Asset 14

Handjeklap

Oorzaken en afgeleiden

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Het populisme leek in 2017 een halt toe geroepen. Maar het populisme is nog lang niet verdwenen. Politici en bedrijfsleven creëren hier zelf de voedingsbodem voor, aldus Jaap Hoeve.

Weten we het nog? ‘Het populisme is verslagen!’ riep Mark Rutte triomfantelijk na de verkiezingen van maart. De patriottische lente die Geert Wilders ons had beloofd was uitgebleven.

Er was meteen twijfel: met het Forum voor Democratie (FvD) van Thierry Baudet is er een tweede rechts-populistische partij in de Kamer gekomen, de PVV heeft niet verloren maar juist zetels gewonnen en is gewoon weer de tweede partij. Misschien nog wel erger is dat de twee grootste regeringspartijen, het CDA en Ruttes eigen VVD, hun winst mede te danken hebben aan een aantal nationalistische en anti-immigratiepunten die zo uit het PVV-boekje zijn gekopieerd. VVD en CDA hebben gewonnen, maar daarmee heeft het populisme nog niet verloren. Het is op zijn hoogst gelijkspel. Afhankelijk van wat er de komende jaren op geopolitiek en economisch gebied gaat  gebeuren kan het net zo goed uitstel van executie zijn. De PVV heeft zoals altijd weer moeite met het vinden van genoeg kandidaten voor de gemeenteraadsverkiezingen, maar het FvD blijft maar doorstijgen in de opiniepeilingen.

Er zijn nog genoeg boze burgers en het wantrouwen naar de gevestigde politiek – en daarmee de voedingsboden voor het populisme – is nog lang niet verdwenen.

Hoewel Rutte het niet wilde zeggen, werd de afgelopen week eindelijk duidelijk dat Shell en een aantal andere grote bedrijven achter de afschaffing van de vennootschapsbelasting zitten. Het plan stond in geen enkel verkiezingsprogramma, maar belandde toch in het regeerakkoord - na een lange formatie achter gesloten deuren. Uit de Paradise Papers blijkt bovendien dat onze Belastingdienst dealtjes sluit met andere multinationals.

Momenteel horen we vooral links over deze onderwerpen. Maar als je het mij vraagt kan dat nooit lang duren. Iedereen die de mond vol heeft van de elite in zijn ivoren toren die de wil van het volk negeert heeft weer voor jaren munitie. Het was precies woede over dit soort vervlechting tussen politiek en bedrijfsleven en ondemocratische handjeklap in achterkamertjes, die miljoenen Amerikaanse kiezers er uit ontevredenheid toe deed besluiten op opperpopulist Trump te stemmen. Of die woede nou terecht is of niet, het zou als waarschuwing moeten dienen voor democratische leiders wereldwijd. Maar wat hebben we ervan geleerd? In plaats van te laten zien dat ze de woede over gebrek aan transparantie en ondemocratische praktijken serieus neemt, blijft ‘het midden’ doorgaan alsof er niets aan de hand is. En ondertussen vragen ze zich maar af waarom het volk toch zo weinig vertrouwen in de politiek heeft.

Beeld: Wikimedia

Mail

Jaap Hoeve is historicus en tekstschrijver en gelooft ondanks alles in het delen van kennis.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Volg de voetnoot

Volg de voetnoot

Laat je ogen vaker afdwalen. Je raadt namelijk nooit welke parels van details er in de voetnoten verborgen liggen. Een tip van Wolter de Boer, die in de marge van zijn ‘imposter syndrome’ een vruchtbare lust voor details ontdekte. Lees meer

 Nee, jijbakt er niets van!

Nee, jijbakt er niets van!

De in Los Angeles geboren illustrator Sebastian Eisenberg woont sinds kort in België. Hij ervaart hoe het is om de Amerikaanse verkiezingen vanuit Europa te volgen. Lees meer

Waarom de term outsider art niet thuishoort in de inclusieve musea van nu

Waarom de term outsider art niet thuishoort in de inclusieve musea van nu

Outsider art is in zwang bij musea die pleiten voor diversiteit. Amber Bloos vraagt zich af of de term nu echt bijdraagt aan de erkenning van de kunstwerken van gemarginaliseerde mensen. Lees meer

Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Niet direct vangbaar

Niet direct vangbaar

Deze week worden onze redacteurs blij van de lokale Perzische supermarkt, een tentoonstellingsruimte die er nu nog is en unnanaaanikotoq. Lees meer

Het Waait 5

Het Waait

'Een groot gedeelte van ouder zijn is voor mij niet begrijpen waarom iedereen hetzelfde klinkt.' Daniëlle Zawadi onderzoekt in deze poëtische monoloog de eenzaamheid van in het midden staan, het begrip Sonder en hoe je moet praten met een zielenknijper. Lees meer

Alfa's en Omega's

Alfa's en Omega's

Marthe van Bronkhorst verkent de verhoudingen in het dierenrijk, waarin de mens als absolute alfa de wereld domineert. Lees meer

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de tweede aflevering. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 1

Eenzaamheid ontleden in 'A-Lonely Show'

Met de pop-uptentoonstelling ‘A-Lonely Show’ nodigen Ka-Tjun Hau en Nanine van Smoorenburg ons uit om van een afstand te reflecteren op onze eigen eenzaamheid. Roos Wolthers nam de uitnodiging aan en zag: ‘A-Lonely Show’ deed veel meer dan eenzaamheid in beeld brengen. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Proeven en zien

Proeven en zien

Deze week worden onze redacteurs (en een spontane inzender) blij van pittige patat, een dansdocumentaire en het laatste nummer van een kunstmagazine. Lees meer

Vacature Chef Kunst 1

Hard//hoofd zoekt kunstcritici!

Krijgt jouw toetsenbord ervanlangs, elke keer dat je een expo of voorstelling hebt bezocht? Lees meer

Schrödingers Donnie

Schrödingers Donnie

De dood van Eva's kat Donnie beweegt haar tot filosofisch mijmeren over een natuurkundig experiment. Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 34

Als het regent

Deze week geven onze redacteurs tips voor druilerig weer. Lees meer

Kind zonder uitknop

Kind zonder uitknop

Frederike Luijten schreef een experimentele reeks gedichten over ADHD, waarin mensen in bomen veranderen en lucky paper stars vouwen als oplossing voor hun angsten. Lees meer

Column: Boomstronk-achtig

Boomstronk-achtig

‘Is dit een gouden match of settelen we voor less omdat we te druk en niet wanhopig genoeg zijn om verder te zoeken?’, vraagt Iduna Paalman aan haar geliefde. Lees meer

Oproep: Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Voor de vaste rubriek Hard//talk zijn wij op zoek naar scherpe schrijvers met een mening die durven te verrassen en weten te overtuigen. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan