Een Rembo brengt je het zondagochtendgevoel - op maandagavond." /> Een Rembo brengt je het zondagochtendgevoel - op maandagavond." />
Asset 14

Omroep Maxim

Wie van mijn generatie een goede opvoeding heeft genoten is te herkennen aan een zieke geest. Dit is toe te schrijven aan het Villa Achterwerk-programma Rembo & Rembo. Als ik een beetje in de put zit hoef ik maar te denken aan legendarische personages als de Gluurbuur, de Magdats, de oplichter in de duinen, de föhnverkoper, de agent in de rolstoel, of het heertje dat in zijn zondagse pak door een drol glijdt, en ik ben er weer helemaal bovenop. Wie het programma met nooit meer dan een half oog heeft gezien, zal de onweerstaanbaarheid van deze poep-en-pies-flauwigheid nauwelijks begrijpen, maar de ware liefhebber weet dat onder de oppervlakte een absurdistisch levensgevoel schuilging dat akelig veel op goddelijke verlossing leek.

Toen het programma in 1995 na acht jaar stopte maakte de ene Rembo, Theo Wesselo, nog een spin-off als Tampie Magdat (in het briljante interviewprogramma Ohjajoh) en bleef hij de stem inspreken van dat andere zieke zondagmorgenicoon, Purno de Purno. Maar uiteindelijk keerde hij de camera de rug toe om zich toe te leggen op zijn band Hausmacher.

De andere Rembo, Maxim Hartman, verdween nooit helemaal van de buis. Hij bleef verantwoordelijk voor knotsgekke kindertelevisie. Programma’s waar je ook voor opstond als je de doelgroep allang ontgroeid was, zoals Lekker dansen, Kinderbevrijdingsfront en Ja hoor!. Daarnaast maakte hij met de Nederlandse Humorstichting zeer vage nachttelevisie voor Net5. Nu is hij terug bij de VPRO met een show die de volwassen kijker moet ontregelen. In Omroep Maxim zendt hij elke maandag met zijn fictieve omroep uit.

Vanzelfsprekend zag ik enorm uit naar de nieuwe creatie van mijn jeugdheld, maar ik betrapte mezelf ook op enige scepsis. Omroep Maxim werd gepresenteerd als een nieuw soort televisie, ‘reality-humor’ en ‘geheel BN-er vrij’. In interviews die Maxim gaf om zijn ‘omroep’ te promoten leek kritiek op Hilversum de belangrijkste drijfveer. Op mij kwam deze boosheid over als slechts een manier om de aandacht te trekken, want ik herkende er Hartman’s humor -waar ik inmiddels zo mee vertrouwd ben dat het een deel van mezelf is geworden- niet in. Die humor is niet zozeer een reactie op iets, maar lijkt eerder (zoals alle grote kunsten) uit de rijkdom van Het Niks te komen. Uiteindelijk zijn de gedeeltes van Omroep Maxim waarin hij het televisie maken expliciet becommentarieert dan ook veruit het minst grappig.

Maar het lijkt wel alsof Omroep Maxim per aflevering aan humoristische kracht wint, doordat het zogenaamde concept van ‘televisie over televisiemaken’ losgelaten wordt en Maxim gewoon doet waar hij altijd goed in is geweest: het maken van onnavolgbaar gortdroge humor. Dat die humor ditmaal niet in bedachte sketches zit, maar in de confrontatie met ‘echte mensen’ doet er eigenlijk niet eens zo veel toe.

Zo stelt hij aan de eigenaar van een kofferwinkel de vraag of het klopt dat mensen steeds meer op hun koffer gaan lijken. Van een verzamelaar van hertengeweien wil hij weten of deze zelf ook het liefst met een gewei op zijn hoofd geboren was. Het zijn vragen die schijnbaar nergens op slaan, maar juist in hun absurditeit ontwapenen. De inzet is niet om mensen belachelijk te maken, al kan de ene geïnterviewde met zichtbaar meer gemak op de situatie reageren dan de andere. Als je onderdeel bent geworden van Maxim’s universum word je geconfronteerd met invalshoeken, fascinaties en ergernissen, waardoor je de wereld en jezelf met andere ogen (kinderogen?) moet bekijken. Hoe vager het programma hiermee wordt, des te grappiger én bijzonderder het is.

Als ik Maxim Hartman zie krijg ik een zondagochtendgevoel en dát is waarom ik kijk, een zondagochtendgevoel op de maandagavond. Vergeet alle schijn van conceptualiteit eromheen, de enige wijze waarop Omroep Maxim vernieuwende televisie biedt is door Maxim zelf. De manier waarop deze man de dingen bekijkt is meer dan televisiekritiek ooit zou kunnen bieden.

Hier kun je ze terugkijken.

Mail

Kasper van Royen is Hard//hoofd-redactielid, is naast vader ook filosoof, ex-docent, ex-dichter, ex-echtgenoot, popfetisjist en postbode.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

Alles Vijf Sterren: 44

Warm en comfortabel

Deze week worden onze redacteurs blij van een goede jas en muziek om mee naar bed te gaan (of juist mee op te staan). Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Een dag uit het leven

Een dag in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt

Er zijn zoveel dingen die je zou kunnen zijn. Bioboer, au-pair à Paris, muze, schrijver, schilder, heks... En tegelijk heb je maar één leven om al je ambities in waar te maken. Lies Jo Vandenhende deconstrueert deze tragiek liefdevol door ons een dag mee te nemen in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt. Met een illustratie van Tonke Koppelaar. Lees meer

Automatische concepten 38

Hard//hoofd zoekt een nieuwe adjunct-hoofdredacteur

De adjunct-hoofdredacteur denkt mee over de koers van het tijdschrift en heeft een stem in belangrijke beslissingen. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties) 2

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties)

Ter ondersteuning van de chef Illustratie zijn wij op zoek naar een beeldredacteur illustraties. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 43

Lekker soggen

Deze week worden onze redacteurs blij van lachen om Mark R., lessen over de media en het kunnen bijdragen aan de vismigratie in Utrecht. Lees meer

Een ritje maken

Een ritje maken

In dit verhaal van Sonja Buljevac maken Renée en haar oma een wandeling bij de boulevard van Vlissingen. Terwijl haar oma volop geniet, wordt Renée geconfronteerd met de gebeurtenissen van de vorige nacht. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

De nobele kunst van het missen

De nobele kunst van het missen

Marthe van Bronkhorst mist een hoop dingen in haar leven. Haarelastiekjes, de deuk in de bank die ze maakte in het vakantiehuisje, en ze kan maar niet vergeten dat Philip Freriks gestopt is met het journaal. (kom terug, Philip!). Maar waar komt dit missen vandaan?
Met (voor de laatste keer!) een illustratie van Jessica Bacuna. Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Eindelijk lente

Eindelijk lente

Deze week worden we blij van een fijn boek, roze k-pop en Den Bosch. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Column: Wasverzachter

Wasverzachter

Een fietstochtje met twee vrienden voert Eva naar een nieuwbouwwijk, waar het leven bij nader inzien toch zo slecht nog niet zou zijn. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer