Illustratie: Anna Berkhof

"Ze kauwde kauwgom en kliederde met een marker in haar nieuwe MTV-agenda. Het was het begin van de zomer."" />

Illustratie: Anna Berkhof

"Ze kauwde kauwgom en kliederde met een marker in haar nieuwe MTV-agenda. Het was het begin van de zomer."" />
Asset 14

Verdwijnen

Wat hebben de zangeres van Ace of Base en de zus van Rob met elkaar gemeen? Een ontdekking plaatst een jeugdherinnering in een ander licht. Een gastbijdrage van Willem Claassen.

Dit is de herinnering.

Ik ging voor het eerst bij Rob spelen, mijn nieuwe beste vriend. Zijn ouders waren niet thuis. We dronken cola en aten chips aan de tafel in de woonkamer. Robs zus Joyce zat ook aan die tafel. Ze had lang, zwart haar dat een beetje voor haar ogen hing. Ze kauwde kauwgom en kliederde met een marker in haar nieuwe MTV-agenda. Het was het begin van de zomer. De agenda’s voor het volgende schooljaar lagen nog maar net bij de V&D. Ik wilde ook zo’n agenda, maar ik had het geld niet en eigenlijk had ik er ook geen nodig. Rob en ik zaten nog op de basisschool, wij kregen geen huiswerk. Joyce ging al naar de tweede van de Mavo. Ze had die dag behalve een agenda ook de nieuwe single van Ace of Base, Wheel of fortune, gekocht. Die stond op de repeat, het volume voluit. Ik kende het nummer niet en was overdonderd. ‘What you gonna tell your dad, it’s like a wheel of fortune.’ Ik vond All that she wants al behoorlijk briljant, maar door dit nummer veranderde Ace of Base voor mij in één middag van een aardige eendagsvlieg tot de beste band ooit. Rob had er genoeg van en wilde het cd’tje afzetten, maar toen hij voor de stereotoren stond gaf Joyce hem een harde duw. Rob had niets in te brengen. Even keken Joyce en ik elkaar aan. Wheel of fortune heeft die middag nog zeker drie keer uit de speakers geklonken.

En daarna? Tja, eigenlijk gebeurde er niet veel.

Ik bleef Ace of Base nog een tijdje volgen. Happy nation, The sign, Don’t turn around, Beautiful life. Toen hield het wel op. De nummers van het Zweedse viertal kwamen steeds minder vaak op de radio en de tv en mijn smaak veranderde, ik had nieuwe favorieten.

Ik ben nog een paar keer bij Rob thuis geweest. Dan gingen we voetballen voor de garageboxen. Steeds moest ik naar de wc. Rob vond dat stom. ‘Je moet er een knoop in leggen,’ zei hij dan. Ik hoopte een glimp van Joyce op te vangen, die meestal op haar kamer naar muziek luisterde. Een keer heb ik een oor tegen haar deur gedrukt. Een andere keer zag ik haar in de woonkamer voor de tv zitten. Ik bleef staan. ‘Wat moet je?’ had ze gevraagd. Ik vond haar op de een of andere manier op de blonde zangeres van Ace of Base lijken. Dat was niet logisch, want de andere zangeres had donker haar, maar in de houding van Joyce vond ik iets terug van de blonde zangeres. Toen Rob al een tijdje niet meer mijn beste vriend was, zijn ze verhuisd. Naar het noorden, volgens mij.

Er bleek iets aan de hand te zijn met de blonde zangeres. Ik heb dat nooit geweten. Ik kwam er pas achter toen ik enkele weken geleden op internet naar Ace of Base zocht. De avond ervoor had ik met vrienden videoclips uit de jaren 90 bekeken en ineens kwam Wheel of fortune voorbij. Op internet ontdekte ik dat de band nog steeds bestaat, alleen dan met andere zangeressen en onder de naam Ace.of.Base, met puntjes dus. De blonde zangeres, Linn, verdween langzaam uit de band. In eerste instantie was ze de leadzangeres. Op het tweede album, met onder andere Beautiful life, waren de zangpartijen gelijk verdeeld tussen haar en haar jongere zus, de donkerharige Jenny. In 1997 miste ze een tv-optreden. Vanaf toen was ze er nooit meer helemaal bij. Als je naar de hoes van het derde album kijkt, zie je dat haar gezicht vager is dan die van de andere drie. In de videoclip van Cruel Summer komt ze nauwelijks in beeld. Ze schijnt van de set te zijn gelopen. Ook in de laatste videoclip waarin ze voorkomt, Unspeakable, is ze slechts vluchtig te zien en zingt ze niet mee. Tijdens haar laatste tv-optreden in 2002 – Ace of Base speelde Beautiful morning – stond ze op de achtergrond en deed ze alsof ze keyboard speelde. Het heeft iets weg van wat Stalin met Trotski deed. Hij liet zijn tegenstander van foto’s verwijderen. Alleen was het bij Linn haar eigen keuze. Ze zei er zelf niets over, maar de andere bandleden vertelden in interviews dat ze altijd al een verlegen en teruggetrokken persoon was en dat ze het eigenlijk maar niets vond om in de spotlights te staan. Er bestaan ook vermoedens dat het te maken heeft met een incident in 1994 waarbij zusje Jenny en hun moeder met een mes werden aangevallen door een Duits meisje. Dit meisje zei naderhand dat haar actie gericht was op Linn.

Illustratie: Anna Berkhof

Zou Joyce dit allemaal weten? Zou zij de band al die jaren hebben gevolgd? Zou ze dat singletje nog hebben en er af en toe naar luisteren?

Sinds 2002 is er niets meer vernomen van de blonde zangeres. Buiten haar familie weet niemand waar ze woont, hoe ze haar dagen vult, of ze getrouwd is, of ze kinderen heeft, of ze gezond is. Het doet me onwillekeurig denken aan Tupac en Elvis. Er bestaan ver uitgewerkte theorieën dat zij nog in leven zouden zijn. Ik heb dat altijd een fascinerend idee gevonden. Dan stel ik me voor dat ze op een eiland wonen en meekrijgen dat hun muziek nog steeds volop wordt gedraaid. Werken hoeft niet meer, het geld blijft komen. Als ze willen, kunnen ze nog een nummer opnemen en uitbrengen, waarbij dan wordt vermeld dat het om oude studio-opnamen gaat. Bij Linn is het zo goed als omgekeerd. Ze leeft nog en haar muziek is al bijna vergeten. Ik wil weten of ze haar oude nummers nog weleens zingt. Of ze op internet de videoclips bekijkt. Bij haar zie ik een huis op een heuvel voor me, ergens in Zweden. De zon schijnt en ze maait het gras.

Ik heb naar Joyce gezocht op internet. Eerst moest ik haar achternaam achterhalen, die was ik vergeten. Op de achterkant van een klassenfoto vond ik de volledige naam van Rob. Joyce met achternaam levert weinig zoekresultaten op. Er is één foto van haar. Een vrouw met donker haar. Ik kan me voorstellen dat zij het is, al kan het net zo goed iemand anders zijn. Er zullen er meer zijn met haar voor- en achternaam. Verder is er een site waar haar naam op voorkomt. Het gaat om een forum waarop ze vraagt wat ze als grondstewardess kan verdienen. Het bericht is zeven jaar oud.

Ik heb de neiging om te denken dat ze echt grondstewardess is geworden, eentje die kauwgom kauwt en haar rooster in een MTV-agenda opschrijft. Maar Joyce kan van alles zijn. Ze kan overal wonen, ze kan zelfs al dood zijn. Ik weet nog minder van haar dan van de blonde zangeres van Ace of Base.

Willem Claassen debuteerde dit voorjaar met zijn roman Park bij De Bezige Bij. Zijn website: www.modderenlijm.nl.

Willem Claassen

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer

:De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

Hij wil de DSM weggooien, spreekt controversieel over euthanasie, drank, de ggz... wat niet? Wie ís de allerlaatste Zomergast? Psychiater Jim van Os, dus. ‘Wat je uiteindelijk nodig hebt, is een ander mens.’ Lees meer

Oh Sultan, pахмат, maar ik voel niet hetzelfde

Oh Sultan, pахмат, maar ik voel niet hetzelfde

Na een paardentocht in Kirgizië wordt voor Jip van Steenis duidelijk dat haar connectie met gids Sultan een andere wending nam dan ze had verwacht. Wat gaat er allemaal verloren in de interculturele vertaling wanneer je als toerist een band opbouwt met iemand in het buitenland? En hoe begeef je je in deze heteronormatieve dynamiek als biseksueel, in een land waar je niet queer mag of durft te zijn? Lees meer

Sigrid Kaag blijft diplomatisch bij Zomergasten, heel even komt ze los

Sigrid Kaag blijft diplomatisch bij Zomergasten, heel even komt ze los

Janine Abbring begint het gesprek met de woorden: “Je bent de afgelopen paar jaren veelvuldig bekeken door andermans ogen, maar vanavond kies jij de beelden.” Dat zet meteen de toon, maar roept ook de vraag op: zal doorgewinterde diplomaat Sigrid Kaag, met haar altijd politiek correcte antwoorden, het achterste van haar tong laten zien, of... Lees meer

Dingen die ik nooit gedaan heb

Dingen die ik nooit gedaan heb

Op een warme avond in een koele loods loopt een jonge vrouw een bekende professor tegen het lijf. Met de geur van opgedroogd zweet en de aanblik van een duur kapsel neemt Faye Schumacher ons mee in een ontmoeting tussen Vanessa en Meneer de Professor. Lees meer

:Zomergast Tommy Wieringa ziet ruimte: 'Er is nog heel veel te redden'

Zomergast Tommy Wieringa ziet ruimte: 'Er is nog heel veel te redden'

Tommy Wieringa verleidt je op fantastische wijze om samen met hem een doodlopende steeg in te lopen. Met een lach en een handig gebaar wijst hij de kijker op de fonkelende scherven onder ieders voeten. 'Er is nog heel veel te redden.' Lees meer

Zolang je me maar niet in pumps begraaft

Zolang je me maar niet in pumps begraaft

'Een uitvaart is toch meer voor de nabestaanden.' Steef probeert zichzelf een houding te geven wanneer ze hoort dat haar vervreemde zus is overleden. Nadine Ronde neemt je mee in de eerste stadia van het rouwproces dat begint met een ongemakkelijk potje airhockey, een Super Mario PEZ-dispenser en gesprekken over de prijsstijging van komijnekaas. Lees meer

Auto Draft 22

Merel Pauw/Elmer zoekt naar vorm in Zomergasten: ‘Mag ik hier eeuwig over twijfelen?’

Astrid Goossens ziet hoe Zomergast Merel Pauw (/Elmer) zich comfortabel voelt als buitenstaander, terwijl ze praat over haar idolen, ingewikkelde mannen, blinde vlekken, het loslaten van controle, nationalisme en de schoonheid van harige kostuums. Maar krijgen we ook de mens ‘Merel’ te zien, of genieten we vooral van een performance? Lees meer

Meisjes

Meisjes

Op een dag krijgt een jonge vrouw de vraag om voor een standbeeld te zorgen. Samen met haar botte schaar vertrekt ze naar het bos. In dit verhaal onderzoekt Mei-yun Boswinkel de spanning tussen het strakke keurslijf van de middelbare school en het verlangen naar een ongedwongen ruimte. Lees meer