Asset 14

Warme groetjes uit het Antropoceen

Warme groetjes uit het Antropoceen

Marte Hoogenboom heeft zo haar bedenkingen bij het woord ‘warmterecord’ en de berichtgevingen van de afgelopen week. Mag het allemaal misschien íets minder vrolijk?

Afgelopen maandag keek ik, in een poging iets te hervinden van mijn kinderlijke onschuld, naar het Jeugdjournaal, dat op vrolijke toon verslag deed van het warmterecord dat die dag was verbroken. Op mijn tv zaten mensen in de zon, met zonnebrillen op hun hoofden en ijskoude drankjes in hun handen. In hun gedachten was het al lente. Niet eerder sinds het begin van de metingen werd het op 25 februari zo warm in Nederland als afgelopen maandag, wat het startsein bleek van een korte reeks warmterecords om de maand mee af te sluiten.

Terwijl de figuranten op tv van hun koude versnaperingen genoten, zaten míjn gedachten bij het woord ‘warmterecord’; een wel heel positieve aanduiding voor iets wat in wezen een noodkreet is van de natuur. Ter info: 23 van de 28 februaridagen beleefden hun warmte-‘record’ in 1990 of daarna, 14 daarvan waren van na 2000. Terwijl het in februari gemiddeld 3,3 graden Celsius hoort te zijn, lag dat gemiddelde deze maand bijna twee keer zo hoog. Hoe aangenaam het vroege lenteweer ook mag zijn, het moge ook duidelijk zijn dat zomerjassen en februari niet samen horen te gaan.

‘This isn’t normal’
Natuurlijk: het publiek en het format van het Jeugdjournaal eisen een positieve en opgewekte toon; het Jeugdjournaal is met moeite representatief te noemen voor het Nederlandse medialandschap… Maar waar ik ook kijk, overal zie ik nieuwskanalen die op zijn zachtst gezegd toondoof zijn in hun berichtgeving over de ‘warmterecords’. De Gelderlander meldde enigszins schuldbewust dat een zacht voorjaar geen garantie is op een hete zomer, de NOS had een olijke fotocollage samengesteld van Nederlanders die van de zon genieten – op het strand, in de tuin, op het water… Alleen de Facebook-ploeg van The Guardian wist de juiste woorden te vinden: ‘This isn’t normal,’ kopte de krant bij een artikel over de temperatuur in Londen, waar het maandag warmer werd dan 20 graden Celsius. In de winter. Nooit eerder was dat voorgekomen.

Hoeveel kalveren moeten er verdrinken voordat we eindelijk écht beginnen met het dempen van putten?

Toen de wereld in 2012 zou vergaan, waren alle socialemediakanalen in rep en roer. Natuurlijk geloofde niemand dat de eindtijd écht zou aanbreken, maar het was een opwindende gedachte (en het leverde een aantal kekke films op). Nu, zeven jaar later, laat een overweldigende consensus onder klimaatwetenschappers ons zo koud als de drankjes die we bestellen op het terras. Zijn we apocalypsmoe? Of murw geslagen na een jarenlang dieet van scepsis tegenover de journalistiek, de wetenschap en ‘de waarheid’ in het algemeen? Hoeveel kalveren moet er verdrinken voordat we eindelijk écht beginnen met het dempen van putten? Hoelang nog totdat we ontdekken dat die putten bodemloos zijn, uitgeput door onze jacht naar meer welvaart, meer genot, meer consumptie?

Een goed begin zou zijn om een andere toon aan te slaan in de berichtgeving over zogenaamde ‘warmterecords’, een die beter past bij de eigenlijke noodkreet die achter het woord schuilgaat. Genieten van het warme weer is niet verboden, maar Nederlandse media zouden veel meer aandacht kunnen hebben voor de oorzaken en de gevolgen van het ontwrichte klimaat. Om te beginnen door, in navolging van The Guardian, te benoemen wat het meest voor de hand ligt: dit is niet normaal.

Beeld: purplejavatroll via Flickr.

Mail

Marte Hoogenboom (Amersfoort, 1994 en Amsterdam, 2019) was eindredacteur, toen adjunct-hoofdredacteur, toen hoofdredacteur, toen magazinechef en nu weer eindredacteur bij Hard//hoofd. Tussen het uitstellen door schrijft ze aan haar debuut, dat in 2041 verschijnt.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
:Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Is literatuur links of rechts? Sarah Neutkens duikt in twee klassiekers en gaat na of ze wel zo links zijn als vaak wordt beweerd. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

over samen niet weten

Anne Louïse van den Dool won met het essay 'Een middenwereld: over samen niet weten' de derde plaats van Hooray for the Essay 2026. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Tweede plaats Hooray for the Essay 2026 - Dat is dan jouw waarheid

Saar Lermytte won de tweede plek van Hooray for the Essay 2026 met het essay Dat is dan jouw waarheid Lees meer

Steen 1

Steen

Stel je eens voor hoe een relatie met een steen kan beginnen, hoe die eruitziet en waarin jullie elkaar zullen vinden. Sjoukje Kamphorst neemt je mee op een literaire reis langs verloren zwerfkeien, gebarsten geliefdes en zinloos geploeter. ‘Wat een steen te zeggen heeft, kan alleen maar van groot gewicht zijn.’ Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Melissa Dhondt won de eerste prijs van Hooray for the Essay 2026, met haar essay ‘Wat zo is’ waarin ze haar moeders relatie tot alcohol op een invoelende manier beschrijft. De wedstrijd is een samenwerking tussen DeBuren, Rekto:Verso en Hard//hoofd. Lees meer

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Rocher Koendjbiharie en Tamara Hartman schreven een essay over de Nederlandse geschiedenis van het feminisme en kritiek op de Dolle Mina’s binnen een kader van intersectionaliteit voor een boekpublicatie van de Dolle Mina’s. Er kwam feedback dat het stuk ‘te moeilijk’ en niet ‘speels’ genoeg was – een vanoudse kritiek wanneer over racisme of witheid geschreven wordt. Ze besloten zich terug te trekken en plaatsten dit incident binnen de context van systematische witheid van de Dolle Mina’s. Nu lees je het essay hier, op Hard//hoofd. Lees meer

Laatste woorden

Laatste woorden

Na een overlijden in de familie, vraagt Vera Corben zich af welke geluiden permanent in ons hoofd wonen. Is dat de score van het leven? Hoe klinkt die dan? En is de dood dan niet meer dan de afwezigheid van dat geluid? Lees meer

Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Bij de media heerst ziekte, journalisten stellen te weinig vragen. Fausto en Marthe van Bronkhorst komen met een behandelplan. Lees meer

Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

[Deadline verstreken] Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

In deze editie van Hooray for the Essay dagen we je uit om na te denken over waarheid. Reageer voor 19 januari. Lees meer

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Mode lijkt glanzend en zorgeloos, maar er schuilt een wereld van politiek achter. Loïs Blank vraagt zich af: wie bepaalt eigenlijk welke verhalen verteld mogen worden? Wat gebeurt er met de progressieve stemmen van een bedrijf dat vooral voor de winst gaat? Lees meer

Suriname - van onafhankelijk land naar natie

Suriname - van onafhankelijk land naar natie

Op 25 november is het 50 jaar geleden dat Suriname onafhankelijk werd van Nederland. Kevin Headley bespreekt hoe de onafhankelijkheid van Suriname tot stand is gekomen en hoe het zich verder ontwikkelt tot natie: van politieke geschiedenis tot hedendaagse successen. Lees meer

De integratie-stok slaat wéér de ‘problematische Moslim’

De integratie-stok slaat wéér de ‘problematische Moslim’

'Een begrip als integratie lijkt een middel om te streven naar een inclusievere samenleving, maar dwingt in feite minderheden om hun culturele en religieuze identiteit op te geven.' Aslıhan Öztürk legt de retoriek bloot waarmee de integratie-stok dreigend boven het hoofd van generaties migranten wordt gehouden. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!