Asset 14

Het vijfde wiel

Altijd als ik thuis kom, zit ze op de bank. Het vriendinnetje van mijn broertje. “Hé Rut, wil je thee?” Samenwonen met mijn drie jaar jongere broer is best meegevallen tot nu toe. Buiten de verwachte problemen die het oplevert (eindeloze ruzies over onbenulligheden, gevoed door een jeugd van concurrentiestrijd om de liefde van onze moeder) is het eigenlijk heel leuk. Maar nu is zij erbij gekomen. Ons huis was al iets te klein, je ziet elkaar onvermijdelijk een keer of drie per week naakt door het beperkte aantal vierkante meters banjeren. Mijn eigen kamer is net groot genoeg voor mijn bed en een klerenkast, dus ik zit altijd in de woonkamer. Zij doet haar best, maar we zitten onvermijdelijk op elkaars lip. “Hé Rut, wil je thee?” Nee, ik wil geen thee. Ik wil dat je weggaat zodat ik onbeschaamd in mijn onderbroek op de Playstation kan spelen.

Mijn broertje en ik zijn tegenpolen. Ik ben altijd aan het piekeren, wat erin geresulteerd heeft dat ik al sinds mijn achttiende een permanente groef tussen mijn imposante wenkbrauwen heb. Mijn broertje neemt de dingen zoals ze zijn en is zo ontspannen dat iedereen die zich in zijn nabijheid begeeft meteen bevangen wordt door een onverklaarbare rust. Qua uiterlijk lijken we veel meer op elkaar, behalve dan dat hij een Kirk Douglas-achtig kuiltje in zijn kin heeft en een halve kop groter is dan ik. Bovendien past mijn bovenarm drie keer in die van hem. Het spreekt voor zich dat het hem wat gemakkelijker afgaat als het op het versieren van vrouwen aankomt. Zijn vriendinnetje is een jaar ouder dan ik.

Ze is heel aardig hoor, maar daar gaat het niet om. Haar aanwezigheid wordt me opgedrongen in een omgeving waar ik even geen zin heb om mijn best te doen. Ik ben de hele dag al ongemakkelijk aan het praten met medestudenten, onhandig aan het zwaaien naar mensen die ik vaag ken en grapjes aan het maken tegen het kassameisje omdat ik me altijd een beetje schuldig voel tegenover kassameisjes. Als ik dan thuis kom, wil ik niet hoeven nadenken over gespreksonderwerpen. Bovendien kan ik er niet tegen als mensen me al nadat ze me voor de tweede keer ontmoet hebben, ‘Rut’ noemen. Noem me ouderwets, maar ik vind dat je het gebruiken van een naamsverkorting moet verdienen.

Ik ben zelf alweer een tijdje alleen. Dat is helemaal niet erg, echt niet (echt niet). Maar als het gelukkige samenzijn van anderen de hele dag over je gezicht wordt uitgesmeerd, voel je je toch een beetje een loser. Masturberen is meteen anders als je weet dat er onderwijl aan de andere kant van de muur een verliefd stel knuffelend Grey's Anatomy aan het kijken is. Net zoals thuiskomen met je 1-persoonsportie krieltjes van de Albert Heijn terwijl zij samen een lasagne aan het maken zijn en elkaar lachend allerlei hapjes voeren. Dan wordt het contrast plotseling duidelijk, iets waar je daarvoor nooit last van hebt gehad. Ik krijg steeds vaker het gevoel dat alle mensen met een relatie een geheim genootschap vormen en een keer per week samenkomen in een gezellig huis met allemaal lekker eten, waar ze dan naar een zielige zwart-wit foto van mij wijzen en lachen.

Je hebt ook stellen bij wie je dit gevoel helemaal niet krijgt. Met hen kun je samen eten, naar een club gaan en zelfs thuis op de bank tv kijken, zonder één moment dat je het vijfde wiel aan de wagen bent. Hoe komt dit? Omdat ze nooit intiem zijn met anderen erbij. Soms is er een beschaafd kusje of een grappende seksuele verwijzing. Maar er is nooit een hand die zachtjes een knie masseert of een extravagante tongzoen omdat er één zo’n leuke opmerking maakte. Je blijft gelijkwaardig.

Aan de andere kant moet ik toegeven dat ik zelf ook echt smerig klef ben als ik een relatie heb. Een aantal jaar geleden kwam ik met mijn toenmalige vriendinnetje bij mijn ouders eten. Later op de avond speelden we een potje Risk en waar ik normaal bloedfanatiek met rode dobbelstenen zou smijten, bleef ik nu aimabel en gunde anderen de overwinning. Ik bekeek lachend het spel met mijn meisje op schoot. Als ik dan toch aanviel, liet ik haar eerst een kusje op de stenen geven. Mijn familie haatte die versie van mij. En terecht. Maar ik was verliefd en ontoerekeningsvatbaar.

Dus misschien ben ik ook wel een beetje een verzuurde eikel geworden. Misschien moet ik niet zo zeuren.
“Hé Rut, wil je thee?”
“Ja, lekker. Beetje suiker alsjeblieft."

Mail

Rutger Lemm is schrijver, grappenmaker en scenarist. In 2015 verscheen zijn debuut, 'Een grootse mislukking'. Hij is een van de oprichters van Hard//hoofd.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer