Hier verschijnt elke dag een tip van een Hardhoofd-redactielid. Vandaag: een album dat uit z’n voegen barst van het speelplezier." /> Hier verschijnt elke dag een tip van een Hardhoofd-redactielid. Vandaag: een album dat uit z’n voegen barst van het speelplezier." />
Asset 14

Exile on main street

Er wordt weleens beweerd dat wanneer The Rolling Stones in ’72 – na het uitbrengen van hun pièce de résistance Exile On Main Street – er de brui aan hadden gegeven, ze een veel mythischere status bereikt zouden hebben dan nu het geval is. En al heb ik een zwak voor enkele van de albums die de band na die tijd uitbracht, denk ik dat deze theorie zeker klopt. Veel mensen van mijn generatie associëren Mick & Keith toch maar al te vaak met aanstellerige bejaarde junks die stadions vullen met naar verschraald bier ruikende vrachtwagenchauffeurs en hun getatoeëerde wijven. Geen kwaad woord over The Beatles en Bob Dylan en Jimi Hendrix en The Velvet Underground; die blijven heilig en hip voor jong en oud. Maar The Stones hebben een problematische reputatie. Dat is hun eigen schuld natuurlijk, maar toch is het zonde. Want de muziek die ze in de eerste tien jaar van hun bestaan maakten is godsgruwelijk opwindend.

Als je de vroegste platen van deze band achter elkaar beluistert hoor je een spannende zoektocht naar identiteit. Smerige rhythm & blues, opruiende beat, introspectieve pop, duistere psychedelica, duivelse gospel en ga zo maar door. Je zou kunnen zeggen dat The Rolling Stones constant een andere band wilden zijn dan ze waren en dat deze onvrede hun drijvende kracht was. De flirts vanaf midden jaren zeventig met ondermeer reggae, disco, punk en powerballads kwamen daarentegen uiterst berekenend over, niet als een innerlijke noodzaak. The Stones hebben zichzelf dan namelijk ook al lang en breed gevonden en missen dus de drive die hen zo boeiend maakte in de eerste plaats. Het eerder genoemde Exile On Main Street is de plaat waar de band voor het eerst en misschien ook wel voor het laatst volledig met zichzelf samenvalt. Dat is de reden waarom dit album zo op zichzelf staat en waarom het ook eigenlijk de zwanenzang van de band had moeten zijn. In dat geval was hun discografie huiveringwekkend onaantastbaar geweest.

Of Exile On Main Street mijn favoriete Stones-plaat is weet ik eigenlijk niet, want ik vind zijn drie voorgangers (Beggars Banquet, Let It Bleed en Sticky Fingers) minstens zo sterk. Het is wel het enige album van de band waar geen liedjes opstaan die er echt uitspringen, maar dat juist als geheel het beste werkt. Het is een dubbelalbum en dus is er volop de ruimte om te experimenteren met allerhande stijlen en sferen. De charme van de vroege Stones was dat het een typisch Britse band was die zo Amerikaans mogelijk wilde klinken (de barokke druilerigheid van een ‘Ruby Tuesday’ daargelaten). Op Exile On Main Street hoor je een band die niet meer stoer hoeft te doen, maar die alles nonchalant uit z’n mouwen lijkt te schudden. Wanneer Mick zijn strot opentrekt in ‘Sweet Virginia’ hoor je, in tegenstelling tot zijn eerdere pogingen in het genre, geen Londense branieschopper die zonodig de cowboy uit moet hangen, maar een rasechte countryzanger met een gebroken hart. ‘I Just Want To See His Face’ lijkt uit de moerassen van de Mississippi-delta op te borrelen, ‘Tumbling Dice’ en ‘Shine A Light’ brengen de extase van zwarte kerkgezangen en ‘Sweet Black Angel’ de melancholie van een kampvuur op de prairie. En dan is er natuurlijk nog de onversneden rock&roll van nummers als ‘Happy’ en ‘Rocks Off’, vol geile soultoeters.

Exile On Main Street is een album dat uit z’n voegen barst van het speelplezier. De meeste nummers klinken ontzettend euforisch en relaxt, maar de ondertoon is er een van destructieve decadentie. Niet zo vreemd als je bedenkt dat het grootste deel is opgenomen in een Franse villa (waar de Stones naartoe vertrokken om de Britse huizenbelasting te onderduiken, vandaar de titel) op een dieet van whisky en heroïne en in het bonte gezelschap van allerhande kunstenaars en klaplopers.

Achtendertig jaar later is ‘Exile’ opnieuw uitgebracht, zoals dat tegenwoordig gaat met een opgepoetst geluid (gelukkig niet té opgepoetst, het klinkt allemaal nog lekker smerig) en voorzien van kindersurprises waar de vermogende midlife-consument wel z’n fauteuil voor uit wil komen. Er zit een bonuscd bij met outtakes uit die tijd, maar Opa Mick heeft voor de gelegenheid zijn partijen opnieuw ingezongen en dat hoor je natuurlijk meteen. Die tien extra liedjes zijn best fijn, maar toch een beetje als een scheut Fanta in je Jameson. Laat dat zogenaamde luxeproduct maar voor wat het is en graai de ‘real thing’ uit de bakken met tweedehands vinyl bij je plaatselijke platenbakker. Al zit er een meter stof op en heeft er een olifant op staan springen, van Exile On Main Street zal je je leven lang plezier blijven houden. Deze plaat is niet stuk te krijgen, zélfs niet door die verschrikkelijke Rolling Stones.

Mail

Kasper van Royen is Hard//hoofd-redactielid, is naast vader ook filosoof, ex-docent, ex-dichter, ex-echtgenoot, popfetisjist en postbode.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Moeten we een minister-president die Thatcher-fan is verwelkomen, alleen omdat ze een vrouw is? Lees meer

Of gewoon een boom

Of gewoon een boom

''We kunnen met schuim een nieuwe dampkring spuiten 
en van oceanen spiegels maken
alle fietshelmen, alle daken 
bedekken met restjes zilverpapier'' Lees meer

Ware kennis… Wat is dat eigenlijk en hoe vinden we die?

Ware kennis... Wat is dat precies en hoe vinden we die?

Ware kennis is kennis die door zo veel mogelijk mensen is ingegeven. Toch houden sommige leerprogramma’s van de studie filosofie nog geen of erg weinig rekening met de wijze waarop categorieën als gender, klasse en etniciteit invloed hebben op de politieke theorieën van een filosoof. En daar moet heel snel verandering in komen, aldus Stefanie Gordin. Lees meer

Vacature voor hemelbestormers: Hard//hoofd zoekt makers!

Hard//hoofd zoekt talent!

Wij zoeken vrije geesten, rusteloze zielen en ambitieuze daedalussen die ons tijdschrift structureel willen komen versterken als lid van de redactie. Lees meer

 Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

'Ik neem de eerste hap, dan neem jij de tweede,' zegt Sara Sadok, voor ze een hap neemt van een karameldonut. Lees meer

Hard//talk: Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Door haar eigen universiteit voor het gerecht te slepen, hoopt UvA-student Tammie Schoots de vrije en emancipatoire kern van het onderwijs te beschermen. Lees meer

Pictionary voor beginners

Pictionary voor beginners

"Ik wil je zeggen dat dit het moment is
het moment om mijn mond als een schelp aan je oren te leggen
en de hele wereld die nu zee is daar te horen ruisen." Lees meer

Column: The mask is the face

The mask is the face

Een versleten meubelstuk zet Eva van den Boogaard tijdens haar verhuizing aan het denken over de betekenis van uiterlijk vertoon. Lees meer

Beeldspraak: The City is a Choreography

Vraag de stad eens ten dans

Fotograaf Melissa Schriek heeft oog voor het subtiele en eigenaardige ritme van de stad. 'Zodra we de straat op gaan, worden we daar deel van.' Lees meer

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Hoe kunnen we zorgen dat een ziekte ‘gewoon’ een ziekte is en het lijden niet wordt versterkt door de denkbeelden die we eropna houden? In een tijd waarin bijna 60% van de bevolking met een chronische ziekte leeft is het belangrijk stil te staan bij hoe een ziekte-idee van invloed kan zijn op de ervaring van het ziek zijn, stelt Tiare van Paridon. Lees meer

Tabak en rooksignalen

Tabak en rooksignalen

De verteller van dit verhaal leeft al meer dan twee jaar teruggetrokken in een blokhut in het bos, tot op een dag zijn voorraad tabak op is. Er zit niks anders op dan terug te keren naar de bewoonde wereld. Lees meer

 Geen regenboog op de refoschool

Geen regenboog op de refoschool

Jongeren op reformatorische scholen geven aan dat er in de praktijk best over verschillen in geaardheid kan worden gepraat, maar dat betekent niet dat ze zelf voor hun identiteit uit durven komen. Lees meer

'Beste Arie, wat als ik je zoon was?'

'Beste Arie, wat als ik je zoon was?'

De schrijver van deze brief ging tegelijkertijd en naar dezelfde school als de kinderen van minister Arie Slob, en leeft nog altijd met de wonden van de homofobie op die school. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 38

(Amateur)kunst en de vrouwelijke Freek

Deze week worden onze redacteurs blij van dierenweetjes, vorken met persoonlijkheid en een podcast als vervanging voor het museum. Lees meer

Zilt

Zilt

''wij zeggen dat het niet erg is van de barsten
die we met onze vingertoppen volgen
als autowegen naar het zuiden''
Ellis Meeusen is één van de 160 klimaatdichters die samen de bundel Zwemlessen voor later maakten. Zij hebben één gedeelde zorg: de toestand van de aarde. Geïllustreerd door Lisette van der Maten. Lees meer

Column: Onherroepelijk nee

Onherroepelijk nee

Iduna Paalman leest brieven uit 1764 en herkent daar iets in: de angst voor het verlies van vrijheid. Lees meer

Het Vertrek (4) - De stortbui

Het Vertrek (4) - De stortbui

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de vierde aflevering. Lees meer

Teleurstellende feministen

Teleurstellende feministen

Vivian Mac Gillavry voert gesprekken met vrienden over de discrepantie in het feminisme tussen theorie en keuzes in het persoonlijke leven. 'De definitie van feminisme is zo breed dat het lijkt alsof álles wat met keuzevrijheid en gelijkwaardigheid te maken heeft, onder de noemer geplaatst kan worden.' Lees meer

Tip: Tinder toch maar

Tinder toch maar

Nog geen jaar geleden schreef Emma Stomp de dating app af als een grabbelton zonder prijs. Maar na een succesvolle Tinder-date, slikt ze haar woorden weer in. Waar anders maak je in crisistijd kans op romantiek? Lees meer

Alles Vijf Sterren: Soundtrack voor donkere tijden 1

Soundtrack voor donkere tijden

Deze week geven onze redacteurs muzikaal advies om de rest van het jaar mee door te komen. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan