Illustratie: Elise van Iterson

Het scherpste commentaar van het web richt deze week de pijlen op het internet, de Tweede Kamer, de wetenschap en het feminisme. En waar is Houellebecq?" />

Illustratie: Elise van Iterson

Het scherpste commentaar van het web richt deze week de pijlen op het internet, de Tweede Kamer, de wetenschap en het feminisme. En waar is Houellebecq?" />
Asset 14

De boom in

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Onze redacteuren zijn uitgerust teruggekomen van vakantie, maar daardoor niet minder verontwaardigd. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Vijf korte commentaren, in woord en beeld, van onze redacteuren.

Illustratie: Joost de Haas

Commentaar

Jouw generatie

Als het over mijn generatie gaat, moet ik altijd denken aan Roger Daltrey van The Who, die tijdens de Ground Zero-concerten My Generation stond te zingen. 37 jaar na dato, en met kort haar. Inderdaad, Roger, your generation.
Deze week werd niet alleen 9/11 herdacht, maar ook het twintigjarig bestaan van internet. Je zou er haast sentimenteel van worden, als je voor het gemak vergeet dat internet vóór 2000 behalve traag ook vooral heel saai was. Moeten we dan nu met Hardhoofd onze verjaardag gaan vieren, als internetgeneratie die volwassen is geworden in de schaduw van afwezige torens?
Each man is a patriot of his own age. Het heeft nou eenmaal weinig zin om tegen tegenwoordig te zijn: wie dweept met het verleden of droomt van de toekomst maakt altijd een tweederangs versie van het heden. Maar daarom hoef je je identiteit nog niet te ontlenen aan een aangevreten stuk fruit op je laptop.
Hoe experimenteel Hardhoofd soms ook is, er is nog altijd ouderwetse redactie bij nodig, en die leuke filmpjes van onze videoredactie zijn vooral ook hard werk. Al vul ik een blog, staat dit in een e-zine, en betaal ik de huur door een website en nieuwsbrief bij te houden, van de term Generation 2.0 gaat mijn hart niet harder kloppen. In 2004 kocht ik mijn eerste mobiele telefoon. Die heb ik nog steeds.
My Generation was overigens in 1965 een hit onder de mods, een subcultuur die zijn naam had afgeleid van “modernists”. Zoek ze maar op in Wiki. Het zijn net hipsters.

Door Floris Solleveld

De Hofstad

De boom in

Tofik Dibi (GroenLinks) vroeg zich af of het misschien niet een keer tijd werd voor een debat over de aanslagen in Noorwegen, de raakvlakken met Nederland en xenofobie. Niet zo verrassend misschien, aangezien Geert ‘de grote gedoger’ Wilders maar liefst dertig keer genoemd wordt in Breiviks manifest. Misschien dan ook niet zo verrassend dat het CDA, de VVD en de PVV geen dringende behoefte hebben aan een dergelijk debat. De PVV deed, nog een verrassing, bij voorbaat al niet mee.
De rest van de oppositiepartijen haakten niet aan bij Dibi. Waar de verontwaardigde Alexander Pechtold Mark Rutte eerder nog ter verantwoording riep over zijn gedoogpartner, heeft men nu ‘moeite met de beperkte breedte van het onderwerp’. De PvdA heeft eerder behoefte aan een debat over ‘tien jaar heftige integratiediscussie’. Een discussie over een discussie dus. Ieder zijn behoeftes.
Terwijl we met volle teugen blijven genieten van Wilders' retoriek tegen de islam, en tegen links in het algemeen, moeten we toch maar geloven dat de aanslagen in Noorwegen niets met de PVV te maken hebben. "De gedachte dat het handelen van Breivik min of meer het gevolg is van breder heersende ideeën en gevoelens deelt het kabinet niet", aldus minister Donner in een brief aan de Tweede Kamer. Met andere woorden, volgens Wilders kan links collectief de boom in, en de oppositie vraagt: hoe hoog?

Door Meredith Greer

Nieuws in beeld

De Franse schrijver Michel Houellebecq is spoorloos.

Illustratie: Elise van Iterson

Rolmodel

'Stand by your man...'

In afwachting van het nieuwe seizoen van Mad Men verschenen maar liefst drie nieuwe series die zijn geïnspireerd door hetzelfde tijdperk. Zo produceerde ABC Pan Am, NBC komt met het wat afgezaagde Playboy Club, en zelfs de BBC deed mee. De Britse zender programmeerde deze zomer The Hour, een serie die zich afspeelt in 1956, achter de schermen van het nieuwsprogramma met dezelfde naam.
De weerspiegeling van het leven van vrouwen vlak voor de tweede feministische golf wordt in sommige gevallen (Pan Am, Mad Men) op realistischer wijze weergeven dan andere (Playboy Club), maar wat duidelijk wordt is dat het zeker geen makkelijke tijden waren. Vrouwen die ervoor kozen om de functie van traditionele huisvrouw naast zich neer te leggen en te gaan werken, werden voortdurend gekleineerd door zowel hun collega’s als hun naasten. Maar ook de huisvrouwen doorstonden een hoop. Mad Men's Betty Draper is het schoolvoorbeeld van de ongelukkige, verbitterde vrouw die, gevangen in haar rol, uithaalt naar de buitenwereld - met in de ene hand een Martini en de andere een Lucky Strike.
Dat Betty Draper meer dan een fictioneel figuur is, blijkt wel uit de vandaag gepubliceerde interviews die 47 jaar geleden met Jackie Kennedy werden afgelegd, luttele maanden nadat haar man werd neergeknald. Hieruit blijkt, zo schreef de New York Times afgelopen maandag, dat deze ideale echtgenote meer was dan een vorstelijk stijlicoon. Ze haalt bijna vals uit naar talloze bekenden. Zo is Dr. Martin Luther King Jr. een ‘phony’, noemt ze Indira Ghandi ‘a real prune, bitter, kind of pushy, horrible woman’ en is Charles de Gaulle een ‘egomaniac’. Je zou denken dat een vrouw van haar kaliber zich in zou weten te houden ten overstaan van de pers, maar Jackie was welbewust van het feit dat deze uitspraken werden opgenomen voor het nageslacht. Over haar Jack zegt ze dan ook niets dan goeds. Kijk, dat doet Miss Draper haar dan niet na. Je hoort Tammy Wynette bijna zingen: Stand by your man...

Door Ava Mees List

Commentaar

Een sympathiek hoofd

Een vriendelijk hoofd waarvoor je niet denkt te hoeven vrezen, een sympathieke naam en een indrukwekkende staat van dienst: dat doet wat met je, psychologisch gezien. Onwillekeurig komt een gevoel van betrouwbaarheid bovendrijven. Misschien moet er eens sociaalpsychologisch onderzoek naar worden gedaan, want de afgelopen week bleek het tenminste tweemaal onterecht. Zo schreef Kasper van Royen op deze site in lyrische woorden over Von Triers Melancholia (platte kitsch, volgens ondergetekende) en bleek de Tilburgse hoogleraar Diederik Stapel een wetenschappelijk fraudeur.
De vertrouwenwekkende eigenschappen van Stapel hadden op menigeen een uitwerking, zo ook op zijn vooraanstaande collega-hoogleraar Roos Vonk. Op haar blog en in de eerste aflevering van een nieuw seizoen Pauw & Witteman trok zij het boetekleed aan vanwege een recente samenwerking met hem in een discutabel onderzoek naar een onderscheid tussen vleeseters en vegetariërs op sociaal niveau.
De wrange ironie wil dat de universiteit in dezelfde week dat ze Stapel op non-actief stelde, ook vol trots bekendmaakte te zijn toegetreden tot de wereldwijd honderd beste academische instellingen op het gebied van de sociale wetenschappen. Een resultaat waaraan een hoog aangeschreven hoogleraar als Stapel met zijn wetenschappelijke publicaties zeer waarschijnlijk een significant steentje heeft bijgedragen.
Terwijl Kasper van Royen doodeenvoudig een mening debiteert (die ondergetekende normaliter slaafs volgt), hebben onderzoekers als Stapel en Vonk hogere pretenties: zij willen kennis met de wereld delen, ‘de waarheid’ zelfs misschien. Die hogere pretenties stellen ook hogere eisen. Elk gegeven in twijfel durven trekken is er daar een van, zelfs als dat gegeven wordt gepresenteerd door een vriendelijk hoofd met sympathieke naam en indrukwekkende staat van dienst.

Door Boy van Dijk

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Bij de media heerst ziekte, journalisten stellen te weinig vragen. Fausto en Marthe van Bronkhorst komen met een behandelplan. Lees meer

Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

In deze editie van Hooray for the Essay dagen we je uit om na te denken over waarheid. Reageer voor 19 januari. Lees meer

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Mode lijkt glanzend en zorgeloos, maar er schuilt een wereld van politiek achter. Loïs Blank vraagt zich af: wie bepaalt eigenlijk welke verhalen verteld mogen worden? Wat gebeurt er met de progressieve stemmen van een bedrijf dat vooral voor de winst gaat? Lees meer

Suriname - van onafhankelijk land naar natie

Suriname - van onafhankelijk land naar natie

Op 25 november is het 50 jaar geleden dat Suriname onafhankelijk werd van Nederland. Kevin Headley bespreekt hoe de onafhankelijkheid van Suriname tot stand is gekomen en hoe het zich verder ontwikkelt tot natie: van politieke geschiedenis tot hedendaagse successen. Lees meer

De integratie-stok slaat wéér de ‘problematische Moslim’

De integratie-stok slaat wéér de ‘problematische Moslim’

'Een begrip als integratie lijkt een middel om te streven naar een inclusievere samenleving, maar dwingt in feite minderheden om hun culturele en religieuze identiteit op te geven.' Aslıhan Öztürk legt de retoriek bloot waarmee de integratie-stok dreigend boven het hoofd van generaties migranten wordt gehouden. Lees meer

Wifey material

Wifey material

Wifey of wervelwind, Madonna of hoer. Marthe van Bronkhorst had gehoopt dat dit binaire denken passé was, maar helaas, de emancipatietrein blijkt op dit spoor nog steeds haperen. Ik oefen een enorme aantrekkingskracht uit op één specifiek soort mensen: mensen van wie de favoriete contactfrequentie eens in het kwartaal is. Mensen van wie de love... Lees meer

Anders voel ik me zo oud 1

Anders voel ik me zo oud

In dit essay analyseert Loulou Drinkwaard de tegenstrijdige etiquetten die haar zijn geleerd of opgelegd: ‘Tussen u en jou in, zweef ik. De waarden van mijn vader in mijn ene hand en de waarheid van mijn moeder in mijn andere. Mijn oma deelt de kennis van ons moederland en ‘De Nederlander’ bepaalt wat hoort. Ondertussen vond ik een alternatief. Zullen wij elkaar vousvoyeren?’ Lees meer

:De herhaling van de zombie-apocalyps: Op zoek naar een alternatieve dystopie

De herhaling van de zombie-apocalyps: Op zoek naar een alternatieve dystopie

De zombie is een popcultuuricoon. En niet alleen tijdens Halloween! Series als The Walking Dead en The Last of Us volgen de gebaande zombiepaden. Volgens Anne Ballon hebben zombies méér narratief potentieel. In vernieuwende verhalen wordt onderzocht 'hoe wij als halfbewusten de wereld beleven, hoe we opgaan in systemen die we niet hebben gekozen, hoe we verlangen en met verlies omgaan.' Lees meer

Twee dagen

Twee dagen

Rocher Koendjbiharie belicht de verschillende paden die we tijdens de aankomende verkiezingen in kunnen slaan. Kiest Nederland opnieuw voor rechts, en strompelen we verder richting democratisch en moreel verval? Of kiest Nederland toch voor een samenleving waarin we omkijken naar elkaar? 'Alleen fascisten zien antifascisme als een bedreiging.' Lees meer

Vergeten vrouwen 1

Vergeten vrouwen

In dit essay schrijft Anne Louïse van den Dool over vrouwelijke kunstenaars die meer dan ooit in de schijnwerpers staan. Niet alleen hedendaagse makers, maar ook opvallend veel vrouwen die rond 1900 actief waren in de kunstwereld trekken veel aandacht. Met solotentoonstellingen over Suze Robertson, Coba Ritsema en Jo Koster laten musea zien waarom juist deze kunstenaars alsnog een plek in de canon verdienen. Lees meer

Wil de Nederlander opstaan alsjeblieft?

Wil de Nederlander opstaan alsjeblieft?

Wanneer de VVD pleit voor het bijhouden van gegevens over ‘culturele normen en waarden’ van mensen met een migratieachtergrond, over welke normen en waarden hebben ze het hier dan eigenlijk? Rocher Koendjbiharie neemt de eisen onder de loep die de politiek alleen stelt aan mensen die zichtbaar wortels elders ter wereld hebben. ‘Men wil geen vermenging van culturen en geen uitwisseling van gedachten. De echte eis is assimilatie en het afbreken van wortels.’ Lees meer

Roze, wit, blauw

Roze, wit, blauw

Rechtse en nationalistische partijen laten in hun nieuwste verkiezingsprogramma’s zien dat hun ruimte voor de lhbtqia+-gemeenschap altijd voorwaardelijk is geweest. Journalist Rocher Koendjbiharie legt uit: 'Homoseksualiteit en vrouwenrechten zijn binnen rechtse kringen vaak pas relevant wanneer ze in relatie tot migratie besproken worden.' Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in maart je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!