Asset 14

Boudry's naïeve onthaal van Jordan Peterson

Boudry is een goedbedoelen-de naïeveling

Julius Koetsier bindt in Weerwoord de strijd aan met de dogma’s en de dooddoeners die hij tegenkomt in de gevestigde opiniesecties. Hij fluit praatjesmakers die uit de bocht vliegen terug en voorziet hun meningen van een ongevraagd weerwoord. Deze week: Maarten Boudry verdedigde de vorm van het bezoek van Jordan Peterson aan Amsterdam afgelopen woensdag met een matig geïnformeerd en naïef opiniestuk.

Gisteren sprak de Canadese psycholoog en charlatan Jordan Peterson op de Universiteit van Amsterdam. Zijn komst was controversieel: zo'n tachtig medewerkers van de UvA ondertekenden een protestbrief. Daarin deden ze een beroep op organisator Room for Discussion om hun interview met Peterson aan te passen, door een 'deskundige gesprekspartner' naast hem te zetten. Maarten Boudry reageerde op 29 oktober in NRC met een matig geïnformeerd opiniestuk, waarin hij alle clichés over politieke correctheid op universiteiten herhaalt en zich meermaals vergist in de feiten.

    “In de Verenigde Staten wordt het stilaan een traditie. Iemand krijgt een officiële uitnodiging om aan een universiteit een lezing te geven, die vervolgens in allerijl ingetrokken wordt na protesten van studenten, personeel of externe activisten. De universiteit in kwestie haalt dan ‘veiligheidsoverwegingen’ aan als reden voor de afgelasting (lees: dreiging met geweld van de activisten).”

Boudry suggereert dat deze gang van zaken gebruikelijk is, maar wat hij beschrijft zijn de uitzonderingen. Als protest al leidt tot het intrekken van een uitnodiging (en dat is zeldzaam; meestal blijft de uitnodiging gewoon staan), heeft dat doorgaans niets met geweldsdreiging te maken, maar is de universiteit gewoon van mening veranderd.

    “Wat de gedesinviteerde ‘slachtoffers’ met elkaar verbindt? Bijna allemaal zijn ze van rechtse en conservatieve signatuur.”

Fout. Onderzoek aan de Georgetown University toont aan dat ook linkse, progressieve sprekers regelmatig te maken krijgen met protest. Omdat het vaak gaat om academici die een minder grote naam hebben dan Peterson, krijgen die voorvallen echter veel minder media-aandacht. Wie kent bijvoorbeeld professor Keeanga-Yamahtta Taylor? Zij moest vorig jaar meerdere lezingen afzeggen omdat ze doodsbedreigingen ontving naar aanleiding van haar kritiek op Trump.

Daar Peterson zich regelmatig bemoeit met kwesties buiten zijn vakgebied, vind ik het geen onredelijk voorstel een deskundige naast hem neer te zetten.

Boudry is, althans volgens Wikipedia, een scepticus. Dan verwacht je toch dat hij niet enkel luistert naar de paniekberichtgeving van conservatieve media, maar nuchter de beschikbare data raadpleegt. Voor zijn beeldvorming omtrent Amerikaanse universiteiten lijkt Boudry zijn sceptische houding echter even opzij te hebben gezet.

Boudry meent dat de ondertekenaars van de protestbrief een eenzijdige motivatie hebben voor hun aanmerking:

    “Peterson heeft een „conservatieve”, „antifeministische” en „politiek incorrecte” levensbeschouwing. Ergo: daar moet iemand tegenover met een progressieve, feministische, ‘politiek correcte’ levensbeschouwing.”

Hij negeert hier de wetenschappelijke bezwaren. Ik citeer de brief: “Peterson verspreidt talloze opvattingen die zowel stuitende voorbeelden van pseudowetenschap als ronduit schadelijk zijn: van samenzweringstheorieën over ‘postmoderne neomarxisten’ die universiteiten ‘infiltreren’ tot ontkenning van klimaatverandering. Peterson toont consequent aan geen flauw benul te hebben van kwesties die buiten zijn eigen vakgebied liggen.” En daar Peterson zich regelmatig bemoeit met kwesties buiten zijn vakgebied, vind ik het geen onredelijk voorstel een deskundige naast hem neer te zetten, al is het maar om hem af en toe te corrigeren op feitelijke onjuistheden.

