Asset 14

Die moslims kapen 4 mei

Hard//Talk: Depressie 1

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Emy Koopman schrikt van het gebrek aan inlevingsvermogen dat ze rondom Bevrijdingsdag waarneemt.

Ook ik vond de #geen4meivoormij-actie van Christa Noëlla ergerlijk. Alsof het eren van de ene dode het eren van de andere dode uitsluit. Ja, er zou meer aandacht moeten zijn voor de Javaanse en Surinaamse voorouders van Christa, voor de koloniale misdaden, en het zou goed zijn als daar ook een nationale dag voor komt. Ja, we zouden ons wel wat harder mogen verzetten tegen de almaar aanzwellende moslimhaat.

Maar de herdenking van de Nederlandse slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog is elk jaar weer een aanzet om breder te denken over oorlog, verzet en onderdrukking. En dan hebben we het in de eerste plaats over de holocaust, over onze dichtstbijzijnde genocide. Het heeft iets pervers, het almaar wentelen in het leed van de joden, en het heeft iets hypocriets, maar we hebben het nodig als blijvende waarschuwing. Het vergeten van de holocaust is de snelste weg naar een nieuwe genocide. Dat je niet joods bent, betekent niet dat de holocaust niets over jou te zeggen heeft.

Op de Facebookpagina van mijn neef verscheen al snel na Christa’s actie een reactie, een re-post van de pagina ‘Nederland mijn Vaderland.’ Een plaatje van een Nederlandse vlag die halfstok hangt, in de rechterhoek een rijtje kruizen en één joods graf, en dan als begeleidende tekst:

Een groep moslims roept op om te stoppen met de Dodenherdenking omdat moslimhaat in Nederland sterk groeiende zou zijn alsook fascisme. Waanzin ten top natuurlijk en weer een Nederlandse traditie die wordt aangevallen...
Laat heel Nederland deze afbeelding #DELEN en zo laten zien dat wij wel respectvol de doden zullen herdenken! Van 4 mei blijf je af!

Ik bevroor van binnen, omdat het mijn neef is die dit deelt. We begrijpen elkaar niet meer. Vervolgens grimlachte ik, omdat de makers van de post de ironie van hun eigen schrijven geheel is ontgaan. Om juist met het excuus van 4 mei te moslim-bashen en dan te beweren dat jij ‘wel respectvol’ bent. Oh, en: voor zover bekend is Christa Noëlla geen moslima.

Beide kanten, de geen4mei-activisten en de van4meiblijfjeaf-patriotten, blonken niet uit in inlevingsvermogen. Beide kanten gingen zo op in hun eigen slachtofferrol dat het leed van niet-groepsgenoten voor hen geen werkelijk leed meer was.wel-nietJuist daarom zijn 4 en 5 mei zo belangrijk, juist nu. Ahmed Aboutaleb begrijpt dat. In zijn toespraak op de dam, die je vooral helemaal moet lezen, vroeg hij zijn toehoorders het zich voor te stellen, hoe een kinderklas steeds leger wordt, hoe iedereen die ‘anders’ is verdwijnt. Het kwaad, zei hij, begint met vooroordelen en vernederingen. En:

Zo valt een land ten prooi aan onderbuikgevoelens, ondoordachte emoties die de samenleving ontwrichten. Onderbuikgevoelens die de weg kunnen plaveien naar haat, naar geweld, en uiteindelijk zelfs naar moord. Nog steeds.
Daarom moeten wij goed luisteren naar de verhalen van toen.

Ik hoop dat ze het stiekem wisten van Aboutaleb, de #geen4mei-kant. Dat dit al die tijd hun opzet was geweest: dat hun ‘boycot’ ervoor zou zorgen dat de zogenaamd vaderlandslievenden dit jaar extra goed zouden kijken en luisteren, en dan ook deze toespraak zouden horen. Een toespraak waar de dam met vochtige ogen de handen blauw voor klapte.

Maar ik ben bang dat Christa en de haren niet hebben gekeken. En ik ben bang dat de vaderlandslievenden zodra ze het gezicht van Aboutaleb zagen hebben geroepen ‘die moslims kapen nu ook 4 mei,’ en dat ze de televisie hebben uitgezet.

Mail

Emy Koopman Emy Koopman is schrijver en was jarenlang Hard//hoofd-redactielid. Ze debuteerde in 2016 met de roman Orewoet.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
:Athene: Ergens tussen Grindr, Griekse oudheid en cruisegebieden

Athene: Ergens tussen Grindr, Griekse oudheid en cruisegebieden

Datingapps: een vloek en een zegen. Enerzijds laten ze je toe zonder grenzen gelijkgestemden te ontmoeten, anderzijds monetariseren ze je seks- en relatiebehoeftes. Bestaat er een best of both worlds? Onder de Griekse zon overdenkt Sharvin Ramjan de liefde in al haar vormen. Lees meer

Reuzenalken

De laatste reuzenalk en wat hij ons leert over de klimaatcrisis

In een Brusselse opslagkast staat een vogel die we nooit meer levend zullen zien. We weten al eeuwen hoe soorten verdwijnen en toch lijken we opnieuw weer toe te kijken. Wanneer wordt weten eindelijk handelen? Lees meer

:Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

In ons collectieve geheugen lijkt er weinig plaats voor moeders* die na de bevalling lijden aan depressieve gevoelens: deze verhalen ondermijnen het klassieke beeld van het moederschap als een roze wolk. Gelukkig brengen steeds meer vertellingen nuance aan, waarbij de vraag rijst in hoeverre we als maatschappij verantwoordelijkheid dragen voor de eenzaamheid die kersverse moeders kan overvallen. Een essay door Anne Louïse van den Dool. Lees meer

:Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Is literatuur links of rechts? Sarah Neutkens duikt in twee klassiekers en gaat na of ze wel zo links zijn als vaak wordt beweerd. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

over samen niet weten

Anne Louïse van den Dool won met het essay 'Een middenwereld: over samen niet weten' de derde plaats van Hooray for the Essay 2026. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Tweede plaats Hooray for the Essay 2026 - Dat is dan jouw waarheid

Saar Lermytte won de tweede plek van Hooray for the Essay 2026 met het essay Dat is dan jouw waarheid Lees meer

Steen 1

Steen

Stel je eens voor hoe een relatie met een steen kan beginnen, hoe die eruitziet en waarin jullie elkaar zullen vinden. Sjoukje Kamphorst neemt je mee op een literaire reis langs verloren zwerfkeien, gebarsten geliefdes en zinloos geploeter. ‘Wat een steen te zeggen heeft, kan alleen maar van groot gewicht zijn.’ Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Melissa Dhondt won de eerste prijs van Hooray for the Essay 2026, met haar essay ‘Wat zo is’ waarin ze haar moeders relatie tot alcohol op een invoelende manier beschrijft. De wedstrijd is een samenwerking tussen DeBuren, Rekto:Verso en Hard//hoofd. Lees meer

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Rocher Koendjbiharie en Tamara Hartman schreven een essay over de Nederlandse geschiedenis van het feminisme en kritiek op de Dolle Mina’s binnen een kader van intersectionaliteit voor een boekpublicatie van de Dolle Mina’s. Er kwam feedback dat het stuk ‘te moeilijk’ en niet ‘speels’ genoeg was – een vanoudse kritiek wanneer over racisme of witheid geschreven wordt. Ze besloten zich terug te trekken en plaatsten dit incident binnen de context van systematische witheid van de Dolle Mina’s. Nu lees je het essay hier, op Hard//hoofd. Lees meer

Laatste woorden

Laatste woorden

Na een overlijden in de familie, vraagt Vera Corben zich af welke geluiden permanent in ons hoofd wonen. Is dat de score van het leven? Hoe klinkt die dan? En is de dood dan niet meer dan de afwezigheid van dat geluid? Lees meer

Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Bij de media heerst ziekte, journalisten stellen te weinig vragen. Fausto en Marthe van Bronkhorst komen met een behandelplan. Lees meer

Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

[Deadline verstreken] Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

In deze editie van Hooray for the Essay dagen we je uit om na te denken over waarheid. Reageer voor 19 januari. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!