Samen met een collega-feminist ga ik naar een debatavond in een Amsterdams universiteitslokaal. ‘Is feminisme ook een mannenzaak?’ is het thema, en het panel bestaat uit drie gasten. Jaap Kooijman doceert mediatheorie en feministische theorie aan de UvA, Willem Bosch is filmmaker en auteur van het vlammende betoog ‘Ich bin ein Feminist’ en Zihni Özdil is publicist en schrijft over geschiedenis, politiek en cultuur.
De laatstgenoemde zit hier eigenlijk tegen zijn wil: hij vindt het vreemd, nee zelf verwerpelijk, dat de discussie gevoerd wordt door drie mannen, en bovendien twee heren als moderator heeft. Hij noemt het "structureel seksisme dat is verweven in ons cultureel DNA" en wijst daar mannen als dader voor aan. "Wij zijn al zo lang aan het woord, het is tijd dat we eens stil zijn en luisteren naar wat vrouwen te zeggen hebben."
Goed bedoeld misschien, maar onwaar. Een van de grootste problemen van de nog alomtegenwoordige achtergestelde situatie van vrouwen, is juist dat veel mensen het afschrijven als wijvengezeik. Het wordt hoog tijd dat mannen deze wijven bijvallen en erkennen dat het lichtelijk vreemd is dat vrouwen nog steeds minder verdienen voor dezelfde functies, geacht worden exorbitant meer tijd te stoppen in zorgtaken, en in films, op televisie en in alle andere media nauwelijks voorkomen als volwaardige karakters. En dan heb ik het nog niet eens over de cijfers van huiselijk of seksueel geweld.
Illustratie: Aart-Jan Venema
Het is niet ons probleem, maar ieders probleem. Twee dagen vaderschapsverlof is gewoon krankzinnig. Kom zeg. Die onmisbare zaadcel is toch wel meer waard dan dat? Een scherp gestelde vraag na afloop van het debat legt de vinger op een mooie zere plek: wat hebben mannen eigenlijk te winnen bij meer gelijkheid? Kooijman reageert oprecht: het kost hen macht en privileges, dat maakt het juist complex. Bewustwording over feminisme als gedeelde strijd is in ieder geval een stap in de goede richting, en volgens mij is die wel gezet. Ik denk dat de sprekers van deze avond een jaar of vijf geleden veel harder zouden zijn uitgelachen wanneer ze hun stoere vrienden zouden vertellen dat ze als feminist kwamen debatteren.
Na afloop drinken we nog wat op het verwarmde terras van een café om de hoek. Een dronken vent loopt ons bijna omver en probeert de deur open te maken, wat niet lukt. Ik wankel door zijn duw en vraag hem of het allemaal goed gaat. "Nee jij bent een lekker wijf!", blaft hij me toe. Verbaasd kijk ik hem aan, de vrouwen om me heen lachen om de ironie van het moment. “Stelletje onzekere, stinkende zeikwijven”, is de repliek van de dronkaard, en hij stormt naar binnen.
Tsja. Dit hopeloze geval is natuurlijk niet van wie we het moeten hebben, maar voor alle andere mannen: jullie mogen best wat harder schreeuwen. Naar jullie wordt immers beter geluisterd, laten we daar vooral gebruik van maken.
Noor Spanjer (Amsterdam, 1982) is freelance journaliste en mediawetenschapper. Als nieuwerwetse minstreel is zij altijd op zoek naar persoonlijke verhalen en daarnaast is ze ideologisch inzetbaar voor feministische zaken en andere nature-nurture kwesties.
Aart-Jan Venema is freelance illustrator en verhalenverteller. Hij werkt onder andere voor NRC.next, de Groene Amsterdammer en hard/hoofd.