    “[W]aarom zouden de organisatoren enkel en alleen voor Peterson van hun vaste format afwijken? Ik heb de eregalerij van Room for Discussion eens bekeken. Herinner je je nog het breed gedragen protest toen Sylvana Simons te gast was in de interviewreeks? (…) Ik ook niet, want zulke protesten waren er niet.”

Wat ik me herinner is dat het interview met Simons op een alternatieve locatie plaats moest vinden, omdat ze bedreigd werd. Hee, daar heb je je veiligheidsoverwegingen!

Niemand beweert dat penissen en vagina’s niet bestaan.

Na dit staaltje whataboutism keert Boudry terug naar Peterson, en erkent hij gelukkig diens pseudowetenschappelijke opvattingen over klimaatverandering. Hij richt zijn pijlen echter ook op 'linkse' genderstudies, die zich volgens hem schuldig maken aan “[d]e ontkenning van biologische verschillen tussen mannen en vrouwen”. Dat is nogal een grove simplificatie. Niemand beweert dat penissen en vagina’s niet bestaan. Er is echter wel een discussie gaande over de definities van de seksen, ook binnen de biologie. Een discussie waar Boudry klaarblijkelijk niet van op de hoogte is, evenmin als Peterson.

    “[A]ls de psycholoog over de biologie van man-vrouwverschillen spreekt (...) dan legt hij gewoon helder en bedaard de huidige stand van wetenschappelijke kennis uit.”

Wederom fout. Peterson presenteert onfalsifieerbare hypotheses en speculaties uit de evolutiepsychologie alsof het keiharde feiten zijn, zoals in dit interview met VICE – en dat doet hij bepaald niet bedaard. Hij heeft geen idee van recente wetenschappelijke ontwikkelingen in dit veld. Zijn visie kan niets anders zijn dan het resultaat van óf onwetendheid, óf antifeministische ideologie, óf een combinatie van die twee. De seksekwestie is trouwens niet het enige biologische gebied dat de psycholoog ongehinderd door kennis betreedt: de bioloog PZ Meyers ergert zich bijvoorbeeld aan Petersons misvattingen over kreeftenevolutie.

    “Peterson is geen extreem-rechtse agitator waarvoor studenten in katzwijm zullen vallen, maar een bedaarde gesprekspartner die zijn publiek zal uitdagen en argumenten zal aandragen voor zijn beweringen. Ga je eigen gedachten aan hem slijpen. Doorprik zijn onzin waar nodig, maar stop niet bij voorbaat was in je oren.”

Room for Discussion heeft geen gehoor gegeven aan de oproep, en het interview verliep zoals de briefschrijvers vreesden.

De protestbrief was geen oproep was in de oren te stoppen, maar vroeg juist expliciet om debat. De schrijvers namen deel aan de voortdurende discussie over de vormgeving van de academische wereld. Maar kritiek wordt al snel gezien als aanval op uitingsvrijheid door lichtgeraakte luchtverkopers als Peterson, die de schrijvers in een reactie op zijn website toebeet: “See you in Amsterdam, you cowards, denouncers and totalitarian wannabes.” Alsof iemand had geprobeerd zijn komst te verhinderen.

Room for Discussion heeft geen gehoor gegeven aan de oproep, en het interview verliep zoals de briefschrijvers vreesden. Peterson kreeg de kans zijn drogredeneringen te spuien zonder al te veel tegenspraak van de timide interviewers. Uiteraard werd er aandacht besteed aan de brief. Peterson beklaagde zich over:

    “[T]he attempt by the authors of the letter to go after me for the insufficiency of my scientific objectivity. I thought that was just beyond the pale, given that the people who occupy the ideological position that would compel them to write that letter are critics of the very idea of scientific objectivity itself.”

Dat is nog eens een stroman! Iedereen die het niet eens is met de komst van Peterson móet wel iemand zijn die niet gelooft in wetenschappelijke objectiviteit.

    “It's quite convenient for them to be critics of the idea that that even exists, and then also to claim that, despite the fact that it doesn't exist, they happen to be much better at it than me. So, it's like, really?”

Een van de ondertekenaars van de brief is Amade M’charek, een hoogleraar antropologie die onderzoek doet naar forensische genetica. Dus ja, ik geloof dat zij beter in staat is iets over afstamming te vertellen dan een psycholoog die hobbyistisch buiten zijn vakgebied treedt. Like, really.

Het antwoord van de interviewer was overigens van andere aard dan het mijne. Hij reageerde op Petersons ongegronde beschuldigingen met: 'Yeah.'

Voorafgaand aan zijn komst schreef Peterson dat hij vreesde voor 'the undoubtedly painful experience that will no doubt await me'. Hij speelt graag het slachtoffer van totalitairen. Daarin werd hij in dit geval bijgestaan door een naïef opiniestuk van een ongetwijfeld goedbedoelende auteur. Boudry ziet een poging het debat aan te gaan als een poging het debat te smoren.

Petersons vrees voor een onprettige ervaring bleek overigens onterecht: het interview verliep zonder incidenten. Wel is een aantal van de briefschrijvers met de dood bedreigd.



Mail

Julius Koetsier is columnist, filmcriticus, vertaler, video-editor en zo af en toe iets anders.

Ka-Tjun Hau is beeldredacteur bij Hard//hoofd, fotograaf en kunstscout.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer

Warning: Undefined variable $articleCount in /home/hardhoof/hardhoofd.com/releases/20220413071826/public/content/themes/hardhoofd6/components/ctas/latest-posts.php on line 24
het laatste
Nieuws in beeld: Iedereen voor? Hallo?

Iedereen voor? Hallo?

De weinige Tunesiërs die kwamen opdagen voor het referendum, stemden massaal voor meer macht voor de zittende president. Lees meer

Nieuws in beeld: We moeten kopen, reizen, vliegen, drinken, eten, feesten, zo niet doorgaan

We moeten kopen, reizen, vliegen, drinken, eten, feesten, zo niet doorgaan

Hoelang kunnen we nog boven de zelfgegraven afgrond blijven bungelen? Lees meer

Automatische concepten 38

Hard//hoofd zoekt een nieuwe hoofdredacteur!

De hoofdredacteur van Hard//hoofd is de spin in het web van een groeiende, creatieve organisatie. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Essay & Opinie!

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Eindredactie!

Als Chef Eindredactie breng je schrijvers en eindredacteuren met elkaar in contact, en zie je erop toe dat teksten tijdig gepubliceerd worden. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Eindredactie!

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Essay & Opinie!

Als Chef Essay & Opinie onderhoud je contact met getalenteerde essayisten en opiniemakers, en draag je de verantwoordelijkheid over jouw tak op Hard//hoofd. Lees meer

De draad

De draad

Sumai Yahya schreef een kort, poëtisch verhaal over menselijke vleermuizen slingerend aan een draad. Een korte versie verscheen in het papieren magazine, maar lees hier de volledige versie, vol symboliek, donkere massa's, naalden, konijnen met rode ogen en aangeslepen ruggengraten. Lees meer

Als cavia's in de val

Als cavia's in de val

Marthe van Bronkhorst wil niet meer vliegen maar loopt tegen allerlei problemen aan als ze een duurzame vakantie probeert te boeken. Lees meer

Nee, Anna Sorokin is geen Robin Hood en dit is waarom

Nee, Anna Sorokin is geen Robin Hood en dit is waarom

Netflix zet in Inventing Anna een oplichtster op een voetstuk. Emma Stomp zet daar vraagtekens bij. Lees meer

Worden wie ik eigenlijk ben voor 150 euro

Worden wie ik eigenlijk ben voor 150 euro

Wat zegt het huis waarin je woont, en de meubels erin, over jou? En ben je in een ander huis, tussen andere spullen, nog wel precies dezelfde persoon? Eva past deze zomer op wat woningen van bekenden en onderzoekt wat ze beleeft. Lees meer

Nieuws in beeld: We zitten krap bij gas (dus kolencentrales mogen weer)

We zitten krap bij gas (dus kolencentrales mogen weer)

Om de gasvoorraden te ontzien, mogen de (uiterst vervuilende) kolencentrales jarenlang op volle toeren draaien. Lees meer

Iets wat van zijn vader is geweest

Iets wat van zijn vader is geweest

Het is zwarte zaterdag en de tankstations zijn druk. Sigarettenrook en uitlaatgassen blijven "in de windstilte boven het asfalt verstikkend en bewegingsloos hangen." Tristan is, in dit korte verhaal, op weg naar het huis van wijlen zijn vader, een man op wie hij nooit heeft kunnen rekenen. Kan hij het opbrengen om door te rijden? Lees meer

Nieuws in beeld: Blokkeert de boer zijn eigen protest?

Blokkeert de boer zijn eigen protest?

Driekwart van de Nederlanders vindt de acties tijdens boerenprotesten te ver gaan. Lees meer

Automatische concepten 75

Filmmaker liet angst achter zich

Dit jaar werden de Olympische Winterspelen ‘gewoon ’in China gehouden. In het licht van deze – voor mensenrechtenactivisten – verbijsterende keuze door het Internationaal Olympisch Comité maakte de Tibetaanse documentairemaker Dhondrub Wangchen een tournee door Europa. Op het moment dat hij tot zes jaar gevangenisstraf werd veroordeeld was de eerste keer dat de wereld hoorde... Lees meer

Gedichten Alara Adilow (titel volgt) 2

Straatliedjes

Wat is een huis? 'Iets dat de wraak van de nacht buiten houdt. / Iets waar je naar terugkeert na een lange reis.' In deze nieuwe gedichten van Alara Adilow worden vaders ontvlucht, tijdelijke verblijfplaatsen gevonden en nieuwe relaties op zee aangegaan. Lees meer

Nieuws in beeld: Een wereld zonder plastic, kunnen we ons die nog wel voorstellen?

Een wereld zonder plastic, kunnen we ons die nog wel voorstellen?

Illustrator Finn Rogers liet zich inspireren door een gedachte-experiment: wat als we - met één zwaai van een toverstaf - al het plastic lieten verdwijnen? Lees meer

Woordenboek der Obscure Melancholieën

Woordenboek der Obscure Melancholieën

De schaamte en toch het gemis wanneer je in je oude dagboek je zorgen terugleest - waarom is er geen woord voor dat gevoel? Marthe van Bronkhorst bedenkt daarom een woordenboek voor melancholische emoties. Lees meer

De onwerkbare

De onwerkbare

Dit is het derde en tevens laatste deel van een serie columns/korte verhalen waarin Jorik Amit Galama sociaal-ecologische thema’s benadert via persoonlijke ontmoetingen. Seksualiteit, marginalisering, magie en trauma blijken hierbij geregeld op intieme wijze met elkaar verweven. Lees meer

Evi Aarens is een troll 1

Evi Aarens is een troll

Je als gearriveerde schrijver verschuilen achter een pseudoniem om kritiek op anderen te spuiwen geeft geen pas, aldus Marthe van Bronkhorst. Lees meer

Voor niemand vindbaar

Voor niemand vindbaar

Het kan fijn zijn als je familie aan je denkt wanneer je er niet bent. Maar voor af en toe onvindbaar zijn is ook iets te zeggen, vermoedt Eva tijdens een werkbezoek aan de Estse hoofdstad Tallinn. Lees meer

Koeman

Koeman

Een kort verhaal van Jan Wester over een veeboer die op papier alles bezit, maar zich niet thuisvoelt in zijn eigen kudde en op zoek is naar een eenheid. Koeman was niet van land, niet van gras. Door de zolen van zijn laarzen was hij afgescheiden van zijn aarde. Hij had ze weleens uitgeschopt, op... Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd! 

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe kunstenaars en schrijvers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Wij zijn al meer dan twaalf jaar bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Onze kunstverzamelaars maken dit mogelijk. Als je je nu aansluit, dan ontvang je jaarlijks gesigneerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars én je eigen Hard//hoofd-tasje. Veel verzamelplezier!

Steun en verzamel