Asset 14

Sociaal ondernemers: stop met vliegen afvangen

Hard//talk: Sociaal ondernemers: stop met vliegen afvangen

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Sociaal ondernemen is de beste keuzes maken in een imperfecte wereld. Stop daarom met elkaar afvallen, vorm samen een front, en focus op de positive impact van duurzame innovatie, betoogt Dylan Meert.

Het wordt tijd dat duurzame, eerlijke en sociale initiatieven ophouden met elkaars projecten te bekritiseren. De standaard waarmee ze elkaar beoordelen is torenhoog en onmogelijk te behalen. Dit leidt af van het doel dat ze uiteindelijk gezamenlijk delen, een betere wereld. Sociaal ondernemers moeten leren de verbinding op te zoeken met elkaar, om samen de macht en het marktaandeel van grote bedrijven aan te pakken, in plaats van elkaars vliegen af te vangen.

Als programmamaker ben ik regelmatig aanwezig bij gespreksavonden waar sociaal ondernemers vertellen hoe zij met hun project de wereld duurzamer, eerlijker en/of gelijker maken. Binnen de kleine wereldjes van duurzame mode, voedsel, energie, zorg en wonen zijn mensen dagelijks bezig om een positieve impact te verwezenlijken. Je zou verwachten dat dit programma’s zijn waar een algemene sfeer van verbinding en collectieve actie heerst. Toch moet ik opmerken dat deze sociaal ondernemers elkaar eerder wijzen op hun negatieve impact en vaak elkaars kritiek moeten slikken. De grote boosdoeners, denk aan bedrijven als Shell of H&M, zijn nooit aanwezig.

Biologisch katoen? Verbruikt te veel water. Bamboe? Extreme bodemerosie in China. Brandnetels? Valt niet op te schalen.

Om een voorbeeld te geven: recent was ik betrokken bij een programma over fair fashion. Werkelijk elke suggestie voor nieuwe productiemethoden of innovatieve materialen werd onmiddellijk met harde kritiek aan de kant gezet. Biologisch katoen? Verbruikt te veel water. Bamboe? Extreme bodemerosie in China. Brandnetels? Valt niet op te schalen. Elk initiatief legt men de torenhoge standaard van 100% duurzaam en eerlijk op terwijl een nieuw initiatief, net als de grote bedrijven, daar eigenlijk nooit aan kan voldoen. Op geen enkele manier kan je met zo’n hoge standaard verdere stappen zetten, het is een druk die verlammend werkt. Het is daarom onzinnig om elkaar aan zo’n onmogelijke standaard te houden, terwijl je een gemeenschappelijk doel dient.

Later op de avond vroeg ik aan een hoogleraar mode of ethisch verantwoord ondernemen in de sector überhaupt mogelijk is. Haar antwoord was negatief. Als dat dus het geval is, moeten we dan niet gaan beseffen dat sociaal ondernemen altijd de beste optie kiezen is uit talloze slechtere keuzes? Dat met iedere productie van een duurzaam materiaal ook een (relatief kleine) negatieve impact wordt gemaakt? Het lijkt mij daarom zinvoller om duurzame initiatieven te vergelijken met de huidige manier van kledij maken, om zo de duidelijke voordelen aan te tonen. Die kleine negatieve impact moeten we dan maar voor lief aannemen, het is het grotere plaatje dat telt.

Natuurlijk is het goed om je bewust te zijn van de problemen die komen kijken bij jouw duurzame innovatie en natuurlijk is het waardevol om negatieve impact te minimaliseren. Maar uiteindelijk staat elke ondernemer in een imperfecte wereld, en dus moeten we ons eerder de vraag stellen hoe een nieuw duurzaam productieproces zich, relatief gezien, verhoudt tot de huidige manier van produceren. En als dat werkelijk beter is, laten we elkaar dan vooruit helpen, in plaats van elkaar af te schrijven.

Beeld: Nicolas Ciccone via Flickr

Mail

Dylan Meert is een filosoof uit Gent en programmamaker bij Pakhuis De Zwijger. Hij houdt van 's nachts wandelen in Amsterdam, Griekse yoghurt en Bialetti-koffie.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer

Lang leve de slush pile 1

Lang leve de slush pile

Hoe kan literair Nederland inclusiever worden als het steeds vaker weigert ongevraagde manuscripten aan te nemen? Een pleidooi voor een openboekbeleid. Lees meer

ALL-IN

Een levendig gebrek aan bescheidenheid

De allereerste kunsttrialoog op Hard//hoofd. Wat vonden redacteuren Jorne Vriens, Iris van der Werff en Vivian Mac Gillavry van de tentoonstelling ALL-INN in het HEM? Lees meer

Voor sommigen gelden nog steeds dezelfde reisbeperkingen

Voor sommigen gelden nog altijd dezelfde reisbeperkingen

Jonathan Luger is in de trein naar Amsterdam getuige van een ongehoorzaamheidsactie die niet bepaald burgerlijk is. Hij beseft hoe het internationale reisverkeer het afgelopen jaar voor vluchtelingen relatief weinig is veranderd. Lees meer

Essay: Boy's don't cry 1

Boys don't cry

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 1 met de films Mulan en Like father, like son. Lees meer

Nieuws in beeld: Donorhart uit een doos

Donorhart uit een doos

De heart-in-a-box kan (vlak) na het overlijden van een donor diens hart weer op gang laten komen. Illustrator Simcha van der Veen is diep onder de indruk. Lees meer

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer