Asset 14

Onverschillige burgers

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Het woonreferendum in Rotterdam kreeg een dramatisch lage opkomst. Mark Bakker vraagt zich af waarom er zo weinig interesse is in gemeentepolitiek.

Op 30 november was het een item in de landelijke media, maar op 1 december werd erover gezwegen: het Rotterdamse referendum over het woonbeleid van de gemeente. En dan specifiek over de sloop van tienduizenden goedkope sociale huurwoningen, die door duurdere nieuwe woningen vervangen zouden worden.

De wethouder die over het woonbeleid gaat is Ronald Schneider van Leefbaar Rotterdam. Dit vonden velen natuurlijk wel grappig: de partij van Pim Fortuyn, de Nederlandse oerpopulist, kreeg nu eindelijk zelf met de boze burger te maken.

Maar het liep voor Schneider met een sisser af: de kiesdrempel van 30% werd bij lange na niet gehaald, het referendum telt niet en het beleid kan dus worden voortgezet.

In Rotterdam is de opkomst bij verkiezingen altijd aan de lage kant. Bij de gemeenteraadverkiezingen stemde 45% van de bevolking, bij het Oekraïnereferendum van het afgelopen jaar 24,4%. Toch was dit in beide gevallen een stuk hoger dan vorige week, toen de 17% niet eens gehaald werd. De lokale VVD reageerde laconiek: ‘Dit verrast ons totaal niet. Dit onderwerp leeft niet bij de Rotterdammers. Mensen zijn bezig met Sinterklaas en de kerstvakantie.’

Er is in heel Nederland weinig interesse in gemeentepolitiek. De meest recente verkiezingen, in 2014, leverden de laagste opkomst ooit op. Maar waarom? Juist de lokale politiek gaat over zaken die een directe rol spelen in het leven en omgeving van de mensen. Net als Sinterklaas en de kerstvakantie is het woonbeleid van de stad waarin je woont van invloed op het dagelijks leven. Voor de mensen die zelf in zo’n sociale huurwoning wonen, voor mensen die juist een koopwoning zoeken, maar ook voor alle anderen: Wat voor stad willen we zijn? Hier is er niet per se een goed of een fout antwoord, maar daarom des te belangrijker om over na te denken.

Bij het Oekraïnereferendum was het omgekeerde het geval. Het associatieverdrag heeft voor niemand in Nederland een direct effect op het dagelijks leven. Toch kwamen er voor dat referendum veel meer mensen op de been, vooral om tegen te stemmen. (We moeten overigens niet overdrijven: ondanks de campagne van Geen Peil c.s. kwam maar een derde van de kiezers opdagen.) Wellicht maakt het tegenstemmen ook makkelijk als dat zo weinig gevolgen voor jezelf heeft.

Door het resultaat van het Rotterdamse referendum kun je je afvragen of de roep om meer directe democratie, zoals bijvoorbeeld Forum voor Democratie doet, zin heeft. In ieder geval niet om tot beter bestuur te komen. Want zodra mensen de kans krijgen om mee te beslissen over de inrichting van hun eigen omgeving geven ze niet thuis. Woonbeleid klinkt wellicht niet sexy, maar het is een onderwerp dat iedereen raakt.

Zo blijven het vooral abstracties waar de burger tegen in opstand komt. De linkse elite, de hoge heren in Den Haag en Brussel zijn de vijand. Daar is de woede op gericht, in de inrichting van de eigen leefomgeving is men helemaal niet geïnteresseerd.

Mail

Mark Bakker (1984) is historicus en freelance redacteur.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer