Illustratie: Baukje Stamm

Hiske wil niet meer van dat lifestyle-geneuzel. Hiske wil gewoon fucking kapucijners." />

Illustratie: Baukje Stamm

Hiske wil niet meer van dat lifestyle-geneuzel. Hiske wil gewoon fucking kapucijners." />
Asset 14

Kaapse fucking raasdonders

Hiske raakt geconstipeerd van het lifestyle-getrut waarmee ze in culinaire boeken, programma’s en magazines wordt doodgegooid. Ze wil geen tuinfeest met vrienden in een appelboomgaard naast een rivier, en al helemaal geen witte tabouleh uit een strakke, maar sfeervolle keuken in het hippe East London. Ze wil gewoon een goed recept voor fucking kapucijners. Bij deze.

“[...] the real business of 'Food' – which was, they now recognized, actually about likable personalities, nonthreatening images, and making people feel better about themselves.”
Anthony Bourdain, Medium Raw

Twee maanden geleden kwam het nieuwe tijdschrift Sabor uit, “Culinair magazine voor bon vivants”. Op de voorkant staat een Italiaansig model met een platte pet dat een bordje eten tussen zijn benen geklemd houdt, terwijl hij de lezer broeierig aankijkt. Het openingsartikel begint (en ik denk hier een lichtschorre, geilige vrouwenstem bij): “Stel je voor: een heerlijke zomerse dag. Een goed gesprek, een drankje, hapje, goede sfeer en een mooi gedekte tafel. Dan komt er een lichtgerookt en gegaard hoofdgerecht op tafel dat door het bijzondere aroma iedereen in culinaire vervoering brengt.”

De reden voor dit middle class orgasm? Een rookoven. Van 33.500 euro. En nee, dit artikel was geen advertentie of ‘advertorial’ zoals reclames die op slinkse wijze in artikelen worden verstopt steeds vaker genoemd worden. Dit was gewoon een stukje praktische culinaire informatie. Alsof ze ons er even aan wilden laten snuiven: het perfecte leven. Als je lang genoeg door je wimperharen kijkt, is het net alsof je zelf de lichtgerookte kalkoen aansnijdt, of ook bent uitgenodigd op de dinnerparty van Jamie en zijn breed lachende vrienden, in een boomgaard, aan lange tafels, met rood-witte kleedjes en kek servies. Best plezierig, want dat ben je natuurlijk juist niet: je zit alleen voor de televisie met een halve liter bier en een magnetronmoussaka van de Albert Heijn, die van binnen nog een beetje koud is.

“Alles is marketing. Alles is lifestyle.” Sinds de dood van Steve Jobs worden we weer vrolijk doodgegooid met die inmiddels grondig afgelikte wijsheedjes, maar ik doe er met liefde nog een schepje bovenop. Jobs beloofde ons in zijn advertenties immers dat we een van de eigenzinnigen zouden worden, dat we nooit mainstream zouden zijn, een levenslang lidmaatschap van de rebellenclub kregen. Als we zijn apparaatjes maar zouden aanschaffen. En daar zitten we nu met zijn miljoenen, allemaal lekker alto met onze witte oordopjes en gloeiende appels. Ook de journalistiek om de iPhone-advertenties heen, die niets te verkopen heeft dan zichzelf, bedient zich steeds meer van wervend lifestyle-jargon. Modebladen promoten al decennialang schaamteloos een wereld die niet bestaat, vol heel lange mensen met een perfecte huid. Maar nu kan ook de innerlijke mens voor een paar euro afreizen naar een parallel universum zonder ziektes, crises, motregen en hondenpoep. Voor mensen die niet zo blij zijn met hun eigen karakter zijn er draken als Flow of Mind Magazine, vol gratuit psychologesk gebabbel over “dingen waar je blij van wordt” en “lekker authentiek in vijf simpele stappen”. En voor mensen die niet zo goed kunnen koken zijn er culinairige glossy’s als de Delicious.

"Wondere Wereld, Wervelende Wrapjes!"

Dit blad start bijvoorbeeld een typische receptenserie over zomerse picknickgerechten als volgt: “Omdat de lucht blauw is, de zon onafgebroken schijnt, je vrij en vrolijk bent en zo vaak mogelijk op je terras van de zomer wilt genieten. Pluk een bont boeket, haal al je kleurige servies uit de kast en maak wrapjes, krokante garnalen, kipkebab en zalmcrostini’s!”

Blauwe lucht, een bont boeket, en vrij, vrolijk lekker wrapjes maken. Wie kan zo veel brullend, poedelnakend zomergeluk weerstaan? Lifestyle is de oplossing voor een heleboel problemen in receptenland, zoals “wat als we geen vernieuwde ideeën, maar wel een heleboel felgekleurde pagina’s te vullen hebben rondom die reclames voor Blue Band Roombotersmaak en Knorr Kaassaus?” “Hoe zorgen we dat mensen ons blad blijven kopen, ook al zijn er ook 157.000 recepten voor tarte tatin gratis op het internet te vinden?” Net als in de reclames is het in de blaadjes daarom ook altijd mooi weer, de sfeer optimaal, de gastvrouw ontspannen, je geliefde sterk maar teder, en Italië één grote gepassioneerde en idyllische bende. Boeren, dieren, ambachtelijke kaasmakers en hoofdstedelijke foodies wandelen hand in hand in perfect racial harmony.

Dit perfecte leven ligt nu ook voor jou binnen handbereik, lijken Sabor, Elle Eten en Delicious te zeggen, als je maar die dure rookoven koopt. Of nee, het is eigenlijk al genoeg om een blaadje te kopen waar die rookoven in staat. Of weet je wat? Doe eens gek. Maak een wrapje. Op een gegeven moment ben je zo gewend aan die beloftevolle, prettige thema’s uit deze culinaire nepwereld dat je helemaal geen zin meer hebt in die irritante realiteit van het koken, met overkokende melk, schiftende mayonaise, spetters tegen de afzuigkap en afwas. Dat is mooi, we hoeven ook helemaal niet meer zelf te koken: de magnetronmoussaka van de Appie is echt helemaal niet zo slecht, als je neusverkouden bent.

"Retrolicious! Word ik blij van!"

Ik kocht laatst bij de kringloop voor een euro het jaren '70-standaardwerk Het Volkomen Kookboek van Wina Born. Een dikke pil met bijna alle recepten die je kunt bedenken. Lijstjes met “zoete versnaperingen”, lijstjes met “belangrijke voedingsstoffen en waarvoor wij ze nodig hebben”, een hoofdstuk “De plek van de keuken in het huis”. Ook: onnavolgbare tips als “de handmixer moet tijdens het gebruik in de hand worden gehouden”, een heel hoofdstuk over de Römertopf, en alle geheimen aangaande de augurkenwaaier en het gevulde ei.

Het hoofdstuk “Koken, wat is dat eigenlijk?” begint simpelweg met: “Koken is gebruik maken van kennis en ervaring.” En vervolgens wijdt het zich aan belangrijker zaken zoals het belang van warenkennis bij het kiezen, kopen, keuren en bewaren van producten, basisrecepten en smaakoefening. Dingen waar veel mensen waarschijnlijk best iets van zouden kunnen opsteken, maar waarvoor in veel kookboeken en magazines tussen het geneuzel door gewoon geen plaats is.

Illustratie: Baukje Stamm

"Kapucijners: voor hitsige (raas-)donders!"

Raasdonders zijn vooral bekend uit het kinderboek Otje waarin Kapitein Strafport een restaurant overhoop schopt omdat ze hem daar keer op keer een nepgerecht voorschotelen. Hij stampt in de rondte, al brullend: “Ik Wil Kaapse Fucking Raasdonders!”. Het zijn eigenlijk gewoon kapucijners, typisch Hollandse peulvruchten die vroeger vooral aan boord van marineschepen veel werden gegeten. Tegenwoordig zie je ze meestal gekookt in pot, maar vers zijn ze eigenlijk het allerlekkerst. Helaas worden die alleen in juni verkocht, maar gedroogd smaken ze ook prima en zijn ze bij veel natuurwinkels te krijgen.

De ‘kapucijnertafel’ – of captains dinner - was helemaal de shit gedurende de jaren zeventig. Het bestaat uit een grote schaal kapucijners met daarnaast allerlei bakjes met bijgerechten, zoals uitgebakken spek, knakworstjes, gehaktballetjes en ananas uit blik. Hieronder een enigszins eigentijdse versie. Je kunt een kapucijnertafel ook heel goed vegetarisch maken, peulvruchten zijn prima vleesvervangers. Gebruik dan in plaats van de speklapjes bijvoorbeeld in ketjap en limoensap gemarineerde en daarna gegrilde tempeh. “Stel je voor: een winterse woensdag bij het haardvuur in je in warme aardetinten ingerichte lounge. Vrienden en familie zijn onder de indruk en scharen zich rond de dampende erwten op het Afghaanse vloerkleed. En het bijzondere is: net als bij een gourmetparty kun je gezellig eerst met z'n allen uit dezelfde aardewerken bakjes graaien, wat de bonding bij de onvermijdelijke partnerruil bespoedigt. Een unieke ervaring.”

Voor 6 personen

Kapucijners
500 g gedroogde kapucijners, gewassen en 12 uur geweekt in minimaal anderhalve liter water
zout
een scheut lekkere olijfolie
2 el rode wijnazijn
1 teen knoflook uit de knijper (extra retro!) of geraspt

Kook de kapucijners in het weekwater (zonder zout) tot ze bijna helemaal gaar zijn, dus echt zacht maar nog niet helemaal ontploft. Dat duurt ongeveer anderhalf uur. Zet het vuur uit, voeg een handje zout toe en roer. Laat in het vocht liggen tot gebruik, warm ze eventueel weer een beetje op, giet af en maak aan met olie, azijn, knoflook, peper en zout.

Speklapjes
6 speklapjes (liefst en lekkerst van een blij varken)
2 tenen knoflook
5 lepels olie
2 lepels ketjap

Verwarm de oven voor op 160 graden. Bak de speklapjes snel bruin in een heel klein beetje olie. Maak een marinade van de andere ingrediënten en smeer de gebakken lapjes er mee in. Laat op het rooster in de oven in iets van 20 minuten knapperig bakken (zet er iets onder om het vet op te vangen, anders gaat het heel erg roken).

Gehaktballetjes
400 g runder- of lamsgehakt
2 sneetjes witbrood zonder korst, geweekt in melk en uitgeknepen
1 fijngesnipperde ui
1 teen knoflook uit de knijper
mespunt sambal (of meer als je dat lekker vindt)
een mespunt nootmuskaat
peper en zout
1 ei
boter

Meng alle ingrediënten behalve de boter en draai balletjes, zoals Wina het in haar meesterwerk zo charmant zegt, “zo groot als een stuiter”. Bak in de boter op hoog vuur. Blijf de pan goed bewegen zodat ze niet plakken of uit elkaar vallen.

Zoetzure sjalotten
250 gram kleine sjalotten
olijfolie
1 eetlepel donkerbruine suiker (of gewone suiker, kan ook)
125 gram gele rozijnen
een flinke scheut rode wijnazijn

Pel de sjalotten en snijd ze in parten. Fruit heel langzaam aan in een beetje olie met wat zout. Laat helemaal zacht worden, maar niet bruin. Voeg dan de rozijnen toe en bak eventjes mee, vervolgens de suiker. Zet het vuur dan hoog en gooi direct de rodewijnazijn erbij. Een beetje van het zuur mag verdampen. Proef of er zout bij moet.

Doe de kapucijners in een grote schaal en omring die met de bijgerechten. En dan nog, afhankelijk van je smaak en de omvang van je serviesverzameling: gebakken uien, zilveruitjes, zoetzure augurkjes, komkommerschijfjes in azijn, piccalilly, chutney, grove mosterd, stukjes ananas, een gesnipperde rauwe ui. Wat ook echt niet op de kapucijnertafel mag ontbreken is een fles schenkstroop.

Mail

Hiske Versprille

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziRedacteur
het laatste
Rueben Millenaar

“Excuses voor de slavernij? Moet ik me schuldig voelen?”

Overheidsexcuses zijn hét moment voor Nederland om het koloniale verleden eens recht in het gezicht aan te kijken, schrijft Lennart Bolwijn. Lees meer

 1

'Ik gebruik de toekomst, het verleden en het tijdloze'

In de interviewserie ‘Tijdsvensters’ laten De Bedachtzamen steeds een creatieve denker reflecteren op het begrip ‘tijd’. Op Hard//hoofd reageren collega’s in stijl. Vandaag: illustrator Mans Weghorst reageert op de reflectie van animator Michael Dudok de Wit. Lees meer

TIP: Verander je perspectief

Verander je perspectief

De geschiedenis maar ook het heden lijken vaak een ver-van-ons-bed-show. Else Boer onderzoekt hoe je belangrijke gebeurtenissen pijnlijk dicht naar je toe haalt. Een tip om op zoek te gaan naar verhalen die je wereld- en zelfbeeld doen kantelen. Lees meer

 Vijftig jaar parade op de barricade

Vijftig jaar parade op de barricade

Vandaag precies vijftig jaar geleden liepen duizenden Amerikanen mee in de eerste Gay Pride Parade. Lees meer

 1

Met een liefdevolle blik

Deze week worden we blij van een documentaire over een Japanse oudtante, een datingshow op Netflix en een podcast over misdaad en alcohol. Lees meer

Vrije val

Vrije val

Een bekend gevoel voor velen: vastzitten op een feestje waar je niet wilt zijn. De vrouw in dit verhaal zoekt naar manieren om zichzelf en haar gebroken hart staande te houden in het nachtelijk gewoel. Lees meer

Hoe de zwarte dichteres May Ayim een slavenfort veroverde

Hoe de zwarte dichteres May Ayim een slavenfort veroverde

Een promenade die oorspronkelijk naar de oprichter van het fort was vernoemd, kreeg niet lang geleden een nieuwe naam. Lees meer

De videokunst van Maaike Fransen als droomwereld (deel 3)

De videokunst van Maaike Fransen als droomwereld (deel 3)

De tent die in 'A Show Off' hoog richting de hemel reikt, wankelt door overmoed. Als een stomme film waarbij de pianist in de zaal letterlijk de toon zette bij het filmbeeld, zo vallen beeld en geluid hier ook samen. Lees meer

Juist nu kan het straatbeeld anders 3

Juist nu kan het straatbeeld anders

In veertig tramhaltes verspreid over Den Haag is in plaats van reclame een kunstproject te zien van collectief Topp & Dubio. Lees meer

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Als iedereen zo graag met ‘homo’ wil schelden, laten we het dan ook als scheldwoord behandelen. Laten we voetbalwedstrijden stilleggen bij homofobe uitlatingen. Laten we druk uitoefenen op kranten die homofobe artikelen publiceren, schrijft Sebastiaan van der Lubbe. Lees meer

Wen niet aan het leven in de quarantaineshuttle

Wen niet aan het leven in de quarantaineshuttle

Alex Philippa moet niks hebben van zij die het quarantaine-leven willen optimaliseren. Zelfisolatie is niet optimaal, maar onnatuurlijk en eenzaam. Lees Alex' tip over zelfbehoud in lockdown. Lees meer

Nieuws in Beeld: Hoe het bedrijfsleven demonstraties mogelijk maakt 10

Hoe het bedrijfsleven demonstraties mogelijk maakt

Fotograaf Ka-Tjun Hau bracht de 'achterkant' van de antiracismedemonstraties in beeld. Lees meer

Alles vijf sterren: 28

Breng ons naar zee

Deze week worden we blij van de documentaire Les plages d'Agnès, een boek over de midzomer en een recept voor veganistische zalm. Lees meer

Magma

Magma in mijn onderbuik

'Bij Cas liet ik los dat het drie uur ’s nachts was, dat ik morgen om acht uur op mijn werk moest zijn.' Een kort verhaal van Joanne van Beek. Lees meer

De videokunst van Maaike Fransen als droomwereld (deel 2)

De videokunst van Maaike Fransen als droomwereld (deel 2)

Hoe Maaike Fransens baksels zich tot haar zorgen verhouden, is aan ons om te bepalen. Lees meer

Hard//talk: ‘Black Lives Matter’ betekent óók in Nederland politiegeweld tegengaan

‘Black Lives Matter’ betekent óók in Nederland politiegeweld tegengaan

De politie meer geweldsbevoegdheden geven is volstrekt onnodig. Het is zelfs onwenselijk en gevaarlijk. Lees meer

Hard//talk: De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

Als de antiracismedemonstranten die begin deze maand op de Dam stonden de schuld krijgen van een tweede coronagolf, is dat niet omdat ze een risico namen. Lees meer

Zoek naar de oorsprong

Zoek naar de oorsprong

Babeth Fonchie schreef drie gedichten over geknutselde ouderfiguren en vroege herinneringen. Lees meer

 1

Hoe vang je activisme in beeld?

Hoe dun is de scheidslijn tussen een sterke boodschap en een kwalijke misser? Hoe luid moet je van je laten horen als witte illustrator, en vraag je geld voor het gebruik van een illustratie van George Floyd? Drie illustratoren gaan in gesprek. Lees meer

Alles vijf sterren: 27

Het mag eindelijk (weer)

Deze week worden we blij van een serie uit de zeroes, een boek dat ons meeneemt naar Istanbul en, eindelijk, weer een bezoekje aan het theater. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan