Asset 14

De passagierszetel

Ik ben een passagier. Zoals Onno in De ontdekking van de hemel  stelt: in het leven heb je twee categorieën mensen – chauffeurs en passagiers. De rol van passagier past me, maar is toch vooral het gevolg van het simpele feit dat ik zelf (nog steeds) geen rijbewijs heb. Het moet wel gezegd dat ik daar nu eindelijk werk van maak. Zo onderbreek ik op dit moment van schrijven mijn studies over voorrang van rechts en verhoogde middenbermen voor enkele contemplaties over de bevoorrechtte positie van de passagierszetel.

Dit metatekstuele uitstapje geheel terzijde; passagier zijn heeft onmiskenbaar zijn voordelen. Zo hoef je je geen zorgen te maken over voorbijvlammend verkeer, waardoor je volledig kunt opgaan in het gesprek én tegelijk je gesprekspartner ongegeneerd kunt  bestuderen. Want voor jullie beider veiligheid is deze verplicht zijn blik strak vooruit gericht te houden.

Tussen een capabele chauffeur en een geschikte passagier ontspint zich haast onvermijdelijk de conversatie der conversaties: de autoconversatie. In een auto voer je namelijk gesprekken die je in de doorsnee woonkamer of hippe bar niet zomaar zou voeren. Je bent op elkaar aangewezen, maar tegelijk draagt de comfortabele passagierszetel de geruststellende belofte in zich dat alle ontboezemingen tussen deze vier autodeuren zullen blijven.

Echt goede autoconversaties worden dus gekenmerkt door vertrouwen, maar ook door  verrassingen en hoop. Verrassingen, wanneer zowel jij als de chauffeur onvoorziene onthullingen over jullie zelf doen. En de hoop dat de eindbestemming van de rit nog lang niet in zicht is, want de passagier is het geoorloofd in een waan van geografische onwetendheid te verkeren.

Ter illustratie volgen hier drie vermeldenswaardige ritten in de passagierszetel.

Eén. Na een lange dag op een winderig kerkhof in de Westhoek rijden we de ondergaande zon tegemoet. We kennen elkaar een week of twee. “Kijk eens, wat een schone hemel. Dat doet me toch altijd nadenken. Over het leven enzo.” Voor ik er erg in heb, overleggen we hoever de deur naar een nieuwe relatie open kan staan, zo net na een serieuze breuk. Op een kier, besluit hij. Nog geen twee weken later beginnen we een verhouding.

Twee. Hoewel de rit met haar rijstijl (waar in feite niks aan op te merken is, behalve dat ze haar aandacht moeilijk kan verdelen tussen mijn praatjes en het wegdek) verworden is tot een klein avontuur, ontdekken we al snel opmerkelijke parallellen in onze levenslopen. Het gesprek duikt de diepte in met de dood van dierbaren en existentiële crisissen. “Oh nee, nu ga jij hier sowieso een stuk over schrijven,” zucht ze, nadat ze net alles dicht heeft moeten gooien om een frontale botsing met de tientonner voor ons te voorkomen.

Drie. Het is half vier ‘s nachts. Onheilspellende Scandinavische pop van de beste soort begeleidt ons door de duisternis. Ik heb geen idee waar we zijn. Hij rijdt, ik passagier vol vertrouwen. Memory comes when memory’s old, orakelt Fever Ray met haar behekste stem. Zwijgend legt hij zijn hand op mijn knie. Morning, keep the streets empty for me. De straten liggen erbij alsof de wereld lang geleden besloot zonder hen te kunnen. Enkel de mist houdt ons gezelschap in dit niemandsland. Ik wil het moment bevriezen. Of voor altijd zo doorrijden.

Mail

Jana Antonissen Jana Antonissen (1992) schrijft sinds twee jaar voor De Morgen over alles dat binnen het breed rekbare begrip cultuur past.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Essay: Boy's don't cry 1

Boy's don't cry

In de essayreeks Boy's dont cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 1 met de films Mulan en Like father, like son. Lees meer

'Mijn familiegeschiedenis is een puzzel waarvan ik steeds meer stukjes vind’ 1

‘Mijn familiegeschiedenis is een puzzel waarvan ik steeds meer stukjes vind’

Na het overlijden van zijn grootouders vinden Stephan Splinter en zijn vader op zolder een schat aan informatie. Aan de hand van de documenten en de spaarzame verhalen van opa, beginnen ze hun veelbewogen familiegeschiedenis in Nederlands-Indië te reconstrueren. Lees meer

Nieuws in beeld: Donorhart uit een doos

Donorhart uit een doos

De heart-in-a-box kan (vlak) na het overlijden van een donor diens hart weer op gang laten komen. Illustrator Simcha van der Veen is diep onder de indruk. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 47

Ontspan, Vladimir is hier

Deze week worden onze redacteurs blij van de zooi van iemand anders, de PlayStation en een Putin-stickerpakket. Lees meer

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Tompouce 1

Tompouce

Eva vraagt zich af waarom de documentatie van haar jeugd ineens leuk moet zijn nu haar moeder alle oude videobanden heeft laten digitaliseren. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

(Bos)rebellen

(Bos)rebellen

Deze week worden onze redacteurs blij van die film over het naderende Eurovisie Songfestival, eetbare bloemen en een onterecht vergeten dichter. Lees meer

Winterslaap

Winterslaap

Madeleine grapte al jaren over het houden van een winterslaap. Tot een onderzoeker dit ook echt mogelijk maakt. Wat als mensen een winterslaap zouden houden zoals dassen of beren dat doen? Een kort verhaal door Else Boer. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Alleen samen krijgen we u eronder

Alleen samen krijgen we u eronder

Mark Rutte is het niet vergeten, vanaf vandaag wordt alles soepel! Geef vooral weer die drie zoenen en alsjeblieft: dicht op de mond graag. Waarom zou je denken aan de uitgeputte zorg en de oplopende IC-cijfers als je ook aan jezelf kan denken? Nou dan. Lees meer

Met (voor het eerst!) een illustratie van Melcher Oosterman. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 45

Goed advies

Deze week worden onze redacteurs blij van praktische zaken: goed advies, een nieuw rijbewijs en fijne muziek. Lees meer

Praat met mij, niet met de tekst

Praat met mij, niet met de tekst

Wout Waanders is niet alleen dichter en deel van een sexy boyband, maar ook schrijfcoach. Advies geven is natuurlijk leuk en aardig, maar wat gebeurt er als je zelf vastloopt tijdens het schrijven? Kan je jezelf terug de inspiratie in coachen? Alvast een tip: pak geen rode pen.  Lees meer

Column: Inferno onder de roltrap

Inferno onder de roltrap

Een defecte roltrap op het station herinnert Eva eraan hoe ze als kind soms verborgen werelden en niet per se bestaande systemen waarnam. Lees meer