Het eerste deel van een vierluik over de studentenprotesten. Zijn de Engelsen het protesteren niet verleerd? En heeft het überhaupt nog zin?" /> Het eerste deel van een vierluik over de studentenprotesten. Zijn de Engelsen het protesteren niet verleerd? En heeft het überhaupt nog zin?" />
Asset 14

Londen

De gevolgen van de financiële crisis worden overal in de wereld gevoeld. Overheden worden gedwongen om te bezuinigen en het onderwijs is hierbij telkens het doelwit. Hard//hoofd stuurde vier redacteuren naar vier steden voor een verslag van de bezuinigingen en de protesten hiertegen: Londen, Parijs, New York en Amsterdam. In Londen is het protest niet meer zoals het geweest is, maar de moderne aanpak lijkt wel te werken.

Helikopters cirkelen boven Londen. Het winkelpubliek in Oxford Street wendt zich voor één keer van de etalages af en tuurt in de verte. Een Britse politieman rent voor wat lijkt op een naderende stoet uit, met één hand stevig op de karakteristieke hoge helm gedrukt, als ware het een schuimbekkende carnavaller. Is er uitverkoop in Harrods? Zijn dit toeristen op weg naar Primark? Dan worden spandoeken zichtbaar en slingert iemand een colablikje naar de agent. ‘Oh, not those bloody students again,’ moppert een dame in bontjas, die met haar billen tegen de ruiten van Boots wordt aangedrukt om de menigte te laten passeren. ‘I tell you, they’re going bonkers!’ schreeuwt ze boven het lawaai uit. Dan drukt iemand een spandoek in mijn hand en trekt me mee de protestmars in.

Voor de vierde week achtereen wordt in heel Engeland door studenten en middelbare scholieren en masse geprotesteerd. Naast reusachtige demonstraties in verschillende steden, worden ‘sleep ins’ georganiseerd, pamfletten uitgegeven en gebouwen beklad met revolutionaire uitspraken. In plaats van ‘ijsvrij’, hebben middelbare scholieren ‘protestvrij’ of ze krijgen een briefje van hun ouders mee waarop staat dat Jantje die middag moet protesteren – per slot van rekening ook goed voor je Bildung. Dit zijn niet de kinderen van de babyboomers: deze generatie is opgevoed door de kinderen van de militante jaren zeventig en tachtig. Waartegen protesteren de studenten en scholieren? Wat is de kern van hun woede? En heeft protesteren uiteindelijk zin?

De protesten van studenten, middelbare scholieren en een groot deel van de universiteitsstaf zijn op het eerste gezicht gericht tegen de door de regering aangekondigde bezuinigen op middelbaar onderwijs en een forse verhoging van het collegegeld. Alleen zijn de bezuinigingen niet de kern van hun onvrede. De actievoerders zijn woedend omdat de door hen gekozen regeringspartij – de Liberal Democrats, kortweg ‘Lib-Dems’ – de jongeren een cruciale belofte deed in de verkiezingstijd (namelijk: relatief minder bezuinigen op onderwijs), maar deze verbreekt onder druk van de conservatieve partij, de ‘Tories’, waarmee de Lib-Dems een coalitie vormen. Het komt erop neer dat de Lib-Dems instemmen met het conservatieve regeringsplan om het collegegeld te verdriedubbelen (naar £9.000 per jaar) en stevig te bezuinigen op middelbaar onderwijs, terwijl op de krijgsmacht nauwelijks wordt beknibbeld. Daarnaast blijven in Schotland de universiteiten nagenoeg gratis. Het lijkt alsof de Lib-Dems de weg zijn kwijt geraakt en zich teveel door de conservatieve Tories hebben laten navigeren. Make a U-turn now, please.

Coalitie

Naarmate de weken van protest vorderen, lijkt de aandacht te verschuiven. Waar slogans op de protestborden eerst vooral verwezen naar de verhoging van het collegeld (“Putting the ‘n’ in cuts” of “Fuck that, I’m moving to Scotland”), domineren nu vooral anti-coalitie leuzen als: “Nick Clegg = Tory Slag” of “Tory Farce, kiss my arse”. De kritiek op de coalitie groeit.

Nu is Groot Brittannië überhaupt niet zo dol op coalities. Deze regering is dan ook een uitzondering op de regel, want normaal gesproken regeert één van de grote partijen: Labour of de Tories. Het was al heel wat dat de Lib-Dems, met de stem van veel jonge kiezers, een voet tussen de deur van dit tweepartijenstelsel wisten te krijgen. De laatste coalitie die Groot Brittannië had, was zestig jaar geleden. Het poldermodel is de Britten vreemd en deze coalitie lijkt gedoemd om op de klippen van Dover te pletter te slaan. Helemaal nu de Lib-Dems, onder druk van de protesten, en tot groot ongenoegen van de conservatieve Tories, beginnen te draaikonten.

Blame it on the anarchists

De eerste grote protestmars in Londen mondt uit in een bestorming van het conservatieve hoofdkwartier Millibank.

Een paar actievoerders schoppen ruiten in en smijten met stenen en vuurwerk, waarbij meerdere agenten gewond raken. De media smullen. Conservatieve krant The Times: “Protesting against the cuts is like protesting against water's stubborn habit of flowing downwards. Pointless, unless you are a committed anarchist, in which case everything is worth protesting against.” Terwijl progressieve kranten als The Guardian koppen met teksten als "Student Apathy Over?" jubelen dat het eindelijk verder gaat dan digitaal activisme – door critici smalend ‘clicktivism’ of ‘slacktivism’ genoemd. Ze moedigen de studenten aan, maar of dit het begin is van een hernieuwd sociaal activisme, dat moet volgens de linkse media nog blijken. Ook zij benadrukken vooral het kleine groepje anarchisten dat de boel opjut.

Deze nadruk op anarchisme ergert de actievoerders. Niet dat de studenten zich hiermee distantiëren van het gebruikte geweld. In tegendeel. Ze ergeren zich vooral aan de manier waarop hun welgemeende activisme wordt afgedaan als enkel ‘opgejut door een groepje onruststokers’. Biologiestudent Thom (22): "I hate the way they try and blame it on a small minority. Everyone here is angry - it's not a small group of hardcore anarchists, it's just students who are very, very angry.” Daarnaast vinden de anarchisten dat er een te eenzijdig beeld van hun verzameling denkwijzen door de media geschetst wordt.

Waarom protesteren?

In Londen kun je, als je wilt, iedere dag de strijd aanbinden met de status quo. Je meldt je gewoon aan bij de milieubeweging, andersglobalisten, slow food movement of anticorporatisten op Facebook en zult uitgenodigd worden voor een batterij events, van ‘Buy nothing Day’ tot demonstraties Voor Het Behoud Van Roofdieren Met Zwemvliezen. De onderwerpen zijn zeer divers, de mensen die erop afkomen niet. Deze ‘social activists’ maken zich druk om een breed scala aan onderwerpen en hoppen van protest naar protest. Hoewel het dezelfde mensen betreft, kun je toch niet van een groep spreken maar eerder van een bonte verzameling individuen. Deze fragmentarische protesten laten helaas zien dat ideologische overtuiging alleen niet genoeg is.

De massaal opgezette studentenprotesten zijn dan van een ander allooi. Waar veel journalisten bevangen door nostalgie terugblikken naar die goede ouwe jaren zeventig en spreken van een ‘revival’, is dit wel degelijk een nieuw soort activisme. Dit studentactivisme bevat weliswaar veel elementen van het traditioneel activisme ofwel ‘risicovol activisme’ (sit ins, demonstraties, charismatische leiderfiguren, posters, petities, radio- en televisie-interviews, stenen gooien), maar het wordt uiteindelijk gekenmerkt door het effectieve gebruik van digitale media. Men wordt bijvoorbeeld op de hoogte gesteld via Facebook en Youtube. Blogs sturen het verhaal van de studenten zelf de wereld in en bieden zo een tegenwicht aan de sensatiebeluste media. De coördinaten van de plek waar een invalide jongen door een gefrustreerde agent uit zijn rolstoel wordt gesleept, staan binnen twee seconden op Twitter. Traditioneel en digitaal activisme lijken elkaar niet langer uit te sluiten, maar overlappen en vullen elkaar aan.


(Of bekijk deze link naar The Guardian)

Op het moment van schrijven stemmen de ministers, onder druk van deze protesten, opnieuw over de verhoging van het collegegeld en marcheren 40.000 'bloody students' door centraal Londen, op de voet gevolgd door 10.000 agenten en drie nieuwshelikopters. Door toedoen van de aanhoudende, gecentraliseerde protestacties zijn de verhoudingen binnen de coalitie op scherp gezet en is het Britse politieke stelsel onder vuur te komen liggen. Well done indeed. En de bezuinigingen? Die gaan natuurlijk gewoon door. Politiek in crisistijd is niet meer dan kokkerellen met retoriek. Een regering duwt de kiezer iets door de strot en dat smaakt of het smaakt niet. Je kunt het zonder gejeremieer doorslikken of je spuugt het uit en stuurt de kok terug de keuken in. Dan krijg je hetzelfde gerecht opnieuw, maar dan met een ander sausje. Toch lijkt het erop alsof de Britse studenten zullen blijven terugspuwen, net zolang totdat de kok opstapt. Dus misschien een tip voor Nederland: march, march, march.

Volgende week deel II: Amsterdam.

Mail

Annabel

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer