Asset 14

Wat wil je doen dan?

TIP: Wat wil je doen dan?

Het is al laat wanneer ik vanaf mijn werk naar huis fiets. De hele dag is het zomers warm geweest, ik fiets met open jas en ondanks dat het laat is lopen er nog veel mensen op straat. Dat heeft iets geruststellends; al is het maar omdat ik me als vrouw ’s nachts altijd een tikkeltje kwetsbaar voel. Vlakbij een plein passeer ik een man die zijn hand opsteekt en ‘high five’ roept. In het voorbijgaan geef ik hem een high five, waardoor hij wankelt en bijna op het fietspad valt. Tweehonderd meter verderop loopt een groep jongens. Ze praten luid, lachen en duwen elkaar een beetje heen en weer over de stoep. Eentje van hen ziet mij aankomen en ik zie hoe hij van stoeprand naar fietspad beweegt. Op het moment dat ik langs fiets springt hij naar voren. Een milliseconde is zijn hoofd vlakbij het mijne, hard roept hij:  ‘Raaaah!’ Ik maak een schrikbeweging en de groep giert van het lachen terwijl ik met versnelde hartslag doorfiets.

Maandelijks, soms zelfs wekelijks, zijn er mensen - eigenlijk altijd man en eigenlijk altijd in een groep - die het grappig lijkt om mij te laten schrikken wanneer ik langs ze fiets. Meestal zie ik het aankomen, maar toch schrik ik iedere keer weer van de beweging of het geluid. De schrikreactie is keer op keer een vernederende ervaring. Het voelt als een teken van zwakte, het maakt mij ervan bewust dat ik deze straat als onveilig zie, dat ik stiekem altijd bang ben dat een groep die ik passeer me iets aan kan doen. Elke keer dat ik mijn schouders optrek of bijna een gilletje slaak voelt het alsof ik heb verloren bij een spel waaraan ik niet mee wilde doen.

'Ik zal niet verliefd worden op een onbekende die mij laat schrikken.'

Wanneer ik hier de volgende dag met vrienden over praat zeggen ze dat zij dit bijna nooit tot nooit meemaken. Eén vriendin zegt dat het haar ook wel eens overkomt, maar niet zo vaak. Van mijn andere vrienden krijg ik verschillende tips: terug schreeuwen, omfietsen, schelden of afstappen of beter nog: iemand voor de bek slaan. Ik knik alsof ik het allemaal even reële opties vind. Iemand suggereert dat dit vooral bij meisjes gebeurt en een ander voegt er ‘Ja, maar niet bij alle meisjes’, aan toe. Ik begin aan mezelf te twijfelen.

Is het lichaamshouding, die al van verre schreeuwt dat ik een schrikachtig mens ben?
Iets in mijn blik dat aangeeft dat ik geboren ben als prooi?
Zou er zoiets bestaan als een aura en zou de mijne dan een kleur hebben die zegt: jaag mij angst aan?

Waarom voelt iemand de noodzaak om een onbekende überhaupt te laten schrikken? Het lijkt me nogal nutteloos. Ik weet niet of iemand stoerder zal worden gevonden door het laten schrikken van een willekeurig meisje op de fiets. Ik zal niet verliefd worden op een onbekende die mij laat schrikken. Ik ben er ook niet per se van onder de indruk. De enige reden die ik kan bedenken is macht.
Wanneer ik een schrikbeweging maak kan een ander, hoe kort dan ook, het idee hebben macht over mij te hebben. Macht over mijn reactie. Macht over de publieke ruimte. Heel even zal de ander iemand zijn die mij kan raken en heel even zal de ander daar voldoening uit halen.

Het is heel makkelijk om te roepen: laat zo iemand geen macht over je hebben!

Het is heel makkelijk om te roepen: Take back the power!

Het is heel makkelijk om hier boos over te worden.

We leven in een tijd waarin er een ‘fearless girl’ tegenover een stier op Wall Street is gezet. Met haar armen in haar zij, een wapperende jurk en haar blik recht vooruit. Laatst ging de foto waarop Saffiyah Khan lachend tegenover de extreem rechtse Ian Crossland stond viraal. Handen in haar zakken en een glimlach alsof ze hem elke dag bij de supermarkt zag. Wanneer ik dat zie denk ik: ja, jullie zijn krachtig. Ik denk niet dat het mij, of wie dan ook, zal helpen om af te stappen, te schelden of te slaan. Noch denk ik dat omfietsen een optie is.

Misschien schuilt de redding in een blik die zegt ‘Wat wil je doen dan’, een wapperende jurk en een stervenskalme glimlach.

Mail

Yentl van Stokkum is redactielid bij Hard//hoofd. Ze was ooit, op een blauwe maandag, kunstdocent in het middelbaar onderwijs. Nu schrijft ze theaterteksten, hoorspelen, poëzie en essay’s.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

:‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven 2

‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven

Booking.com pretendeert op te komen voor mensenrechten en verdient tegelijkertijd geld aan verhuur in illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Juul Kruse beschrijft hoe het is om tegen dit bedrijf te demonstreren. Lees meer

:Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Daria Rizvic zag de film Perfect Days op precies het juiste moment in haar leven. Een persoonlijk verhaal over de kracht van regelmaat. Lees meer

Enge man

De echte ‘sfeerboosdoener’ was de ME

Hoe kan een universiteit die in bijna elk curriculum aandacht besteedt aan dekolonisatie en de kritische blik van haar studenten, zich hier in de praktijk, wanneer het over hun eigen rol gaat, aan onttrekken? Lees meer

Relatietherapie voor een  meningsverschil over AI en kunst 1

Relatietherapie voor een meningsverschil over AI en kunst

Drie kunstenaars komen samen om te praten over de relatie tussen AI en kunst. Twee verschillen flink van mening, de derde bemiddelt. Lees meer

 1

Museumwanden heringericht: Hoe moeten vrouwelijke kunstenaars nu gecureerd worden?

Waarom hangt er nog steeds zo weinig werk van vrouwelijke makers in Nederlandse musea? Isabella Legebeke onderzoekt dit aanhoudende gebrek in een hoopvol essay. Lees meer

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

Als Aisha’s eerste therapiesessie niet voelt als de warme deken waar ze op hoopte, mist ze groepsgenoot S., die haar een spiegel voorhield. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

In het tweede deel van dit essay onderzoekt Ida de complexe verhouding tussen de ‘nuchtere’ Nederlandse cultuur en fantasy. Druist fantasie eigenlijk wel zo tegen onze natuur in als we denken? Hoe is dat eigenlijk mogelijk, als we tegelijkertijd zo van fantasy houden? Lees meer

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Gaza kan halverwege mei de meest extreme vorm van hongersnood verwachten. Volgens de VN bestaat deze door de mens gecreëerde catastrofe nu al in delen van Gaza. David Meijers ontleedt hoe Nederlandse politici en media actief het Israëlisch beleid vertekenen en wegkijken van de genocide. Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

AI: Nooit meer eenzaamheid?

AI: Nooit meer eenzaamheid?

Ferenz Jacobs bespreekt het futuristische kunstproject van Alicia Framis. Deze zomer trouwt Francis met een hologram gebaseerd op haar eerdere relaties. AI en liefde: een gelukkig huwelijk? Lees meer

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Afgelopen woensdag opende het Nederlandse paviljoen op de Biënnale van Venetië. Onze chef kunst Jorne Vriens zag hoe kunstenaar Renzo Martens in huilen uitbarstte toen hij sprak over zijn samenwerking met zijn Congolese medekunstenaars. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

De buschauffeur

De buschauffeur

'Kijk door me heen als door de voorruit'. In deze gedichtenreeks van Angelika Geronymaki probeert een buschauffeur krampachtig de kortstondigheid - in tijd, plaats, interactie - te behouden die eigen is aan zijn baan. Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Vacature Lid Raad van Toezicht

Vacature Lid Raad van Toezicht

Hard//hoofd wil per 1 juni de driekoppige Raad van Toezicht uitbreiden met twee nieuwe leden waaronder een voorzitter. Mocht je willen reageren dan ontvangen wij graag voor 1 mei een reactie. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer