Asset 14

Geen zin

Een presentatie geven over Darwin terwijl je spreekt als een dronken zeeman... nee, dat ziet de hoofdpersoon van dit korte verhaal niet zitten. Gelukkig kun je in plaats van naar school gaan altijd nog bij je oma langs.

Eigenlijk moest ik op school zijn om een presentatie te houden over Darwin en de evolutietheorie en alles, maar ik had geen zin om daar weer te staan en al die meewarige blikken te krijgen van iedereen en te luisteren naar al dat goedbedoelde advies van mevrouw van Dongen – probeer rustig in en uit te ademen, alsof dat helpt als je stottert – en dus ging ik naar mijn oma in Veenendaal.

‘Er komt onweer aan,’ was het eerste dat ze zei toen ze me binnenliet. Volgens mij was ze bang voor dat onweer, maar oude mensen zijn zo ongeveer overal bang voor. Toch zei ik: ‘Ik denk niet dat het gaat onweren, oma,’ maar dat sloeg eigenlijk nergens op. Wist ik veel wat het weer zou doen.

Ze schuifelde voor me uit naar de woonkamer. Ze hadden haar een rollator gegeven na haar heupoperatie, maar een rollator was voor oude mensen, vond ze.

‘Moet jij niet op school zijn?’

‘N-N-Nee hoor,’ zei ik. Daar was het weer, altijd als ik het niet verwachtte. Ik wist wat ik wilde zeggen, maar onderweg naar mijn mond hotsten en botsten de woorden overal tegenaan en als ze er dan eindelijk uitkwamen, was er niks meer van over.

Natuurlijk had mijn moeder me naar zo’n logopedist gestuurd, meneer Zevenhuizen. Een aardige vent. Hij had een foto van zijn hond op zijn bureau staan. Popov, heette die hond. Meneer Zevenhuizen was altijd aan het praten over zijn kinderen en zijn groentetuin. Over dat hij de bloemkolen net had gezaaid en de bieten net had geoogst en alles.

Hij leerde me van die idiote dingen. ‘Probeer óp het woord te springen,’ zei hij dan, maar ik wist niet hoe je dat moest doen, op een woord springen. Het hielp wel een beetje, maar niet heel erg. Zijn vrouw was ziek geworden en toen was hij verhuisd, geloof ik. Arme man, de hele dag met van die sneue kinderen zoals ik werken en dan ook nog een zieke vrouw hebben.

Mijn oma was bij het raam gaan zitten in haar favoriete stoel. Het was eigenlijk alles wat ze nog deed, op die stoel zitten en naar buiten kijken. Nadat mijn opa was overleden had ze wel eens gezegd: ‘van mij hoeft het allemaal niet meer zo.’

Ze legde een plak cake op een bordje en schoof het naar me toe. ‘Dus jij dacht, kom, ik ga eens naar mijn oude oma toe?’

Haar sarcasme had ze in ieder geval nog niet verloren. Dat nam niemand haar af. Op haar sterfbed zou ze nog vragen: ‘komt er nog wat van?’

‘Ja, p-p-precies.’

Ik had geen zin om uit te leggen waarom ik hier was. Het ging haar niks aan.

‘En je hoeft echt niet op school te zijn?’

Ze keek dwars door me heen. Ze mocht dan de hele dag bij het raam zitten, er ontging haar weinig.

‘Ik moet een presentat-ta-ta-tatie houden,’ zei ik. Het klonk nergens naar. Ik sprak als een dronken zeeman.

‘Over D-D-Darwinisme en a-a-a-alles.’

‘Maar in plaats daarvan ben je een uur in de trein gaan zitten?’

Ik nam een hap van de cake, ik had geen zin om haar aan te kijken. Ik kon het niet uitstaan als mensen me informatie gaven waar ik dan zogenaamd zelf maar een conclusie uit moest trekken, terwijl het allang duidelijk was wat ze wilden zeggen. Zelf wist ik ook wel dat ik op de vlucht was.

Ik negeerde haar en staarde naar buiten. Een oude man liep met een tas flessen naar de glasbak en begon ze er een voor een in te gooien. Er woonden hier alleen maar oude mensen.

‘Weet je nog dat je me vorig jaar die brief stuurde?’ zei mijn oma. ‘Pak hem eens, hij zit in het bovenste laatje van de kast.’

‘Niet die brief,’ zei ik.

‘Pak hem nou even.’

Wat kon ik doen? Zeggen dat ze die stomme brief zelf maar moest pakken? Dat zeg je niet tegen iemand die net een nieuwe heup heeft. En dus stond ik op en haalde de envelop uit het bovenste laatje van de kast. Uit de envelop haalde ik het cassettebandje. Ik had haar moeten beloven dat ik al mijn brieven voor haar op een cassettebandje zou inspreken, want ze hield er zo van om mijn stem te horen. En dus had ik speciaal voor haar een cassetterecorder gekocht, ergens in een tweedehandswinkel. Het was behoorlijk onmogelijk om nog aan zo’n ding te komen, maar wat kon ik doen? Ze had de digitale revolutie compleet gemist.

Ze stopte het cassettebandje in de speler en voor ik kon protesteren drukte ze op play.

‘Lieve oma, ik heb iets bes-s-s-sloten,’ klonk mijn stem, ‘iets dat zo belangrijk is dat ik het alleen per b-b-brief kan vertellen, want dat hoort bij belangrijke d-d-dingen. Ik heb besloten dat ik me niet meer laat tegenhouden. Ze zoeken het maar uit, met al hun gez-z-z-zeik, als ik iets wil zeggen, dan zeg ik het v-v-voortaan gewoon. Het kan me niet s-s-schelen of mensen me meewarig aankijken of dat ze de zinnen voor me af maken, als ik maar kan z-z-zeggen wat ik wil.’

Ze drukte op stop en keek me weer aan op die manier waarop ze keek als ik al wist wat ze wilde gaan zeggen.

‘Dat was vorig jaar,’ zei ik, ‘dit jaar is d-d-dit jaar.’

‘Een jaar is lang,’ zei ze, ‘hoe laat is die presentatie?’

‘Ik ben toch al te laat, biologie begint over t-t-twintig minuten.’ Plotseling stond ze op.

‘Mooi, dan heb ik nog net tijd om koffie te zetten,’ zei ze, ‘en nog een stuk cake af te snijden.’

Ze waggelde naar de keuken. Ze dacht zeker dat ik die presentatie alsnog ging houden, maar dan alleen voor haar. Mooi niet dus.
Toen ze terugkwam keek ze op de klok.

‘Je hebt nog vijf minuten,’ zei ze.

Ik hoopte dat ik het sarcasme weer in haar stem zou horen, maar het was er niet. Ze was bloedserieus. Langzaam schuifelde ze naar haar stoel. Met deze heup liep ze nog slechter dan met de vorige, het was werkelijk niet om aan te zien. Ik hielp haar terug in haar stoel.

‘Volgens mij gaat het t-t-toch onweren,’ zei ik.

Ik hoopte dat ze zou lachen, maar dat deed ze niet, ze wees op haar horloge.

‘Drie minuten,’ zei ze. Ze nam een slok koffie, langzaam, alsof ze die slok alleen maar nam om mij te laten zien dat de wereld gewoon verder ging zonder mij. Dat ik kon kiezen: meedoen, of er nu uitstappen. Ze loerde verwachtingsvol naar me over de rand van haar koffiekopje. Als ze zo keek kon ik haar niks weigeren, dat oude mensje, met haar gerimpelde handjes. Ze had me een keer verteld dat ze in de hongerwinter tachtig kilometer had gelopen. Voor een zak aardappelen of zo. En ik stond hier moeilijk te doen over een presentatie van twintig minuten.

Ik haalde mijn biologieboek uit mijn tas.

‘Een presentatie doe je niet vanuit je luie stoel,’ zei ze.

Ik stond op en ging naast de eettafel staan.

‘En stop je overhemd eens netjes in je broek.’

Ze begon me echt op de zenuwen te werken. Op die speciale manier waarop alleen oude mensen dat konden. Je wist dat ze er niks aan konden doen, je wist dat er nooit meer iets aan ging veranderen, maar het bleef toch vreselijk irritant.

Ik stopte mijn overhemd toch maar in mijn broek en toen begon ik.

Mail

Bart Kuipers is een aspirant wereldverbeteraar, parttime pessimist en overtuigd romanticus die schrijft en woont in Berlijn. Voor meer zie www.bkuipers.nl.

Kalle Wolters (1993) is een illustrator uit Groningen. Geïnspireerd door de Klare Lijn en affiches van de Russische Avant-garde ontwerpt hij posters, verpakkingen en maakt hij illustraties bij artikelen. Daarnaast maakt hij deel uit van het illustratiecollectief Knetterijs.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
Lees meer
test
het laatste
Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer