Een held is iemand die nooit van zijn voetstuk mag vallen, hoe vind je zo iemand? Maartje zocht en vond een dichter.
Op een avond, waarschijnlijk tijdens de afwas, vroeg mijn vriend me wie mijn held was. Zelf heeft hij meerdere idolen in verschillende beroepsgroepen (van Ryan Gosling tot Louis CK, Messi en Tim Parks) en voor elke benarde situatie heeft hij wel een wijze raad van een van deze heren paraat. Zenuwachtig riep ik “jij natuurlijk”, om hem vervolgens af te leiden met een vraag over Ajax. In de uren daarna zocht ik koortsachtig naar een held. Het moest iemand zijn waar ik tegenop keek, iemand van wie ik alles zou willen weten, iemand die me niet kon teleurstellen. Ik moest en zou een held, al was het maar om te bewijzen dat ook ik mateloos kon bewonderen. Maar ik kon niemand vinden, want hoe langer ik erover nadacht, hoe kritischer ik mijn kandidaten bekeek, zeker nadat ik enkele kanshebbers had gegoogeld.
Uiteindelijk bleef er een persoon over, een vrouw die me al enige tijd sceptisch aankijkt vanaf de achterkant van haar dichtbundel Fuck You – Aloha – I Love You. Een bundel die zo goed is dat ik met alle stelligheid durf te zeggen dat jouw leven niet compleet is als je hem nog niet hebt gelezen. Zo. Ik heb weleens geprobeerd interviews met haar te lezen, maar de vragen en Juliana’s antwoorden waren zo abstract en intellectueel dat ik de vensters meteen weer weg klikte. Ook analyses van haar werk zijn moeilijk door te komen. Zo komt het dat ik vrij weinig weet van de vrouw wier poëzie ik mateloos bewonder, en dat wil ik graag zo houden. Ik kan mijn dagelijks leven niet met de uitspraken en levenswijsheden van mijn held verrijken, maar haar dichtbundels kan ik elk moment openslaan.
Detail van de voorkant van Fuck You - Aloha - I Love You.
Juliana Spahr schrijft vaak gedichten in series waarin ze telkens gedetailleerder wordt. Ze beschrijft situaties en beelden alsof het film stills zijn. Ze benoemt het overduidelijke, dingen die zo dagelijks zijn dat je ze niet meer ziet. Zo probeert ze haar omgeving te begrijpen. Een mooi voorbeeld is de serie Switching: hierin zet Juliana het beeld van een vergaderruimte met een vergadertafel tegenover dat van een hotelkamer waarin twee mensen seks hebben. Juliana beschrijft de functie van de tafel en de vergaderruimte: a space for gathering with a / boundary of wood. Dit spiegelt ze aan de mensen in de hotelkamer die zich gehaast uitkleden en elkaar aanraken en zo spreken zonder iets te zeggen. Ieder gedicht neemt de situatie op, zoomt in en uit, en draait het onderwerp tot alle kanten getoond zijn. Juliana durft te concluderen dat ze iets niet begrijpt, toch maken haar observaties en vragen meer duidelijk dan een stellig antwoord zou doen. Switching (in Fuck You – Aloha – I Love You) begint als volgt:
*
In a room we sit around a table.
The table is dark wood.
It has thick legs.
It is a space for gathering with a
boundary of wood.
*
In another room, in a hotel room
we hurriedly undress.
*
We use the table as a barrier and
we rest our things on it.
We value the table as decorum.
A table that is wood, that is hard.
*
A bed is soft and we, the two
people in the hotel room, run our
hands over each other’s bodies
while reclined upon it.
We like the feel of each other’s
bodies.
This is pleasure.
This is also speaking.
Deze gedichten lijken zo eenvoudig, toch krijg ik elke keer dat ik ze lees het gevoel dat er iets wordt opgelost. Alsof ik na het lezen van een serie als Switching de wereld, vergaderzalen, hotelkamers en mijn eigen relatie iets beter begrijp. Juliana Spahr is de enige dichter die ik bewonder en van wie ik gedichten kan lezen en daarna zelf nog durf te schrijven. Misschien is dat wel de belangrijkste eigenschap van een held. Een held moet je verwonderen en moet op een bepaalde manier onbereikbaar zijn, maar een goede held moedigt je ook aan om het zelf toch nog eens te proberen. Daarom sluit ik gewoon af met nog een gedicht uit de serie Switching, in de hoop dat het je zal inspireren.
*
In the hotel room we are different.
One of us is lighter, one is darker,
one is paunchy, one is thin, one is
wrinkled, one is resilient, one is
hairy, one is smooth.
These characteristics are combined
on each of us in a way.
We run our hands along each
other’s bodies and have one
person with one leg on one
person’s shoulder and the other
stretched out or twined around
the other person in the hotel
room.
This position is difficult.
It is not an easy position for our
bodies, our desires.
This is interaction.
This impossible position.
This position that does not even
give the most pleasure.
And yet we place all our hope in
this touching.
As touching, gathering, happens
in the most difficult places at the
most difficult times.
