Asset 14

Hoofd in vershoudfolie

Hoofd in vershoudfolie

Ik zit op de bank en bel met een spiritueel genezer. ‘Onze zielen zingen, maar onze lichamen luisteren niet,’ zegt hij met een klapwiekend Vlaams accent door de luidsprekerstand van mijn telefoon. Om mijn scepsis over dit consult kracht bij te zetten (én omdat ik vind dat multitasking ondergewaardeerd wordt) heb ik net de nagels van mijn linkerhand gelakt. Nu probeer ik met links de andere hand te doen. ‘Interessant ja,’ zeg ik. ‘En wat kunnen we daar het beste aan doen?’

Deze spiritueel genezer is niet mijn idee. Een vriendin raadde hem aan. ‘Hij legt de vinger precies op je knopen,’ zei ze. ‘En aan het einde van het gesprek lijnt hij je even uit. Dat kan gewoon door de telefoon, werkt heel bevrijdend.’ Ik heb haar verteld dat ik – zoals alle mensen van eind twintig, of waarschijnlijk zoals alle mensen in het algemeen – geregeld geplaagd word door momenten van grote twijfel. ‘Ik mis regie,’ zei ik tegen haar. ‘Ik pas me te veel aan.’

De spiritueel genezer heeft het allemaal in de gaten. ‘Ons accommoderend vermogen hebben we goed ontwikkeld,’ zegt hij. ‘Maar ons lichamelijk antwoord hapert, en trapt op de rem. Die hoofdpijn,’ – ik heb hem helemaal niet verteld dat ik inderdaad last heb van hoofdpijn – ‘is de plastic laag die ons omwikkelt. De rest van ons lichaam is weerloos. Het is verleerd adequaat te reageren op de ziel. Herkent ge dit?’

Ik zucht diep, doop het kwastje in de nagellak en denk dan aan het schilderij Selbstporträt mit Regenschirm van de Oostenrijkse kunstenares Maria Lassnig, dat ik pasgeleden in het Stedelijk Museum zag. Op het schilderij heeft Lassnig zichzelf met een paraplu afgebeeld, om haar gezicht hangt een plastic waasje, het lijkt vershoudfolie. Ik herinner me dat ik, terwijl ik het schilderij bekeek, mijn eigen ademhaling voelde. Dat ik me ineens bewust werd van de mogelijkheid het benauwd te hebben. Kijken naar het schilderij werd een lichamelijke ervaring, het liet me teruggaan naar de mechanismen van mijn eigen lijf. Lassnigs schilderijen worden Körperbewusstseinsbilder genoemd – beelden waarin ze de gewaarwordingen in haar lichaam surreëel thematiseert, en zo haar relatie tot de wereld bepaalt. Niet alleen elementen als ouderdom, ziekte, angst en verlangen, maar ook stillevens, oorlogen en patriarchale overheersing worden vanuit het lichaam vertolkt. Niet gek dus, dat deze beelden ook bij de toeschouwer een fysieke reactie oproepen?

Enthousiast vertel ik de spiritueel genezer over het schilderij. ‘Als ik u goed begrijp,’ besluit ik, ‘moeten we ons meer bewust worden van ons lichaam. Ik ben het volkomen met u eens. Hoe pakken we dat aan? Meer kunst? Meer sport? Yoga? Ik doe de laatste tijd aan Vinyasa –’

Ik hoor de genezer klakken met zijn tong. Ondertussen doop ik het kwastje nog eens in het potje, ik hoef alleen mijn ringvinger en pink nog. ‘Ons lichaam moet geen dingen doen,’ zegt hij zacht en scherp. ‘Het moet luisteren. Vind jij het moeilijk om te luisteren, Iduna?’ Ik krijg het warm. Wat denkt deze zweefmolen wel? ‘Nee hoor,’ zeg ik, ‘volgens mij niet. Maar…’
Dan begint de man te zingen. Ik schrik van het hoge, heldere geluid door de telefoon, zo dichtbij dat het lijkt alsof hij naast me zit. De taal van het lied lijkt een soort Japans, ik hoor een paar keer mijn naam, alsof hij me zegent. De genezer zingt en zingt. Mijn handen worden langzaam zwaar en mijn keel dik, alsof ik elk moment kan gaan huilen.

Als hij is opgehouden wil ik emotionele kreten slaken. ‘Prachtig!’ wil ik zeggen. ‘Ik kon helemaal ontspannen! Uw stem heeft zo’n bijzondere klank!’ Maar er komt niets uit mijn mond. Het lijkt minuten te duren voordat ik iets kan zeggen, en zodra ik begin te praten, verbreekt de genezer de verbinding.

Ongelovig kijk ik naar het scherm. Ik wil opstaan, maar blijf roerloos zitten. Ik wil mijn telefoon pakken, maar laat hem naast me liggen. Ik kijk naar mijn handen, de nagellak is nog niet droog en heeft vlekken gemaakt in mijn trui. Ik staar ernaar, ik blijf ernaar staren. De stem van de man zingt nog rond in de kamer.

Mail

Iduna Paalman (1991) is schrijver en dichter. Haar poëziedebuut ‘De grom uit de hond halen’ verscheen in het najaar van 2019 bij Querido.

Daphne Prochowski is een illustrator uit Groningen. Haar werk is te omschrijven als kleurrijk en verhalend.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Ter Reparatie

Ter Reparatie

Soms past toch niet alles op de manier waarop je het je had voorgesteld. Vrienden doen alles voor elkaar, toch? Een kort verhaal over elkaar net missen, drie vrienden en een paarse trui. Lees meer

Nostalgische saus

Nostalgische saus

Onze maatschappij kent momenteel veel nostalgische oplevingen. Kunstenaar Sandra Mackus betrapt zichzelf erop dat ze in haar werk ook met het verlangen naar vroeger speelt. Hoe blijft ze authentiek en oprecht? Haar recept is verbluffend simpel. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Nieuwe nostalgie 1

Nieuwe nostalgie

Normaal gesproken vragen wij onze redacteuren: wat maakt je blij? Tijdens de Heimweek: wat maakt je nostalgisch? Lees meer

Heimwee in het Heilig Land - een triptiek 1

Heimwee in het Heilig Land

Lies Defever passeerde de muur tussen Israël en Palestina, en ontmoette twee volken met heimwee naar de toekomst. Lees meer

Fantoompijn Evangeline Habarurema

Fantoompijn

Alle dingen gaan voorbij, de mooiste, maar ook de pijnlijkste dingen. Een troostvolle tip voor iedereen die verliest en rouwt, en het officiële Hard//hoofd-debuut van schrijver en illustrator Evangeline Agape. Lees meer

Als het doek valt

Als het doek valt

De gevoelens van heimwee waardoor Eva als kind geteisterd werd, ervaart ze als volwassen vrouw van tijd tot tijd nog steeds. Lees meer

 Samen alleen op de wereld

Samen alleen op de wereld

Speciaal voor de Heimweek delen tien fotografen beelden die hen doen terugverlangen naar een plek of een moment in hun leven. Het resultaat is een uniek inkijkje in de diversiteit van heimwee en nostalgie; misschien wel de allerindividueelste emoties. Lees meer

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Wat hebben nostalgie en camp met elkaar van doen? Rijk Kistemaker kwam erachter dat deze twee fenomenen nauwer verbonden zijn dan we in eerste instantie misschien denken. Een essay over de troost van het abjecte en de overdaad, van schorseneren en Meryl Streep, van de glitters en parels in een gezamenlijke queercultuur. Lees meer

Nog even, langzaam

Nog even, langzaam

Soms heb je heimwee naar dingen die er nog zijn. Nora van Arkel schreef een gedicht over heimwee naar een relatie die nog niet voorbij is: 'hier, fluister ik maar alles / wat ik voel is morgen'. Lees meer

Wanneer zwaartekracht zich omdraait

Wanneer zwaartekracht zich omdraait

Imme lijdt aan gemis. Ze heeft houvast nodig. Maar hoe ziet dat eruit? Een evocatief verhaal over troost en verlangen van kunstenaar Sanne van Balen. Lees meer

Redactioneel

Hard//hoofd doet of ze thuis is

Hard//hoofd nodigt je van harte uit: doe alsof je thuis bent in deze heimweek. Wat betekent thuis zijn in tijden van pandemie? Of voor mensen die een plek zoeken om veilig te leven, maar daarvoor op de vlucht moeten? Hoe inspireert heimwee de kunstenaar? Het wordt een week om naar terug te verlangen. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Strijdbaarheid (en wiskunde)

Strijdbaarheid (en wiskunde)

Deze week worden onze redacteurs blij van strijdbaarheid en een online tentoonstelling in New York. Lees meer

Morgen ruikt naar tijgers

Morgen ruikt naar tijgers

Een tijgerbrood, een zoektocht en een verzameling geurzakjes. Zullen Jefta en Ellis vinden waar ze naar op zoek zijn? Een voorpublicatie uit het afstudeerwerk van Francis Nagy. Lees meer

Fossil Free Culture NL over een Museumplein zonder Shell  1

In de kunst is Shell niet welkom, zegt Fossil Free Culture NL

Bedrijven als Shell hebben in de cultuursector nog een dikke vinger in de pap. Een gesprek met de kunstenaars-activisten van 'Fossil Free Culture' over artwashing, politieke kunst en feminisme in tijden van klimaatontwrichting. Lees meer

Automatische concepten 44

Op weg naar andere relatie- en woonvormen

Een romantische relatie die niet wordt getypeerd door exclusiviteit of samenwonen, wordt opeens een vrije ruimte om op onderzoek te gaan en zelf te creëren, aldus Babet te Winkel. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 33

Leg je oor te luister

Deze week worden onze redacteurs blij van leuke of juist gesprekken, Harry Potter door een nieuwe lens en de handen van een pianist. Lees meer

Slentermijmeringen uit Oxford

Slentermijmeringen uit Oxford

In de zomerserie ‘Slentermijmeringen’ reist Annelies van Wijk naar vier Europese steden. Dolend langs Manneken Pis, reuzencitroenen en pijnlijke herinneringen, treedt ze in een sprankelende dialoog met de plekken, hun taal en hun bewoners, maar vooral ook met zichzelf. Vandaag: Oxford. Lees meer

Filmtrialoog: De Beentjes van Sint Hildegaard

De Beentjes van Sint Hildegard

Onze redacteurs zagen het speelfilmdebuut van Herman Finkers als acteur en scenarist, een sympathiek liefdesverhaal dat desalniettemin de nodige pijn niet schuwt. Lees meer

Komt een gangster bij de dokter

Komt een gangster bij de dokter

Nu ze zelf psycholoog is, kijkt Marthe van Bronkhorst heel anders naar een van haar favoriete series. Lees meer

 Eet je bord leeg!

Eet je bord leeg!

De Chinese president Xi Jinping heeft de aanval geopend op voedselverspilling in zijn land. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan