Asset 14

Baudet vs. Baudet

Hard//talk: Willen jullie meer of minder democratie?

Julius Koetsier bindt in Weerwoord de strijd aan met de dogma’s en de dooddoeners die hij tegenkomt in de gevestigde opiniesecties. Hij fluit praatjesmakers die uit de bocht vliegen terug en voorziet hun meningen van een ongevraagd weerwoord. Deze week: in zijn 'zomermanifest' gaat Thierry Baudet vooral de strijd aan met Thierry Baudet.

Ter afsluiting van het parlementaire jaar schreef Thierry Baudet een zomermanifest over FVD’s liberaal-conservatieve beweging.

Baudet begint met een alinea over de enorme groei van de partij, en stelt vervolgens:

    “Onvermijdelijk gaat dit alles ook gepaard met groeistuipen, rimpels en plooien. (…) Nadat we anderhalf jaar stabiel op zo’n 15 zetels in de peilingen stonden, zijn we dit voorjaar tot boven de 20 gestegen en ontstond een nieuwe, ongekend felle campagne tegen onze partij. Hele Wikipedia-pagina’s werden opgericht om één enkel woordje in een speech met terugwerkende kracht ‘omstreden’ te maken.”

Hier verwijst Baudet natuurlijk naar het woord ‘boreaal’. Hij gebruikte het in verschillende toespraken, waarvan die in maart dit jaar het meest controversieel werd. Welke Wikipedia-pagina’s volgens hem naar aanleiding van die toespraak opgericht zijn is niet duidelijk. Misschien doelt hij op de wikivandalist die de pagina van Joseph Mengele had aangepast met de bewering dat diens bijnaam ‘Borealisches Wunderkind’ was (volgens dit bericht op GeenStijl was de verantwoordelijke trouwens een FVD-stemmer).

De pagina over het woord ‘boreaal’ in politieke context is in elk geval ouder dan dit voorjaar: de eerste versie is van 9 maart 2018. Toen noemde de pagina Baudet al, en wees die ook op het gebruik van de term door de reactionair Julius Evola en SS-leider Heinrich Himmler, en naoorlogse populariteit onder extreemrechtse kopstukken als Dominique Venner, Alain de Benoist, Guillaume Faye en Jean-Marie LePen. Laatstgenoemde werd in 2015 geroyeerd als lid van het Front National, onder meer om zijn gebruik van het woord. Vier jaar geleden was ‘boreaal’ al te controversieel voor Front National! Baudets stelling dat de term dit jaar pas omstreden werd is dus gewoon een leugen. (Zijn bewering dat het woord ‘van Baudelaire’ komt is al even belachelijk; die schreef eens over ‘les aurores boréales’, ja, maar dan kun je net zo goed zeggen dat ‘boreaal’ afkomstig is uit The Simpsons.)

    “Ons doel, onze taak, is het neerzetten en uitbouwen van een brede, liberaal-conservatieve beweging - want dat is wat Forum voor Democratie wil zijn.”

Dat is dan nieuw. Ik haal even de Baudet van drie maanden geleden erbij, in een interview met Die Weltwoche. Gevraagd naar het punt in de geschiedenis waar onze samenleving de verkeerde kant op ging, antwoordt hij: “I think one has to go back to the principles of the French Revolution which are equality, liberty, and fraternity. They have led to the two major emancipation movements — socialism and liberalism — and both are fundamentally flawed.” Later spreekt hij zelfs van ‘the wickedness of liberal philosophy’.

En nu wil Baudet opeens een liberaal zijn? Vanwaar die omslag? In de komende alinea’s volgt geen uitleg. Hij maakt een opsomming van hete hangijzers – klimaat, onderwijs, integratie – en blijft herhalen dat FVD bij al deze punten zowel een direct werkbare oplossing wil bieden, als een fundamentele visie.

    “We (...) willen dus allebei doen: de acute problemen aanpakken én nadenken over de richting die we op middellange termijn moeten kunnen wijzen. Het één gaat niet ten koste van het ander. Praktijk en theorie versterken elkaar juist.”

Later: “Er wordt bij ons écht over zaken nagedacht. Omdat we alleen dán met beleidsvoorstellen kunnen komen die hout snijden.”

‘We doen niet alleen dingen, we denken ook ná over dingen!’ Bepaald geen unicum, lijkt me. Elke politicus zou dit kunnen schrijven. De meesten zouden het niet zo vaak herhalen.

    “Wij geloven dus dat onze beweging zowel moet uitblinken in praktische alternatieven als in diepgravende analyses.”

Ja-ha.

    “[De] Verlichtingswaarden vormen ons uitgangspunt: gelijkheid voor de wet, vrijheid van meningsuiting en mensen beoordelen op individuele kwaliteiten en persoonlijke titel. Daarmee zijn we dus tegen elke vorm van identiteitspolitiek: we willen mensen niet inkaderen op grond van ras, geslacht, geloof, seksuele voorkeur, enzovoorts -”

Ook dit is nieuw. Eerder kwam Baudet er gewoon voor uit dat hij Europa graag ‘dominant blank’ houdt.

    “...maar juist als individu tot hun recht laten komen.”

Ik haal er nog eens een eerdere Baudet bij, ditmaal uit zijn beruchte bespreking van Michel Houellebecqs Sérotonine: “Both the social-democratic and the liberal wing of the modern political spectrum (...) wish to maximize individual autonomy. (…) They are both liberation movements; they both want the complete emancipation of the individual. And both base their vision of society on the (unfounded but supposedly “self-evident”) principle that every individual enjoys certain “inalienable rights.””

Vrijheid, gelijkheid? Onderbouw eerst maar eens dat mensen daar recht op hebben! Aldus de Baudet van een paar maanden geleden, over de waarden waarvan hij nu beweert dat ze het uitgangspunt van zijn partij vormen.

Andere FVD-ers zijn nog explicieter in hun afwijzing van individualisme. Massimo Etalle, bestuurslid van de JFVD, op de bijeenkomst in juni: “Ons doel is niet de emancipatie van het individu, maar de emancipatie van ons, als gemeenschap.”

    “In de geest van de Verlichting willen we bovendien overal over kunnen nadenken. (...) Alleen wie zich grondig verdiept in alles wat er in de wereld te vinden is, kan een onafhankelijk, afgewogen oordeel vellen.”

Wat Baudet hier in feite zegt: niemand kan een onafhankelijk, gewogen oordeel vellen. Ben je het met mij oneens over iets? Oké, maar heb je je wel grondig verdiept in alles? Alles ter wereld? Eerst even doen dan, hè.

Wellicht bedoelt Baudet met ‘grondig verdiepen in alles wat er in de wereld te vinden is’ dat hij ook aandachtig luistert naar dwazen en extremisten die door andere politici als zodanig herkend worden. Toen hij in 2017 dineerde met white supremacist Jared Taylor kwam FVD ook met de verklaring: ‘Als politieke partij vinden we het belangrijk ons grondig te informeren en allerlei visies tot ons te nemen.’ Het boek The South was Right, waarin James Ronald Kennedy de voordelen bezingt van een slavenstaat, noemde Baudet ‘een prikkelende contralezing’. Zo bezien lijkt ‘alles wat er in de wereld te vinden is’ een eufemisme voor ‘antiwetenschappelijke en verwerpelijke standpunten’. Ik ben blij dat de meeste politici zich niet verdiepen in het werk van Charles Murray, zoals ik ook blij ben dat de meeste natuurkundigen hun aandacht niet verspillen aan flatearthers.

Baudets ‘grondige verdieping’ leidt in dit manifest vooral tot vrijblijvend pseudofilosofisch gewauwel:

    “Hoe kunnen we onszelf in het keurslijf van de moderne, oppervlakkig-hedonistische psychologie persen als we zo paradoxaal in elkaar steken, voortdurend balancerend tussen gelijkheid en hiërarchie, vrijheid en lotsbestemming? Hoe beperken we onszelf in een ‘globale’ wereld waarin we voortdurend gebombardeerd worden met reclames voor steeds weer dezelfde producten en diensten? Hoe behouden we de menselijke maat in een tijd van smartphones en internet?”

Prikkelende vragen voor mensen die horoscopen lezen. Ik moet zeggen dat ik de voorkeur geef aan deze Baudet, de P.T. Barnum-intellectueel, die vragen stelt waar iedereen zich wel een beetje in kan herkennen, zonder iets inhoudelijks te zeggen – boven de Baudet die wél concrete inhoudelijke dingen zegt.

    “Hier, op het snijvlak tussen individualisme en gemeenschapszin, tussen vrijheid en geborgenheid, bevindt zich onze beweging - daarom noemen we onszelf liberaal-conservatief.”

Baudet plaatst zijn partij nu op een heel andere plek dan vlak na de verkiezingswinst. Toen noemde hij alle gevestigde partijen liberaal, en zette hij FVD daar juist tegen af. Ik citeer opnieuw uit het interview in Die Weltwoche: “I don’t see a fundamental difference between the classical Liberal Party (or whatever they call themselves), the Christian Democratic Party, the Labor Party, the Socialist Party and the Green Left Party. To me, all are basically the same. They are all representatives of the "liberal" or "liberalist" philosophy where emancipation of the individual is the ultimate aim.”

Wellicht hebben discussies binnen de partij ertoe geleid dat Baudet zijn anti-liberale visie voorlopig verloochent. Dat suggereert ook de volgende alinea:

    “Daarbij zullen we op sommige issues meer richting individualisme neigen, terwijl we op andere juist richting gemeenschap overhellen. We zullen nu eens kiezen voor materieel gewin, dan weer voor spiritueel belang. Voor gelijkheid, voor vrijheid. En ook binnen onze gelederen zal daar nog geregeld de nodige discussie over bestaan.”

Een poging om zowel de overgelopen VVD’ers als de hardcore-reactionairen onder de FVD’ers zich thuis te laten voelen. Tegen al zijn kiezers zegt Baudet: ‘Geen zorgen, we zijn de partij die je denkt dat we zijn. We hebben alleen discussie.’ Nu bestaat er binnen iedere partij natuurlijk onenigheid. Maar meestal niet tussen de partijleider en de partijleider van een paar maanden geleden.

Mail

Julius Koetsier is columnist, filmcriticus, vertaler, video-editor en zo af en toe iets anders.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
Lees meer
test
het laatste
Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer