Asset 14

Skilift

Derk Fangman gaat op pad nog voordat de zon op is, want hij houdt van de ochtend. De zevende uit een reeks van acht belevenissen die hebben plaatsgevonden terwijl jij lag te dromen.

Ik zag het eerste treintje beneden in het dal al klaarstaan terwijl ik mijn linkervoet in mijn skischoen stond te persen, met mijn ene hand leunend tegen de muur van het huisje, met mijn ander de ski’s en de stokken tegen mijn borst klemmend, het was heel onhandig.

Het treintje vertrok over een half uur dus ik had alle tijd om rustig naar het station te lopen. Ik kocht een kaartje en ging op een bankje in de zon zitten, het ging warm worden vandaag. Een vader met zijn dochtertje stonden iets verder en de vader keek mij lang aan en ik keek terug, dat kwam omdat we allebei Nederlanders waren, dat wisten we.

We mochten het treintje niet in, de vader, zijn dochtertje, ik.

- Gereserveerd, zei de conducteur.
- Maar er is niemand.
- Gereserveerd, zei de conducteur weer, de trein vertrekt over twee minuten.

Hij had een fluitje.

- Een lege trein? Vroeg de vader.
- Een gereserveerde trein.
- Door wie?
- De Japanners.
- Ik zie geen Japanners. En de trein vertrekt al over een minuut.
- Ze zijn snel, zei de conducteur, en ze bewegen als een groep. Die zie je niet.

Hij lachte erbij en hij keek naar zijn horloge, zijn fluitje.

- Spooktrein, mompelde de vader. We gingen op het bankje in de zon zitten.

Beeld: Romy Claessen

De trein vertrok in een flits. Achter het raam een muur van iPads, telefoons, spiegelreflex camera’s.

In het volgende treintje zette ik mijn ski’s in het rek en ging op een van de bankjes zitten. Ik rolde het raam naar beneden. Aan de ene kant van het dal waren de bergen groen, aan de andere kant wit, de lucht was blauw. Op het bankje naast me zaten een opa, een oma, een moeder en een (klein)zoontje, ze zagen er Engels uit, en dat klopte.

Bij de eerste halte kwamen een jongen en een meisje de coupé binnen, ze hielden elkaars hand vast. Alle bankjes waren inmiddels bezet, er was nog een plek vrij tegenover me. De jongen ging zitten en toen moest zijn vriendinnetje staan. Hij vroeg: "Wil jij niet zitten?" Het meisje zei: "Nee."

Het Engelse jongetje heette George en hij vertelde zijn opa en oma dat hij gister van de zwarte piste was gegaan en toen zei zijn opa dat hij de volgende week tegen zijn vriendjes op school kon vertellen hoe goed hij wel niet was. Hij knikte en drukte toen zijn gezicht tegen het raam en keek naar de bergen met de krijtstrepen. Hij zei: "Beautifully painted." Zijn moeder zei: "Don’t lick the window, George."

Het treintje slingerde de berg op tussen de blauwe, rode, en zwarte pistes door, helemaal tot aan de gletsjer, als je wilde. De pistes waren nog leeg want dit was pas het tweede treintje en in de eerste zaten alleen Japanners en die skiën niet, die wandelen, die zie je niet.

Bij de halte voor de gletsjer ging ik eruit. Ik zette mijn ski’s in het rek bij het hotel en zocht een tafeltje uit op het terras. Ik wilde koffie en een broodje bestellen bij het meisje met het schort.
- Een moment geduld, meneer.

Ze zeulde met een kar vol dienbladen met soep naar het terras aan de andere kant van het hotel.

- Voor wie is al die soep, zo vroeg ’s ochtends?
- De Japanners, meneer.

Ik gooide stukjes van het brood in de sneeuw naast het terras. Twee Alpenkauwtjes doken vanaf het dak van het hotel naar beneden en stortten zich op de kruimels. Ze waren niet bang en leken op onze kauwtjes maar dan met een gele snavel en roze pootjes en in plaats van het krassende geluid zongen ze. De vorige dag had ik een veel grotere vogel door het dal zien zweven, een roofvogel, met rode veren en zijn staart in een V. Ik dacht dat het misschien een rode wouw was en ik sms’te een vriend die vogelaar is of dat zou kunnen. Ja, stuurde hij even later terug, goeie observatie.

Een paar zomers geleden kampeerden we samen in het Geuldal in Zuid-Limburg en hij had het als zijn taak opgevat om mij alle soorten spechten te laten zien. Na een paar dagen had ik de meeste gezien, de kleine bonte, de middelste bonte, de grote bonte, de groene, alleen de zwarte niet. Dat zat hem niet lekker.

Op de laatste dag liepen we langs een rivier, De Gulp. Hij pakte mij bij mijn schouder en zei dat ik stil moest zijn. Goed luisteren, zei hij. Ik luisterde en ik hoorde het geluid dat hij bedoelde en toen klopte hij mij op mijn rug. "Goed zo", zei hij, "nu heb je de zwarte ook." Ik had het beest niet eens gezien. Hij zei: "Dat maakt niets uit." Hij zei: "Horen is scoren."

Mail

Derk Fangman kon als klein jongetje eerder praten dan zijn meeste leeftijdsgenoten. Meeuwvogel was zijn lievelingswoord, daar scoorde hij veelvuldig mee.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer

:De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

Hij wil de DSM weggooien, spreekt controversieel over euthanasie, drank, de ggz... wat niet? Wie ís de allerlaatste Zomergast? Psychiater Jim van Os, dus. ‘Wat je uiteindelijk nodig hebt, is een ander mens.’ Lees meer