Asset 14

Huckleberry Finn

Welkom bij Mees Leest! Een rubriek waarin Mees een poging doet haar boekenkast te analyseren en de ongelezen exemplaren tracht door te ploeteren. Een eenmansboekenclub, met verhalen uit en over de werken die al dan niet per ongeluk op haar planken zijn terechtgekomen. Deze week aflevering 5:

The Adventures of Huckleberry Finn

Soms (’s nachts) (piekerend in bed) denk ik opeens dat ik op de verkeerde plek woon. Dat ik thuishoor in mijn vaderland. Terug naar Amerika. In paniek denk ik dan dat alle familiegeschiedenis aan het vervagen is, en dat mijn ongeboren kinderen niet ook Engelstalig zullen opgroeien. Dat ze niet de kinderboeken kunnen lezen die ik las. Deze gedachten komen meestal nadat ik Little House on the Prairie voor de achtduizendste keer heb gelezen, maar vorige week werden ze aangewakkerd door het lezen van Mark Twains Huckleberry Finn. Opeens hoorde ik mezelf zeggen: “Misschien moet ik gewoon naar een bos in New England verhuizen.” Mijn man, die graag spreekt in allegorieën van het koninkrijk der katachtigen, antwoordde: “Een poes staat altijd aan de verkeerde kant van de deur.” Daar zat ik dan, voor de kachel op de grond gekruld. Gelijk had ie ook wel. Toen ik een jaar in San Francisco woonde verlangde ik onwaarschijnlijk veel naar Europa, Nederland, Amsterdam, Oost. En toch bekruipt me soms het gevoel dat ik mijn banden met dat enorme land weer moet aanhalen.

Vele boeken heb ik verslonden over de geschiedenis van het Amerikaanse leven, en de boeken die zich in de South afspelen spreken bijzonder tot de verbeelding. Het arme leven, de kleine dorpjes, de warme benauwde zomers van Alice Walkers The Color Purple, van Carson McCullers The Heart is a Lonely Hunter, van Harper Lee’s To Kill a Mockingbird. Mensen sloffen voort door het stof, de zon staat altijd hoog aan de hemel en moord, incest, roddelpartijen en racisme zijn onderdeel van het dagelijks leven. Het is moeilijk je voor te stellen hoe het leven daar vroeger moet zijn geweest. Wie kan zich nu nog indenken dat je elke dag dezelfde versleten kleren aan hebt? Toch heeft het een aantrekkingskracht. Toen ik als kind in Georgia was, waar mijn opa op zijn oude dag zijn winters doorbracht, raakte ik betoverd door de enorme bomen, waar lange grijze mossen aan hingen. De bomen waren honderden jaren oud, en ik dacht me in dat het mos hun baard was. Het leek wel of alles anders rook. Maar toen was ik jong, en me nog niet bewust van de diepgewortelde racistische traditie van het gebied. Ik ben nooit meer terug geweest naar het zuiden, en nog steeds wil ik op een dag de Mississippi, soms meer dan anderhalve kilometer breed, met eigen ogen aanschouwen.

Hoe kom ik aan deze pocket?

Dit boekje dook onlangs op toen ik mijn administratie, dozen vol, eindelijk op orde bracht. Tussen loonstroken en bankafschriften lag het naar adem te snakken. Het is een Puffin Classic, met zijn typische afzichtelijke afbeeldingen op de kaft. Spotgoedkoop, en daarom koop je ze. Maar dit boek heb ik niet zelf gekocht, het is veel ouder dan ik. Als ik het opendoe ruikt het naar muf. Naar de logeerkamer bij mijn oma, waar de kinderboeken die mijn moeder stuk las wachtten op de volgende generatie die ze zou openen. Het is een geluk dat dit boek zijn omslag nog heeft, want een hoop van die boeken stonden volledig gestript naast elkaar, soms zelfs bekrast door een ongeletterde kleuter.

Nou, was het nog wat, die Great American Novel?

The Adventures of Huckleberry Finn: Huck loopt weg van huis en vaart met ontsnapte slaaf Jim op een vlot de Mississippi af, onderwijl avontuur na avontuur belevend. Voorin het boekje staat een disclaimer van Mark Twain zelf. Of de lezer niet wil denken dat hij alle fonetische accenten door elkaar haalt: hij heeft er lang op gestudeerd om de verschillende dialecten zo authentiek mogelijk te doen klinken. Dat was aardig van meneer Twain, maar ik struikelde alsnog volop over de opgeschreven spreektaal, en af en toe ging ik zelfs flink op mijn bek. Toch, ondanks het gepuzzel, had ik het boek niet zonder gewild, want het doet wonderen voor je inlevingsvermogen. De grootste stoorzender was misschien nog wel het veelvuldige gebruik van het woord nigger. Elke keer weer als ik het las kromp ik een beetje ineen. Het is zo hard, zo gemeen, en het besef dat het toentertijd normaal was, maakt het nog het ergst. Ondanks de transformatie die Huck doorgaat (hij ziet eerst Jim als tweederangs burger maar beschouwt hem na een tijd als een echte vriend) blijft het een pijnlijke weergave van een beschamend verleden.

Hoewel ik het een onwijs gaaf boek vond, vrees ik dat ik al te oud ben. Niet dat ik vind dat ik geen kinderboeken meer kan lezen, ik herlees met regelmaat Thea Beckmann. Ik weet niet wat het is, ook al is dit boek ook voor volwassenen, ik vind het soms moeilijk me in te leven in de beleveniswereld van de tweenager. Ik had hetzelfde probleem met Wes Andersons Moonrise Kingdom. Misschien is er een andere reden waarom we kinderboeken weer uit de kast halen. Ik pak De Grote Vriendelijke Reus niet alleen omdat ik zo hard moet lachen om 'flitspoppen' van 'fropskottel'. Ik pak het ook omdat ik me veilig voel als ik het boek op bed lig te lezen. Alsof ik weer bij mijn ouders woon, en net uit school ben, en nog snel een hoofdstuk lees voor we aan tafel gaan. Of dat ik stiekem in bed een hoofdstuk lees na mijn bedtijd. Even vergeet ik dat ik zelf voor de honderduizenste keer moet bedenken wat ik in godsnaam ga koken en dat ik eigenlijk moet haasten om voor sluitingstijd in de supermarkt te zijn. Of dat ik zelf mag bedenken hoe laat het lampje naast mijn bed uit mag. Ergens riep het lezen van Mark Twains boek dit gevoel ook wel op. Maar toch lijkt het ergens al te laat te zijn geweest. Huckleberry Finn heeft een waardige poging gedaan. Maar voor mij kan er maar één kwajongen zijn. En dat is en blijft Pietje Bell.

Wat is die ondefinieerbare stapel waar het boek nu op ligt?

Papieren

Dit zijn de instructies om mijn registratie compleet te maken voor de afgelopen presidentsverkiezingen. Zelfs in dit soort officiële documenten zijn Amerikanen nog informeel: “Never take for granted that your ballot will simply arrive in the mail. Contact your election official and avoid surprises.

Een doos krijtjes

Ondanks mijn redelijk goed betaalde baan ben ik twee van de vier weken blut. Een vriend van mij neemt mij graag uit eten en betaalt alles, in ruil voor ‘kunst’. “Kunst?” “Kunst, ja.” Dus ben ik begonnen met het tekenen van naakte vrouwen. Ik ben er niet slecht in, moet ik zeggen. Binnenkort moeten ook deze krijtjes maar eens te pas komen.

Mijn babyboek

Toen ik geboren werd maakte mijn moeder een babyboek. Maar ja, ze was 26 en het waren de jaren tachtig, dus het is meer een babyblocnote.

-

Kijk uit naar de volgende aflevering van Mees leest:
J. Slauerhoff - Het Leven op aarde of Een boek van de schrijver die vaste gast was in het café waar ik werk.

Aflevering gemist? Klik hier voor de vorige Mees leest: Amsterdamse Wijsheden 1984.

Mail

Ava Mees List

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Nieuws in beeld: Onder de (geluids)golven

Onder de (geluids)golven

Je staat er misschien niet bij stil, maar de mensheid maakt enórm veel herrie in zee. We boren naar gas en olie, heien voor windmolens en boorplatforms en onze schepen zijn ook niet bepaald stil. Terwijl water ontzettend goed en ver geluidsgolven doorgeeft - veel beter dan lucht. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Coronaproof magie

Coronaproof magie

Deze week worden onze redacteurs blij van een online cursus over magie, salsadansen en support voor sekswerkers. Lees meer

Filmtrialoog: Cold War

Cold War

De film Cold War is een verhaal over een onmogelijke liefde in Polen ten tijde van de Koude Oorlog. Onze redacteuren bespreken deze veelgeprezen film en beraden zich op de esthetiek, de diepgang van de liefdesrelatie en de raakvlakken met hun eigen leven. Lees meer

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoe komt het toch dat we onze pleziertjes niet willen opgeven, zelfs al weten we dat ze aan de andere kant van de wereld levens kosten? Dennis Faase werd getroffen door een simpele manier om deze mensenlevens niet uit het oog te verliezen. Lees meer

Het verlaten café blijft een haven 1

Tijdens corona blijft het café een vangnet

Tijdens de lockdown bezoekt Joost Ingen-Housz een Berlijns café dat nog een aantal stamgasten toelaat. Door de plotselinge rust valt het hem op hoe onmisbaar de kroeg is voor de mensen die er nog steeds naartoe gaan. Al is het maar voor een praatje. Lees meer

Hard//talk: Eerdmans is niet beter dan Baudet

Eerdmans is niet beter dan Baudet

Waarom kwam Eerdmans antisemitisme niet ter sprake, in de onschatbare hoeveelheid televisie-interviews die hij de afgelopen maanden gaf over zijn nieuwe partij? Lees meer

Festival Nieuwe Types vond een nieuwe vorm

Festival Nieuwe Types vond een nieuwe vorm

Hard//hoofd is trotse mediapartner van literair festival Nieuwe Types, dat gedurende de hele maand maart plaatsvindt in Arnhem én online. Lees meer

Nieuws in beeld: In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

Illustrator Sebastian Eisenberg is aangedaan door het uit elkaar gaan van Daft Punk. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Revolutie in kleine stappen

In plaats van te praten

Deze week worden onze redacteuren nogmaals blij van Micha Wertheim en vinden ze alternatieve wijzen om gesprekken te voeren (of juist niet). Lees meer

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard. Lees meer

Sommige dagen kun je niet oplossen

Sommige dagen kun je niet oplossen

Twee geliefden die niet in elkaar opgaan blijven individuen en in Duo Penotti is eigenlijk best veel van jezelf terug te vinden. Marthe van Bronkhorst neemt een kijkje in haar ijskast, denkt na over wat je bewaart in je vriezer en komt tot de conclusie dat er voor sommige dingen geen oplossing bestaat. Lees meer

Blauwe maandagen

Blauwe maandagen

Max Beijneveld neemt de gevolgen van de coronamaatregelen onder de loep en observeert het gevoel van uitzichtloosheid dat hij zelf ervaart. Lees meer

Hoe je de maanden op je knokkels telt en andere vragen

Hoe je maanden op knokkels telt en andere vragen

Voor welke simpele zaken heb jij nooit meer opnieuw naar uitleg durven vragen? Voor Vivian MacGillavry was het maanden tellen op haar knokkels. Maar toen ze dat aan een vriendin durfde op te biechten, ontdekte ze iets moois. Lees meer

Automatische concepten 50

Eigen haard is fijnstof waard?

Bijna een kwart van de fijnstofuitstoot in Nederland wordt veroorzaakt door houtkachels. Daarmee zijn ze de voornaamste bron van uitstoot. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Inkijkjes

Inkijkjes

Deze week worden onze redacteurs blij van een documentaire over Egypte, een succesvolle Zoomvoorstelling en een geheime tuin. Lees meer

Voltooid Herstelde Tijd 1

Voltooid Herstelde Tijd. Voorbij de schaamte rondom slachtofferschap

Beelden die we doorgaans te zien krijgen van intiem geweld zijn vaak oppervlakkig en sensationeel. Tessel ten Zweege deed mee aan het kunstproject van Lara van Gaalen, dat laat zien dat het ook anders kan. Lees meer

Interfriention

Interfriention

Eva van den Boogaard viert een vriendschapsjubileum met vriendin I. en blikt terug op een andere vriendschap, die kort daarvoor ten einde moest komen. Lees meer

Kleine witte slang (reptiel

Kleine witte slang (reptiel)

Drie mensen zorgen samen voor een kleine witte slang. De slang lijkt alleen niets van hen aan te willen nemen. Is dat iets ergs, of wordt er een probleem gemaakt waar geen oplossing voor is? Een kort verhaal van Eva Salman over een advertentie op marktplaats, een stoel waarin nooit iemand zit en over hoe soms je best doen niet alles oplost. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Ongehinderd door waarheid

Ongehinderd door waarheid

Deze week werden onze redacteurs blij van alternatieve werkelijkheden. Lees meer

Nieuws in beeld: Jongeren zijn moe en moedeloos

Jongeren zijn moe en moedeloos

Illustrator Simcha van der Veen zag het al in haar eigen vriendengroep, en haar vermoeden wordt nu steeds vaker in de media bevestigd: jongeren staan massaal op omvallen. Lees meer

De geruchten zijn waar. Lees Hard//hoofd nu ook op papier!

Bestel op tijd je eigen exemplaar van de eerste editie, met als thema: ‘Ik’. We hebben drie covers ontworpen. Kies je favoriet.

Bekijk de covers