Asset 14

Woede oogsten

Hard//Talk: Depressie 1

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Vincent Tijms wil wereldleiders erop wijzen dat opgewekte grote krachten meestal geen uitknop hebben.

Pas op voor krachten die groter zijn dan jijzelf. Dat is de boodschap die verhalen ons al eeuwen duidelijk willen maken, van De Golem van Praag tot Frankenstein en Terminator. In de Disneyfilm Fantasia zorgt een gemakzuchtige Mickey Mouse ervoor dat zijn dweilen via een toverspreuk zelf water gaan halen, maar omdat hij geen spreuk heeft om ze uit te zetten, dreigt hij om te komen in een tsunami van sop. Uiteindelijk wordt hij gered, maar de boodschap is helder: zorg dat je een uitknop hebt als je met grote krachten gaat spelen.

Het is een les die David Cameron inmiddels geleerd zal hebben. Hoewel volkswoede ook in het Verenigd Koninkrijk vooral voer voor populisten is, probeerden hij en de Conservatieve Partij er op mee te liften. Het is verleidelijk om dat te zien als de boze burger die de politiek gijzelt, maar de dynamiek is iets complexer: Cameron had het Brexit-referendum niet hóeven beloven tijdens zijn verkiezingscampagne, maar dacht dat hij er kiezers mee zou kunnen paaien. Hij wilde profiteren van de boosheid, in de hoop hem later wel in goede banen te kunnen leiden. Dat is niet gek, want de Conservatieve Partij heeft vaker garen gesponnen bij de demonisering van een abstracte, technocratische elite. Dit keer lukte dat echter niet, moest Cameron aftreden en stortte het Verenigd Koninkrijk in een diepe politieke crisis. Omdat de kiezer dat wilde, omdat aartspopulist Nigel Farage er op toe zag, maar ook omdat alle zaden allang door de Conservatieve Partij neergelegd waren.13632645_10208791743338659_1765885198_o

Dat is niet heel anders dan de situatie in de Verenigde Staten. Donald Trump is niet de eerste anti-establishmentkandidaat bij de Republikeinse Partij, maar geen ander vond het electoraat zo voor het oprapen. Dat kwam door krachten uit de bevolking zelf – die hij beter inschatte dan wie dan ook – maar ook doordat eerdere populistische bewegingen als de Tea Party op aanmoediging vanuit de GOP hadden kunnen rekenen. Toch was het nooit de bedoeling dat de boze burgers de partij zouden overnemen, terwijl dit wel is gebeurd: op dit moment fulmineert Trump als presidentskandidaat voor de Republikeinse Partij tegen vrijhandelsverdragen en mondialisering. Net als de Britse Conservatieven hadden de Republikeinen wel een manier om onvrede aan te wakkeren, maar geen uitknop tot hun beschikking.

Het gaat te ver om te stellen dat het wijdverbreide populisme niets was geworden zonder de aanmoediging door gevestigde partijen, maar hun gecalculeerde steun heeft in elk geval niet geholpen. Daarnaast plaatst die steun de nuchtere rechtse kiezer in een lastig parket: moet die een partij steunen die met electoraal vuur speelt, in de hoop dat het allemaal wel meevalt? Voor wie denkt dat dat probleem in Nederland wordt afgevangen door de scheiding tussen PVV en VVD heb ik twee woorden: Halbe Zijlstra. Ik ben niet overtuigd dat hij zijn Mickey Mouse kent.

Mail

Vincent Tijms is cognitief neurowetenschapper en ontwikkelt onderwijs om kinderen weerbaar te maken tegen slechte ideeën.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Moeten we een minister-president die Thatcher-fan is verwelkomen, alleen omdat ze een vrouw is? Lees meer

Ware kennis… Wat is dat eigenlijk en hoe vinden we die?

Ware kennis... Wat is dat precies en hoe vinden we die?

Ware kennis is kennis die door zo veel mogelijk mensen is ingegeven. Toch houden sommige leerprogramma’s van de studie filosofie nog geen of erg weinig rekening met de wijze waarop categorieën als gender, klasse en etniciteit invloed hebben op de politieke theorieën van een filosoof. En daar moet heel snel verandering in komen, aldus Stefanie Gordin. Lees meer

 Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

'Ik neem de eerste hap, dan neem jij de tweede,' zegt Sara Sadok, voor ze een hap neemt van een karameldonut. Lees meer

Hard//talk: Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Door haar eigen universiteit voor het gerecht te slepen, hoopt UvA-student Tammie Schoots de vrije en emancipatoire kern van het onderwijs te beschermen. Lees meer

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Hoe kunnen we zorgen dat een ziekte ‘gewoon’ een ziekte is en het lijden niet wordt versterkt door de denkbeelden die we eropna houden? In een tijd waarin bijna 60% van de bevolking met een chronische ziekte leeft is het belangrijk stil te staan bij hoe een ziekte-idee van invloed kan zijn op de ervaring van het ziek zijn, stelt Tiare van Paridon. Lees meer

 Geen regenboog op de refoschool

Geen regenboog op de refoschool

Jongeren op reformatorische scholen geven aan dat er in de praktijk best over verschillen in geaardheid kan worden gepraat, maar dat betekent niet dat ze zelf voor hun identiteit uit durven komen. Lees meer

'Beste Arie, wat als ik je zoon was?'

'Beste Arie, wat als ik je zoon was?'

De schrijver van deze brief ging tegelijkertijd en naar dezelfde school als de kinderen van minister Arie Slob, en leeft nog altijd met de wonden van de homofobie op die school. Lees meer

Teleurstellende feministen

Teleurstellende feministen

Vivian Mac Gillavry voert gesprekken met vrienden over de discrepantie in het feminisme tussen theorie en keuzes in het persoonlijke leven. 'De definitie van feminisme is zo breed dat het lijkt alsof álles wat met keuzevrijheid en gelijkwaardigheid te maken heeft, onder de noemer geplaatst kan worden.' Lees meer

Filmtrialoog

Kajillionaire

Redacteurs Jozien Wijkhuis, Loren Snel en Oscar Spaans togen naar de bioscoop voor Kajillionaire van Miranda July, en zagen een absurdistisch verhaal over een paar ouders dat hun dochter als verdienmodel ziet. Lees meer

Racisme, weet je nog?

Racisme, weet je nog?

We zijn een halfjaar verder en het gesprek over racisme is weer terug bij af. Waar wachten we op? De volgende catastrofe? Lees meer

 1

Antropoloog op de barricades
(David Graeber, 1961 - 2020)

Jonathan Luger eert de helaas te vroeg overleden antropoloog-activist David Graeber, door onder andere terug te blikken op Graebers inspirerende optreden bij de Maagdenhuisbezetting. Lees meer

 Nee, jijbakt er niets van!

Nee, jijbakt er niets van!

De in Los Angeles geboren illustrator Sebastian Eisenberg woont sinds kort in België. Hij ervaart hoe het is om de Amerikaanse verkiezingen vanuit Europa te volgen. Lees meer

Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

 The Notorious RBG is niet meer

The Notorious RBG is niet meer

Illustrator Pirmin Rengers maakte dit prachtige portret ter ere van Ruth Bader Ginsburg, de Amerikaanse opperrechter die afgelopen vrijdag overleed. Lees meer

 'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

Maar liefst 14.000 asielaanvragen zouden nog voor het eind van 2020 behandeld moeten zijn, zo is de doelstelling van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan