Asset 14

To Kill A Mockingbird

Mensen hebben overzicht nodig om te overleven. Als kind maak je geen onderscheid tussen jezelf en de rest van de wereld, maar om je kleine vingers stevig om een zuigfles te kunnen sluiten, moet je je realiseren dat de zuigfles en jij twee verschillende objecten zijn. Vervolgens moet je gaan inzien dat je een papa en een mama hebt, en dat je ze op verschillende manieren moet bespelen om eten te krijgen (bij mama heel hard huilen, bij papa lachend naar zijn koekje reiken). Zo bouw je langzaam een enorm arsenaal aan hokjes op, dat ervoor zorgt dat je brein niet kapotgaat van alle impulsen, terwijl het toch een groter wereldbeeld kan bevatten.

Dit is een prachtig systeem, maar helaas ook de reden dat alle mensen klootzakken zijn. Want voor je het weet ben je volwassen en is je wereldbeeld wel zo’n beetje af. Je hebt je vrienden, je natje, je droogje, je huisje, je boompje, je feestje, je sportclub en je lievelingskostje. Dit wordt langzaam een cyclus die prettig voelt en nodig is om niet gek of depressief te worden, en al snel gaan de jaren op elkaar lijken, tot je opeens sterft. Je roest vast, ook als je denkt dat je ontzettend open minded bent gebleven, of als je elke dag iets doet wat je nog nooit gedaan hebt. Roest is een essentieel overlevingsmiddel, zeker in deze belachelijke tijd waar je tijdens een uur op het internet je evenveel kan beleven als een negentiende-eeuwse stedeling in een maand overkwam. We hebben allemaal vooroordelen, om het overzicht te behouden. We roddelen, we haten, we keuren af. We zijn jaloers, afstandelijk, egocentrisch. Uit zelfbescherming, om een basis te hebben, maar toch.

Er zijn remedies. Je kunt op reis gaan en noodgedwongen in contact komen met vreemden en hun cultuur. Even voel je je weer een baby, één met het universum. Bulgaren houden ook van Woody Allen-films! Ik heb gepraat met een onbekende Afrikaan en het was niet eng! Maar reizen is duur, tijdrovend en als je thuiskomt – en je moet thuiskomen, anders word je een permanente reiziger en dat zijn geen echte mensen – merk je dat je goede voornemens in rap tempo in kracht afnemen en je al snel weer oogcontact in de tram mijdt.

Je moet dus elk half jaar To Kill A Mockingbird (1960) lezen. Dat is het enige effectieve antiroestmiddel. Deze roman werd in vele enquêtes uigeroepen tot beste boek aller tijden, en in 2006 stond hij op een door bibliothecarissen samengestelde lijst van ‘boeken die je tijdens je leven gelezen moet hebben’ zelfs boven de Bijbel. Het is de debuutroman van Harper Lee, die zo overweldigd was door het succes dat ze daarna nooit meer iets heeft geschreven.

Het verhaal wordt verteld door Scout, die met haar vader (tevens advocaat en weduwnaar) Atticus en oudere broer Jem in een plaatsje in het zuiden van Amerika woont. Ze is een echte rouwdouwer, een jongensmeisje dat graag vecht en avonturen beleeft. Samen met hun zomervriend Dill proberen ze Boo Radley, een gestoorde zoon van een van de buren, naar buiten te laten komen. Maar deze laat zich nooit zien en dit voedt hun grote fantasie. De beschrijvingen van de jeugdzomers voeren je terug naar je eigen kindertijd. Maar net als je je in die warmte wilt uitstrekken, neemt het verhaal een wending. Atticus wordt aangesteld als advocaat van Tom Robinson, een zwarte arbeider die door een blanke boerendochter van verkrachting wordt beschuldigd.

Maar eigenlijk ben je je tijd al aan het verspillen met het lezen van deze matige synopsis. To Kill A Mockingbird gaat over jong zijn en ouder worden, racisme en tolerantie, haat en liefde. Atticus Finch is de meest bewonderenswaardige persoon op aarde, met zijn grenzeloze wijsheid en kalmte. Het boek is kinderlijk optimistisch zonder zoetsappig te worden. Ik kan zonder overdrijving zeggen dat je er een veel beter mens van wordt.

Als je het nog niet gelezen hebt: begin nu. En als je het wel al kent: lees het nog een keer. En als je het echt te druk hebt met al die indrukken, dan is er altijd nog de film uit 1962, die vele Oscars won en het boek recht doet. Ik zag hem van de week voor het eerst en moest heel erg hard huilen, een beetje beschaamd, maar gelukkig zat mijn vriendin met haar rug naar me toe. Het was net op tijd, want ik was alweer een beetje een klootzak aan het worden.

Mail

Rutger Lemm is schrijver, grappenmaker en scenarist. In 2015 verscheen zijn debuut, 'Een grootse mislukking'. Hij is een van de oprichters van Hard//hoofd.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Automatische concepten 70

Vertrouw de dingen die je met gemak doet

Vivian Mac Gillavry vraagt haar docenten van de Gerrit Rietveld Academie naar het beste advies dat zij ooit kregen. Vandaag: Geert Mul, die onder meer computeranimaties, installaties en sculpturen maakt. 'Als iets geforceerd was, dacht ik dat dat dan wel kunst zou zijn.' Lees meer

Zomergast Robert Vermeiren bleef aan de oppervlakte

Zomergast Robert Vermeiren bleef aan de oppervlakte

Hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie Robert Vermeiren – de derde Zomergast van 2021 – liet interviewer Janine Abbring en de kijker niet zomaar binnen. Gaandeweg de avond leek het plots of de kijker naar twee verschillende programma’s had gekeken, zag Tessa van Rooijen. Lees meer

Nieuws in beeld: In memoriam Dusty Hill

In memoriam Dusty Hill

Illustrator Anne Schillings brengt een postume ode aan de deze week overleden ZZ Top-bassist en -achtergrondzanger Dusty Hill. Lees meer

Ons Eiland en wat we vonden op de kust 3

Ons Eiland en wat we vonden op de kust

In Ons eiland en wat we vonden op de kust (het afstudeerwerk van Liene Schipper) wordt je meegenomen naar een wereld die bijna lijkt op de onze, maar waar olifanthotels kunnen praten, eenzame koeien luid loeien en brandstichting soms de oplossing lijkt. Een zoektocht naar hoe we elkaar kunnen proberen te begrijpen, en wat je nou eigenlijk moet doen als je denkt dat je elkaar eindelijk begrepen hebt.  Lees meer

De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

Nee, er bestaat geen censuur in Nederland. Een witte auteur mag schrijven over mensen van kleur en een hetero schrijver over homoseksuele relaties. Maar of de lezer het ook wil lezen, dat is nog maar de vraag. Lees meer

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

De schrijver en jurist ging radicaal op zoek naar het grijze gebied. Lees meer

Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Stormvogel & Gelegenheidshaiku

Stormvogel & Gelegenheidshaiku

''Het is een dag waarop je stevig in je schoenen moet staan.''
Lees een fragment uit het afstudeerwerk Stormvogel & Gelegenheidshaiku van Suzanne Reedijk: een tweeledige novelle over de zee, het leven dat soms vastloopt, en een reuzenkind dat in een veld verschijnt, en dat ook weer verdwijnt. Lees meer

Tendresse / Nederzettingen

Tendresse / Nederzettingen

Met zijn 'overrompelende, rijke poëzie' won dichter Erwin Hurenkamp dit jaar Editio's Debutantenschrijfwedstrijd. De jury roemde zijn poëzie, die vertrouwde thema's wonderlijk uitwerkt. Lees meer

Zomergast Floris Alkemade wilde boven alles de goede vrede bewaren

Zomergast Floris Alkemade wilde boven alles de goede vrede bewaren

Floris Alkemade trapte het nieuwe seizoen Zomergasten af. Tot al te boude uitspraken liet de Rijksbouwmeester zich niet verleiden. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Waar ik een slaapkamer heb gehad

Waar ik een slaapkamer heb gehad

Malika Soudani verzamelt de herinneringen die ze nog heeft aan alle plekken waar ze een slaapkamer heeft gehad, vanaf haar geboorte tot aan het moment waarop ze haar afstudeerbundel schrijft. Hier lees je een fragment uit 'Waar ik een slaapkamer heb gehad'. Over een zusje met kanker, twee culturen onder één dak, bruin zijn in een witte familie en een gebroken gezin.  Lees meer

Vergeetweek mixtape

Een onvergetelijke mixtape

Traditiegetrouw sluiten we onze themaweek af met een mixtape, met nummers gekozen door onze redacteuren. Welke muziek doet ons vergeten of herinneren? Welke artiest maakte het beste nummer over vergeten en welk nummer waren we zelf geheel vergeten - en misschien was dat maar beter zo? Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Wat ik mezelf beloof

Wat ik mezelf beloof

Een poging om alles te vergeten, om je af te sluiten voor je herinneringen, is op voorhand gedoemd om te mislukken. Een kort verhaal over de (on)mogelijkheid om schoon schip te maken. Lees meer

 Weet je nog, de nacht?

Weet je nog, de nacht?

Het ‘vergeten’ nachtleven krabbelt terug, en onze eigen lichamen blijken zich als gisteren te herinneren hoe ze van hun eigen bewegingen kunnen genieten. Lees meer

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Marthe van Bronkhorst leidt haar lezer rond tussen de verloren schoenen en vergeten herinneringen in het Juttersmuseum. We stuiten op drie vergeten gedichten. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Kat, boom

Kat, boom

Een meisje klimt in een boom tijdens verstoppertje en wordt door de andere kinderen vergeten. Lees meer