Illustratie: Joost Dekkers Ab Klink's positie in de CDA-fractie was onhoudbaar en hij hield de eer aan zichzelf. Het zat Elon niet lekker, dus schreef hij een open brief aan Maxime Verhagen om hem te wijzen op de christelijke waarden waar zijn partij op gestoeld is." /> Illustratie: Joost Dekkers Ab Klink's positie in de CDA-fractie was onhoudbaar en hij hield de eer aan zichzelf. Het zat Elon niet lekker, dus schreef hij een open brief aan Maxime Verhagen om hem te wijzen op de christelijke waarden waar zijn partij op gestoeld is." />
Asset 14

Negentien dissidenten

Amsterdam, 6 september 2010

Geachte Maxime Verhagen,

U kent mij helemaal niet. Ik ben slechts één van het volk, met wie u meent het beste voor te hebben. In die hoedanigheid geniet ik het recht en neem ik de vrijheid u aan te spreken.

Als belijdend katholiek gelooft u vast in de hemel. Ik niet, vrees ik, omdat ik niet kan accepteren dat een ieders poging tot het leiden van een moreel en juist bestaan slechts beloond dient te worden na afloop van ons aardse leven. Ik kan op principiële gronden niet accepteren dat wij nu zouden moeten lijden, om later te genieten. Ik wil graag een hemel op aarde, en alhoewel ik niet verwacht dat ik ooit voor u zal stemmen, geloof ik desondanks dat uw partij uiteindelijk ook het beste met de samenleving voorheeft.

Nu denk ik dat veel mensen uit mijn omgeving (niet religieuze, hoog opgeleide jongeren) moeite hebben om het idee van een politieke partij op christelijke grondslag te begrijpen. Zouden moderne humanistische waarden namelijk niet moeten volstaan als basis voor onze visie op de samenleving? Toch respecteer ik die christelijke grondslag van uw partij, juist omdat ik geloof dat een christelijke politiek in essentie geen ander doel voorstaat dan het werken aan een rechtvaardige en gelijkwaardige samenleving. Uw partijgenoot Wim Aantjes drukte het zo krachtig uit op het eerste partijcongres van het CDA in 1975:

Het evangelie geeft geen rechtstreekse richtlijnen voor het politieke handelen. Neen, maar het geeft soms wel richtlijnen voor het rechtstreekse politieke handelen, en soms wel degelijk heel concreet. Leest u er Mattheüs 25 maar eens op na: hongerige voeden, dorstige te drinken geven, vreemdelingen huisvesten, naakten kleden, zieken en gevangenen bezoeken... Geen plaats voor christelijke politiek? De wereld hunkert naar christelijke politiek! Een politiek die spreekt voor wie geen stem hebben; die handelt voor wie geen handen hebben; die een weg baant voor wie geen voeten hebben; die helpt wie geen helper hebben.

Wat een heldere en sociaal bewogen visie voor de partij waar u vandaag leiding aan geeft! Nu vermoed ik stiekem dat u als trouwe KVP-er niet veel opheeft met een dergelijke moralistische politiek. U bent een pragmatisch conservatief en dat is verder uw goed recht. Maar in de groeiende kritiek die de afgelopen twee weken van binnenuit uw partij klonk op de onderhandelingen met Geert Wilders hoorde ik de echo van deze visie.


<em>Illustratie: Joost Dekkers</em>

Ook in de brief van Ab Klink, die ooit promoveerde op de staats- en bestuursrechtelijke implicaties van de christen-democratische politieke filosofie, klonk de zorg voor het behoud van deze basale maatschappelijke waarden door. Hij liet zijn geweten spreken ter verdediging van juist dátgene waar het CDA om zou moeten draaien en u liet hem stof eten. Hij werd niet gehoord als iemand die binnen een democratische partij een fundamenteel punt aankaart, maar werd weggezet als obstructief en dissident.

De avond waarop u later bekend zou maken dat de 21 leden van de fractie overeenstemming hadden bereikt om verder te gaan met de onderhandelingen, keek ik naar Wim Aantjes bij Knevel en van den Brink. Er werd gesproken over de drie “dissidenten”, Klink en twee fractiegenoten, en één van de presentatoren verontschuldigde zich naar Aantjes over het gebruik van de term “dissident”, waarop deze koeltjes antwoordde: “Je mag het woord dissidenten best gebruiken; er zijn achttien dissidenten in de fractie.”

Vandaag liet Ab Klink ten slotte per brief aan de voorzitter van de Tweede Kamer weten zijn Kamerlidmaatschap per direct neer te leggen. "Na alle gebeurtenissen van de afgelopen week is er voor mij een onwerkbare situatie binnen de CDA-fractie ontstaan. De basis voor samenwerking - vertrouwen - is aangetast. Daardoor kan ik niet meer met voldoende overtuigingskracht binnen de fractie opereren. En dat gaat ten koste van mijn geloofwaardigheid." Hoe is het toch mogelijk, meneer Verhagen, dat het klimaat in de fractie ontbrak voor de heer Klink om zijn inhoudelijke bezwaren op tafel te leggen? Hoe kan het bestaan dat er in de fractie waar u nota bene leiding aan geeft een situatie ontstaat waarin iemand zijn taak als volksvertegenwoordiger niet meer naar eer en geweten kan uitvoeren?

Nu is Ab Klink opgestapt en zie ik de krokodillentranen over het scherm van mijn televisie biggelen. Uit welk hout z’n opvolger gesneden zal zijn laat zich wel raden. “Er zijn nog twee dissidenten over,” stookt Wilders al direct. “Negentien” zeg ik bij mezelf, “negentien dissidenten...”

Hoogachtend,

Elon Heymans

Mail

Elon Heymans

Joost Dekkers

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Column: Inferno onder de roltrap

Inferno onder de roltrap

Een defecte roltrap op het station herinnert Eva eraan hoe ze als kind soms verborgen werelden en niet per se bestaande systemen waarnam. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

Alles Vijf Sterren: 44

Warm en comfortabel

Deze week worden onze redacteurs blij van een goede jas en muziek om mee naar bed te gaan (of juist mee op te staan). Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Een dag uit het leven

Een dag in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt

Er zijn zoveel dingen die je zou kunnen zijn. Bioboer, au-pair à Paris, muze, schrijver, schilder, heks... En tegelijk heb je maar één leven om al je ambities in waar te maken. Lies Jo Vandenhende deconstrueert deze tragiek liefdevol door ons een dag mee te nemen in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt. Met een illustratie van Tonke Koppelaar. Lees meer

Automatische concepten 38

Hard//hoofd zoekt een nieuwe adjunct-hoofdredacteur

De adjunct-hoofdredacteur denkt mee over de koers van het tijdschrift en heeft een stem in belangrijke beslissingen. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties) 2

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties)

Ter ondersteuning van de chef Illustratie zijn wij op zoek naar een beeldredacteur illustraties. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 43

Lekker soggen

Deze week worden onze redacteurs blij van lachen om Mark R., lessen over de media en het kunnen bijdragen aan de vismigratie in Utrecht. Lees meer

Een ritje maken

Een ritje maken

In dit verhaal van Sonja Buljevac maken Renée en haar oma een wandeling bij de boulevard van Vlissingen. Terwijl haar oma volop geniet, wordt Renée geconfronteerd met de gebeurtenissen van de vorige nacht. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

De nobele kunst van het missen

De nobele kunst van het missen

Marthe van Bronkhorst mist een hoop dingen in haar leven. Haarelastiekjes, de deuk in de bank die ze maakte in het vakantiehuisje, en ze kan maar niet vergeten dat Philip Freriks gestopt is met het journaal. (kom terug, Philip!). Maar waar komt dit missen vandaan?
Met (voor de laatste keer!) een illustratie van Jessica Bacuna. Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Eindelijk lente

Eindelijk lente

Deze week worden we blij van een fijn boek, roze k-pop en Den Bosch. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Column: Wasverzachter

Wasverzachter

Een fietstochtje met twee vrienden voert Eva naar een nieuwbouwwijk, waar het leven bij nader inzien toch zo slecht nog niet zou zijn. Lees meer