Asset 14

Objectivering van een grote teen

Objectivering van een grote teen 2

Lisa Schamlé (33) onderzocht met een fotoreeks van haar grote teen de objectivering van het vrouwenlichaam.

Interview Lisa Schamlé door Stefanie Gordin. Alle foto's via Lisa Schamlé.

De Amsterdamse kunstenaar, acteur en fotograaf Lisa Schamlé werd een tijdje geleden door het Nederlandse radiostation SLAM! uitgenodigd om over haar laatste project My toe (uncensored) te praten. Schamlé: ‘Het interview vond om acht uur ‘s ochtends plaats en ik vond het grappig dat mensen met dit verhaal wakker zouden worden.’

Toen de coronapandemie ervoor zorgde dat Schamlé niemand kon fotografen en ze niet op de planken mocht staan, begon ze aan haar project My toe (uncensored). Het idee zat al langer in haar hoofd. ‘Ongeveer vijf jaar geleden kocht ik een nieuwe cameralens en begon ik foto’s te maken van mijn omgeving. Toevallig had ik net een pedicure laten doen, dus maakte ik in de badkamer foto’s van mijn grote teen. Toen ik de foto’s zag besefte ik pas hoe vreemd een teen eigenlijk is.’

In haar werk, dat vaak theatraal van aard is, combineert Schamlé humor met esthetiek. Ze probeert parallellen te trekken tussen ongerelateerde dingen en plaatst deze dingen vaak in een serie. ‘Er zijn verschillende lagen in systemen en het is interessant om de wereld voortdurend te bevragen, vooral de positie van vrouwen.’

Schamlé studeerde in 2015 als performer af aan de Toneelacademie in Maastricht en keerde daarna terug naar Amsterdam. ‘Performance zit tussen maken en spelen in. Je wordt opgeleid tot acteur, maar je leert ook om autonoom kunstenaar te zijn.’ Tegenwoordig werkt Schamlé als fotograaf en acteur aan verschillende projecten en is ze als kunstenaar actief.

‘Ik kreeg veel reacties dat tenen vies zijn, terwijl iedereen ze heeft.’

Schamlé laat zich leiden door haar werk. Ze begint met het vormelijke en daarna komt het onderzoek. ‘Het is vooral interessant als bepaalde dingen verstopt zijn.’ Deze dingen haalt ze graag naar boven om ze vervolgens uit te vergroten. ‘Ik kreeg veel reacties dat tenen vies zijn, terwijl iedereen ze heeft. Wat maakt het dan zo vies?’ Schamlé maakte ook een siliconen versie en sculptuur van haar grote teen. Hierdoor werd het project tastbaarder.

Interview gaat verder onder de foto.
Objectivering van een grote teen 5

Persoonlijke verzoeken via Only Fans

Schamlé plaatste de fotoreeks van haar teen op Instagram met de hashtag ‘Toe’. Kort erna begon ze onverwachts verschillende berichten van mannen te ontvangen die een voetfetisj hadden. ‘Mijn werk pakte me bij de hand en bracht me tot dit punt. Op straat word ik nagefloten en ben ik altijd een openbaar object. Ook op Instagram, het is banaal.’

Schamlé kreeg al snel de vraag of ze er geld mee wilde verdienen. ‘Ik vroeg mezelf af wat het verschil tussen sekswerk en kunst is. Het leek me een interessant idee om via mijn teen geld te verdienen voor mijn expositie, want dan hoefde ik geen subsidies aan te vragen. Het werd onderdeel van mijn onderzoek.’

‘Het bleek moeilijk om dit soort dingen veilig te doen. Iemand kan er snel met je foto’s vandoor gaan en ze doorverkopen.’ Schamlé besloot om voorzichtig te blijven en maakte zelf een account op Only Fans.

‘Ik heb er uiteindelijk niet genoeg geld mee verdiend om mijn expositie te betalen, maar dat was ook niet het uitgangspunt. Het ging vooral om het principe.’ Van de opvallendste gesprekken die ze online voerde met voet-fetisjisten maakte Schamlé screenshots. Tijdens de expositie konden de bezoekers de geanonimiseerde gesprekken op vier iPhones lezen.

‘Mensen hadden persoonlijke verzoeken. Iemand vroeg of ik mijn teen met lotion wilde insmeren en een ander wilde dat ik zijn naam op mijn teen schreef.’ Volgens Schamlé is dit een vorm van toe-eigening.

Interview gaat verder onder de foto.
Objectivering van een grote teen 4

Objectivering is overal

Volgens Schamlé is het thema van objectivering van het vrouwenlichaam een interessant onderzoeksveld. Schamlé vraagt zich vooral af hoe vrij je als vrouw in je seksualiteit kan zijn, zonder dat het toegeëigend wordt door een ander. ‘Kunnen we seksuele vrijheid vinden binnen het patriarchaat?’

‘Vroeger dacht ik ook altijd op deze manier. Ik nam vaak een man als hoofdpersonage.’

Schamlé merkt op dat vrouwen in haar omgeving veel minder werk krijgen dan mannen. Ze spreekt vooral over de theaterwereld. ‘De man is vaak het beginpunt in een verhaal en een universeel herkenbaar neutraal personage, waarbij de vrouw slechts een reflectie is. Vroeger dacht ik ook altijd op deze manier. Ik nam vaak een man als hoofdpersonage.’ Volgens Schamlé is er tegenwoordig in de kunstwereld wel steeds meer aandacht voor diversiteit en inclusiviteit.

In haar volgende werk focust Schamlé zich op de autowereld en Formule 1, waarin mannen centraal staan. Ze wil onderzoeken wat de rol van de vrouw daarin is.  ‘Het thema dat ik bij mijn teen heb aangeraakt wil ik nog een stap verder brengen. Ik wil een auto objectiveren zoals het lichaam van de vrouw door mannen geobjectiveerd wordt.’ Seksualiteit is een van de meest politiek veelzijdige onderwerpen die er zijn.

Voor Schamlé is het belangrijk om dagelijks de verouderde concepten en genderrollen in de kunstwereld te bevragen. ‘Want wie bepaalt wat goed of slecht is?’

Een selectie van de teenfoto's van Lisa Schamlé. Klik op een foto om die groter te bekijken. Er opent een slideshow. Navigeer door te swipen of met de pijltjestoetsen.

Objectivering van een grote teen 6Objectivering van een grote teen 11Objectivering van een grote teen 10Objectivering van een grote teen 9Objectivering van een grote teen 8Objectivering van een grote teen 7

Mail

Stefanie Gordin (zij/haar) is een filosoof (in wording), een zelfzekere cinefiel die duizend-en-één-films wil kijken, én een vrolijk mens.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Bouchra Aouriaghel schrijft over opgroeien en leren dat je erbij hoort, maar eigenlijk ook weer niet. Als een kameleon verplaatst ze zich tussen twee werelden, eentje waarin ze Nederlands spreekt, en verbaasd wordt aangekeken als de juiste klanken in de juiste volgorde haar mond verlaten, en eentje waarin ze Marrokaans spreekt, goed genoeg om met haar ouders te kunnen communiceren, maar als ze de diepte in wil, komt het er ineens stotterend uit. En wat als de wereld je vraagt om te kiezen? Lees meer

Mosterdsoep

Onvermijdelijk

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Noura Harrath wordt een kind geboren dat daar misschien helemaal niet wilde zijn, of misschien nóg niet. 'Er waren weinig zachte plekken die voelden als een eeuwige omhelzing.' Lees meer

Mosterdsoep 4

Bijsluiter

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Fleur Hagi staan we op het punt een hele belangrijke beslissing te nemen. Lees meer

Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer