Asset 14

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

‘Wil je op de stoel of op de bank zitten?’ Ze vraagt het met een stevig Italiaans accent. Ik werp een blik op de gifgroene fluwelen bank en de twee zwarte stoelen die daar aan weerszijden tegenover staan. Ik vraag me af of het een test is. Vriendin E., psycholoog, vertelde me eens dat haar collega’s bepaalde trucs hebben om nieuwe patiënten op de een of andere manier uit te testen. In mijn hoofd maak ik een snelle afweging: de stoel staat dichter bij die van haar, maar de bank is comfortabeler. Zou ik juist afstandelijker, of meer casual overkomen als ik daarop zou zitten? Dat laatste, besluit ik, en plof neer op de bank.

Er zijn twee dingen die me ertoe aangezet hebben om een therapeut te zoeken: oude, irreële sociale angsten die in een periode van drukte en nieuwigheden weer de kop opstaken, en de behoefte om daar ongeremd met een onbekende over te praten. Als ik overprikkeld ben, zit er geen rem meer op het overanalyseren van mijn gedachten en zorgen. Ben ik wel aanwezig genoeg voor vriendin B., die na een break-up bij gebrek aan een betaalbare woning nog steeds met haar lastige ex samenwoont? Vertelde ik laatst niet te veel over mezelf, bij het verjaardagsfeest van vriend S.? Was die man die me – onterecht – uitschold toen ik op de fiets zat, extra onaardig omdat ik een donkere huidskleur heb?

Ik vond het lastig om steeds met dezelfde malende gedachten bij vrienden en familie aan te komen, en het piekeren vond in mijn hoofd nooit een uitweg, dus ik zag verlossing voor me in de vorm van een warme, oudere vrouw. Ze zou iedere sessie meelevend ‘o, wat lastig voor je’ zeggen. Het zou voelen als een warm dekentje, en ik zou met een pruillip ja knikken, en na mijn sessie lichter op de fiets naar huis zitten.

De muren zijn tropisch roze, en in alle hoeken van de kamer staan grote goudpalmen.

De therapeut huurt een ruimte in een ondernemerscentrum in de binnenstad van Amsterdam. Op de website staat dat ze naast angstklachten en familiedynamieken gespecialiseerd is in transculturele therapie. Dat, en het feit dat ze met haar Mediterrane uiterlijk en accent duidelijk net als ik een biculturele Nederlander is, voelt vertrouwd en veilig. De muren zijn tropisch roze, en in alle hoeken van de kamer staan grote goudpalmen. ‘Wat een heldere introductie schreef je in je mail’, zegt ze nuchter, nadat ze me een glas water heeft aangeboden. Ik bestudeer haar gezicht. Ze klinkt vriendelijk, maar haar uitdrukking is serieus en praktisch. ‘O ja, dank je’, stamel ik, oncomfortabeler dan ik zou willen. ‘Vertel me eens over de laatste keer dat je therapie volgde, en je situatie nu.’

Terwijl ik – op automatische piloot – vertel dat ik door mijn angsten soms bang ben te veel plek in te nemen, kijkt de therapeut bedenkelijk. Ze is even stil terwijl ze naar woorden zoekt. Ik frummel wat met mijn vingers en zoek met mijn ogen naar een punt in de ruimte om me op te concentreren, om mijn ongemak te verbergen. Mijn gedachten dwalen af naar de groep mensen met wie ik vijf jaar geleden iedere week mijn diepste gevoelens deelde in groepstherapie.

Degene die ik het helderst voor me zie is groepsgenoot S., met haar mooie volle gezicht (ik beschreef het zelf altijd als ‘romig’) omringd door glanzende, bruine haren. Ze had een elegante uitstraling, zelfs, of juist, terwijl ze een oude winterjas droeg met een kapotte rits, waardoor ze haar jas nooit normaal uit kon doen. In plaats daarvan zoefde ze de rits tot halverwege naar beneden en wrong ze haar armen uit haar jas, die ze vervolgens op haar knieën liet vallen, zodat ze eruit kon stappen.

Ik stelde me voor dat ze er was, op dit moment. We zagen onszelf in elkaar, omdat we onszelf hetzelfde patroon hadden aangeleerd. Als S. op vlakke, schijnbaar achteloze toon vertelde over een vervelend gevoel, of een nare ervaring, zag ik aan haar gebalde handen, strakke houding en ijle stem dat haar ervaring diep zat, en pijn deed. En hoe ze alles met een lawine aan ‘het geeft niet’s’, ‘zo erg was het niet’s’, ‘het gaat goed me’s’ onder een dikke laag puin stopte.

In plaats daarvan zoefde ze de rits tot halverwege naar beneden en wrong ze haar armen uit haar jas, die ze vervolgens op haar knieën liet vallen, zodat ze eruit kon stappen.

In haar schroom om haar ware gevoelens toe te laten herkende ik wat ik altijd had gedaan. Mijn moeder noemde het ooit ‘mooi weer spelen’. Als ik naar S. keek als ze iets op die manier vertelde, of als ik haar naar mij voelde kijken als ik mooi weer speelde, dan wisten we dat de een de ander doorhad.

Maar dat was nu meer dan vijf jaar geleden. S. en de rest van de groep waren er nu niet, en er was niemand om me een spiegel voor te houden. Net als ik bedenk dat ik S. mis, onderbreekt de therapeut de stilte. ‘Weet je Aisha, ik vind het lastig om je te peilen. Je komt over als een vrouw die vrij zeker van zichzelf is, en waarmee het eigenlijk wel goed gaat. Je vertelt wel dat je het moeilijk hebt, maar ik ‘voel’ het niet echt, snap je? Ik kan je zo niet goed helpen. En dat lijkt me eenzaam voor je. Dan zit je straks ongelukkig op de fiets naar huis.’

Haar laatste zin voelt als een scherpe steek, hij gaat precies in tegen de hoop die ik had. De hoop dat therapie me een lijntje zou toegooien, waaraan ik me kon optrekken uit de cirkels die mijn gedachten soms maken. Ik begin te huilen. Terwijl ik snik, hevig en verrassend genoeg bijna onbeschaamd, voel ik de last van ‘mooi weer’ van mijn schouders vallen.

Mijn nieuwe therapeut reikt me de box met tissues aan. ‘Nu voel ik een connectie’, zegt ze, met een nog even serieuze blik als eerst, maar een hint van opluchting in haar stem. ‘De tijd is bijna voorbij. Laten we een afspraak maken voor volgende week?’

Mail

Aisha Mansaray (zij/haar, 1988) studeerde Engelse taalwetenschappen aan de Universiteit Utrecht. Is o.a. columnist van Hard//hoofd en OneWorld, en hoopt ooit zo goed te worden als Amerikaans schrijfster Vivian Gornick.

Elianne Koolstra Elianne Koolstra (1994) is illustrator en ontwerper. Ze ontwerpt en produceert boeken voor verschillende uitgeverijen, en maakt beelden door te spelen met en soms juist weg te laten van vormen. Favoriete onderwerpen: bomen, bergen, gebouwen, vertes en soms een vleugje troosteloosheid.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

"Ofwel we noemen mij voortaan een tokkie, en ik zal de titel met trots dragen. Of we stoppen met het gebruik van het woord tokkie en laten het weer alleen een familienaam zijn." In deze gastcolumn geeft Anne Schepers een ijzersterk pleidooi tegen het negatieve gebruik van het woord 'tokkie'. Lees meer

Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva nodigt twee vrienden uit om bij haar te komen eten. Ze hoopt dat dit het begin zal zijn van een nieuwe vriendengroep. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn 1

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Marthe van Bronkhorst bekijkt hypocrisie als spectrum: hoe hypocriet ben jij op een schaal van Frans Bauer tot Johan Derksen? Lees meer

In je eentje achterblijven

In je eentje achterblijven

Als vriendin K. op een date gaat, denkt Eva van den Boogaard na over hun onuitgesproken pact. Zo lang ze beiden ongelukkig in de liefde zijn, hebben ze elkaar. Maar wat als er iemand dat pact uitstapt? Lees meer

Geld lenen

Geld lenen

‘Het spijt me,’ zeg ik. ‘Voor dit alles.’ Ik gebaar om me heen. ‘Voor Nederland.’ In deze column van Anne Schepers ontmoeten twee vrouwen, die uitkijken naar hun avond in een wijnbar, een man die een treinkaartje naar Ter Apel bij elkaar probeert te sprokkelen. Lees meer

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

'Als je je psycholoog écht een brevet van onkunde wil geven, moet je haar uitnodigen voor je euthanasiefeest.' Lees meer

Ik ook op jou

Ik ook op jou

Op een avond zegt iemand tegen Eva dat hij verliefd op haar is. Terwijl hij wacht op een antwoord, denkt Eva na over wat verliefd zijn eigenlijk is. Lees meer

Herhaalrecept

Herhaalrecept

Op een ochtend wordt Aisha Mansaray wakker in een parelmoeren bubbel. Ze onderzoekt hoe ze met haar depressie op de randen van de realiteit kan leven, zonder de grip erop te verliezen. ‘Mijn aandoening was een zuigend ding geweest dat zich om mij heen had gewikkeld, lelijk, en meer levend dan ik.’ Lees meer

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Marthe van Bronkhorst maakt de balans op tussen S en M, die beide alles kwijt zijn: de een is ingebed in het zorgsysteem, de ander moet niks hebben van de verzorgingsstaat. Lees meer

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

Grootgebracht met het idee dat 'natuurlijke' oplossingen de voorkeur hebben boven synthetische medicatie stond Eva niet te springen om angstremmers te gaan gebruiken. Maar wat als het nou gewoon werkt? Lees meer

Column: Keihard chillen 2

Keihard chillen

Eva zet haar vraagtekens bij het fenomeen chillen. 'Eerlijk gezegd denk ik dat een wereld als deze, waarin fascisme oprukt, waarin genocide nog steeds bestaat, waarin het onrecht en de pijn en het verdriet van mijn schermen afspat, weinig reden geeft tot chillen.' Lees meer

We zijn tenminste allemaal nog mensen

We zijn tenminste allemaal nog mensen

In een overvolle trein ontwaart Aisha de eerste tekenen van het nieuwe verhaal waar ze - of iedereen? - naar op zoek is. Lees meer

Column: Dat heet ‘een gesprek voeren met elkaar’

Dat heet ‘een gesprek voeren met elkaar’

Als een vriendin van Eva op date gaat met een man waarmee Eva zelf al eerder afsprak, is ze erg benieuwd naar haar bevindingen. Lees meer

Column: Het glas wijn waar ik zin in heb bestaat niet

Het glas wijn waar ik zin in heb bestaat niet

Twee jaar geleden vroeg Eva nog aan een collega waarom ze niet dronk. Inmiddels laat ook zij de alcohol links liggen en is ze zelf degene die wordt bevraagd. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer