Seksongelijkheid aan de kaak stellen met 'your favorite sensitive movie dude'. Fuck yeah!" /> Seksongelijkheid aan de kaak stellen met 'your favorite sensitive movie dude'. Fuck yeah!" />
Asset 14

Hey girl, feminisme is niet dood

Terwijl Rick Santorum en zijn conservatieve navolgelingen hard werken aan een meer vrouwonvriendelijke Verenigde Staten, krijgt de misogyne SGP in Nederland een steeds dikkere vinger in de pap. Inmiddels redt buikspreekpop Ryan Gosling Amerika, met een beetje hulp van Anne Elshof doen Daan Schuurmans en consorten nu hetzelfde hier. Over een betere wereld en het starten van een intermeme.

Het begon met Ryan Gosling. Eind 2010 werd Hollywoods nieuwste Golden Boy in een interview gevraagd voor te lezen uit een selectie van de Fuck Yeah Ryan Gosling Tumblr: foto’s van Gosling met bijschriften die steevast beginnen met “Hey girl”, gevolgd door over de top zoetsappigheid als “sometimes I get so sad when we can't watch Golden Girls together”. Een internetmeme was geboren. Danielle Henderson, een studente Gender Studies uit Wisconsin, bedacht vervolgens dat de hey girl meme uitermate geschikt was om feministische theorie behapbaar te maken en bij monde van “your favorite sensitive movie dude” sekseongelijkheid te becommentariëren. Zo bijvoorbeeld:

Feminist Ryan Gosling (FRG) werd een meme op zichzelf. Van CBS News tot Vogue Itala, de feministische reïncarnatie van Fuck Yeah Ryan Gosling dook het afgelopen half jaar overal op. Henderson wist er zelfs een boekdeal uit te slepen. FRG heeft zelf inmiddels ook weer een horde afstammelingen voortgebracht. Fuck No Rick Santorum bijvoorbeeld, die de perfecte tegenhanger van FRG vormt door de regressieve politiek van de Republikeinse presidentskandidaat in het hey girl format te gieten (“Hey girl, when it comes to you I’m a lover and a fighter: I love telling you what to do with your body, and I’ll always fight for the government’s right to make sure you do what I say”).

Do It Yourself

Het lijkt misschien niets meer dan vermakelijk tijdverdrijf, maar behalve de 15 minutes of internet fame bieden deze Tumblrs de makers ook iets wezenlijkers. Het biedt een nieuw platform voor kritiek op de hausse aan vrouwonvriendelijke ontwikkelingen – voorstellen om in geval van een miskraam een politieonderzoek te starten, legalisering van huiselijk geweld en ga zo maar door – die de Verenigde Staten de laatste tijd teisteren. Kritiek op sekseongelijkheid begon ooit met protestmarsen. Van dat middel maakte zowel de Eerste als de Tweede Feministische Golf gretig gebruik, al nam het in de jaren zeventig wat ludiekere vormen aan dan rond 1900. Na de aksiejaren leek de vrouwenbeweging ten dode opgeschreven, totdat er in de jaren negentig ineens een Derde Golf oplaaide. Dit keer werd er niet meer zozeer geprotesteerd via georganiseerde acties en geïnstitutionaliseerde actiegroepen, maar met indiebands, zines en andere onafhankelijke vormen van culturele expressie. Die DIY-benadering heeft in het digitale tijdperk een enorme vlucht genomen. In de 21ste eeuw zijn het blogs en virals met een (potentieel) miljoenenpubliek die de toon zetten en in deze door internet gedomineerde wereld kunnen memes een effectief wapen vormen in de strijd tegen seksisme.

Nu er elke week een nieuwe aanval wordt gedaan op de Amerikaanse vrouwmens is er behoefte aan een vorm van feministisch protest die snel genoeg is om elke ontwikkeling direct van commentaar te kunnen voorzien en leuk genoeg om door meer mensen dan de usual suspects gehoord te worden. Dit is waarin humoristische, digitale vormen van protest een waardevolle aanvulling kunnen zijn op het meer traditionele activisme. Demonstraties moeten en zullen altijd blijven bestaan, maar ze beperken zich meestal tot een harde kern die preekt voor de eigen parochie. Humor, zo benadrukt ook de onlangs door hard//hoofd geïnterviewde Caitlin Moran in haar feministische handboek How To Be a Woman, kan een veel effectiever middel zijn, zeker als het over bereik gaat. Een initiatief als FRG laat een feministisch geluid horen dat zelfs mannenblad GQ, aandeelhouder in de propaganda van betreurenswaardige vrouwbeelden, weet te halen. Het pretendeert, in tegenstelling tot een internetcampagne als Kony 2012, niet de wereld te kunnen redden, maar bereikt wel mensen voor wie feminisme iets is uit vervlogen tijden en confronteert ze met het feit dat – nu zelfs zaken als anticonceptie weer ter discussie worden gesteld – de emancipatie van vrouwen allerminst voltooid is. Bovendien haalt de onderkenning van Goslings aantrekkingskracht en de humoristische inzet daarvan de wind uit de zeilen van criticasters die erop gebrand zijn elke vorm van protest tegen sekseongelijkheid weg te zetten als hysterisch geschreeuw van een stel verbitterde mannenhaters. Die imagoboost is misschien wel de grootste verdienste van FRG en aanverwanten. Het idee dat feminisme en humor samengaan als het TROS Muziekfeest en goede smaak kan nu hopelijk voorgoed naar de eeuwige jachtvelden worden verbannen.

Hollandsch glorie

Ondertussen vraag je je misschien af wat wij in het tolerante Nederland met deze informatie moeten. Hier zijn inderdaad nog geen wetsvoorstellen aangenomen die een bevruchte eicel meer rechten geven dan de vrouw eromheen. Maar er wordt wel degelijk, langzaam maar zeker, getornd aan wat voorheen heilige emancipatiehuisjes leken. In tijden van crisis wordt graag teruggegrepen op die goeie ouwe tijd en daar hoort ook een terugkeer van de vrouw naar het aanrecht bij. Nu we geen grip lijken te kunnen krijgen op het losgeslagen monster dat de economie heet en sociale en politieke onrust wereldwijd vrij om zich heen lijken te slaan, kijken we naar wat we wel kunnen beheersen. De vrijheden die vrouwen de laatste decennia hebben verworven, zouden wel eens een bedreiging kunnen vormen voor die veilige thuishaven waar velen in onstuimige tijden als deze zo naar verlangen: het traditionele gezin. De PVV en het CDA kwamen vorig jaar met plannen om abortus minder toegankelijk te maken en de SGP krijgt het minderheidskabinet nu in een steeds stevigere houdgreep, waardoor aanrechtsubsidies in stand worden gehouden en informatie over abortus van gemeentelijke websites mag verdwijnen. Hoog tijd dus dat Nederland haar eigen hey girl meme krijgt. In het kader van het goede voorbeeld geven neem ik zelf alvast de aftrap met een aantal potentiële Goslings van Hollandse bodem.

Mail

Anne Elshof

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Dé vluchteling bestaat niet

Dé vluchteling bestaat niet

Marthe van Bronkhorst hoort bij de huisartsenpraktijk verhalen van vluchtelingen. Ze raakt gefrustreerd, omdat de politiek niet ziet 'dat een individu meer is dan twee vierkante meter ruimte en een lichaam dat gevoed moet worden'. Lees meer

De bomen in Roemenië zijn ook vaderloos 2

De bomen in Roemenië zijn ook vaderloos

'ik miste collectieve haast / treinen waar de airco nooit gewerkt heeft / de eenheid die in eenzaamheid zit'. In gedichten die geuren naar 'oostblokstank' onderzoekt Francesca Birlogeanu vervreemding en verdwenen vaders. Lees meer

Column: Objectief gelukkiger met onszelf

Objectief gelukkiger met onszelf

Ook op vakantie blijkt de tijd niet stil te staan, merken Eva en haar vrienden in Zuid-Frankrijk. Gelukkig gaan ze er qua uiterlijk alleen maar op vooruit, vindt één van hen. Lees meer

Hard//talk: Evita 3.0 1

Evita 3.0

De voormalige Argentijnse president Cristina Fernández de Kirchner overleeft een aanslag op haar leven, maar een twaalfjarige gevangenisstraf vanwege corruptie hangt boven haar hoofd. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 3/3: Métro

In ieder geval bleven we stuurloos - Métro

Zelfs de sterkste vriendschappen leden aan betonrot. Vrienden verjaren hier als sprinkhanen, hele groepen ontstonden en verdwenen in enkele seizoenen. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 2/3: Á pied

In ieder geval bleven we stuurloos - À pied

 Voor eenzaamheid heb je geen kostschool nodig. Niemand keek op wanneer ik ‘DRRRAAAAK’ schreeuwde zonder mijn pas te vertragen. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 1/3: Vélo

In ieder geval bleven we stuurloos - Vélo

Tijdens een afdaling vol kinderkoppen ging mijn hangslot uit zichzelf op slot, waarna mijn sleutelbos in een nabijgelegen afvoerputje verdween. Lees meer

Automatische concepten 77

Lang niet alles klopte bij Zomergast Bessel van der Kolk

Van een echt gesprek kwam het niet, zag Marthe van Bronkhorst. Lees meer

Nieuws in beeld: Het kind in het badwater terugvinden

Het kind in het badwater terugvinden

Amerikaanse onderzoekers wisten het geheugen van 150 ouderen te verbeteren middels een schokkend badmutsje. Lees meer

Dit is ook mijn vakantie

Dit is ook mijn vakantie

"Dit ben ik, met mijn nieuwe wandelschoenen, helemaal uitgerust en braaf nog." Hij hoogtevrees. Zij onverschrokken. In dit korte verhaal van Werner de Valk pakt een hike door de bergen wel heel anders uit dan verwacht. Na afloop zijn daar gelukkig altijd nog de foto's. Lees meer

Wat Chinees porselein ons kan leren over de geschiedenis van de Chinese vrouw

Wat Chinees porselein ons kan leren over de geschiedenis van de Chinese vrouw

Martine Bontjes legt een link tussen de porseleincollecties van het Rijksmuseum en de rol van vrouwen in de Chinese cultuurgeschiedenis. Lees meer

Automatische concepten 78

De natuur huilt droge tranen

Europa maakt waarschijnlijk het ergste droogteseizoen mee in ruim 500 jaar. Lees meer

Wanneer je jezelf vergeet

Een klein beetje Selbstvergessenheit

Jezelf vergeten in een relatie, wat betekent dat eigenlijk? Marthe van Bronkhorst worstelt met hoe ze is veranderd door een geliefde. Lees meer

Automatische concepten 76

Een ontwapenende Raven van Dorst kaatste de bal regelmatig terug

Zomergast Raven van Dorst was openhartig en verlangde hetzelfde van Janine Abbring. Lees meer

Bloed en havermout

Bloed en havermout

Een verhaal van Jan Wester over twee zussen, onvoorwaardelijke liefde, klauwende vingers, mantelzorg en Teletubbies. Lees meer

 1

Tijd voor een dekoloniale Indië-herdenking!

Benjamin Caton organiseert jaarlijks op 16 augustus een dekoloniale Indië/Indonesië-Nederland Herdenking, omdat een grote en groeiende groep mensen zich niet gezien voelt door de Nationale Indië-herdenking, een dag ervoor. Lees meer

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Lieke Marsman bleek een eerlijke en grootmoedige Zomergast, met liefde voor het onverklaarbare en het ongemakkelijke. Lees meer

Nieuws in beeld: Van Trump mag de FBI de pot op

Van Trump mag de FBI de pot op

Elf 'topgeheime' documenten nam de FBI mee van Donald Trumps landgoed. Hij wil ze terug. Lees meer

Nieuws in beeld: Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Sommige loofbomen begonnen vorige maand al hun bladeren af te stoten - veel vroeger dan normaal. Lees meer

Nieuws in beeld: Iedereen voor? Hallo?

Iedereen voor? Hallo?

De weinige Tunesiërs die kwamen opdagen voor het referendum, stemden massaal voor meer macht voor de zittende president. Lees meer

Het is eindelijk zover: 12,5 jaar Hard//hoofd in Het HEM!

Op zaterdag 1 oktober viert Hard//hoofd haar 12,5-jarige jubileum in kunsthal Het HEM, een oude munitiefabriek die is omgetoverd tot culturele vrijplaats. In 2020 moesten we ons 10-jarige jubileum om bekende redenen helaas annuleren, nu vieren we alsnog het verleden, het heden en de toekomst van Hard//hoofd!

Bestel je ticket!