!

Steun en verzamel