Illustratie: Roos Levano

Iedereen Facebookt, maar wat zijn de gevolgen voor onze identiteitsvorming?" />

Illustratie: Roos Levano

Iedereen Facebookt, maar wat zijn de gevolgen voor onze identiteitsvorming?" />
Asset 14

Iedereen beroemd

Facebook is geen nieuws meer. We Facebooken al een aantal jaar en zijn er eigenlijk alleen maar beter in geworden. Onze vriendenlijsten zijn vol, alle lelijke foto’s worden ge-untagged, we hebben inmiddels al dertig keer onze profielfoto veranderd, en doen statusupdates via onze iPhone over de dingen waar we mee bezig zijn terwijl we ze nog niet eens afhebben. Facebook is succesvol ingeburgerd.

Onoverzichtelijke mogelijkheden

Hoe vloeibaar en natuurlijk het gebruik van de website ook voelt, het is wel degelijk een medium met zijn eigen regels en eigenschappen. Wanneer iets online wordt gezet blijft dit niet alleen oneindig lang bestaan, maar is het ook onduidelijk voor wie het (on)zichtbaar is, is het oneindig vaak te copy-pasten en is de gebeurtenis ook nog eens voor iedere mogelijke toeschouwer via een simpele zoekactie te vinden.

Facebook geeft ons legio mogelijkheden om onze profielen af te schermen van ongewenste bezoekers, wat niet alleen onze paranoia bedwingt, maar ook een prettig gevoel van sociale macht geeft. Vriendschapsverzoeken in het sociale vagevuur laten wachten, of zelfs vrienden ontvrienden, het voelt allemaal heerlijk elitair. Het is echter nog steeds onmogelijk om te zien wie nou daadwerkelijk je profiel bekijkt of hoeveel mensen daadwerkelijk op je link klikken, tenzij je vrienden in een aardige bui zijn en een bericht of een vind-ik-leukje achterlaten.

Zelfbewust

Onbewust vormen we een soort concept van onze lezers, ons onzichtbare publiek, wat leidt tot een nogal zelfbewuste houding ten opzichte van de informatie die we delen. We denken even wat langer na voordat we op de ‘share’ knop klikken. Dit geconceptualiseerde publiek is vergelijkbaar met de zelfbewuste imagovorming waaraan schrijvers, acteurs en bekendheden al sinds de oerknal schuldig zijn. Een interessantere kwestie is eigenlijk de grootte en de diversiteit van dit vermeende publiek. Sommigen plaatsen persoonlijke informatie op het internet voor een grote schare onbekende fans, terwijl anderen een veel intiemere gemeenschap zien. Hier ontstaan de grootste verschillen tussen de gecreëerde online persoonlijkheid en de daadwerkelijke persoon, die vaak leiden tot plaatsvervangende schaamte voor het pretentieuze profiel.

Facebook wakkert deze zelfbevlekking nog eens aan door middel van de opmaak van de site. De kolommen, ondersteund door foto’s en begeleid door reclames, doen denken aan de opmaak van tijdschriften en kranten. Op deze manier creëren we op Facebook niet alleen een virtuele identiteit, maar schrijven we eigenlijk constant een soort artikel over onszelf.

Identiteit

We schrijven en uploaden een online alter ego. Aangezien we op het internet meer controle hebben over de informatie die we de wereld insturen, veel meer controle dan we ooit over ons eigen lichaam en zijn non-verbale communicatie hebben, ontstaat er een compleet nieuwe manier van communiceren en interpreteren van signalen.

Wanneer alle stopwoorden, handgebaren, tics, lichaamsgeuren, accenten en intonaties, die het normaal gesproken mogelijk maken om iemand in te schatten verdwenen zijn moeten we andere manieren vinden om reacties te interpreteren. Andersom kan niemand onze lichaamstaal lezen wanneer we een statusupdate doen. We kunnen onszelf censureren en afvijlen totdat irritante mensen charmant lijken en saaie mensen slim.

Nieuwe media, en sociale netwerksites zoals Facebook in het bijzonder, veranderen niet alleen de manier waarop we situaties en andermans identiteit interpreteren, maar ook hoe we onszelf zien en dit communiceren aan anderen. Vanwege de zelfbewuste houding waarmee de creatie van onze online alter ego’s gepaard gaat, zou je kunnen zeggen dat we dit niet meer doen als onszelf, maar als de virtuele versie van de celebrity die we stiekem hadden willen zijn.

Beroemd

We geven het interview dat nooit gegeven is door middel van de vragenlijsten, kiezen de foto’s uit die onszelf en ons leven het beste doen voorkomen, spelen onze eigen paparazzi door onze eigen meest intieme momenten met mobieltjes te fotograferen en te delen met ons verbeelde publiek, en schrijven met onze statusupdates eigenlijk iedere keer zelf de quotes die nooit gegeven zijn. Dit alles wordt versterkt doordat Facebook ons aanmoedigt om in de derde persoon over onszelf te praten. De paradox van dit verhaal is echter dat alle gebruikers van Facebook een virtuele celebrity zijn en dat daarom alle gebruikers even beroemd zijn. Oftewel, niemand is beroemd.

Misschien is deze situatie niet toevallig tot stand gekomen, maar een product van haar omstandigheden. In een medialandschap dat smoorverliefd is op reality en celebrity, waar mensen eerder bijzonder worden gevonden omdat ze beroemd zijn, dan beroemd omdat ze bijzonder zijn, wil ik jouw status best ‘liken’ als jij de mijne ook ‘liket’.

Meredith Greer (Ohio, 1988) is een bevlogen cultuurjunk met zwaktes voor mode, vage politiek getinte documentaires, muziek, het drankje om het af te leren, mannen en alles wat HBO ooit heeft uitgezonden. Haar levensmissie bestaat uit het esthetiseren van de wereld om haar heen en het draaien van de perfecte joint. Mocht Dixon ooit een edit maken van Billie Holiday, en hem draaien in Trouw, zou ze gelukkig sterven.

Mail

Meredith Greer

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent

Warning: Undefined variable $articleCount in /home/hardhoof/hardhoofd.com/releases/20220413071826/public/content/themes/hardhoofd6/components/ctas/latest-posts.php on line 24
het laatste
Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Lieke Marsman bleek een eerlijke en grootmoedige Zomergast, met liefde voor het onverklaarbare en het ongemakkelijke. Lees meer

Nieuws in beeld: Van Trump mag de FBI de pot op

Van Trump mag de FBI de pot op

Elf 'topgeheime' documenten nam de FBI mee van Donald Trumps landgoed. Hij wil ze terug. Lees meer

Nieuws in beeld: Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Sommige loofbomen begonnen vorige maand al hun bladeren af te stoten - veel vroeger dan normaal. Lees meer

Nieuws in beeld: Iedereen voor? Hallo?

Iedereen voor? Hallo?

De weinige Tunesiërs die kwamen opdagen voor het referendum, stemden massaal voor meer macht voor de zittende president. Lees meer

Nieuws in beeld: We moeten kopen, reizen, vliegen, drinken, eten, feesten, zo niet doorgaan

We moeten kopen, reizen, vliegen, drinken, eten, feesten, zo niet doorgaan

Hoelang kunnen we nog boven de zelfgegraven afgrond blijven bungelen? Lees meer

Automatische concepten 38

Hard//hoofd zoekt een nieuwe hoofdredacteur!

De hoofdredacteur van Hard//hoofd is de spin in het web van een groeiende, creatieve organisatie. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Essay & Opinie!

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Eindredactie!

Als Chef Eindredactie breng je schrijvers en eindredacteuren met elkaar in contact, en zie je erop toe dat teksten tijdig gepubliceerd worden. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Eindredactie!

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Essay & Opinie!

Als Chef Essay & Opinie onderhoud je contact met getalenteerde essayisten en opiniemakers, en draag je de verantwoordelijkheid over jouw tak op Hard//hoofd. Lees meer

De draad

De draad

Sumai Yahya schreef een kort, poëtisch verhaal over menselijke vleermuizen slingerend aan een draad. Een korte versie verscheen in het papieren magazine, maar lees hier de volledige versie, vol symboliek, donkere massa's, naalden, konijnen met rode ogen en aangeslepen ruggengraten. Lees meer

Als cavia's in de val

Als cavia's in de val

Marthe van Bronkhorst wil niet meer vliegen maar loopt tegen allerlei problemen aan als ze een duurzame vakantie probeert te boeken. Lees meer

Nee, Anna Sorokin is geen Robin Hood en dit is waarom

Nee, Anna Sorokin is geen Robin Hood en dit is waarom

Netflix zet in Inventing Anna een oplichtster op een voetstuk. Emma Stomp zet daar vraagtekens bij. Lees meer

Worden wie ik eigenlijk ben voor 150 euro

Worden wie ik eigenlijk ben voor 150 euro

Wat zegt het huis waarin je woont, en de meubels erin, over jou? En ben je in een ander huis, tussen andere spullen, nog wel precies dezelfde persoon? Eva past deze zomer op wat woningen van bekenden en onderzoekt wat ze beleeft. Lees meer

Nieuws in beeld: We zitten krap bij gas (dus kolencentrales mogen weer)

We zitten krap bij gas (dus kolencentrales mogen weer)

Om de gasvoorraden te ontzien, mogen de (uiterst vervuilende) kolencentrales jarenlang op volle toeren draaien. Lees meer

Iets wat van zijn vader is geweest

Iets wat van zijn vader is geweest

Het is zwarte zaterdag en de tankstations zijn druk. Sigarettenrook en uitlaatgassen blijven "in de windstilte boven het asfalt verstikkend en bewegingsloos hangen." Tristan is, in dit korte verhaal, op weg naar het huis van wijlen zijn vader, een man op wie hij nooit heeft kunnen rekenen. Kan hij het opbrengen om door te rijden? Lees meer

Nieuws in beeld: Blokkeert de boer zijn eigen protest?

Blokkeert de boer zijn eigen protest?

Driekwart van de Nederlanders vindt de acties tijdens boerenprotesten te ver gaan. Lees meer

Automatische concepten 75

Filmmaker liet angst achter zich

Dit jaar werden de Olympische Winterspelen ‘gewoon ’in China gehouden. In het licht van deze – voor mensenrechtenactivisten – verbijsterende keuze door het Internationaal Olympisch Comité maakte de Tibetaanse documentairemaker Dhondrub Wangchen een tournee door Europa. Op het moment dat hij tot zes jaar gevangenisstraf werd veroordeeld was de eerste keer dat de wereld hoorde... Lees meer

Gedichten Alara Adilow (titel volgt) 2

Straatliedjes

Wat is een huis? 'Iets dat de wraak van de nacht buiten houdt. / Iets waar je naar terugkeert na een lange reis.' In deze nieuwe gedichten van Alara Adilow worden vaders ontvlucht, tijdelijke verblijfplaatsen gevonden en nieuwe relaties op zee aangegaan. Lees meer

Nieuws in beeld: Een wereld zonder plastic, kunnen we ons die nog wel voorstellen?

Een wereld zonder plastic, kunnen we ons die nog wel voorstellen?

Illustrator Finn Rogers liet zich inspireren door een gedachte-experiment: wat als we - met één zwaai van een toverstaf - al het plastic lieten verdwijnen? Lees meer

Woordenboek der Obscure Melancholieën

Woordenboek der Obscure Melancholieën

De schaamte en toch het gemis wanneer je in je oude dagboek je zorgen terugleest - waarom is er geen woord voor dat gevoel? Marthe van Bronkhorst bedenkt daarom een woordenboek voor melancholische emoties. Lees meer

De onwerkbare

De onwerkbare

Dit is het derde en tevens laatste deel van een serie columns/korte verhalen waarin Jorik Amit Galama sociaal-ecologische thema’s benadert via persoonlijke ontmoetingen. Seksualiteit, marginalisering, magie en trauma blijken hierbij geregeld op intieme wijze met elkaar verweven. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd! 

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe kunstenaars en schrijvers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Wij zijn al meer dan twaalf jaar bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Onze kunstverzamelaars maken dit mogelijk. Als je je nu aansluit, dan ontvang je jaarlijks gesigneerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars én je eigen Hard//hoofd-tasje. Veel verzamelplezier!

Steun en verzamel