Asset 14

Claudia de Breij in Zomergasten

Claudia de Breij gaat graag het cynisme voorbij. Dat was de kijker van Zomergasten afgelopen zondag ook aan te raden. Het lukte Jozien Wijkhuijs, en ze zag een kabbelende aflevering met een hoopvolle boodschap.

Claudia de Breij is een gutmensch, zegt ze tijdens de laatste aflevering van Zomergasten 2017. ‘En dat is dan maar zo’, voegt ze eraan toe. Misschien dat het daarom voor sommige kijkers gisteren een lange zit is. De Breij laat fragmenten zien die haar raken, soms zonder meer argumenten aan te dragen dan de emotionele. Als die argumenten voortkomen uit boosheid of frustratie, slaat interviewer Janine Abbring aan en wordt het gesprek spannender. Andere stukken kabbelen, met minder vuurwerk. Abbring breekt daar niet altijd even goed doorheen. De aflevering is als een nazomeravond aan een, ik zeg maar wat, daadwerkelijk vijvertje van 15 centimeter diep rondom een camperdak.

Een van de momenten waarop het wél knettert is als het gesprek komt op Freek de Jonge. Abbring poneert diens stelling dat geëngageerd cabaret en satire tegenwoordig niet meer bestaan en De Breij zegt ‘dat is het moment waarop ik om Freek de Jonge moet lachen’. Daarna herpakt ze zich snel en is ze weer de bruggenbouwer die ze in deze aflevering wil zijn: ‘Nee, ik moet wel vaker om Freek de Jonge lachen hoor, dat is een beetje flauw.’

‘Het hele idee dat je niet meer politiek correct mag zijn, is het nieuwe politiek correct.’

Ze probeert zich van oordelen te onthouden. Niet consequent, want waar ze in het begin nog zegt ‘in principe verdient alles een podium. Wat jij vindt dat gezien moet worden, moet je maken en laten zien’, claimt ze verderop in de aflevering dat Barbra Streisand haar stembanden na 1994 beter aan de wilgen had kunnen hangen. Het laat zien dat haar zoektocht naar de overeenkomsten tussen mensen en het positieve een bewust proces is, iets wat ze doet om chocola te maken van de wereld om haar heen. Die zoektocht is zichtbaar, ze hapert soms licht en deinst terug als het pijnlijk of persoonlijk wordt. De term ‘politiek correct’ valt, en De Breij vlamt weer op: ‘het hele idee dat je niet meer politiek correct mag zijn, is het nieuwe politiek correct.’

Haar voorstellingen zijn een middel voor die zoektocht naar de wereld, zegt ze. ‘Ik word eerst mismoedig en dan strijdlustig.’ Eerst wil ze zich opsluiten in haar huis met boeken en films en niet meer meedoen, maar uiteindelijk maakt ze een voorstelling omdat ze zichzelf ‘geen raad weet’ met wat ze om haar heen ziet. Dit is door te trekken naar haar fragmentkeuzes: Annie M.G. Schmidt, Jim Henson, Wim Kan, Barbra Streisand, de film Pride: mensen die er iets van proberen te maken, die de wereld via hun werk vertalen naar iets waar mensen hoop uit kunnen putten.

Het is een moment waarop de mantel der liefde die De Breij graag omhangt te dun blijkt

Haar aanpak wringt hier en daar. Een van de meest memorabele momenten uit de aflevering ontstaat als De Breij een reportage van Powned toont, over Fabian, ook wel ‘de piemelschreeuwer’. Abbring kan niet geloven dat De Breij zich verrast toont over dat deze extreem boze man toch een goede vader is, en dat ze daarom een zo mild mogelijk oordeel over hem wil vellen. Hier komt niet echt een oplossing voor. Het is een moment waarop de mantel der liefde die De Breij graag omhangt te dun blijkt.

Toch verrast De Breij vaak alsnog in stap twee. Ze zegt een aantal keer ‘ik ga graag het cynisme voorbij’. En dat is wat veel Zomergasten-kijkers zondagavond ook moesten doen. Het is toe te passen op haar verhaal. Het eerste cynisme dat je voelt bij haar lieflijke, soms wat zijige kijk op de wereld waarin we leven moet je voorbij. Dan kun je zien wat De Breij wil zeggen: er is hoop en die moet je blijven zien, ook als je moe wordt van al het donker om je heen. Voor mij werkte het. Het stuurt ons hoopvol de donkere winter in die ons scheidt van het volgende seizoen.

Still uit Zomergasten

  
Mail

Jozien Wijkhuijs is altijd journalist, schrijver, en radiomaker. Af en toe is ze ook hobbybarvrouw, literatuurwetenschapper, stadsgids en de irritante idealist op je feestje.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Kür op muziek

Kür op muziek

”Onlangs las ik over wezentjes die alleen bestaan in de droom van een slapende vrouw.” Nelson Morus schreef een kort verhaal over geforceerde gezelligheid, chatbotgesprekken over lievelingsgerechten, hectiek en de alledaagse sleur. Lees meer

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

'Als je je psycholoog écht een brevet van onkunde wil geven, moet je haar uitnodigen voor je euthanasiefeest.' Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Zo het begon 1

Zo het begon

Nele Peeters schreef een ontroerend verhaal, vol treffende zinnen en beelden. Het is dromerig verhaal, over eenzaamheid, hoop, zorgzaamheid en zwaarte. Lees meer

Ik ook op jou

Ik ook op jou

Op een avond zegt iemand tegen Eva dat hij verliefd op haar is. Terwijl hij wacht op een antwoord, denkt Eva na over wat verliefd zijn eigenlijk is. Lees meer

 1

Het model

De hoofdpersoon in dit verhaal van Feico Sobel poseert op een doordeweekse avond naakt voor een schilderklasje in Spijkenisse. De sessie ontaardt in een bizarre erotische nachtmerrie waarin onze verteller zich totaal verliest. Lees meer

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

In dit persoonlijke essay reflecteert Tom Kniesmeijer op queer activisme en literatuur, oftewel: de reden dat we strijden en schrijven. Lees meer

:Oproep: nieuwe Chef Illustratie en Beeldredacteur online

Oproep: nieuwe Chef Illustratie en Beeldredacteur online

Hard//hoofd zoekt twee getalenteerde, assertieve, breed onderlegde beelddenker (x/v/m) die de beeldredactie willen komen versterken! Lees meer

Herhaalrecept

Herhaalrecept

Op een ochtend wordt Aisha Mansaray wakker in een parelmoeren bubbel. Ze onderzoekt hoe ze met haar depressie op de randen van de realiteit kan leven, zonder de grip erop te verliezen. ‘Mijn aandoening was een zuigend ding geweest dat zich om mij heen had gewikkeld, lelijk, en meer levend dan ik.’ Lees meer

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Zelfs 150 jaar na de afschaffing van de slavernij, zijn de gevolgen daarvan nog steeds voelbaar. Veel Nederlanders zien helaas niet in hoe de koloniale geschiedenis het heden heeft vormgegeven. Pas als je de bloedrode draad door de Nederlandse geschiedenis begrijpt, kun je de huidige ontwikkelingen echt begrijpen stelt Jazz Komproe. ‘Een onzichtbare wond laat zich immers moeilijk genezen.’ Lees meer

:Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

In april 2023 werd een onschuldige dragqueen-voorleesmiddag plots het middelpunt van ophef. Opgefokt door radicaal-rechtse groeperingen, werd er die middag luid geprotesteerd tegen het initiatief. Op het verkeerde tijdstip, maar toch: de morele paniek was niet te overzien. Reden genoeg voor Rijk Kistemaker om na te gaan: die paniek, waar komt die vandaan? En wat zit er eigenlijk achter? Lees meer

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Marthe van Bronkhorst maakt de balans op tussen S en M, die beide alles kwijt zijn: de een is ingebed in het zorgsysteem, de ander moet niks hebben van de verzorgingsstaat. Lees meer

Navelstaren als rebellie

Navelstaren als rebellie

Voor ons vorige magazine, schreef Lena Plantinga een essay over waarom het revolutionair is als vrouwen schrijven over emoties, liefde, alledaagse dingen en seks. ‘Ik schrijf omdat ik boos ben terwijl iedereen me altijd lief noemt.’ Lees meer

Weke delen

Weke delen

Op de laatste dag van de zomervakantie bedenken vier vrienden een ultieme streek om ‘de Pedofiel’ in het dorp te leveren. Maar tussen Reinout en Jordan is iets anders aan de hand. Een coming of age- verhaal van Nelson Morus over vriendschap, angst, en schaamte. Lees meer

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

Grootgebracht met het idee dat 'natuurlijke' oplossingen de voorkeur hebben boven synthetische medicatie stond Eva niet te springen om angstremmers te gaan gebruiken. Maar wat als het nou gewoon werkt? Lees meer

De kieuwbogen kleuren zalmroze

De kieuwbogen kleuren zalmroze

In de zomer van 2022 voltrok zich een milieuramp in de rivier de Oder. Honderdduizenden dode vissen dreven toen naar het oppervlak van de rivier. Emma Zuiderveen schreef een gedichtenreeks waarin ze de oorzaken en gevolgen van deze ramp op zowel individuele als collectieve schaal onderzoekt. Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname

Het Sranantongo leeft

Het Sranantongo wordt steeds meer gesproken in Suriname om de massa aan te spreken. Toch is het Nederlands nog steeds de enige officiële taal van het land. Voor het drieluik dat Kevin Headley schrijft over hoe het koloniale verleden nog voortleeft in Suriname, gaat hij in dit derde en laatste deel in op de geschiedenis... Lees meer

De vrouw met de rode haren (ILY)

De vrouw met de rode haren (ILY)

Een verhaal van Ida Blom over de beklemming van verlies en herinnering en het zoeken naar het verleden in het heden. Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname 1

Wie blijft er over na de kennisvlucht in Suriname?

Hoogopgeleiden trekken steeds vaker weg uit Suriname. In dit tweede deel van een drieluik over hoe het koloniale verleden doorleeft in Suriname, gaat Kevin Headley in op hoe de kennisvlucht zich verhoudt tot de economische staat van het land. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer