nieuwsbrief
Asset 14

Wie moet er nu eigenlijk detoxen?

Hard//talk: Wie moet er nu eigenlijk detoxen?

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. De impact die onze technologie op ons heeft begint steeds duidelijker te worden. Nu het woord 'verslaving' zelfs geen taboe meer is, durft Sarah van Binsbergen zich af te vragen wie zich eigenlijk aan wie moet aanpassen.

Mail

Traditiegetrouw is de lente een tijd voor onthouding en ontgifting: katholieken vasten de veertig dagen voor Pasen, natuurvoedingstypes wagen zich aan een sapkuur. Misschien komt het door die drang tot voorjaarsschoonmaak, misschien werd het nog eens extra aangezwengeld doordat Facebook zich onlangs weer eens zijn ware gezicht toonde, maar het lijkt wel alsof iedereen ineens aan een ‘digitale detox’ bezig is. Kranten en tijdschriften staan vol met verhalen van mensen die voor een weekend of een week offline gaan, en ook in mijn eigen omgeving slaat het enthousiasme toe.

In principe geen slecht idee, want het is een feit: we zijn massaal verslaafd aan dat digitale kwaad. Veel mensen worstelen om zich langer te concentreren dan de gemiddelde tijd die het kost om een WhatsApp-bericht te typen. Volgens recent onderzoek van de Universiteit Utrecht is ongeveer een op de twintig Nederlandse kinderen verslaafd aan sociale media. Volgens cijfers van het CBS uit 2015 vindt een op de zes jongeren zichzelf verslaafd. Ook zorgverleners beginnen schermverslaving steeds meer als een reëel probleem te zien en bieden allerhande cursussen en programma’s aan. De GGZ biedt behandelingen tegen internetverslaving aan, en onlangs lanceerde verzekeraar Interpolis Digital Detox, een afkickprogramma dat ironisch genoeg online aangeboden wordt.

Digitaal detoxen zou een mooie poging kunnen zijn om meer controle over je schermgebruik te krijgen, maar het effect lijkt vooralsnog vooral kortstondig te zijn en het risico op terugvallen in oud gedrag is groot. Je kunt een week lang ‘ontgiften’ en jezelf eraan herinneren hoe fijn het is om een wandeling te maken zonder constant gestoord te worden door pingetjes en getril, maar zodra je die smartphone weer in zicht hebt is het moeilijk weerstand bieden aan de verleidingen ervan. Binnen de kortste keren zit je weer diep in allerlei WhatsApp-groepen en voel je je een loser omdat je je eigen voornemens om te minderen niet vol hebt kunnen houden.

Digitale communicatie is here to stay

Onderzoeker Sherry Turkle, een autoriteit als het gaat om de relatie tussen mens en technologie, maakt in haar laatste boek Reclaiming Conversation een belangrijk punt: niet wij, maar vooral de technologie zelf moet veranderen. Het voornaamste probleem van digitaal detoxen is dat het van schermverslaving een individueel probleem maakt (jij bent verslaafd, dus jij moet veranderen), terwijl het dat eigenlijk niet is. Want je kunt wel dapper besluiten om geen smartphone te hebben of niet op sociale media te zitten, maar de wereld is er nu eenmaal steeds meer op ingericht dat je dat magische kastje altijd bij je hebt. En je kunt wel proberen om je schermtijd te beperken, maar het is moeilijk om dat vol te houden als die apps juist ontworpen zijn om je verslaafd te maken en te zorgen dat je zo lang mogelijk blijft swipen en scrollen.

Digitale communicatie is in een razend tempo ons leven komen binnendenderen, en is, in ieder geval voorlopig, here to stay. Maar dat betekent niet dat we geen eisen kunnen stellen aan de vormen die ze aanneemt. Als apps nu bewust ontworpen worden om ons verslaafd te maken, moet het ook mogelijk zijn om apps te maken die dat effect minder hebben, of zelfs tegengaan. Het wordt tijd dat we de impact van technologie op ons leven serieus nemen, en niet alleen ons eigen gedrag erop aan proberen te passen, maar het vooral gaan hebben over hoe technologie zich op een gezonde manier aan ons aan kan passen.

Beeld: Woplu via Flickr

Sarah van Binsbergen is Hard//hoofdredacteur, antropoloog, journalist. // sarah@hardhoofd.com

Lees verder Lees verder

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door.

Steun ons
het laatste
 Mag ik nog even vangen?

Mag ik nog even vangen?

Honderden Amerikanen ontvingen eerder deze week opeens een nachtelijk berichtje van een vriend, kennis, collega... Maar die wisten op hun beurt nergens van. Oude berichten van jaren eerder werden 'gerecycled'. Het nieuws in beeld door Nastia Cistakova. Lees meer

Poortwachters van de Homogemeenschap

Poortwachters van de homogemeenschap

Sebastiaan van der Lubbe ontmaskert het dunne laagje vernis dat we in Nederland ‘tolerantie’ noemen. Hij strijdt tegen de regenboogvlag als goedkoop fashion statement en vóór de regenboogvlag als pleitbezorger van inclusiviteit. Lees meer

 Wie stoot koning Netflix van de bank?

Wie stoot koning Netflix van de bank?

Voor koning Netflix staat er veel op het spel. Het is dringen geblazen voor de troonopvolgers. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

Filmtrialoog: Light Of My Life 1

Light Of My Life

Onze redacteuren werden meegesleept in de vlucht van Casey Affleck en zijn filmdochter in 'Light of my Life'. Lees meer

Hard//talk: Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Met enige verbazing ziet Vivian Mac Gillavry hoe goede doelen geld ophalen met acties die patiënten zelf vaak niet meer kunnen uitvoeren. Lees meer

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen 1

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen

Intenties om (nog) gelukkiger/gezonder/succesvoller te leven? Filosofe Lieke Knijnenburg onthult hoe de kapitalistische samenleving deze intenties in ons programmeert, en hoe we ertegen in opstand kunnen komen. Een bevrijdend essay over tijdverspilling, zelfverwoesting en liefde. Lees meer

 Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Zodra de trailer verzegeld werd, waren de 39 Chinese migranten die zich erin hadden verstopt kansloos. Het nieuws in beeld door Rob Worst. Lees meer

Is het demonstratierecht in Nederland een farce?

Is het demonstratie­recht in Nederland een farce?

Na roerige protestweken met boze boeren en blokkades door Extinction Rebellion maakt Jarmo Berkhout de balans op. Hoe staat het er eigenlijk voor met het demonstratierecht in Nederland? Lees meer

Een vuile plas regenwater

Een vuile plas regenwater

Alexander van der Weide bespreekt op intuïtieve wijze de klassieke film Stalker van Tarkovski. ‘Probeer nooit je idee over te brengen aan het publiek — het is een ondankbare en zinloze taak. Laat ze het leven zien en ze zullen in zichzelf de middelen vinden om het te beoordelen en te waarderen.’ Lees meer

Mevrouw Rouw in Zomergasten 2

Mevrouw Rouw in Zomergasten

Hard//hoofd grijpt terug op de Zomergasten-verslagen van deze zomer met een onconventionele gast die toepasselijk is voor de grauwe dagen. Lees meer

 China trekt zich er niets van aan

China trekt zich er niets van aan

China gaat zijn eigen gang, terwijl de internationale gemeenschap niet veel meer doet dan waarschuwingen uitdelen. Lees meer

Hard//talk: Betrokkenheid begint bij meer geld en tijd 4

Betrokkenheid begint bij meer geld en tijd

Diederik Samsom stelde onlangs dat welvaart uit meer bestaat dan inkomen. Wolter de Boer ziet dat geld en tijd wel noodzakelijk zijn om je als burger te engageren met de problemen van deze tijd. Lees meer

800 meter jezelf behouden

800 meter jezelf behouden

'In de sportwereld ben je enkel een held als je wint. Semenya’s zwarte, te mannelijke lichaam heeft in de ogen van de atletiekfederatie gefaald.' Lees meer

Nieuws in Beeld: Kamikazeplastics

Kamikaze­plastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen

We laten ons niet sussen

De 35.000 klimaatdemonstranten konden rekenen op een stuk minder steun dan 2500 boeren. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen? Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Steun ons en word kunstverzamelaar
Hardhoofd vecht voor de vrijheid van jonge makers om te kunnen maken wat ze willen. Word nu kunstverzamelaar en ontvang de interessantste Hard//hoofd kunstwerken.

Steun ons vanaf €5