tickets
Asset 14

Liefdesbrief jubileumeditie

Column: Liefdesbrief

Vandaag op Hard//hoofd: de vijftigste column van onze columnist Iduna Paalman! Speciaal voor deze mijlpaal schreef ze een liefdesbrief. Aan de aarde.

Lieve, lieve aarde,

Ik weet het, je lijdt. Je zit niet op een liefdesbrief te wachten. Je denkt: wie de fak is Iduna Paalman, wat is dit voor weeïge toestand, wat moet ik ermee. Mijn ijs smelt, mijn mensen verhongeren, mijn oerwoud klinkt als een kettingzaagorkest. Mijn steden zijn tot karkassen gebombardeerd, mijn ict’ers zijn gameverslaafde hackers. Mijn kunsten worden onvoldoende gesubsidieerd. Mijn presidenten zijn homohaters en hamburgereters, mijn kinderen maken hun eerste toetsen voor ze drie jaar zijn. Mijn keel doet pijn, mijn neus loopt. Ik heb echt andere dingen aan mijn hoofd. Hoepel op.

En ik geef je natuurlijk gelijk. Een liefdesbrief lost niets op. Als je liefdesbrief googelt kom je websites tegen die je vertellen hoe je zo’n brief moet schrijven (wat je überhaupt niet moet doen als je daarvoor het internet moet raadplegen), of je komt op de site van Happinez, die adviseert iedere dag een liefdesbrief aan jezelf te schrijven. Ik snap het, aarde, daar ga je moedeloos van kotsen.

Zelf schreef ik als veertienjarige mijn eerste liefdesbrief. Eigenlijk was het geen brief, maar een puzzel. Ik kocht een valentijnskaart met twee puppy’s erop, schreef binnenin de achteraf wat enge tekst ‘Ik vind je leuk. Weet dat.’, zonder vermelding van afzender, en liet pasfoto’s van mezelf maken. Ik durfde niet tegen de fotograaf te zeggen dat de foto’s een romantisch doeleinde dienden, dus liet ik hem in de waan dat ze voor mijn identiteitskaart waren. Eenmaal thuis knipte ik mijn ernstige gezicht in stukjes, deed die met de puppy’s in een envelop en stuurde het geheel naar een jongen uit mijn klas. De jongen reageerde nooit, maar ik voelde dat ik iets belangrijks had gedaan. Niet voor hem, maar voor mezelf. Het was na maanden ongelukkig verliefd te zijn geweest een ongelofelijke opluchting: hier is de waarheid en mijn in stukken geknipte hoofd. Succes ermee.

Soms lijkt het alsof we liefdesbrieven meer voor onszelf schrijven dan voor de ontvanger. Ik vrees, lieve aarde, dat ik je dan ook niet schrijf om je verder te helpen of beter te maken. Ik schrijf je om mezelf te verlichten. Om van mijn verantwoordelijkheden af te komen. Ik schrijf je omdat ik niet weet wat ik anders kan doen.

In 1938, zo kom ik tijdens het googelen tegen, publiceerde ene A. Roospenberg een handleiding voor het schrijven van liefdesbrieven. Hierin vergeleek hij liefdesbrieven met het gesproken woord, en noteerde hij dat aan de liefdesbrief een ‘diepere doordachtheid’ ten grondslag moest liggen, ‘[een] grootere nauwkeurigheid, waardoor de duidelijkheid bevorderd wordt, en – zoo wij ons althans daartoe in staat achten, schoonheid van woordenkeus en zinsopbouw.'

Dit mag misschien gedateerd klinken, en een liefdesbrief volgens de regels van een ander is geen liefdesbrief, maar ik doe hierbij toch een poging het ter harte te nemen. Want hoewel deze liefdesbrief dus vooral een egoïstische exercitie is, hoop ik, aarde, dat ik je die doordachtheid, duidelijkheid en schoonheid kan bieden. En wellicht ook wat troost.

Jij zegt nu waarschijnlijk: ‘Troost? Die term heb je zeker van de Happinez-website.’
En dan zeg ik: ‘Klopt, maar hebben ze daarmee niet een beetje een punt?’
Jij zegt: ‘Van al die “troost” smelten mijn ijsschotsen alleen nog maar sneller.’
Ik zeg: ‘Nou, als onze ministers iets vaker troostrijke liefdesbrieven zouden krijgen, zouden ze wellicht minder homo’s haten en minder hamburgers eten – denk je niet?’
Jij zegt: ‘Dit vind ik nu echt veel te weeïg worden allemaal.’
En ik zeg: ‘Nou ja, aarde, sorry hoor. Ik ben maar een krachteloze columnist, dit is het enige dat ik te bieden heb. Ik heb dit gewoon even nodig. En als je me laat, ga ik nu in de slotalinea eindelijk toekomen aan die liefdesverklaring waar ik al de hele tijd naartoe probeer te werken. Oké?’

Lieve, lieve aarde. Ik wil niet dat je kapot gaat. Ik wil de hele tijd bij je zijn, ik wil dat je opbloeit. Ik kus je op je koortsige wangen, je dooiende akkers, je door de hitte uitgeputte lijf, je kapot geschoten ramen. Ik zal voor je demonstreren, ik zal voor je staken. Ik heb je oneindig lief, hopelijk kun je ermee dealen. En ik beloof je, naïef maar welgemeend, eeuwige trouw. En beterschap.

Mail

Iduna Paalman (1991) is schrijver en dichter. Haar poëziedebuut ‘De grom uit de hond halen’ verscheen in het najaar van 2019 bij Querido.

Daphne Prochowski is een illustrator uit Groningen. Haar werk is te omschrijven als kleurrijk en verhalend.

Lees verder Lees verder

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Zonder advertenties en helemaal gratis.

En dat heeft resultaat. Hard//hoofd’ers Iduna Paalman en Joost Oomen werden dit jaar door de Volkskrant verkozen tot literair talent van het jaar.

Een plek als Hard//hoofd kan alleen bestaan met jouw steun. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunstwerken van veelbelovende makers, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan
het laatste
TIP: Tien verloren ballonnen

Tien verloren ballonnen

Het mooiste en tegelijk meest hartverscheurende wat Jan de afgelopen tijd zag. "Het is tien keer dezelfde levensles, die met een aan mishandeling grenzende regelmaat wordt herhaald: eerst wordt het allemaal alleen maar minder, en daarna komt aan alles ook nog eens een einde." Lees meer

Tip: Doe het op een driekwartsmaat

Doe het op een driekwartsmaat

Marte Hoogenboom leed onder haar luiheid. Tot ze haar gevoel voor ritme terugvond in de wals. Een tip om te leven in driekwartsmaat. Lees meer

Tip: Praat over je begrafenis 1

Praat over je begrafenis

Emma Stomp wilde als zevenjarige dansen rondom de grafkist van haar overgrootmoeder, maar dat bleek niet de bedoeling. Nu, bijna twintig jaar later, vraagt ze zich af: waarom vieren we de dood niet? Een tip om te praten over je begrafenis. Lees meer

Column: Een muur om tegenaan te leunen 1

Een muur om tegenaan te leunen

Tijdens het oppassen wordt Iduna Paalman geconfronteerd met de overbodigheid van haar behulpzame en correcte karakter. Want hulp vragen, en hulp accepteren, is nog niet zo makkelijk. Lees meer

Tip: Word (een klein beetje) volwassen

Word (een klein beetje) volwassen

Else Boer heeft na jaren ontdekt dat volwassen zijn niet alleen maar gaat over saaie banen en belastingen. Een beetje volwassenheid is namelijk best prettig. Een tip om te gaan adulten. Lees meer

 Menselijkheid in de knop gebroken

Menselijkheid in de knop gebroken

Yasmin Veenman ziet menselijkheid in de manier waarop we met bloemen omgaan. Jaloers ziet ze toe hoe zij hun schoonheid met kwetsbaarheid vermengen. Lees meer

Tip: Wees een exoot

Wees een exoot

Eva van den Boogaard ontwaakt in een onbekend huis. Is zij hier de vreemdeling? Of is het vooral vreemd dat haar gastheer haar dat laat denken? Een tip om je niet neer te leggen bij xenofobie. Lees meer

 Wat betekent het om erbij te horen?

Wat betekent het om erbij te horen?

In deze extra Beeldspraak, speciaal voor de Trotse week, zoomt Alex Avgud in op de lichamen van zij die zich niet aan de norm wensen te houden: migranten, lhbt'ers of beide. Lees meer

Column: Jouw haar is ook mooi, hoor

Jouw haar is ook mooi, hoor

Iduna Paalman kan nog steeds met schaamte terugdenken aan die keer dat een jongen op het festival vond dat ze tof haar had, en hoe ze dat voor even geloofde. Lees meer

Train je trots

Train je trots

Roos Wolthers besefte dat ze eigenlijk nooit trots is op zichzelf. Sterker nog: ze ziet vooral wat ze verkeerd doet. Maar trots kun je trainen. Een tip om je eigen prestaties te benoemen. Lees meer

Ga zweven

Ga zweven

Ooit had ze er weinig mee, maar tegenwoordig staat Jihane Chaara open voor het zweverige. Ze maakt plezier met tarotkaarten en voelt de vibes van mensen op een feestje. Een tip om ‘de’ waarheid wat minder te serieus te nemen. Lees meer

Column: En zo is het goed?

En zo is het goed?

‘De toekomst ligt niet vast, ze ligt open,’ concludeert Iduna Paalman tijdens een intergalactische reis op 1 januari. 'Meer verantwoordelijkheid in 2020, en meer sterren zien.' Lees meer

 2020, tijd om te spelen met eten!

2020, tijd om te spelen met eten!

In Beeldspraak richt Hard//hoofd de lens op de wereld en biedt een andere kijk op het dagelijks leven. Deze keer met Marc Elisabeth, die tegen de 30 loopt, maar het spelen met eten nooit verleerd is! Lees meer

Luister naar je coupé

Luister naar je coupé

Nora van Arkel las het liefst een boek in de trein, maar stoorde zich aan pratende mensen in de stiltecoupé. Tot ze besloot de gesprekken in haar voordeel te gebruiken. Een tip om je niet te ergeren in het OV. Lees meer

Tip: Zeg je reisverzekering op

Zeg je reisverzekering op

Redacteur Wieneke van Koppen is er klaar mee, ze sluit geen speciale reisverzekering meer af als ze op avontuur gaat. 'Brave burgers betalen in vrijwel alle gevallen meer aan reisverzekeringen dan ze in hun leven uitgekeerd krijgen.' Lees meer

Column: So nice

So nice

Iduna Paalman heeft een VIP-kaart voor het concert van Guy Sebastian in de Melkweg in Amsterdam. 'Naast een korte meet-en-greet mag ik op de foto en eventueel een handtekening.' Lees meer

Tip: Geef jezelf een winterbeurt

Geef jezelf een winterbeurt

Ruby Sanders voelt zich ouder dan ooit en vraagt zich af: waarom geven we onze auto en fiets een winterbeurt, maar niet ons lichaam? Om daad bij woord te voegen maakt ze een afspraak bij Dr. Wang. Een tip om je eens te laten doorlichten bij een acupuncturist. Lees meer

Column: Een traan op de kerstbal

Een traan op de kerstbal

Voor Trudy zijn kerst en afscheid onlosmakelijk met elkaar verbonden, vertelt ze in haar laatste column op Hard//hoofd. Zoals tijdens de kerstvakantie 22 jaar geleden, toen er een postbode aanbelde met een onheilspellende expresbrief. Lees meer

 De dingen in de kamer zouden levenloze dingen zijn, zonder jou

De dingen in de kamer zouden levenloze dingen zijn, zonder jou

In Beeldspraak richt Hard//hoofd de lens op de wereld en biedt een andere kijk op het dagelijks leven. In deze Beeldspraak van Lotte van Uittert is niemand zo aanwezig als de afwezige mens in zijn eigen kamer. Lees meer

Tip: Luister eens echt naar tips

Luister eens echt naar tips

De Tip is 10! Anouk Evertse kijkt terug op haar favoriete tips en vraagt zich af waarom we zo verlangen naar tips van vreemden, terwijl adviezen van mensen die dichtbij ons staan vaak afschrikken. Een tip voor liefhebbers van tips. Lees meer

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n platform is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunst, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan