Asset 14

Claudia de Breij in Zomergasten

Claudia de Breij gaat graag het cynisme voorbij. Dat was de kijker van Zomergasten afgelopen zondag ook aan te raden. Het lukte Jozien Wijkhuijs, en ze zag een kabbelende aflevering met een hoopvolle boodschap.

Mail

Claudia de Breij is een gutmensch, zegt ze tijdens de laatste aflevering van Zomergasten 2017. ‘En dat is dan maar zo’, voegt ze eraan toe. Misschien dat het daarom voor sommige kijkers gisteren een lange zit is. De Breij laat fragmenten zien die haar raken, soms zonder meer argumenten aan te dragen dan de emotionele. Als die argumenten voortkomen uit boosheid of frustratie, slaat interviewer Janine Abbring aan en wordt het gesprek spannender. Andere stukken kabbelen, met minder vuurwerk. Abbring breekt daar niet altijd even goed doorheen. De aflevering is als een nazomeravond aan een, ik zeg maar wat, daadwerkelijk vijvertje van 15 centimeter diep rondom een camperdak.

Een van de momenten waarop het wél knettert is als het gesprek komt op Freek de Jonge. Abbring poneert diens stelling dat geëngageerd cabaret en satire tegenwoordig niet meer bestaan en De Breij zegt ‘dat is het moment waarop ik om Freek de Jonge moet lachen’. Daarna herpakt ze zich snel en is ze weer de bruggenbouwer die ze in deze aflevering wil zijn: ‘Nee, ik moet wel vaker om Freek de Jonge lachen hoor, dat is een beetje flauw.’

‘Het hele idee dat je niet meer politiek correct mag zijn, is het nieuwe politiek correct.’

Ze probeert zich van oordelen te onthouden. Niet consequent, want waar ze in het begin nog zegt ‘in principe verdient alles een podium. Wat jij vindt dat gezien moet worden, moet je maken en laten zien’, claimt ze verderop in de aflevering dat Barbra Streisand haar stembanden na 1994 beter aan de wilgen had kunnen hangen. Het laat zien dat haar zoektocht naar de overeenkomsten tussen mensen en het positieve een bewust proces is, iets wat ze doet om chocola te maken van de wereld om haar heen. Die zoektocht is zichtbaar, ze hapert soms licht en deinst terug als het pijnlijk of persoonlijk wordt. De term ‘politiek correct’ valt, en De Breij vlamt weer op: ‘het hele idee dat je niet meer politiek correct mag zijn, is het nieuwe politiek correct.’

Haar voorstellingen zijn een middel voor die zoektocht naar de wereld, zegt ze. ‘Ik word eerst mismoedig en dan strijdlustig.’ Eerst wil ze zich opsluiten in haar huis met boeken en films en niet meer meedoen, maar uiteindelijk maakt ze een voorstelling omdat ze zichzelf ‘geen raad weet’ met wat ze om haar heen ziet. Dit is door te trekken naar haar fragmentkeuzes: Annie M.G. Schmidt, Jim Henson, Wim Kan, Barbra Streisand, de film Pride: mensen die er iets van proberen te maken, die de wereld via hun werk vertalen naar iets waar mensen hoop uit kunnen putten.

Het is een moment waarop de mantel der liefde die De Breij graag omhangt te dun blijkt

Haar aanpak wringt hier en daar. Een van de meest memorabele momenten uit de aflevering ontstaat als De Breij een reportage van Powned toont, over Fabian, ook wel ‘de piemelschreeuwer’. Abbring kan niet geloven dat De Breij zich verrast toont over dat deze extreem boze man toch een goede vader is, en dat ze daarom een zo mild mogelijk oordeel over hem wil vellen. Hier komt niet echt een oplossing voor. Het is een moment waarop de mantel der liefde die De Breij graag omhangt te dun blijkt.

Toch verrast De Breij vaak alsnog in stap twee. Ze zegt een aantal keer ‘ik ga graag het cynisme voorbij’. En dat is wat veel Zomergasten-kijkers zondagavond ook moesten doen. Het is toe te passen op haar verhaal. Het eerste cynisme dat je voelt bij haar lieflijke, soms wat zijige kijk op de wereld waarin we leven moet je voorbij. Dan kun je zien wat De Breij wil zeggen: er is hoop en die moet je blijven zien, ook als je moe wordt van al het donker om je heen. Voor mij werkte het. Het stuurt ons hoopvol de donkere winter in die ons scheidt van het volgende seizoen.

Still uit Zomergasten

  

Jozien Wijkhuijs is altijd journalist, schrijver, en radiomaker. Af en toe is ze ook hobbybarvrouw, literatuurwetenschapper, stadsgids en de irritante idealist op je feestje.

Lees verder Lees verder

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al tien jaar een vrije ruimte voor talentvolle makers. Elke dag verschijnen op onze site artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties. Zonder advertenties en helemaal gratis.

Maar zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Steun ons en ontvang speciaal geselecteerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars. Én een Hard//hoofd-tasje. Je eerste kunstwerk is van Hard//hoofd-maker Nastia Cistakova.

Steun ons
het laatste
Filmtrialoog: The Third Wife

The Third Wife

Redacteuren Oscar Spaans, Jihane Chaara en Kiki Bolwijn zagen in de bioscoop hoe in het Vietnam van eind 19e eeuw, de 14-jarige May de derde vrouw wordt van Hung, een steenrijke en veel oudere grootgrondbezitter. Lees meer

Voor Valentina Tereshkova

Voor Valentina Tereshkova

Merel van Slobbe schreef een gedicht over Valentina Tereshkova, walvissen en voor de laatste keer een kamer uitlopen. Lees meer

Lieve Mark 2

Lieve Mark

Jan Hamstra sneed zijn kijk op Zwarte Piet in hout voor zijn beeldkritiek 'Lieve Mark'. Hij neemt ons in sneltreinvaart mee door de geschiedenis van raciale karikaturen, en drukt premier Mark Rutte op het hart dat hij zich meer in die geschiedenis zou moeten verdiepen. Lees meer

Column: Ongehoorzaam watje 1

Ongehoorzaam watje

Iduna Paalman ziet de IDFA-documentaire Objector en denkt na over de mens in opstand. Lees meer

Engel

Engel

Door een bizar voorval raakt een man begaan met het lot van gevallen engelen. Vanaf dat moment merkt hij hun aanwezigheid overal op en smeedt een plan om ze te helpen. Lees meer

Hard//talk: Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Een label geeft een naam aan een ervaring, maar kan nooit een verklaring zijn voor waarom iemand, op dat specifieke moment in haar leven, die specifieke klachten heeft. Lees meer

Tip: Leren om het leren

Leren om het leren

Else Boer is het leren nog niet verleerd. Op YouTube is namelijk een schat aan smakelijke en nutteloze informatie te vinden, waar je toch een stuk wijzer van wordt. Een tip om eens wat te leren van de onvolprezen video-essays. Lees meer

Paw Patrol krijgt concurrentie

Paw Patrol krijgt concurrentie

De Australische hond Bear werd als puppy achtergelaten. Hij werd zelf gered, en sindsdien staat zijn leven in het teken van het redden van andere dieren. Het nieuws in beeld door Aida de Jong. Lees meer

Column: Een nieuwe man

Een nieuwe man

Trudy poetste haar tanden en dacht: 'als ik het nú niet probeer, hoeft het niet meer. Hoeveel jaar heb ik nog? Moet ik wachten tot ik achter een rollator loop? Tot ik mijn huis heb opgegeten? Nou dan!' Lees meer

Alles vijf sterren: Telefoonnamen, vloerkleden en Parijs

Gluren in Parijs

Deze week worden we blij van huizen kijken op Instagram, de Britse serie Catastrophe en oude Franse foto's in Foam. Lees meer

Vuur

Vuur

Eind deze maand verschijnt Max Hermens' chapbook Toch zonken ze niet. Lees hier alvast het korte verhaal ‘Vuur’, over een dochter, een werkloze vader en de krullende schilfers van een berkenbast. Lees meer

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Gijsbert Pols herleest Wolkers' meesterwerk Turks fruit, en moet constateren dat de roman niets waarmaakt van de bevrijding die hem wordt toegedicht. Een bewerkt hoofdstuk uit Pols' nieuwe essaybundel 'Het onhoudbare midden'. Lees meer

Tip: Vraag het je filmpersonage 1

Vraag het je filmpersonage

'Hebben jullie wel eens goed geluisterd naar wat acteurs in films eigenlijk zeggen? En vooral ook hoe mooi ze dat in woorden weten te vangen?' Emma Stomp tipt de magie van dialogen. Lees meer

Meer bloed 2

Meer bloed

'Zoveel bloed, en toch zo onzichtbaar. Waarom telkens de hoop dat het niemand op zal vallen? ‘Ik ben ongesteld’ – wanneer leerden we dat dat beschamende woorden zijn?' Lees meer

Beeldbrekers (VII): 'Kunst en sport gaan ontzettend goed samen'

'Kunst en sport gaan ontzettend goed samen'

In deze serie interviewt Hard//hoofd beeldbrekers: mensen die het kunst- en cultuurveld openbreken en de spelregels veranderen. Aflevering 7: In een oude kogelfabriek op het Hembrugterrein is sinds deze zomer Het HEM te bezoeken, ‘een nieuw huis voor cultuur’. In gesprek met Laura Kemper. Lees meer

Automatische concepten 27

Ben je wel echt verslaafd aan je smartphone?

Dagelijks besteden we eindeloos veel tijd aan onze smartphones. Sommigen wijten dat aan een verslaving. Gatool Katawazi pleit ervoor dat we onze verantwoordelijkheid nemen voor dit gedrag, en spaarzaam om te springen met het woord 'verslaving'. Lees meer

Tip: Leer elkaars taal van de liefde

Leer elkaars taal van de liefde

Kiki Bolwijn heeft een bijzondere manier van communiceren met haar vader: zonder veel woorden te wisselen begrijpen ze elkaar heel goed. Een tip om elkaars taal van de liefde te leren spreken, ook als dat soms niet de jouwe is. Lees meer

 Vega Whopperwolf

Vega Whopperwolf

Alsof je een hongerige wolf aan de soja krijgt, zo kun je de prestatie van De Vegetarische Slager zien. Het bedrijf verovert langzaam maar zeker de Europese markt voor vleesvervangers. Het nieuws in beeld door Katja Grosskinsky. Lees meer

Red zaterdag onze democratie 1

Red zaterdag onze democratie

Als terrorisme en doodsbedreigingen niet meer worden geschuwd om een racistische traditie in stand te houden, is jezelf uitspreken niet meer genoeg, ziet Naomí Combrink. De vrijheid van vergadering en de democratie staan op het spel. Lees meer

Alles vijf sterren: 15

Persoonlijke revoluties en opdringerige aansporingen

Deze week worden we blij van een eeuwenoude schoolkrant, een handig polsbandje en een kostuumdrama zoals we dat niet gewend zijn. Lees meer

Steun ons en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor talentvolle makers. Zonder advertenties en helemaal gratis. Dankzij onze kunstverzamelaars. Steun ons en ontvang speciaal geselecteerde kunstwerken. Én een Hard//hoofd-tasje. Je eerste kunstwerk is van Hard//hoofd-maker Nastia Cistakova.

Steun ons