Asset 14

Zorg

Als een volwassen man ziek wordt moet hij terug naar zijn ouders. Dit korte verhaal van Koen Alfons werd geïllustreerd door Nina Mathijsen.

De radio vertelt dat op het toppunt van een epidemie, tweeëntachtig op honderdduizend Nederlanders zijn geveld door griep. Ik ben een van de gelukkigen. Wat doet een alleenwonende man die op maandagochtend zwetend wakker wordt op een slecht verwarmde etage in Amsterdam-West?

Die man gaat naar zijn ouders.

Vlak na de ochtendspits boemel ik door herfstig Holland en werp waterige blikken op de polders. Ik zie weilanden en bij elkaar schurkende koeien. Troosteloze graffitiviaducten. Een fietser houdt zijn hoed vast.

Na het verlaten van station Buiten volgt een korte rit over de busbanen van de stad zonder ziel. De laatste meters door de ouderlijke straat, een druk op de bel, de honden slaan aan – een eeuwige combinatie.

Illustratie: Nina Mathijsen

Ze doen samen de voordeur open. En aldaar begint De Zorg. Gefronste wenkbrauwen boven onderzoekende ogen. Mijn vader: "Ben jij ziek?" Mijn moeder: "Oh, jochie."

Ik word met zachte dwang de huiskamer binnen geleid, waar het warm is en Jack Russell, Border Collie en Giuseppe Verdi me welkom heten. Of ik koffie wil. Nee, koffie is het laatste wat ik wil. Thee? Slappe thee? Ja. Een zachtgekookt ei soms? Ja. Ik voel me een zachtgekookt ei en ik wil een zachtgekookt ei. Met beschuit.

Het wordt allemaal geregeld.

Aan de eettafel, kleine hapjes, een dekentje om mijn schouders. Mijn moeder gaat naast de afzuigkap een sigaartje roken. Mijn vader niet, omdat zijn cardioloog hem anders nooit meer zal aankijken.

Zoals hij daar zit, zijn vuist om niet de laatste Nespresso van vandaag, herken ik hem van de enige foto die ooit in zijn jeugd van hem is gemaakt. Mijn 15-jarige vader op klompen, gehurkt naast rijen andijvie op de kwekerij van mijn opa. Iedere zomerochtend, vóór school, moest hij met een gieter al die rijen langs – griep of geen griep.

"En anders wachtte er een eind hout." Dat zegt hij met een glimlach terwijl mijn moeder haar ogen ten hemel slaat. Dit verhaal heeft ze eerder gehoord, net als overigens de gehele inhoud van de Volkskrant van vanochtend.

Ze zegt: "Het bed staat al klaar", en dooft haar sigaar in de gootsteen. "Je vader brengt je wel even."

We richten ons tegelijk op en een moment verdenk ik hem ervan dat hij me de trap op gaat dragen, maar zover komt het niet.

Illustratie: Nina Mathijsen

Op zolder is mijn vaders werkkamer – sinds zijn pensionering de plek waar hij in rust zijn voetbalwedstrijden kan kijken en alle actualiteitenprogramma’s die de publieke omroep hem voor de voeten durft te gooien.

Er staat een opvouwbaar bed, of zoals mijn vader zegt: een veldbed. Het is strak opgemaakt met een extra laken onder het dekbed tegen het onvermijdelijke zweten. Op het hoofdkussen ligt Sabbath’s Theater – in het geval ik niet kan slapen. Dat ik het verhaal al ken, doet niet ter zake. Roth is heilig in dit huis en hij zal mijn herstel bespoedigen.

Dan, vanaf de overloop, mijn moeder: "Leen hem even een pyjama! Die heeft ‘ie vast niet bij zich." Mijn vader kijkt me aan en ik schud mijn hoofd. Dat ik al vanaf mijn zestiende in mijn blote vel slaap, heb ik ze nooit verteld. Wanneer ik in mijn ondergoed en op kousenvoeten klaar sta om erin te duiken, steekt ze haar hoofd door de deuropening en keurt mijn lichaam. "Jij eet te weinig."

Ik knik. Dat klopt moeder. Ik drink teveel en eet te weinig. Maar ik heb een vermoeden dat daar de komende dagen verandering in zal komen.

"Als je wat nodig hebt geef je maar een gil. We zijn gewoon de hele dag thuis." En dicht gaat de deur. Ze dalen af en ik hoor mijn vader nog brommen dat die honden natuurlijk wel gewoon uitgelaten moeten worden en zij zegt dat hij dat dan maar een keer alleen moet doen.

Illustratie: Nina Mathijsen

Ik werp nog een laatste blik door het ruitvormig raam en aanschouw de achtertuin. De kleine kas wacht op lente en tomaten en aardbeien. Een houtduif waggelt over het gazon, niet geplaagd door regen en wind, op zoek naar de buit die mijn moeder her en der heeft verstopt: twee helften van een sinaasappel, een overgebleven stokbrood, een paar handjes muesli. Aan de pergola hangen netjes met vet en zaden. Vorige maand vertelde ze aan de telefoon over een specht die al dagenlang in de hoge esdoorn een woning aan het uithakken was. Ik zoek maar zie niets - geen specht, geen spechtenwoning.

Dan, in het veldbed onder het schuine dak, schakelt de griep naar de vijfde versnelling. Een onbedaarlijk rillen, van heet naar koud en weer terug. Spieren in rug en schouders trekken samen, het zweten vangt aan bij mijn onderbenen. Ik trek het dekbed op tot mijn aan mijn kin. Ik voel me heerlijk.

Een vriend vertelde me ooit dat het niet zo werkt tussen hem en zijn ouders. Geen hekel aan elkaar, gewoon niet zoveel liefde.

Mijn wens: laat hem niet de griep krijgen.


--
Dit is een gastbijdrage van Koen Alfons.

Mail

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer

:De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

Hij wil de DSM weggooien, spreekt controversieel over euthanasie, drank, de ggz... wat niet? Wie ís de allerlaatste Zomergast? Psychiater Jim van Os, dus. ‘Wat je uiteindelijk nodig hebt, is een ander mens.’ Lees meer