tickets
Asset 14

Jouw haar is ook mooi, hoor

Column: Jouw haar is ook mooi, hoor

‘Zo, dát is tof haar!’ Ik draaide me om. Het was nog geen tweehonderd meter lopen van het podium waar Mika had opgetreden naar het podium waar het volgende concert zou beginnen, maar in de festivalmensenmassa schuifelden we langzaam vooruit. Ik droeg mijn haar – een gigantische hoeveelheid krullen waar ik decennialang onzeker over ben geweest – los, ik had gedanst als een bezetene, het kon me allemaal niet zoveel meer schelen. En daar, op het zandpad, riep achter me iemand iets wat ik wel vaker hoorde maar nooit helemaal geloofde, namelijk dat ik tof haar had. Ik draaide me om, lachte de jongen van wie het kwam breed toe en zei: ‘Dankjewel!’

Maar nu komt het: de opmerking was niet voor mij bedoeld. Eén seconde na mijn antwoord had ik het in de gaten. De jongen keek niet naar mij, hij keek naar heel iemand anders. Natuurlijk hoorde hij wel wat ik zei. We keken elkaar aan, ik werd rood, de jongen zei: ‘Haha, ja, eh, jouw haar is ook mooi hoor!’ Zijn vrienden lachten. Ik schaamde me, ik schaamde me de rest van het festival en nu nog steeds.

Deze week hebben we het op Hard//hoofd over trots, niet over schaamte, dat weet ik wel. Maar trots en schaamte liggen veel dichterbij elkaar dan we denken. Het ene moment zijn we trots op onze krullen, het andere moment schamen we ons diep. ‘Wie zich schaamt, verplaatst zich niet in zichzelf, maar in degene die hem veroordeelt,’ schreef journalist Floor Rusman afgelopen weekend in een steengoed essay over schaamte in NRC. Ze citeerde hierbij psychoanalyticus Louis Tas: ‘Gevoelsmatig, tegen beter weten in, identificeert de schamer zich met de minachter, als hij zich afhankelijk voelt van diens oordeel. Wanneer je je schaamt, heul je met de vijand. De haat richt zich tegen jezelf.’
Trots zou je kunnen beschouwen als precies het tegenovergestelde. Als je je niet identificeert met de minachter maar met de bewonderaar, kun je trots zijn. Op jezelf, op iemand anders, op een kapsel, op je land, op alles eigenlijk. Maar hoewel het tegengestelde emoties zijn, hebben trots en schaamte elkaar geregeld nodig. Hoe vaak is het niet zo dat je schaamte moet overwinnen om je trots te voelen, of trots moet overwinnen om toe te kunnen geven dat je je schaamt?

Bij trots en schaamte moet ik ook denken aan de theatervoorstelling God is een moeder van de makers Marcus Azzini, Nazmiye Oral en Sidar Toksöz. Op basis van tientallen interviews met homoseksuelen en hun moeders, en hun eigen ervaringen met seksualiteit, religie en familie, gaan ze met elkaar en het publiek in gesprek. Wat gebeurt er als God voor je kind gaat? Oral en Azzini spreken over haat, afwijzing, voorzichtige toenadering, Toksöz, die in een atheïstisch gezin opgeroeide, zegt: ‘Ik zou geen, echt in de verste verte geen reden kunnen bedenken waarom mijn moeder mij zou verstoten. Zij is eigenlijk altijd trots op mij, ook als ik er een zooi van maak. Gewoon, omdat ik haar zoon ben.’

Ouderlijke trots, zo normaal als het lijkt. Ook in mijn gezin konden we zijn wie we waren, mijn ouders waren bewonderaars – kritische bewonderaars, betwetende bewonderaars, bezorgde bewonderaars, dat wel, maar bewonderaars. Hoe het moet zijn je als kind geminacht te voelen, wat trots dan voor gevechtsaangelegenheid wordt!

Soms sta ik voor de spiegel en wens ik uit de diepste krochten van mijn haarvaten een steil en soepelvallend kapsel. Dan denk ik aan de jongen op het festival die vond dat ik tof haar had, en hoe ik dat even geloofde. Wordt die opmerking minder waar als je weet dat zo’n jongen het niet tegen jou had? Ik ben er nog steeds niet uit.

Mail

Iduna Paalman (1991) is schrijver en dichter. Haar poëziedebuut ‘De grom uit de hond halen’ verscheen in het najaar van 2019 bij Querido.

Joëlle de Ruiter (1994) is een illustrator uit Groningen met een stevig zwak voor vorm en vlak.

Lees verder Lees verder

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Zonder advertenties en helemaal gratis.

En dat heeft resultaat. Hard//hoofd’ers Iduna Paalman en Joost Oomen werden dit jaar door de Volkskrant verkozen tot literair talent van het jaar.

Een plek als Hard//hoofd kan alleen bestaan met jouw steun. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunstwerken van veelbelovende makers, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan
het laatste
TIP: Tien verloren ballonnen

Tien verloren ballonnen

Het mooiste en tegelijk meest hartverscheurende wat Jan de afgelopen tijd zag. "Het is tien keer dezelfde levensles, die met een aan mishandeling grenzende regelmaat wordt herhaald: eerst wordt het allemaal alleen maar minder, en daarna komt aan alles ook nog eens een einde." Lees meer

Tip: Doe het op een driekwartsmaat

Doe het op een driekwartsmaat

Marte Hoogenboom leed onder haar luiheid. Tot ze haar gevoel voor ritme terugvond in de wals. Een tip om te leven in driekwartsmaat. Lees meer

Tip: Praat over je begrafenis 1

Praat over je begrafenis

Emma Stomp wilde als zevenjarige dansen rondom de grafkist van haar overgrootmoeder, maar dat bleek niet de bedoeling. Nu, bijna twintig jaar later, vraagt ze zich af: waarom vieren we de dood niet? Een tip om te praten over je begrafenis. Lees meer

Column: Een muur om tegenaan te leunen 1

Een muur om tegenaan te leunen

Tijdens het oppassen wordt Iduna Paalman geconfronteerd met de overbodigheid van haar behulpzame en correcte karakter. Want hulp vragen, en hulp accepteren, is nog niet zo makkelijk. Lees meer

Tip: Word (een klein beetje) volwassen

Word (een klein beetje) volwassen

Else Boer heeft na jaren ontdekt dat volwassen zijn niet alleen maar gaat over saaie banen en belastingen. Een beetje volwassenheid is namelijk best prettig. Een tip om te gaan adulten. Lees meer

 Menselijkheid in de knop gebroken

Menselijkheid in de knop gebroken

Yasmin Veenman ziet menselijkheid in de manier waarop we met bloemen omgaan. Jaloers ziet ze toe hoe zij hun schoonheid met kwetsbaarheid vermengen. Lees meer

Tip: Wees een exoot

Wees een exoot

Eva van den Boogaard ontwaakt in een onbekend huis. Is zij hier de vreemdeling? Of is het vooral vreemd dat haar gastheer haar dat laat denken? Een tip om je niet neer te leggen bij xenofobie. Lees meer

 Wat betekent het om erbij te horen?

Wat betekent het om erbij te horen?

In deze extra Beeldspraak, speciaal voor de Trotse week, zoomt Alex Avgud in op de lichamen van zij die zich niet aan de norm wensen te houden: migranten, lhbt'ers of beide. Lees meer

Train je trots

Train je trots

Roos Wolthers besefte dat ze eigenlijk nooit trots is op zichzelf. Sterker nog: ze ziet vooral wat ze verkeerd doet. Maar trots kun je trainen. Een tip om je eigen prestaties te benoemen. Lees meer

Ga zweven

Ga zweven

Ooit had ze er weinig mee, maar tegenwoordig staat Jihane Chaara open voor het zweverige. Ze maakt plezier met tarotkaarten en voelt de vibes van mensen op een feestje. Een tip om ‘de’ waarheid wat minder te serieus te nemen. Lees meer

Column: En zo is het goed?

En zo is het goed?

‘De toekomst ligt niet vast, ze ligt open,’ concludeert Iduna Paalman tijdens een intergalactische reis op 1 januari. 'Meer verantwoordelijkheid in 2020, en meer sterren zien.' Lees meer

 2020, tijd om te spelen met eten!

2020, tijd om te spelen met eten!

In Beeldspraak richt Hard//hoofd de lens op de wereld en biedt een andere kijk op het dagelijks leven. Deze keer met Marc Elisabeth, die tegen de 30 loopt, maar het spelen met eten nooit verleerd is! Lees meer

Luister naar je coupé

Luister naar je coupé

Nora van Arkel las het liefst een boek in de trein, maar stoorde zich aan pratende mensen in de stiltecoupé. Tot ze besloot de gesprekken in haar voordeel te gebruiken. Een tip om je niet te ergeren in het OV. Lees meer

Tip: Zeg je reisverzekering op

Zeg je reisverzekering op

Redacteur Wieneke van Koppen is er klaar mee, ze sluit geen speciale reisverzekering meer af als ze op avontuur gaat. 'Brave burgers betalen in vrijwel alle gevallen meer aan reisverzekeringen dan ze in hun leven uitgekeerd krijgen.' Lees meer

Column: So nice

So nice

Iduna Paalman heeft een VIP-kaart voor het concert van Guy Sebastian in de Melkweg in Amsterdam. 'Naast een korte meet-en-greet mag ik op de foto en eventueel een handtekening.' Lees meer

Tip: Geef jezelf een winterbeurt

Geef jezelf een winterbeurt

Ruby Sanders voelt zich ouder dan ooit en vraagt zich af: waarom geven we onze auto en fiets een winterbeurt, maar niet ons lichaam? Om daad bij woord te voegen maakt ze een afspraak bij Dr. Wang. Een tip om je eens te laten doorlichten bij een acupuncturist. Lees meer

Column: Een traan op de kerstbal

Een traan op de kerstbal

Voor Trudy zijn kerst en afscheid onlosmakelijk met elkaar verbonden, vertelt ze in haar laatste column op Hard//hoofd. Zoals tijdens de kerstvakantie 22 jaar geleden, toen er een postbode aanbelde met een onheilspellende expresbrief. Lees meer

 De dingen in de kamer zouden levenloze dingen zijn, zonder jou

De dingen in de kamer zouden levenloze dingen zijn, zonder jou

In Beeldspraak richt Hard//hoofd de lens op de wereld en biedt een andere kijk op het dagelijks leven. In deze Beeldspraak van Lotte van Uittert is niemand zo aanwezig als de afwezige mens in zijn eigen kamer. Lees meer

Tip: Luister eens echt naar tips

Luister eens echt naar tips

De Tip is 10! Anouk Evertse kijkt terug op haar favoriete tips en vraagt zich af waarom we zo verlangen naar tips van vreemden, terwijl adviezen van mensen die dichtbij ons staan vaak afschrikken. Een tip voor liefhebbers van tips. Lees meer

Tip: Neem je beste vriend(in) mee naar een kerstdiner

Neem je beste vriend(in) mee naar een kerstdiner

In deze tip uit 2018 geeft Emma Stomp een onmisbaar advies voor de feestdagen. Lees meer

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n platform is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunst, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan