tickets
Asset 14

Misschien wilt dat zeggen dat ik toch gewoon een klein klootzakske ben?

De Belgische illustrator Brecht Evens (28) brak in 2009 door met zijn vierde stripalbum Ergens waar je niet wil zijn. Zijn werk wordt veelvuldig vertaald en bekroond. Onlangs verscheen zijn nieuwe boek Panter. Jana sprak met hem.

Brecht Evens schudt geen handen. Hij zoent liever, uitbundig en veelvuldig. Hartelijk verwelkomt hij ons in zijn piepklein driekamer-appartementje in het 20ième arrondissement. “Kom binnen, kom binnen, goede reis gehad? Koffie? Struikel niet over het bed!”

Er gaat een onvermijdelijke charme uit van het krappe kunstenaarsnestje met uitgestrekt uitzicht op de Parijse skyline. Je ziet helemaal voor je hoe Evens hier tussen de rondslingerende lege flessen, panterballonnen en aquarelschetsen over zijn werktafel gebogen zit; penseel in de ene hand, sigaret in de andere. Meer dan een jaar woont hij nu in Parijs. “Na een reis naar Zuid-Frankrijk bezocht ik een vriend in Parijs, uiteindelijk ben ik niet meer weg gegaan. Ik zit hier goed.”

Evens nieuwe album Panter vertelt het verhaal van de ambigue vriendschap tussen Kristientje en de mysterieuze Panter die op een dag uit haar kleerkast opduikt en zich voorstelt als de kroonprins van Panterland. Of hun ontmoetingen droom of realiteit zijn, wordt nooit helemaal duidelijk. Wel wordt snel duidelijk dat Panterland helemaal niet zo paradijselijk is als Panter het kleine meisje met zijn parmantige praatjes probeert doen geloven. “Ik licht vaak een tipje van de sluier op om te tonen dat Panter eigenlijk een leugenaar is. Het is haast ziekelijk hoe hard hij achter de aandacht van een kind hengelt, maar tegelijk is hij ook erg aantrekkelijk en grappig. Ik denk dat die ongemakkelijke ambiguïteit de lezer dicht op de huid zal zitten. Maar Panter is geen pleidooi over kindermisbruik, pleidooien zijn het nooit bij mij.”

“Ik heb hier trouwens ook een pantermasker liggen, als jullie willen...?” Het masker van Evens zorgt voor de nodige ophef bij de buurtbewoners. Argwanend slaan ze de fotosessie op straat gade om vervolgens luidruchtig hun mening over het hele gebeuren te delen: “Hé, qu'est-ce que vous faites? C'est moche!”. Eén vrouw ziet er de lol wel van in en stopt Evens wat kattenvoer toe.

Wijselijk zet Evens het masker af wanneer hij ons meetroont naar een buurtcafé om de hoek. Authentieker kan het ietwat groezelige café dat hij heeft uitgekozen voor een gesprek moeilijk zijn. Het is zelfs gezegend met échte Franse toiletten, u weet wel; zo'n gat in de vloer. De vraag naar “la toilette pour les dames” wordt door de barman op een grijs onthaald. Evens deert het allemaal niet. Koffie zuipend alsof het water is, vertelt hij over zijn leven als artiest in de lichtstad.

“Gent werd me te klein. De anonimiteit van Parijs heeft me deugd gedaan. Mijn kraan was opgedroogd, ik moest even aan 'soulsearching' doen. Maar daar hoef ik verder niet over uit te weiden”, zegt hij, om vervolgens een aanzienlijke tijd bedachtzaam voor zich uit te staren.

“Wanneer ik gelukkig ben, heb ik meer inspiratie. Ik heb niet het gevoel dat ik mijn hart moet uitstorten op papier. Om goed te werken moet het wel een beetje in orde zijn met mij.”

Het lijkt tegenwoordig wel in orde te zijn met Brecht Evens. Hij illustreert kranten, magazines en tekent momenteel zelfs een reisdagboek over Parijs voor Louis Vuitton, de verkoop van zijn boeken loopt de laatste tijd “best goed” en hij wordt nog steeds gesubsidieerd. “Die subsidies heb ik echt nodig gehad. Nu zien dat ik ze niet verlies omdat ik teveel verdien”, lacht hij.

In Frankrijk worden zijn albums uitgegeven door de gerenommeerde uitgeverij Actes Sud. Om een idee te geven: zowel Les Noceurs (Ergens waar je niet wil zijn) als Les Amateurs (De Liefhebbers) waren goed voor elk zo'n tienduizend verkochte exemplaren. “Het Franse publiek is natuurlijk groter, maar de visuele, cinefiele cultuur in Frankrijk en zeker Parijs helpt mijn verkoop waarschijnlijk ook.”

Tegelijk begeeft Evens zich met zijn tekeningen in de wereld van de beeldende kunst. Zo betaal je bij Galerie Martel, bekend van het betere stripwerk, voor een grote Evens-aquarel een paar duizend euro, en die prijzen lijken enkel te stijgen.

“Wat me stoort aan schilderijen is dat je één werk hebt dat je tijdens een tentoonstelling een paar weken kunt bezoeken en dat vervolgens verdwijnt. Een strip is veel democratischer. Je haalt meteen tweehonderd kunstwerken in huis. Daarom ben ik erg gericht op stripboeken. Ik geloof dat tekeningen zonder personages en verhaal minder emoties opwekken. De juiste tekening op het juiste moment kan je doen lachen of janken; dat is toch mijn hoogste doel.”

Of je moet lachen of janken om Panter, mag je als lezer zelf uitmaken. De vriendschap tussen een klein meisje en een al dan niet denkbeeldige panter lijken de aannemelijke basis te vormen voor een mooi geïllustreerd kinderboek, maar gaandeweg begint Panter ongemakkelijk aan je gemoed te knagen. Soms is Panter schattig en haast Disney-achtig, soms is de maniakale blik in zijn vervormde ogen ronduit verontrustend. Niet echt geschikt voor kinderen, deze strip? “ Het is leuk om die beeldcultuur van schattige kindertekeningen te verstoren met allerlei subliminale boodschappen, met dat idee liep ik al vrij lang rond. Toen ik samenwoonde met mijn toenmalig lief maakte ik haar 's avonds altijd bang met verhaaltjes over louche figuren. Panter was er zo eentje: een volwassen mens die doet alsof hij een kinderboekenpersonage is door te praten met zo'n akelig geaffecteerde vertelstem. Als je erover nadenkt is het toch een beetje ziekelijk wanneer volwassenen
zichzelf forceren om boeken en films te maken die kinderen behagen.”

Op visueel vlak onderscheidt Evens zich met dit nieuwe album duidelijk van zijn vorige werk. De décors zijn spaarzamer gebruikt, de nadruk ligt op dialoog en personages. Het album bevat minder prenten die opgebouwd zijn uit duizend-en-één details waarbij willekeurige vormen en figuren overvloeien in hun achtergrond, zoals in Ergens waar je niet wil zijn.

“Ik vind niet dat tekenaars consequent bij een bepaalde stijl moeten blijven, dat levert saaie boeken op. Panter is in het algemeen veel aandachtiger en scherper getekend dan Ergens waar je niet wil zijn. Het boek vroeg daar om, er is een strakkere spanningsboog.”

Valt die scherpte in zijn werk ook te vertalen naar zijn persoonlijk leven? Ziet hij zelf ook scherper, terug in focus? Evens laat een lange stilte vallen terwijl hij aan zijn sigaret lurkt, hij moet ondertussen aan zijn tweede pakje van de dag toe zijn. “Ik denk dat het eerder een kwestie is van het materiaal beter te beheersen. Maar ik ben wel op adem gekomen, ja. Het is ook allemaal wat veel geweest, de afgelopen jaren.”
Op het vlak van ambitie kan Evens zijn carrière tot nu toe terecht geslaagd noemen: “Ik heb ongeveer alles gedaan wat ik dacht te moeten doen voor m'n dertigste. Mocht ik morgen doodvallen, dan is het toch de moeite geweest. ”

“Maar ik denk dat ik narratief nog veel kan leren. Dialogen schrijven tussen mensen die elkaar graag hebben en goed met elkaar kunnen praten, vind ik erg moeilijk. Ik heb meer een oor voor gênante, kromme conversaties. Misschien wilt dat zeggen dat ik toch gewoon een klein klootzakske ben?”

-

Dit interview verscheen eerder in Vlaams dagblad De Morgen.

Mail

Jana Antonissen Jana Antonissen (1992) schrijft sinds twee jaar voor De Morgen over alles dat binnen het breed rekbare begrip cultuur past.

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Zonder advertenties en helemaal gratis.

En dat heeft resultaat. Hard//hoofd’ers Iduna Paalman en Joost Oomen werden dit jaar door de Volkskrant verkozen tot literair talent van het jaar.

Een plek als Hard//hoofd kan alleen bestaan met jouw steun. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunstwerken van veelbelovende makers, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan
het laatste
10 jaar Hard//hoofd in Het HEM 1

10 jaar Hard//hoofd in Het HEM

Op de eerste lentedag van dit decennium viert Hard//hoofd haar 10-jarig bestaan in Het HEM. Samen met de alchemisten van deze tijd toveren we Het HEM om tot nachtlaboratorium. Vier met ons mee! De tickets zijn nu beschikbaar. Lees meer

Kadaver

Kadaver

De koffer staat klaar in de gang. Kennissen hebben ondertussen hun eigen vrienden en de verteller van dit verhaal vraagt zich af of het konijn vandaag al gegeten heeft. Een verhaal van Claartje Chajes over vriendschap en verder gaan. Lees meer

TIP: Tien verloren ballonnen

Tien verloren ballonnen

Het mooiste en tegelijk meest hartverscheurende wat Jan de afgelopen tijd zag. "Het is tien keer dezelfde levensles, die met een aan mishandeling grenzende regelmaat wordt herhaald: eerst wordt het allemaal alleen maar minder, en daarna komt aan alles ook nog eens een einde." Lees meer

Alles vijf sterren: 20

Kleine dansjes op volle perrons

Deze week worden we blij van een podcast over filmsterren uit de vorige eeuw, de muziek van Carly Rae Jepsen en een blog vol wijsheid. Lees meer

Hard//talk: Collectieve empathie

Collectieve empathie reikt verder dan Nederlandse grenzen

Terwijl het coronavirus voornamelijk in China om zich heen grijpt, hoopt Jihane Chaara dat onze houding tegenover iedereen die wel door het virus wordt getroffen, verandert. Lees meer

Glory hole

Glory hole

In een openbaar toilet op de luchthaven van San Francisco zit een gat in de muur. Zachtjes zoemt een camera, een lens is zichtbaar, iemand haalt zachtjes zijn neus op. De geluiden onthullen iemand die geconcentreerd iets in beeld wil brengen. Lees meer

Tip: Doe het op een driekwartsmaat

Doe het op een driekwartsmaat

Marte Hoogenboom leed onder haar luiheid. Tot ze haar gevoel voor ritme terugvond in de wals. Een tip om te leven in driekwartsmaat. Lees meer

 Vleeskippen leggen geen windeieren

Vleeskippen leggen geen windeieren

Eet toch eens wat minder vlees, zegt de Nederlandse overheid. Schep nog eens op, roept de EU daar harder overheen. Lees meer

Alles vijf sterren 4

Laat anderen het voor ons opnemen

Deze week worden we blij van wat anderen voor ons hebben opgenomen: spraakmemo's, zinloze feitjes of een twee jaar durende tocht door de wildernis. Lees meer

Hard//talk: Maak van vrijhandel een milieukwestie (en andersom)

Maak van vrijhandel een milieukwestie (en andersom)

Milieubescherming en economie zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Hoog tijd dus dat links en rechts zich aan elkaars onderwerpen gaan wagen. Lees meer

Tip: Praat over je begrafenis 1

Praat over je begrafenis

Emma Stomp wilde als zevenjarige dansen rondom de grafkist van haar overgrootmoeder, maar dat bleek niet de bedoeling. Nu, bijna twintig jaar later, vraagt ze zich af: waarom vieren we de dood niet? Een tip om te praten over je begrafenis. Lees meer

 Enkel de arm der wet is afgezet

Enkel de arm der wet is afgezet

Rueben Millenaar zag met lede ogen het impeachment-proces van Donald Trump aan. Lees meer

 1

Waarom ik vrijwillig mijn verhaal weggeef

Als Jihane Chaara zich ‘feminist’ noemt, geeft ze een stukje van haar autonomie weg. Want wat verstaat haar publiek onder ‘feminist’? Lees meer

Column: Een muur om tegenaan te leunen 1

Een muur om tegenaan te leunen

Tijdens het oppassen wordt Iduna Paalman geconfronteerd met de overbodigheid van haar behulpzame en correcte karakter. Want hulp vragen, en hulp accepteren, is nog niet zo makkelijk. Lees meer

Filmtrialoog: Bombshell

Bombshell

Onze redacteuren togen naar de filmzaal om Bombshell te zien. Een echt feministische film bleek het niet, maar het leverde genoeg stof tot discussie op. Lees meer

Tip: Word (een klein beetje) volwassen

Word (een klein beetje) volwassen

Else Boer heeft na jaren ontdekt dat volwassen zijn niet alleen maar gaat over saaie banen en belastingen. Een beetje volwassenheid is namelijk best prettig. Een tip om te gaan adulten. Lees meer

 Wilt u wat vleermuissoep bij uw broodje aap?

Wilt u wat vleermuissoep bij uw broodje aap?

De ontdekking dat waarschijnlijk vleermuizen achter het nieuwe coronavirus steken, leidde al snel tot wilde speculaties; dat de ziekte het gevolg is van besmette vleermuissoep, bijvoorbeeld. Maar dat lijkt een Chinese variant van een broodje aap. Lees meer

Alles vijf sterren 3

Amusanter dan de eenheidsworst

Deze week worden we blij van lelijke Belgische huizen, muziek die meer is dan alleen achtergrond en een magazine in de vorm van een avontuur. Lees meer

Vacature Chef Kunst 1

Vacature Chef Kunst

Heb jij een uitgesproken visie op de wereld van kunst en cultuur? Misschien geef jij in 2020 dan wel invulling aan de nieuwe, artistieke tak van Hard//hoofd! Lees meer

Vacature Chef Actueel

Vacature Chef Actueel

Heb jij een scherp oog voor essay en opinie, ben je op de hoogte van maatschappelijke discussies en heb je gevoel voor urgentie? Kortom: ben jij onze nieuwe chef Actueel?! Lees meer

 Menselijkheid in de knop gebroken

Menselijkheid in de knop gebroken

Yasmin Veenman ziet menselijkheid in de manier waarop we met bloemen omgaan. Jaloers ziet ze toe hoe zij hun schoonheid met kwetsbaarheid vermengen. Lees meer

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n platform is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunst, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan