Illustratie: Baukje Stamm

Hiske wil niet meer van dat lifestyle-geneuzel. Hiske wil gewoon fucking kapucijners." />

Illustratie: Baukje Stamm

Hiske wil niet meer van dat lifestyle-geneuzel. Hiske wil gewoon fucking kapucijners." />
Asset 14

Kaapse fucking raasdonders

Hiske raakt geconstipeerd van het lifestyle-getrut waarmee ze in culinaire boeken, programma’s en magazines wordt doodgegooid. Ze wil geen tuinfeest met vrienden in een appelboomgaard naast een rivier, en al helemaal geen witte tabouleh uit een strakke, maar sfeervolle keuken in het hippe East London. Ze wil gewoon een goed recept voor fucking kapucijners. Bij deze.

“[...] the real business of 'Food' – which was, they now recognized, actually about likable personalities, nonthreatening images, and making people feel better about themselves.”
Anthony Bourdain, Medium Raw

Twee maanden geleden kwam het nieuwe tijdschrift Sabor uit, “Culinair magazine voor bon vivants”. Op de voorkant staat een Italiaansig model met een platte pet dat een bordje eten tussen zijn benen geklemd houdt, terwijl hij de lezer broeierig aankijkt. Het openingsartikel begint (en ik denk hier een lichtschorre, geilige vrouwenstem bij): “Stel je voor: een heerlijke zomerse dag. Een goed gesprek, een drankje, hapje, goede sfeer en een mooi gedekte tafel. Dan komt er een lichtgerookt en gegaard hoofdgerecht op tafel dat door het bijzondere aroma iedereen in culinaire vervoering brengt.”

De reden voor dit middle class orgasm? Een rookoven. Van 33.500 euro. En nee, dit artikel was geen advertentie of ‘advertorial’ zoals reclames die op slinkse wijze in artikelen worden verstopt steeds vaker genoemd worden. Dit was gewoon een stukje praktische culinaire informatie. Alsof ze ons er even aan wilden laten snuiven: het perfecte leven. Als je lang genoeg door je wimperharen kijkt, is het net alsof je zelf de lichtgerookte kalkoen aansnijdt, of ook bent uitgenodigd op de dinnerparty van Jamie en zijn breed lachende vrienden, in een boomgaard, aan lange tafels, met rood-witte kleedjes en kek servies. Best plezierig, want dat ben je natuurlijk juist niet: je zit alleen voor de televisie met een halve liter bier en een magnetronmoussaka van de Albert Heijn, die van binnen nog een beetje koud is.

“Alles is marketing. Alles is lifestyle.” Sinds de dood van Steve Jobs worden we weer vrolijk doodgegooid met die inmiddels grondig afgelikte wijsheedjes, maar ik doe er met liefde nog een schepje bovenop. Jobs beloofde ons in zijn advertenties immers dat we een van de eigenzinnigen zouden worden, dat we nooit mainstream zouden zijn, een levenslang lidmaatschap van de rebellenclub kregen. Als we zijn apparaatjes maar zouden aanschaffen. En daar zitten we nu met zijn miljoenen, allemaal lekker alto met onze witte oordopjes en gloeiende appels. Ook de journalistiek om de iPhone-advertenties heen, die niets te verkopen heeft dan zichzelf, bedient zich steeds meer van wervend lifestyle-jargon. Modebladen promoten al decennialang schaamteloos een wereld die niet bestaat, vol heel lange mensen met een perfecte huid. Maar nu kan ook de innerlijke mens voor een paar euro afreizen naar een parallel universum zonder ziektes, crises, motregen en hondenpoep. Voor mensen die niet zo blij zijn met hun eigen karakter zijn er draken als Flow of Mind Magazine, vol gratuit psychologesk gebabbel over “dingen waar je blij van wordt” en “lekker authentiek in vijf simpele stappen”. En voor mensen die niet zo goed kunnen koken zijn er culinairige glossy’s als de Delicious.

"Wondere Wereld, Wervelende Wrapjes!"

Dit blad start bijvoorbeeld een typische receptenserie over zomerse picknickgerechten als volgt: “Omdat de lucht blauw is, de zon onafgebroken schijnt, je vrij en vrolijk bent en zo vaak mogelijk op je terras van de zomer wilt genieten. Pluk een bont boeket, haal al je kleurige servies uit de kast en maak wrapjes, krokante garnalen, kipkebab en zalmcrostini’s!”

Blauwe lucht, een bont boeket, en vrij, vrolijk lekker wrapjes maken. Wie kan zo veel brullend, poedelnakend zomergeluk weerstaan? Lifestyle is de oplossing voor een heleboel problemen in receptenland, zoals “wat als we geen vernieuwde ideeën, maar wel een heleboel felgekleurde pagina’s te vullen hebben rondom die reclames voor Blue Band Roombotersmaak en Knorr Kaassaus?” “Hoe zorgen we dat mensen ons blad blijven kopen, ook al zijn er ook 157.000 recepten voor tarte tatin gratis op het internet te vinden?” Net als in de reclames is het in de blaadjes daarom ook altijd mooi weer, de sfeer optimaal, de gastvrouw ontspannen, je geliefde sterk maar teder, en Italië één grote gepassioneerde en idyllische bende. Boeren, dieren, ambachtelijke kaasmakers en hoofdstedelijke foodies wandelen hand in hand in perfect racial harmony.

Dit perfecte leven ligt nu ook voor jou binnen handbereik, lijken Sabor, Elle Eten en Delicious te zeggen, als je maar die dure rookoven koopt. Of nee, het is eigenlijk al genoeg om een blaadje te kopen waar die rookoven in staat. Of weet je wat? Doe eens gek. Maak een wrapje. Op een gegeven moment ben je zo gewend aan die beloftevolle, prettige thema’s uit deze culinaire nepwereld dat je helemaal geen zin meer hebt in die irritante realiteit van het koken, met overkokende melk, schiftende mayonaise, spetters tegen de afzuigkap en afwas. Dat is mooi, we hoeven ook helemaal niet meer zelf te koken: de magnetronmoussaka van de Appie is echt helemaal niet zo slecht, als je neusverkouden bent.

"Retrolicious! Word ik blij van!"

Ik kocht laatst bij de kringloop voor een euro het jaren '70-standaardwerk Het Volkomen Kookboek van Wina Born. Een dikke pil met bijna alle recepten die je kunt bedenken. Lijstjes met “zoete versnaperingen”, lijstjes met “belangrijke voedingsstoffen en waarvoor wij ze nodig hebben”, een hoofdstuk “De plek van de keuken in het huis”. Ook: onnavolgbare tips als “de handmixer moet tijdens het gebruik in de hand worden gehouden”, een heel hoofdstuk over de Römertopf, en alle geheimen aangaande de augurkenwaaier en het gevulde ei.

Het hoofdstuk “Koken, wat is dat eigenlijk?” begint simpelweg met: “Koken is gebruik maken van kennis en ervaring.” En vervolgens wijdt het zich aan belangrijker zaken zoals het belang van warenkennis bij het kiezen, kopen, keuren en bewaren van producten, basisrecepten en smaakoefening. Dingen waar veel mensen waarschijnlijk best iets van zouden kunnen opsteken, maar waarvoor in veel kookboeken en magazines tussen het geneuzel door gewoon geen plaats is.

Illustratie: Baukje Stamm

"Kapucijners: voor hitsige (raas-)donders!"

Raasdonders zijn vooral bekend uit het kinderboek Otje waarin Kapitein Strafport een restaurant overhoop schopt omdat ze hem daar keer op keer een nepgerecht voorschotelen. Hij stampt in de rondte, al brullend: “Ik Wil Kaapse Fucking Raasdonders!”. Het zijn eigenlijk gewoon kapucijners, typisch Hollandse peulvruchten die vroeger vooral aan boord van marineschepen veel werden gegeten. Tegenwoordig zie je ze meestal gekookt in pot, maar vers zijn ze eigenlijk het allerlekkerst. Helaas worden die alleen in juni verkocht, maar gedroogd smaken ze ook prima en zijn ze bij veel natuurwinkels te krijgen.

De ‘kapucijnertafel’ – of captains dinner - was helemaal de shit gedurende de jaren zeventig. Het bestaat uit een grote schaal kapucijners met daarnaast allerlei bakjes met bijgerechten, zoals uitgebakken spek, knakworstjes, gehaktballetjes en ananas uit blik. Hieronder een enigszins eigentijdse versie. Je kunt een kapucijnertafel ook heel goed vegetarisch maken, peulvruchten zijn prima vleesvervangers. Gebruik dan in plaats van de speklapjes bijvoorbeeld in ketjap en limoensap gemarineerde en daarna gegrilde tempeh. “Stel je voor: een winterse woensdag bij het haardvuur in je in warme aardetinten ingerichte lounge. Vrienden en familie zijn onder de indruk en scharen zich rond de dampende erwten op het Afghaanse vloerkleed. En het bijzondere is: net als bij een gourmetparty kun je gezellig eerst met z'n allen uit dezelfde aardewerken bakjes graaien, wat de bonding bij de onvermijdelijke partnerruil bespoedigt. Een unieke ervaring.”

Voor 6 personen

Kapucijners
500 g gedroogde kapucijners, gewassen en 12 uur geweekt in minimaal anderhalve liter water
zout
een scheut lekkere olijfolie
2 el rode wijnazijn
1 teen knoflook uit de knijper (extra retro!) of geraspt

Kook de kapucijners in het weekwater (zonder zout) tot ze bijna helemaal gaar zijn, dus echt zacht maar nog niet helemaal ontploft. Dat duurt ongeveer anderhalf uur. Zet het vuur uit, voeg een handje zout toe en roer. Laat in het vocht liggen tot gebruik, warm ze eventueel weer een beetje op, giet af en maak aan met olie, azijn, knoflook, peper en zout.

Speklapjes
6 speklapjes (liefst en lekkerst van een blij varken)
2 tenen knoflook
5 lepels olie
2 lepels ketjap

Verwarm de oven voor op 160 graden. Bak de speklapjes snel bruin in een heel klein beetje olie. Maak een marinade van de andere ingrediënten en smeer de gebakken lapjes er mee in. Laat op het rooster in de oven in iets van 20 minuten knapperig bakken (zet er iets onder om het vet op te vangen, anders gaat het heel erg roken).

Gehaktballetjes
400 g runder- of lamsgehakt
2 sneetjes witbrood zonder korst, geweekt in melk en uitgeknepen
1 fijngesnipperde ui
1 teen knoflook uit de knijper
mespunt sambal (of meer als je dat lekker vindt)
een mespunt nootmuskaat
peper en zout
1 ei
boter

Meng alle ingrediënten behalve de boter en draai balletjes, zoals Wina het in haar meesterwerk zo charmant zegt, “zo groot als een stuiter”. Bak in de boter op hoog vuur. Blijf de pan goed bewegen zodat ze niet plakken of uit elkaar vallen.

Zoetzure sjalotten
250 gram kleine sjalotten
olijfolie
1 eetlepel donkerbruine suiker (of gewone suiker, kan ook)
125 gram gele rozijnen
een flinke scheut rode wijnazijn

Pel de sjalotten en snijd ze in parten. Fruit heel langzaam aan in een beetje olie met wat zout. Laat helemaal zacht worden, maar niet bruin. Voeg dan de rozijnen toe en bak eventjes mee, vervolgens de suiker. Zet het vuur dan hoog en gooi direct de rodewijnazijn erbij. Een beetje van het zuur mag verdampen. Proef of er zout bij moet.

Doe de kapucijners in een grote schaal en omring die met de bijgerechten. En dan nog, afhankelijk van je smaak en de omvang van je serviesverzameling: gebakken uien, zilveruitjes, zoetzure augurkjes, komkommerschijfjes in azijn, piccalilly, chutney, grove mosterd, stukjes ananas, een gesnipperde rauwe ui. Wat ook echt niet op de kapucijnertafel mag ontbreken is een fles schenkstroop.

Mail

Hiske Versprille

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Dé vluchteling bestaat niet

Dé vluchteling bestaat niet

Marthe van Bronkhorst hoort bij de huisartsenpraktijk verhalen van vluchtelingen. Ze raakt gefrustreerd, omdat de politiek niet ziet 'dat een individu meer is dan twee vierkante meter ruimte en een lichaam dat gevoed moet worden'. Lees meer

De bomen in Roemenië zijn ook vaderloos 2

De bomen in Roemenië zijn ook vaderloos

'ik miste collectieve haast / treinen waar de airco nooit gewerkt heeft / de eenheid die in eenzaamheid zit'. In gedichten die geuren naar 'oostblokstank' onderzoekt Francesca Birlogeanu vervreemding en verdwenen vaders. Lees meer

Column: Objectief gelukkiger met onszelf

Objectief gelukkiger met onszelf

Ook op vakantie blijkt de tijd niet stil te staan, merken Eva en haar vrienden in Zuid-Frankrijk. Gelukkig gaan ze er qua uiterlijk alleen maar op vooruit, vindt één van hen. Lees meer

Hard//talk: Evita 3.0 1

Evita 3.0

De voormalige Argentijnse president Cristina Fernández de Kirchner overleeft een aanslag op haar leven, maar een twaalfjarige gevangenisstraf vanwege corruptie hangt boven haar hoofd. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 3/3: Métro

In ieder geval bleven we stuurloos - Métro

Zelfs de sterkste vriendschappen leden aan betonrot. Vrienden verjaren hier als sprinkhanen, hele groepen ontstonden en verdwenen in enkele seizoenen. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 2/3: Á pied

In ieder geval bleven we stuurloos - À pied

 Voor eenzaamheid heb je geen kostschool nodig. Niemand keek op wanneer ik ‘DRRRAAAAK’ schreeuwde zonder mijn pas te vertragen. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 1/3: Vélo

In ieder geval bleven we stuurloos - Vélo

Tijdens een afdaling vol kinderkoppen ging mijn hangslot uit zichzelf op slot, waarna mijn sleutelbos in een nabijgelegen afvoerputje verdween. Lees meer

Automatische concepten 77

Lang niet alles klopte bij Zomergast Bessel van der Kolk

Van een echt gesprek kwam het niet, zag Marthe van Bronkhorst. Lees meer

Nieuws in beeld: Het kind in het badwater terugvinden

Het kind in het badwater terugvinden

Amerikaanse onderzoekers wisten het geheugen van 150 ouderen te verbeteren middels een schokkend badmutsje. Lees meer

Dit is ook mijn vakantie

Dit is ook mijn vakantie

"Dit ben ik, met mijn nieuwe wandelschoenen, helemaal uitgerust en braaf nog." Hij hoogtevrees. Zij onverschrokken. In dit korte verhaal van Werner de Valk pakt een hike door de bergen wel heel anders uit dan verwacht. Na afloop zijn daar gelukkig altijd nog de foto's. Lees meer

Wat Chinees porselein ons kan leren over de geschiedenis van de Chinese vrouw

Wat Chinees porselein ons kan leren over de geschiedenis van de Chinese vrouw

Martine Bontjes legt een link tussen de porseleincollecties van het Rijksmuseum en de rol van vrouwen in de Chinese cultuurgeschiedenis. Lees meer

Automatische concepten 78

De natuur huilt droge tranen

Europa maakt waarschijnlijk het ergste droogteseizoen mee in ruim 500 jaar. Lees meer

Wanneer je jezelf vergeet

Een klein beetje Selbstvergessenheit

Jezelf vergeten in een relatie, wat betekent dat eigenlijk? Marthe van Bronkhorst worstelt met hoe ze is veranderd door een geliefde. Lees meer

Automatische concepten 76

Een ontwapenende Raven van Dorst kaatste de bal regelmatig terug

Zomergast Raven van Dorst was openhartig en verlangde hetzelfde van Janine Abbring. Lees meer

Bloed en havermout

Bloed en havermout

Een verhaal van Jan Wester over twee zussen, onvoorwaardelijke liefde, klauwende vingers, mantelzorg en Teletubbies. Lees meer

 1

Tijd voor een dekoloniale Indië-herdenking!

Benjamin Caton organiseert jaarlijks op 16 augustus een dekoloniale Indië/Indonesië-Nederland Herdenking, omdat een grote en groeiende groep mensen zich niet gezien voelt door de Nationale Indië-herdenking, een dag ervoor. Lees meer

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Lieke Marsman bleek een eerlijke en grootmoedige Zomergast, met liefde voor het onverklaarbare en het ongemakkelijke. Lees meer

Nieuws in beeld: Van Trump mag de FBI de pot op

Van Trump mag de FBI de pot op

Elf 'topgeheime' documenten nam de FBI mee van Donald Trumps landgoed. Hij wil ze terug. Lees meer

Nieuws in beeld: Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Sommige loofbomen begonnen vorige maand al hun bladeren af te stoten - veel vroeger dan normaal. Lees meer

Nieuws in beeld: Iedereen voor? Hallo?

Iedereen voor? Hallo?

De weinige Tunesiërs die kwamen opdagen voor het referendum, stemden massaal voor meer macht voor de zittende president. Lees meer

Het is eindelijk zover: 12,5 jaar Hard//hoofd in Het HEM!

Op zaterdag 1 oktober viert Hard//hoofd haar 12,5-jarige jubileum in kunsthal Het HEM, een oude munitiefabriek die is omgetoverd tot culturele vrijplaats. In 2020 moesten we ons 10-jarige jubileum om bekende redenen helaas annuleren, nu vieren we alsnog het verleden, het heden en de toekomst van Hard//hoofd!

Bestel je ticket!