Asset 14

Vertrouw de conjunctuur

TIP: Vertrouw de conjunctuur

Na het einde van mijn studie verbrak ik in een hoog tempo het contact met bijna al mijn vrienden.

Om dat proces zo efficiënt mogelijk te laten verlopen, verwijderde ik mijn Facebookaccount, verwisselde ik mijn smartphone voor mijn oude mobieltje, en nam ik de meeste telefoontjes simpelweg niet meer op. Ook was ik niet meer te vinden op verjaardagen en sloeg ik elk kroegaanbod af. Ik had er oprecht geen zin meer in.

De zeeën van tijd die vrijkwamen, vulde ik op met werken. Ik werkte van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat. Aan verhalen, aan schrijfstukken, aan mijn net opgerichte stadswandelingbedrijfje. Ik verdiende amper honderd euro per maand.

Soms prikte een smsje - dat ik niet beantwoordde - even door mijn zelfgecreëerde bubbel heen. ‘Gaat het wel goed met je?’, stond er dan. ‘Al een tijd niets van je gehoord.’ Dan klopte mijn hart even sneller, bonkte mijn hoofd. Was dit zorgwekkend? Was ik geschift? Was ik weer te radicaal bezig, zoals vrienden dat zo vaak hadden beweerd? Maar die vragen zakten snel weer, waarna ik de draad van mijn werk weer oppakte.

Er ging bijna anderhalf jaar voorbij zonder dat er veel veranderde. Wel had ik het gevoel dat het lek in de bubbel af en toe wat minder snel te herstellen was. Het uitzicht op de rest van mijn leven transformeerde daardoor. Het doembeeld van op mijn tachtigste nog in een krakerspand wonen, werd steeds realistischer. Vernietigend eenzaam, niets van het echte leven geproefd. Alleen maar van fictieve werelden.

Tegelijkertijd zag ik om me heen mensen met relaties, vrienden die advocaat werden, aanstaand dokter waren, of geestdriftig als onderzoeker aan de weg timmerden. Ze kregen een huis, reisden en passant rond de wereld, en vooral: ze betekenden wat voor anderen.

Ze hadden gelijk, dacht ik dan, ik was te radicaal. Dit was geen gezonde arbeidsethos, dit was destructief doorwerken. Dan stopte ik even. Met als gevolg dat er op dat moment niets meer overbleef wat me voortdreef. Dat was geen fijn gevoel.

Bij economieles leerde ik ooit over John Maynard Keynes en Adam Smith. Ze wezen allebei naar een grafiek met golven, met pieken en dalen, met crises en hoogtijen. De eerste zei iets als; ga tegen de cyclus in - controleer de driften van de economie, leg de pieken en dalen in de conjunctuur aan banden, anders krijgen we catastrofale gevolgen. De tweede zei juist: laat de economie zwieren, dam het niet in, dan komt het vanzelf goed.

Intussen zijn de projecten bergopwaarts gegaan. Het bedrijfje is beginnen te lopen en het plan voor een van de schrijfprojecten vastomlijnd geworden. Het effect was voor mij verrassend: ik kreeg weer zin in ‘nutteloze’ dingen. Dingen die geen geld opleverden, zoals afspreken met vrienden. Retrospectief herkende ik momenten van afgelopen jaren waarop ik dat ook had, maar me er niet bewust van was. Ik had me al die tijd geen zorgen hoeven maken.

Natuurlijk verschillen ieders golven in hun extremen. Maar zolang er geen acute noodsituatie ontstaat, destilleer ik uit deze jaren toch de boodschap: vertrouw Adam Smith, je eigen conjunctuur, en rem niet af.

Beeld: Colton Witt - Every Bird, No matter What Size, They all have a Life and a Story of Their Own.

Mail

Luuk Hijne is stadsgids in Utrecht en sociaal psycholoog, houdt van lezen, musea, geschiedenis, en het opschrijven van herinneringen en belevenissen.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Alfa's en Omega's

Alfa's en Omega's

Marthe van Bronkhorst verkent de verhoudingen in het dierenrijk, waarin de mens als absolute alfa de wereld domineert. Lees meer

Schrödingers Donnie

Schrödingers Donnie

De dood van Eva's kat Donnie beweegt haar tot filosofisch mijmeren over een natuurkundig experiment. Lees meer

Column: Boomstronk-achtig

Boomstronk-achtig

‘Is dit een gouden match of settelen we voor less omdat we te druk en niet wanhopig genoeg zijn om verder te zoeken?’, vraagt Iduna Paalman aan haar geliefde. Lees meer

Tip: Bereken je deadline

Bereken je deadline

Else Boer kreeg een deadline opgelegd waar niet alleen een kersverse roman uit voortkwam, maar ook een ontnuchterend inzicht. Een tip over stilstaan bij je eigen sterfelijkheid. Lees meer

Automatische concepten 46

Demoontjes

Marthe van Bronkhorst laat haar demoontjes uit. Dat scheelt, want dan hoeft ze ze even niet zelf te dragen. Lees meer

Fantoompijn Evangeline Habarurema

Fantoompijn

Alle dingen gaan voorbij, de mooiste, maar ook de pijnlijkste dingen. Een troostvolle tip voor iedereen die verliest en rouwt, en het officiële Hard//hoofd-debuut van schrijver en illustrator Evangeline Agape. Lees meer

Als het doek valt

Als het doek valt

De gevoelens van heimwee waardoor Eva als kind geteisterd werd, ervaart ze als volwassen vrouw van tijd tot tijd nog steeds. Lees meer

 Samen alleen op de wereld

Samen alleen op de wereld

Speciaal voor de Heimweek delen tien fotografen beelden die hen doen terugverlangen naar een plek of een moment in hun leven. Het resultaat is een uniek inkijkje in de diversiteit van heimwee en nostalgie; misschien wel de allerindividueelste emoties. Lees meer

Slentermijmeringen uit Oxford

Slentermijmeringen uit Oxford

In de zomerserie ‘Slentermijmeringen’ reist Annelies van Wijk naar vier Europese steden. Dolend langs Manneken Pis, reuzencitroenen en pijnlijke herinneringen, treedt ze in een sprankelende dialoog met de plekken, hun taal en hun bewoners, maar vooral ook met zichzelf. Vandaag: Oxford. Lees meer

Komt een gangster bij de dokter

Komt een gangster bij de dokter

Nu ze zelf psycholoog is, kijkt Marthe van Bronkhorst heel anders naar een van haar favoriete series. Lees meer

Column: Een Bert of een Ernie

Een Bert of een Ernie

Eva van den Boogaard is met vrienden op vakantie in de Ardèche. Liggend bij het zwembad stelt één van haar vrienden een vraag die in alle eenvoud doet nadenken over de groepsverhoudingen. Lees meer

Column: Volhouden stoppen volhouden 3

Volhouden stoppen volhouden

Iduna Paalman bezoekt haar zieke hond, en hoort haar 's nachts onrustig ademen. 'Ze jankt een beetje, dat doen honden als ze dromen. Of heeft ze pijn?' Lees meer

Complete overgave

Complete overgave

Marthe van Bronkhorst liet zich meevoeren door de Waddenzee - om zichzelf te herontdekken. De rustgevende bezigheid maakt haar al snel doodsbenauwd. Lees meer

Slentermijmeringen uit Brussel

Slentermijmeringen uit Brussel

In de zomerserie ‘Slentermijmeringen’ reist Annelies van Wijk naar vier Europese steden. Dolend langs Manneke Pis, reuzencitroenen en pijnlijke herinneringen, treedt ze in een sprankelende dialoog met de plekken, hun taal en hun bewoners, maar vooral ook met zichzelf. Vandaag: Brussel. Lees meer

Onder de vraagprijs

Onder de vraagprijs

Vragen als ‘Wat doe jij nu?’ en ‘Waar woon je tegenwoordig?’ bezorgen Eva van den Boogaards vriend M. een rood hoofd en het gevoel te willen verdwijnen. Zij snapt hem maar al te goed. Lees meer

Slentermijmeringen uit Rotterdam

Slentermijmeringen uit Rotterdam

In de zomerserie ‘Slentermijmeringen’ reist Annelies van Wijk naar vier Europese steden. Dolend langs Manneke Pis, reuzencitroenen en pijnlijke herinneringen, treedt ze in een sprankelende dialoog met de plekken, hun taal en hun bewoners, maar vooral ook met zichzelf. Vandaag: Rotterdam. Lees meer

Column: Vervuilde idylle

Vervuilde idylle

Iduna Paalman belt vanuit de camping in Frankrijk met haar oma. Net daarvoor las ze nog in de dichtbundel van de Duitse Monika Rinck. Lees meer

Slentermijmeringen uit Londen

Slentermijmeringen uit Londen

In de zomerserie ‘Slentermijmeringen’ reist Annelies van Wijk naar vier Europese steden. Dolend langs Manneke Pis, reuzencitroenen en pijnlijke herinneringen, treedt ze in een sprankelende dialoog met de plekken, hun taal en hun bewoners, maar vooral ook met zichzelf. Vandaag: Londen. Lees meer

Tip: zoek je partner in zelfontplooiingscrime

Zoek je partner in zelfontplooiingscrime

Wat te doen als je gelooft dat ieder mens bestaansrecht heeft, behalve jij? Op grijze dagen verliest ook Annelies van Wijk zichzelf weleens uit het oog. Een tip om je ondermijnende gedachtes 180 graden te draaien. Lees meer

Column: Het is tijd

Strijdlied voor een nieuwe tijd

In haar eerste column op Hard//hoofd toont Marthe van Bronkhorst zich meteen onverschrokken: ze heft een strijdlied aan voor de nieuwe wereld. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan