Deze week wordt alles anders: Almelo, Dior, 'de politiek', het filmmuseum en ja, zelfs Stalin." /> Deze week wordt alles anders: Almelo, Dior, 'de politiek', het filmmuseum en ja, zelfs Stalin." />
Asset 14

De smaak van macht

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Vier korte commentaren van onze redacteuren.

Ver Weg

De Wedstrijd van de Eeuw

Afgelopen zondag stond ik op een bijna leeg plein in Almelo. Er hing een spandoek met de tekst “Succes Heracles” onder het balkon van het Snooker & Poolcentrum Almelo. Daar zou de selectie van Heracles bij een overwinning in de bekerfinale worden gehuldigd. Met zijn 18 duizenden zaten de meeste Heraclesfans in een stadion in Rotterdam, dus zag ik met slechts een paar honderd man op een beeldscherm boven de McDonald’s hoe Heracles van de mat werd gespeeld.
In Almelo waren drie pleinen gereserveerd voor deinende massa’s enthousiaste voetbalfans, maar het meest enthousiast was waarschijnlijk de gemeente geweest. Er was speciaal Heraclesbier in zwart-witte blikjes, de plastic bekers stonden in veelvoud opgestapeld bij de mobiele biertappen en met Ilse DeLange op de achtergrond zag ik de lokale overheid in haar handjes knijpen. Eindelijk: Almelo in de finale. Almelo op de kaart en verlost van dat eeuwige, saaie imago.
Maar ondertussen was het bier in de tap aan het doodslaan en keek het  Heraclespubliek, waarvan de helft schijnbaar bestond uit beveiliging en horecapersoneel, gelaten naar de  ‘wedstrijd van de eeuw’. Misschien keken ze ook wel naar de McDonald’s, wachtend op het laatste fluitsignaal. Je krijgt van weinig dingen meer honger dan van een saaie voetbalwedstrijd.
Een ambitieuze Eerste Paasdag loopt uit op een kansloze 3-0 nederlaag. Burgemeester Jon Hermans-Vloedbeld en wethouder van Sport Jan van Marle zetten teleurgesteld de tv uit en wachten tot de telefoon gaat rinkelen. Aan de andere kant van de lijn horen ze een kritische Almeloër met dat karakteristieke stemgeluid, dat schippert tussen zangerig en zeurderig, “al die dranghekken, security, bereden politie, ME-busjes, beeldschermen en gesloten kroegen, wat heeft dat ons eigenlijk allemaal gekost?”. “Ach,” countert de burgemeester, “had u liever ‘Almelo’ in enorme plastic letters verspreid door de stad gezien. Of dat we 190.000 euro zouden besteden aan de introductie van een nieuw stadslogo? Wij kozen voor iets waar u nog wat aan kon hebben, een leuk feestje bijvoorbeeld. Eigenlijk is politiek net als voetbal, je kunt van alles bedenken en plannen, maar uiteindelijk wordt het pleit op het veld beslecht. En ja, soms win je dan, soms verlies je.”

Door Rutger Westerhof

Rolmodel

Grijze modemuis

Na een 1 april-grap dat Kanye West Dior zou gaan leiden, is er eindelijk verlossing: De Belgische Raf Simons is de man die John Galliano opvolgt als hoofdontwerper van het Franse modehuis. Simons presenteerde collecties onder zijn eigen naam en voor Jil Sander en Walter van Beirendonck – hij is in tegenstelling tot de extravagante Galliano een minimalist, die vooral bekend is om zijn mannenmode.
Simons verklaarde stilistisch terug te willen grijpen op het werk van de vroeg gestorven Christian Dior – de periode 1947-1957. In feite was Simons’ laatste Jil Sander-show een vette knipoog naar zijn nieuwe werkgever: de elegante jurkjes en mantels waren een zachte, hedendaagse echo van Dior’s iconische New Look uit de jaren vijftig. Veelbelovend, maar misschien ook een beetje veilig.
Sinds Galliano's roemloze aftocht na een antisemitisch getinte scheldkanonnade in september 2011, werd er binnen modekringen koortsachtig gespeculeerd over wie het wonderkind zou kunnen, en willen, vervangen. Hij schreef al modegeschiedenis met zijn afstudeercollectie, gebaseerd op de Franse Revolutie. In de jaren daarna stuwde hij het ietwat ingeslapen huis Dior naar grote hoogten met uitbundige, barokke collecties, fantastische shows en – niet onbelangrijk – zijn eigen star quality. Een Dior-modeshow werd steevast afgesloten door een onweerstaanbaar excentriek over de catwalk paraderende Galliano.
Nu wordt reikhalzend uitgezien naar Simons’ eerste Dior-collectie in juli, maar iets zegt me dat hij niet verkleed als toreador het applaus in ontvangst zal nemen, of Kate Moss in een baljurk keihard over de catwalk zal laten rennen.
De pauw wordt opgevolgd door een grijze muis. Galliano’s ondergang was tragisch en verdiend, maar ik zal hem toch een beetje missen.

Door Sanne Rispens

Nieuws in beeld

Eindelijk wordt er, 21 jaar na de val van het communisme, een ander licht geworpen op de persoon Jozef Stalin, in het Stalin museum in Georgië.

Illustratie: Elise van Iterson

Commentaar

Goed nieuws, slechte naam

Het is een vuistregel bij grote publieke gebouwen: alles gaat mis, en aan het einde is iedereen blij. Zo ook bij het nieuwe EYE filminstituut. De begroting is flagrant overschreden, het fotomuseum in Rotterdam wilde (terecht) niet meeverhuizen naar Amsterdam Noord, het budget werd gekort, en dan was er ook nog gelazer met de architecten over een brandwerend scherm. Maar als je eenmaal in de hal staat, waar een waaier aan trappen en terrassen omhoog leidt naar de filmzalen, en de tentoonstelling Found Footage ziet, dan verdwijnt die scepsis abrupt. Zelfs als je zelden naar de film gaat.
Het blijft jammer van het oude Filmmuseum in het Vondelpark. Maar in alle eerlijkheid: dat was toch vooral een druk café met een museum waar bijna niemand kwam, met nogal krappe bioscoopzalen. Het valt te hopen dat de AVRO (de nieuwe gebruiker) er iets voor het publiek mee blijft doen, en dat Vertigo open blijft. Want hoe belangrijk EYE ook is voor Noord, en hoe mooi het ook aan het IJ ligt, het park was mooier.
In dezelfde week dat EYE open ging, kondigde het Nederlands Instituut voor Mediakunst aan dat het definitief sluit en opgaat in de Smart Project Space. Dat is, cynisch genoeg, goed nieuws. Het NIMk was een te grote jas voor een paar dozijn bezoekers per dag, en vervulde allang geen voortrekkersrol meer. De grote waarde van het NIMk ligt in het netwerk en de expertise; en die kun je beter onderbrengen op een plek waar het wél bruist, met concerten, films, drukbezochte openingen en een hip restaurant. Dat er maar veel moois uit mag voortkomen.
Alleen die naamsveranderingen bij fusies, daar wordt niemand blij van. De meest voor de hand liggende naam voor een filmmuseum is toch echt Filmmuseum, niet EYE, al zit er een nieuw instituut aan vast. Om maar te zwijgen van het herdopen van Smart Project Space tot NASA. Als je toch aan het bezuinigen bent, waarom zou je dan tienduizenden euro's uitgeven aan een restyle?

Door Floris Solleveld

De Hofstad

De smaak van macht

Enkele maanden geleden zaten drie grijze mannen van statuur bij Nieuwsuur. Ze analyseerden de crisis en waren het in grote lijnen met elkaar eens. Wijsheid komt met de jaren zo leken Wim Kok, Ruud Lubbers en Frits Bolkestein met hun eensgezindheid te onderstrepen.
Zoals wel vaker in de politiek: schijn bedriegt. In een opiniestuk bijt Bolkestein dinsdag van zich af. Zielig links en de vaderlandse pers (hetzelfde laken een pak, voor de VVD-coryfee) krijgen er van langs. Zijn eigen partij, daar zit je goed, want “wat men ook van de VVD vindt, zij moraliseert niet”.
De staatsman van weleer heeft gelijk. Van moraliseren is bij zijn partij op dit moment geen sprake. Van veel moreel besef helaas evenmin. Daarvan mag het Polenmeldpunt getuigen, onze nationele wond die doorettert dankzij Rutte. Gelukkig kan het liberale pleit worden beslecht op basis van een volgens Bolkestein “objectief waarneembare” waarde: vrijheid. Inderdaad, een helder afgebakend begrip. Meetlint ernaast en ‘rechts’ mag zichzelf van harte feliciteren, terwijl ‘zielig links’ zich uit de voeten maakt.
Het zijn retorische stuiptrekkingen van een politiek die op haar rug ligt, spartelend met haar pootjes. Vooraanstaande vertegenwoordigers ervan blaffen naar elkaar in speeches en in de krant. Tegenstellingen worden opgeklopt in plaats van overbrugt en ondertussen bepaalt een vergrijsde club van om en nabij duizend actieve partijleden de politieke koers.
Dan liever de politiek van een nieuwe generatie, zoals zondag door Sywert van Lienden in Buitenhof gelanceerd. Geen onderling uitgewisselde schouderklopjes en daarna alsnog verzuurd venijn. Niet handelen in het belang van één partij. Wèl op georganiseerde wijze met vijfhonderd man en evenzoveel lidmaatschappen van CDA, PvdA en VVD de koers van die partijen beïnvloeden. Behendig de zwaktes van het systeem bespelen dus, dan ligt de macht voor het oprapen. En die macht, die is niet vies, die smaakt naar verandering.

Door Boy van Dijk

Mail

Redactie

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer

:De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

Hij wil de DSM weggooien, spreekt controversieel over euthanasie, drank, de ggz... wat niet? Wie ís de allerlaatste Zomergast? Psychiater Jim van Os, dus. ‘Wat je uiteindelijk nodig hebt, is een ander mens.’ Lees meer