Asset 14

‘Met Nederlanders moet je voorzichtig zijn'

Hoe ziet het leven eruit voor mensen zonder legale verblijfsstatus in Nederland? Fahmi Ibrahim Mansur (47) uit Sudan heeft na twintig jaar nog steeds geen eigen plek. In het kader van Wereldvluchtelingendag een herpublicatie van deel twee uit een serie van zes interviews.

‘Met Nederlanders moet je voorzichtig praten. Pas als ze je een paar keer rustig hebben gezien kun je opener zijn en meer vertellen. Ik kan niet zomaar naar jou toelopen en mezelf zijn. Eerst moet je weten wie ik ben.
Dat is wat ik zie: dat het niet de bedoeling is dat ik mezelf direct laat zien.
Mijn naam is Fahmi Ibrahim Mansur, geboren in Sudan in 1969. Ik ben opgegroeid in het huis van mijn oma, een goede villa vlakbij het dorp. Overal om het huis stonden fruitbomen: sinaasappel, mango, guave. In 1985 kwam er een nieuwe regering en moesten wij ons huis afstaan. We hebben het fruit geoogst en zijn in een Jeep naar het zuiden gereden. Bij de grens ben ik opgepakt en gevangengezet. In '96 vroeg ik asiel aan in Nederland.

Fahmi illustratie Falco V
Ik houd van volleybal spelen. In mijn eerste jaar in Nederland viel ik tijdens het volleyballen met mijn achterhoofd op de stoep. Boem, wervelbeschadiging. Ik kreeg een verblijfsvergunning Medische Behandeling, ik begon een studie, en ik kreeg een huis in Bolsward. Friesland vind ik het mooiste deel van Nederland, dat komt ook omdat ik er het langste ben geweest. Er is fris licht, veel land, en het land is open. Je kunt de dieren van alle kanten bekijken. De mensen zijn er aardig. Als je in Den Haag 'hoi' zegt, zeggen sommige mensen niets terug. Maar in Friesland, echt, daar word je moe van 'hoi.' Iedereen zegt hoi.

'In 2004 miste ik het generaal pardon'

In 2004 was de sfeer hier lelijk, het was de tijd van Verdonk. Toen ik beter genoeg was, werd mijn verblijfsvergunning niet meer verlengd. Ik moest mijn huis uit en mijn studie stoppen. De dokter mocht me niet langer helpen. Mijn vrienden zeiden dat alles in Frankrijk beter en makkelijker was, ook naar de dokter gaan, dus ging ik naar Frankrijk.
Zodra ik hoorde van het generaal pardon kwam ik terug naar Nederland. Maar omdat ik naar Frankrijk was gegaan heb ik het gemist. Ik bleef in Nederland, maar kreeg geen verblijfsvergunning.’

‘Als ik nieuwe mensen leer kennen voel ik me ongemakkelijk, en dan moet ik lachen. Sommige mensen worden daar boos van: 'Waarom ga je nou lachen?', vragen ze me. Hoe kan ik uitleggen dat het is omdat ik me niet gemakkelijk voel? Sommige mensen krijgen na twee maanden een huis, ik ben twintig jaar bezig met het zoeken van een plekje en het is nog steeds niet gelukt. Dat doet zeer. Ik zie veel mensen met familie, kinderen, huis en werk. Mensen met een eigen leven. Ik ben nog steeds afhankelijk van anderen.'

'Vroeger kon ik goed nadenken, nu is mijn hoofd een probleem'

Verdriet is niet goed voor de gezondheid.
Vroeger kon ik goed nadenken. Nu is mijn hoofd een probleem. Sommige dingen vergeet ik, andere dingen kan ik niet vergeten. Ik ben altijd aan het denken. En hoe meer ik denk, hoe minder ik slaap. Vroeg slapen is een probleem: dan word ik in de nacht wakker en ga draaien, draaien, draaien. Laat slapen is een probleem: dan word ik wakker om 5 of 6 uur 's ochtends, en dan sta ik maar op. En altijd ben ik aan het zoeken: waar kan ik nu naar toe?
Ik ben moe, dat is wat er veranderd is tussen 1996 en nu. Ik weet niet meer wat ik wil. Ik zit tussen twee vuren: hier ben ik veilig maar ik kom niet verder. Terug gaan is ook moeilijk, want ik ben twintig jaar weggeweest en ik geloof niet dat Sudan nu veilig is. Ik heb rust nodig, en er is geen rust.
Ik mag veel dingen niet. Werken bijvoorbeeld, of een huis vinden. Ik snap die regels wel: als jullie de regels veranderen, krijg je ook problemen. Veel mensen en veel problemen. Maar mijn leven staat stil.
Ik zocht veiligheid, en het is hier echt veilig. Dus dat heb ik.
Maar meer heb ik dan ook niet.’

Dit artikel werd oorspronkelijk gepubliceerd op 21 april 2016. De naam van de geïnterviewde is gefingeerd. 

  
Mail

Jantine Wijnja is kunstenaar en schrijfster. In 2014 verscheen haar boek 'Reisgids Den Dolder', over het mentale landschap van een psychiatrische instelling.

Falco Verholen werkt vanuit Haarlem, omringd door pluizige katten, rust en natuur. Zijn grootste passie is het vertellen van vreemde en melancholische verhalen door middel van strips, series van illustraties en sinds kort videogames.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
Niet aan denken

Niet aan denken

Aan de feesttafel zoekt Aafke van Pelt tussen de koetjes en kalfjes naar het contrast, de diepere laag in het banale. Lees meer

Illustreer jij de volgende cover van het Hard//hoofd Magazine?

Illustreer jij de volgende cover van het Hard//hoofd Magazine?

Voor ‘Ssst’, het voorjaarsnummer van 2025 van Hard//hoofd, zijn we op zoek naar illustrator die de cover van ons magazine willen maken. Lees meer

Een kus van een beer

Een kus van een beer

Nick Sens ontmoet een beer in de dierentuin en raakt gefascineerd door deze dieren. Wie of wat ervaren we als we oog in oog met een beer staan? Aan alle wezens van de metamorfose, hier en daarginds (Nastassja Martin) De bruine beer zet twee zware stappen in mijn richting en ik bevries. Het gegil en... Lees meer

Levensweg

Levensweg

Als Aisha een trouwerij op een Limburgse boerderij bezoekt, mijmert ze ineens over haar eigen bruiloft. Ach, trouwen is niks voor haar. Toch? Lees meer

Kunst maken in een wereld die naar de gallemiezen gaat

Kunst maken in een wereld die naar de gallemiezen gaat

Martine Bontjes doet verslag van een zoektocht naar duurzaamheid tijdens kunstresidentie SOPRA SOTTO. Lees meer

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Ssst’, het zesde Hard//hoofd Magazine!

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Ssst’, het zesde Hard//hoofd Magazine!

Op het moment dat je overweegt om iets te zeggen, hoor je: ‘Ssst!’ Wie fluistert dit naar je, en waarom? Fantaseer je met ons mee? Dien uiterlijk 24 augustus 2024 een pitch in voor het magazine ‘Ssst’! Lees meer

Kijken in de spiegel van de Gendermonologen

Kijken in de spiegel van de Gendermonologen

Wie zie jij als je in de spiegel kijkt? Voldoe je aan het beeld van ‘de gemiddelde mens’, of niet? Tom Kniesmeijer vraagt zich af waarom afwijken van het gemiddelde zoveel weerzin oproept en of hét gemiddelde wel bestaat. ‘Precies op het gemiddelde past niemand’. Ik sluit mijn ogen en ben terug in de Leidsestraat.... Lees meer

Marktplaatsgekkies

Marktplaatsgekkies

Marthe van Bronkhorst besluit de relatiemarkt opnieuw te betreden en vraagt zich af: ben ik een koopje, of een langetermijn-investering? Lees meer

Kunstverzamelaars opgelet! Interview met Hanane El Ouardani

Kunstverzamelaars opgelet! Interview met Hanane El Ouardani

Hanane El Ouardani (1994) is de fotograaf van het prachtige, nieuwe kunstwerk dat de kunstverzamelaars van Hard//hoofd thuis gaan ontvangen. De foto komt uit de serie The Skies are Blue, the Walls are Red (2018) en Jorne Vriens (onze Chef Kunst) heeft El Ouardani geïnterviewd over haar werk. Zij gaan met elkaar in gesprek over hoe zij als fotograaf te werk gaat, hoe deze foto tot stand is gekomen en praten over smaak, tegenstellingen en het hervinden van thuis. Lees meer

Galatea 1

Galatea

Een bezoek aan een Airbnb aan zee blijkt ook een bezoek aan asfalt, beton en een cementfabriek te betekenen. Andrea Koll plaatst dit beeld in dit door haar zelf geïllustreerde, tweestemmige gedicht tegenover het beeld van de door Pygmalion uit ivoor gemaakte Galatea. Lees meer

Nieuwe Barbaren 1

Nieuwe Barbaren

Met het essay 'Nieuwe barbaren' over de Kafkaëske, sci-fi serie Severance won Jacob Koolstra in 2024 de Drift Essaywedstrijd. Lees meer

Sluit je aan en verzamel kunst 7

Dit maakten onze 1.660 kunstverzamelaars mogelijk in 2023

Kunstverzamelaars dragen bij aan onze missie om nieuw talent te ondersteunen. We leggen graag uit hoe we de donaties in 2023 hebben besteed. Lees meer

:Dit is Europa: een half-ontspoorde trein

Dit is Europa: een half-ontspoorde trein

Marthe van Bronkhorst bekijkt Europa als een treinreis en stemmen voor de Europese Parlementsverkiezingen als het zijn van de conducteur op die rammelende trein. Lees meer

:Poetry International X Willem de Kooning Academy: Gedicht zoekt beeld (deel 2) 7

Poetry International X Willem de Kooning Academy: Gedicht zoekt beeld (deel 3)

Hoe kun je poëzie ook anders ervaren dan via de bundel of op het podium? Tachtig studenten illustratie van de Rotterdamse Willem de Kooning Academie lieten zich inspireren door het werk van de dichters van het 54ste Poetry International Festival (6, 7, 8 en 9 juni in Rotterdam). Dat levert een verrassende verzameling nieuwe beelden op. Een dialoog tussen woord en beeld waarbij iedere tekenaar zijn eigen afslag nam. Lees meer

:Poetry International X Willem de Kooning Academy: Gedicht zoekt beeld (deel 2) 6

Poetry International X Willem de Kooning Academy: Gedicht zoekt beeld (deel 2)

Hoe kun je poëzie ook anders ervaren dan via de bundel of op het podium? Tachtig studenten illustratie van de Rotterdamse Willem de Kooning Academie lieten zich inspireren door het werk van de dichters van het 54ste Poetry International Festival (6, 7, 8 en 9 juni in Rotterdam). Dat levert een verrassende verzameling nieuwe beelden op. Een dialoog tussen woord en beeld waarbij iedere tekenaar zijn eigen afslag nam. Lees meer

Nooit Verzonden - wacht op titel

Afscheidsbrief aan een waardeloze dokter

Er zijn nog steeds dokters die de gezondheidsklachten van hun patiënten niet serieus nemen. Luuk Schokker schreef een openhartige brief aan één van hen. Lees meer

:Poetry International X Willem de Kooning Academy: Gedicht zoekt beeld (deel 1) 1

Poetry International X Willem de Kooning Academy: Gedicht zoekt beeld (deel 1)

Hoe kun je poëzie ook anders ervaren dan via de bundel of op het podium? Tachtig studenten illustratie van de Rotterdamse Willem de Kooning Academie lieten zich inspireren door het werk van de dichters van het 54ste Poetry International Festival (6, 7, 8 en 9 juni in Rotterdam). Dat levert een verrassende verzameling nieuwe beelden op. Een dialoog tussen woord en beeld waarbij iedere tekenaar zijn eigen afslag nam. Lees meer

Dubbelleven

Dubbelleven

Hoe kenmerkt het interieur van een multicultureel gezin zich? Emerald Liu onderzoekt hoe huiselijke voorwerpen een metaforische brug vormen met haar overzeese familieleden. ‘Het proces van achterlaten maakt alles wat je in je handen hebt extra betekenisvol, overgoten met een glazuur van kostbaarheid.’ Lees meer

Zo beweegt ze niet

Zo beweegt ze niet

Ze had zich er grondig op voorbereid. Spotify-playlists, het juiste jurkje, en zelfs een plan voor gespreksonderwerpen. Maar nu, in de rij voor de club, voelt alles vreemd en ongepast. Een audioverhaal van Lakaver (Werner de Valk en Roderik Maes). Lees meer

Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

"Ofwel we noemen mij voortaan een tokkie, en ik zal de titel met trots dragen. Of we stoppen met het gebruik van het woord tokkie en laten het weer alleen een familienaam zijn." In deze gastcolumn geeft Anne Schepers een ijzersterk pleidooi tegen het negatieve gebruik van het woord 'tokkie'. Lees meer

Hard//hoofd zoekt vóór 28 juli 2.000 trouwe lezers!

Hard//hoofd verschijnt weer op papier! In ‘Lief kutland’ klinken de begintonen van waaruit vrije utopieën werkelijkheid worden, of waarmee we ongelimiteerd verdriet en woede botvieren op alles wat er misgaat. Fantaseer je met ons mee? Schrijf je vóór 28 juli in voor slechts €2,50 per maand en ontvang ‘Lief kutland’ in september in de brievenbus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer