Asset 14

Blindheid

Roelof ten Napel is acht weken lang de Zondagsschrijver. In deze periode verkent hij voor Hard//hoofd de betekenis van verlangen, in acht fictieve essays. Vandaag deel zes, over hoe noodzakelijk het is voor liefde om blind te zijn.

Het is een tegenstrijdig stel eisen: we willen van onze liefdes dat ze uniek zijn, dat er nog nooit iemand verliefd is geweest zoals wij – tegelijkertijd willen we dat het de liefde is die we voelen, wanneer we die voelen – zeggen te voelen, wanneer we wat we voelen onder die naam willen brengen.

Zoals die spanning ook huist in een woord als ik, waarmee we alleen en puur onszelf willen kunnen bedoelen – maar dat wel voor iedereen dat zogenaamd unieke betekent. Een ik dus dat vanaf het moment dat je het opschrijft of zegt, gevaar loopt. Gevaar loopt iemand anders te worden. Of, omgekeerd, gevaar loopt zichzelf te blijven, terwijl jij verandert.

Wie heeft er nooit een notitie teruggevonden waarin hij zichzelf totaal niet meer herkende? Een dagboekaantekening, een foto, een schoolopdracht?

Misschien komt die spanning nog sterker tot uiting in precies dat andere woord – jij. Een jij die we met dat woord binnenlaten, benoembaar maken, maar waarmee we misschien wel al uitwissen wie die ander is. Misschien is wat die ander zichzelf maakt wel niet benoembaar.

En toch, jij kan in potentie iederéén zijn.

Hangt het daarmee samen, dat veel mensen tijdens het leren kennen nog niet durven te spreken van liefde, hun verhouding nog niet onder woorden willen brengen? Überhaupt nog niet durven te spreken van hun verhouding, alsof ze al samen zijn? Vaak terwijl de hele omgeving al doorheeft wat er aan de hand is. Die ziet al: zij zijn verliefd, worden verliefd, zij vallen voor elkaar.
hard_hoofd_deel_VII#1Zijzelf zien dat niet – en misschien, al is het maar voor deze keer, om er even over na te denken, is het gezond dat eens niet toe te schrijven aan de blindheid van liefde. Of ten minste die blindheid niet te zien als een tekort, maar als een noodzaak.

Want wie zou dat overleven? Een liefde die van begin af aan al een liefde is, waarvan elke brief en elk afspraakje vrij is van elke twijfel, waarvan alles al in het teken staat van die liefde – en dus niet meer van zichzelf is? Als liefde meteen al een liefde is, is de ervaring meteen al niet meer uniek; het is puur één van de vormen waarin die alomvattende, verdrukkende liefde zich laat zien.

In het verhaal van de Emmaüsgangers lopen twee mensen na de kruisiging van Christus bedroefd terug naar hun woonplaats. Onderweg voegt zich een vreemdeling bij hen, die hen uitlegt waarom de kruisiging noodzakelijk was. Pas wanneer ze hem bij hen thuis uitnodigen, en hij het brood breekt, beseffen ze dat het Jezus is. In plaats van dat toe te schrijven aan idioterie, is het misschien van belang te beseffen dat ze eerst de noodzaak van de kruisiging moeten begrijpen, willen ze überhaupt kunnen overwegen dat Jezus, daarna, nog leeft.

Op die manier ook de liefde: het is noodzakelijk dat je blind bent, dat je twijfelt, dat liefde zich niet van meet af aan in een fel licht zichtbaar maakt. Noodzakelijk dat je – lachend om je eigen blindheid – achteraf tegen elkaar zegt dat jullie toen al verliefd waren op elkaar; lachend beseft hoe, inderdaad, iedereen dat al kon zien.

Pas achteraf – vandaar het woord – wordt dat onverenigbare mengsel van berichten, gesprekken, gevoelens, tekenen en twijfels een liefdesgeschiedenis, want pas achteraf zal er sprake geweest kunnen zijn van liefde.

Op die manier hebben ook – ondanks dat iedereen zegt het al te zien – de blinde geliefden gelijk. Want de liefde is er nog niet. Niet als zodanig – misschien nooit als zodanig. Zoals jij er nooit als zodanig gaat zijn. Elke ander is altijd weer een andere ander – elke ontmoeting weer, ook als je de ontmoetingen niet meer tellen kunt, niet eens meer ontmoetingen noemt.

Het is als het huis dat je jouw woning noemt, waarin je bekend bent. Ook daar, in die plaats die geen geheimen meer zou kunnen hebben, zitten nog hoeken en impressies die nieuw zullen zijn. Die je ook niet zult ontdekken als je elke kamer van alle kanten bekijkt – sommige indrukken laten zich alleen zien als je ze niet zoekt. Ze moeten je overkomen.

Zoals het je moet overkomen, zodat je daarna zeggen kunt, dat was al liefde, daar was ik al verliefd. Dat was, ja, daar was – maar toen nog niet, toen was dat nog anders.



Mail

Roelof ten Napel (1993) is schrijver. Hij publiceerde Constellaties (2014) en Het leven zelf (2017) en was laureaat van het C.C.S. Crone-stipendium. Zijn poëziedebuut, Het woedeboek (2018), is genomineerd voor de Grote Poëzieprijs, de C. Buddingh' en de Poëziedebuutprijs Aan Zee.

Elzeline Kooy is een illustrator/striptekenaar, wonend en werkend in Rotterdam. Haar werk kenmerkt zich door een tikkeltje onhandige lijn en surrealistisch kleurgebruik. Elzeline wordt hierbij geïnspireerd door situaties die zij in haar dagelijks leven observeert.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Nieuws in beeld: Laten we niet vergeten voor wie de avondklok is

Laten we niet vergeten voor wie de avondklok is

Illustrator Rueben Millenaar is blij dat de avondklok vanavond ingaat, al zou hij wel graag zien dat we meer aandacht hebben voor de mensen die onder de maatregel lijden. Lees meer

Nieuws in beeld: In de klauwen van de blauwe leeuw

In de klauwen van de blauwe leeuw

Gedupeerden in de toeslagenaffaire moeten de 30.000 euro, die zij ter compensatie krijgen, grotendeels weer terugbetalen. Lees meer

Koop online bij je favoriete boekhandel 1

Koop online bij je favoriete boekhandel

Max Beijneveld ziet met lede ogen aan hoe de boekhandels uit het straatbeeld verdwijnen door de coronacrisis, ondanks het feit dat we het afgelopen jaar gezamenlijk meer boeken hebben gekocht. Steun juist nu je favoriete boekhandels door direct op hun site onze aankopen te doen. Lees meer

Succes is geen keuze

Succes is geen keuze

Krijgen we in onze samenleving altijd wat ons toekomt? Bas van Weegberg ziet meritocratie als een optimistisch rookgordijn waarachter sociale ongelijkheid makkelijker in stand wordt gehouden. Lees meer

Het populisme van de VVD, gekraakt

Het populisme van de VVD, gekraakt

De #DanielKoerhuisChallenge begon als een ludieke hashtag, maar bleek gaandeweg om veel meer te gaan, schrijft Sander van der Kraan. Lees meer

Hard//talk: De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

Het beste van 2020

Tien hoogtepunten van een jaar discussies, ruzies en gepassioneerde betogen die de revue passeerden. Lees meer

Alain Bachellier

Te vaccineren of niet te vaccineren, dat is de kwestie

De keuze om je wel te vaccineren is vaak net zo irrationeel als de keuze om je niet te vaccineren. Uiteindelijk is niet kennis, maar vertrouwen de doorslaggevende factor. Jihane Chaara heeft vertrouwen. Lees meer

 Staat er een doctor voor de zaal?

Staat er een doctor voor de zaal?

Epsteins gastbijdrage was tekenend voor het seksisme en de neerbuigendheid waarmee vrouwelijke academici te maken krijgen. Lees meer

Vergeet het lichaam van de ander niet 1

Vergeet het lichaam van de ander niet

Juist in een tijd waarin gezondheid als een individuele verplichting wordt gezien, dwingt een pandemie ons om over onze lichamelijkheid na te denken, merkt Rijk Kistemaker. En over die van de ander. Lees meer

Nieuws in beeld: Met afstand de raarste kerst

Met afstand de raarste kerst

Illustrator Loes van Gils blikt vooruit op een afstandelijke kerst. Lees meer

Diversiteit in het academisch curriculum

De 'pure gaze' van de witte wetenschapper

Grâce Ndjako neemt ons mee langs schrijvers en denkers uit alle tijdperken die de academische wereld probeerden te dekoloniseren. Lees meer

Filmtrialoog: King of the Belgians

King of the Belgians

Een documentairemaker volgt de Belgische koning Nicolaas III op staatsbezoek in Turkije. Ondertussen splitst Wallonië zich in afwezigheid van de koning af van Vlaanderen. Lees meer

 Minister Kaag houdt het bij een kledingadvies

Minister Kaag houdt het bij een kledingadvies

Minister Kaag (Buitenlandse Handel) hield deze week twee Kamermoties tegen, die ons in staat hadden moeten stellen de import te beperken van kleding die onder dwang is gemaakt door Oeigoeren. Lees meer

Een cruciaal EU-wetsvoorstel over Big Tech laten we zomaar aan onze aandacht ontglippen

Waarom laten we een cruciaal EU-wetsvoorstel over Big Tech zomaar vallen?

Na jaren van kritiek en waarschuwingen van klokkenluiders komt de Europese Commissie eindelijk met een wetsvoorstel over de macht en invloed van Big Tech. En wat gebeurt er? De grootste bedrijven lobbyen het voorstel gewoon van de baan. Kom op, media: reageer! Lees meer

 Met Black Friday bestelden we massaal lucht

Met Black Friday bestelden we massaal lucht

Met name kleine webshops zijn vaak genoodzaakt om (veel) groter verpakkingsmateriaal te gebruiken. Illustrator Chloé Pérès-Labourdette brengt het nieuws in beeld. Lees meer

Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Moeten we een minister-president die Thatcher-fan is verwelkomen, alleen omdat ze een vrouw is? Lees meer

Ware kennis… Wat is dat eigenlijk en hoe vinden we die?

Ware kennis... Wat is dat precies en hoe vinden we die?

Ware kennis is kennis die door zo veel mogelijk mensen is ingegeven. Toch houden sommige leerprogramma’s van de studie filosofie nog geen of erg weinig rekening met de wijze waarop categorieën als gender, klasse en etniciteit invloed hebben op de politieke theorieën van een filosoof. En daar moet heel snel verandering in komen, aldus Stefanie Gordin. Lees meer

 Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

'Ik neem de eerste hap, dan neem jij de tweede,' zegt Sara Sadok, voor ze een hap neemt van een karameldonut. Lees meer

Hard//talk: Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Door haar eigen universiteit voor het gerecht te slepen, hoopt UvA-student Tammie Schoots de vrije en emancipatoire kern van het onderwijs te beschermen. Lees meer

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Hoe kunnen we zorgen dat een ziekte ‘gewoon’ een ziekte is en het lijden niet wordt versterkt door de denkbeelden die we eropna houden? In een tijd waarin bijna 60% van de bevolking met een chronische ziekte leeft is het belangrijk stil te staan bij hoe een ziekte-idee van invloed kan zijn op de ervaring van het ziek zijn, stelt Tiare van Paridon. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan