Asset 14

Nooit gedacht

Nooit gedacht dat een zwerm vogels de zon daadwerkelijk kon verduisteren. Nu het gebeurt merk ik dat het me angstig maakt. Het windt me ook op. De kwetterende zwarte wolk. Mirre schijnt er geen angst voor te hebben.
Ze zegt: "Mooi hè papa? Vissen met veren." En vraagt: "Zouden ze de regen tegenhouden, als het regent?" Zeg ik: "Die kans is groot."
"En bliksem?"
"Bliksem ook."
Nu komen de vogels niet meer bedreigend over maar juist beschermend. Ik leer van een zesjarig kind.

Heb ik aan een toog opgevangen:

Zwermen van vogels. Dat gekakel en gekwetter. Je gaat het verstaan als je op sterven ligt. Het is de stem van de dood.

Ik kijk naar Mirre die naast me op het balkon staat en de zwerm van vogels bewondert. Ik geloof dat zij de stem van het leven hoort. Geruis. Nu vooral vleugelgeruis. Het enige waar zij bang voor is, is de hond, voor zover ik weet en ik vraag: "Ben je dan niet bang voor die vogels?"
"Nee. Wat kunnen ze nou doen die vogels?"
"Pikken."
"In wormen ja."
En ze heeft gelijk.
"Waar ben je dan wel bang voor?"
"Honden en trams."
O ja. De tram. Herinner ik mij dat ze met haar voetje in de rails klemzat. Vier jaar was ze. Een tram kwam aangereden en belde alsof het daarmee vanzelf de rails schoonveegt. Tranen vloeiden over haar gezichtje. En blèren. Uit volle kracht, met wijd geopende mond. Het regende die hele dag.
"En treinen?"
"Mwa, nee. Die liggen zo laag, daar kan niks mee gebeuren."

Heb ik in een film gezien, gehoord of gedroomd.

Dat hij, een man van drieëntachtig, dacht dat hij de keel van zijn vrouw en zijn dochter had afgesneden. Van twee stukken bezemsteel, tegen de knie gebroken, had hij torso’s gemaakt. Dat wil zeggen; ze elk aan een leuning van een stoel geschroefd en aangekleed. Beeldige kleren die hij vond in een kringloopzaak. Deftige jurken voor de vrouw. Fleurige kleren voor het kind. Zo zat hij met zijn familie aan de keukentafel. Hij kookte voor ze. Die man was nooit getrouwd geweest en had geen kinderen. Soms ben ik bang dat ik verander in die man. Banger nog; dat ik hem ben.

Krijg ik te horen dat ik Mirre niet meer mag zien.

Eerst doet het me niets hoewel het alles met me zou moeten doen. Ik steek rustig een sigaret op, kijk rustig uit het raam en tik de askegel af. Hij valt op de grond. Ik heb een houten vloer. Geen ramp. Dan vraag ik mij af waarom ik Mirre niet meer mag zien. Het is mij verteld maar ik kan er met mijn gedachten niet bij dus bel ik Maria. Ze neemt niet op. Ik bel nog eens. Nu met een geheim nummer. Wordt niet opgenomen. Ik begin iets te voelen. Mijn tenen. Het is of ze verkrampen. Ze zijn koud. Dan beginnen mijn handen te trillen. Ik loop naar de keuken en trek een groot mes uit het blok. Ik omklem het. Knijp uit alle macht. Mijn handen zweten. Met het doel iets overhoop te steken wandel ik door het huis. Trap op. Trap af. Kamer in. Kamer uit. Nergens vind ik iets wat geschikt is om in te prikken. De muren zijn te hard. De matrassen te zacht. Het moet toch vlees zijn. In de vriezer ligt een hele kip herinner ik mij. Ik stop hem in de magnetron om hem te laten ontdooien. Het mes leg ik op het aanrecht. Ik bel mijn vriend Nico (de dichter). Veel kan ik hem niet uitleggen. Zegt hij: "Nou die kip zal nu wel ontdooid zijn. Zet het mes erin."
"Ja, goed Nico."
"En ik bel je vanavond nog eens."
"Goed Nico."
"En als je niet opneemt bel ik de koddebeier."
Hij gebruikt dat woord voor politie. Hij is handig met woorden. Bovendien is hij mijn beste vriend. Geloof ik nu.

Illustratie: Gemma Pauwels

Er slaat enorm veel stoom uit de magnetron als ik het deurtje open. De huid van de kip lijkt door de hitte tot leven geroepen. Met een theedoek neem ik de kip uit de magnetron. De hitte dringt door de stof in mijn handen. Met een plof laat ik de kip op het aanrechtblad vallen. Hij glibbert en kaatst tegen de tegelmuur. Er slaat nog altijd veel stoom van zijn vel. Ik neem het mes. Beweeg de kip met korte tikjes over het aanrecht tot hij goed voor mij ligt. Goed. Dat ik hem goed kan raken.

Een windmolen.

"Zo, en heeft het geholpen?" Vraagt Nico als ik naast hem aan de toog op een kruk krabbel. "…" Ik merk dat ik niets kan zeggen. De woorden raken bekneld in mijn keel. Tranen wellen op. Tenslotte pers ik de woorden rauw uit. "Ik geloof van wel."
"Mooi zo." Slaat Nico mij op mijn rug om de weg voor nieuwe, andere woorden vrij te maken.
"Wat zou jij doen in mijn geval?"
"Geen idee. Ik ben niet bekend met jouw geval."
"En met de emotie?"
"Het overhoop willen steken van zacht vlees?"
"Ja."
"Geen idee." En hij bestelt twee kopstootjes. "Misschien kom ik er later op. Laten we proosten," hij aarzelt, "op het drinken."
We klinken de glazen, nemen een slok bier en legen uiterst voorzichtig de Jonge achter in de keel.
"Hoe voelt dat?"
"Goed Nico."
"Dat dacht ik." En hij wenkt de barjuffrouw en laat haar de glaasjes bijvullen. Hij kijkt mij voor een tijdje aan zonder adem te halen. Dan ademt hij vlot uit en vraagt: "Jongen, hoe lang kennen wij elkaar nu al?" Dit is zijn manier om een verhaal in te leiden dus ik geef geen antwoord en luister.

"Reed ik door de polder. Echt een grauwe dag. Het regende niet. Dat vind ik erg aan grauwe dagen. Er hangt alleen maar grijs in de lucht en dat grijs ruikt naar een leeg koekblik dat al een halve eeuw onderin een keukenkast ligt. Naar leegte dus. Leegte ruikt naar metaal en koekkruimels. Goed. En in de polder ligt het er zo dik bovenop; die grauwe lucht boven op de wazige akkers. Er rijden tussen drie en vier uur ’s middags geen auto’s. Je bent alleen. Helemaal alleen. En ik zag het niet meer zitten. Ik werd er zo verdrietig dat ik ineens sympathie begon te krijgen voor een windmolen die in een van de akkers stond. Zo alleen in de wind, te draaien. Zo alleen. En veel verderop, in de grijze lucht; een kloon van zichzelf. Ik besloot er naar toe te rijden. Ik stapte uit en rook de metalige lucht van oude koekkruimels. Ik liep het laatste stukje naar de windmolen. Wat was hij groot. Zo groot en zo alleen. Ik stapte op het betonnen voetstuk waarmee hij in de aarde staat en ik betastte hem. Ik wilde mijn armen om hem heenslaan. Maar hij was veel te groot. Toch deed ik een poging om hem te omhelzen en ik drukte mijn wang en mijn oor tegen zijn metalen harnas. Wat ik hoorde zal ik nooit meer vergeten. Ik hoorde hem huilen. Een hoog slepend huilen. Zoals de wind kan huilen maar dan met een veel koudere stem. Een ijzeren stem."

Nico gaat naast zijn kruk staan en begint het geluid in alle ernst met oe-klanken in zijn lege bierglas na te bootsen. Hij sluit zijn verhaal af met de woorden: "Ik heb te maken met een ander soort verdriet dan jij. Ik heb geen vrouw. Ik heb geen kinderen. Dan krijg je al snel te maken met het verdriet dat windmolens in je opwekken. Ik kan daar heel treurig van worden. Maar een emotie, een drang om zacht vlees overhoop te steken. Dat nooit. Dat komt nooit bij mij op."

Probeer ik even niet aan Mirre te denken.

En dat lukt vrij goed.

--

Dit is een gastbijdrage van Martijn den Ouden. Martijn is dichter en kunstenaar, maar proza schrijft hij ook graag.

Mail

Gemma Pauwels is freelance illustrator en woont in Amsterdam.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Vacature Lid Raad van Toezicht

Vacature Lid Raad van Toezicht

Hard//hoofd wil per 1 juni de driekoppige Raad van Toezicht uitbreiden met twee nieuwe leden waaronder een voorzitter. Mocht je willen reageren dan ontvangen wij graag voor 1 mei een reactie. Lees meer

:Oproep: Wie illustreert de erotische verhalen van het Rode Oor?

Oproep: Wie illustreert de erotische verhalen van het Rode Oor?

De Stoute Stift is de gloednieuwe illustratiewedstrijd van deBuren, Stripgids, Hard//hoofd en Stichting Nieuwe Helden. Meedoen? De deadline is 1 mei 2024 (10:00). Lees meer

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva nodigt twee vrienden uit om bij haar te komen eten. Ze hoopt dat dit het begin zal zijn van een nieuwe vriendengroep. Lees meer

Witte tranen

Witte tranen

Vaak kan geconfronteerd worden met een racistische misstap veel losmaken in witte vrouwen. Waar komt dat door? Fleur den Boer onderzocht het perfectionisme van witte vrouwen en hoe zogeheten 'witte tranen' racisme in de hand werken. Lees meer

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Wat hebben stieren en vrouwen gemeen? In dit essay ziet Barbara Haenen tijdens het bezoeken van een stierengevecht gelijkenissen met haar eigen ervaringen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn 1

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Marthe van Bronkhorst bekijkt hypocrisie als spectrum: hoe hypocriet ben jij op een schaal van Frans Bauer tot Johan Derksen? Lees meer

Bijsturen 1

Bijsturen

In dit essay legt Belle de Rode de vinger op de zere plek. Ze beschrijft hoe zij de rol van bijsturende kapitein op zich moet nemen omwille van haar zieke vader, terwijl ze juist afscheid had willen nemen van de kritische kapitein die in haar huisde. Lees meer

In je eentje achterblijven

In je eentje achterblijven

Als vriendin K. op een date gaat, denkt Eva van den Boogaard na over hun onuitgesproken pact. Zo lang ze beiden ongelukkig in de liefde zijn, hebben ze elkaar. Maar wat als er iemand dat pact uitstapt? Lees meer

Gelukkig zien jonge mensen het verband tussen toen en nu

Durf te leren van het verleden

Op Dag 150 van de wrede vergeldingsactie van Israël is een eind van de ‘slachting’ van Palestijnen nog niet in zicht. Schrijver Marte Hoogenboom vestigt haar hoop op activisten en journalisten die het verband tussen ‘toen’ en ‘nu’ durven zien. Lees meer

Fatma Shanan: de lichtelijke melancholie van het zomerse alleen zijn 1

Fatma Shanan | De lichtelijke melancholie van het zomerse alleen zijn

Een oase van rust midden in Berlijn. De kleine geschilderde landschappen en zelfportretten in de natuur van Fatma Shanan (1986, Israël) komen goed tot hun recht in de expositieruimte van Dittriech en Schlechtriem. De tentoonstelling ‘The Inn River’ bestaat uit een bescheiden aantal van negen schilderijen. Aucke Paulusma laat zien dat een aandachtige observatie loont, maar dat de schilderijen laten niet per se een vrolijke indruk achterlaten. Lees meer

Reden tot paniek

Reden tot paniek

In dit droomachtige en persoonlijke essay blikt Wouter Degreve terug op zijn jeugd, en hij onderzoekt de effecten daarvan op het heden. Want 'de kracht van de plek waar je bent opgegroeid mag je nooit onderschatten.' Lees meer

Geld lenen

Geld lenen

‘Het spijt me,’ zeg ik. ‘Voor dit alles.’ Ik gebaar om me heen. ‘Voor Nederland.’ In deze column van Anne Schepers ontmoeten twee vrouwen, die uitkijken naar hun avond in een wijnbar, een man die een treinkaartje naar Ter Apel bij elkaar probeert te sprokkelen. Lees meer

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Kür op muziek

Kür op muziek

”Onlangs las ik over wezentjes die alleen bestaan in de droom van een slapende vrouw.” Nelson Morus schreef een kort verhaal over geforceerde gezelligheid, chatbotgesprekken over lievelingsgerechten, hectiek en de alledaagse sleur. Lees meer

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

'Als je je psycholoog écht een brevet van onkunde wil geven, moet je haar uitnodigen voor je euthanasiefeest.' Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Zo het begon 1

Zo het begon

Nele Peeters schreef een ontroerend verhaal, vol treffende zinnen en beelden. Het is dromerig verhaal, over eenzaamheid, hoop, zorgzaamheid en zwaarte. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer