De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Plots was er minder mooie radio.
"Wij hopen dat Plots een lang leven beschoren is", zei de Nipkowjury hoopvol, enkele minuten voor ze de belangrijkste radioprijs van Nederland uitreikte aan voortrekker en presentator Jair Stein. Het idiote toeval wil dat Stein deze prijs, de Zilveren Reissmicrofoon, op dezelfde dag in handen kreeg als zijn ontslagbrief van de VPRO. De omroep moet bezuinigen en daarom volgt een genadeloze ontslagronde, waarbij 81 van de 308 voltijdbanen zullen verdwijnen. Voor de gehele wetenschapsredactie is geen plaats meer; een programma als Labyrint verdwijnt, en de redactie van het geschiedenisradioprogramma OVT wordt gehalveerd.
Wat het beleid achter deze reorganisatie, of het grotere plan van VPRO-directeur Lennart van der Meulen precies is, blijft onduidelijk. In een interview met NRC Handelsblad van 15 april jongstleden rept hij van het "nadrukkelijk richten op documentaires, onderzoeksjournalistiek (…) en wetenschap", en over hoe de VPRO de ‘parels’ van het publieke aanbod zal blijven verzorgen. Maar met deze ontslag-keuzes lijkt Van der Meulen precies het tegenovergestelde te doen.
Parels: schaars en moeilijk te vinden, net als de verhalen die in Plots te horen zijn. En juist in die zeldzaamheid schuilt een groot deel van de waarde en schoonheid. Stichting Nipkow vraagt elk jaar een vakjury prijzen toe te kennen aan de juwelen van radio en TV. Het vorig jaar uitgezonden Studio Sportzomer, waarbij een zomer lang radio werd gemaakt zonder enige diepgang (inbreken voor nieuws of sport moest immers elk moment mogelijk zijn) is het grote ideaal van Radio 1-netcoördinator Laurens Borst, maar de nachtmerrie van de Stichting Nipkow. Blijkbaar niet van de VPRO, die met deze ontslagronde Borsts droom dichterbij de werkelijkheid brengt.
In zijn dankwoord sprak Stein over de dubbele betekenis van de prijs: over een bekroning die direct vervalt in een herinnering; een aandenken aan het soort radio dat in de toekomst niet meer gemaakt kan worden.
Op dezelfde dag zowel ontslagen als bekroond worden; het is een scenario dat zich uitermate goed zou lenen voor een Plots-verhaal.
