De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Door moderne technologie kun je als burger de politie een handje helpen. Onwenselijk, vindt Jens Bezemer.
Wilde jij vroeger altijd politieagent worden en zie je jezelf tijdens je dagdromen nog wel eens in blauw ornaat over straat marcheren? Goed nieuws. De politie ontwikkelt namelijk drie apps waarmee ze burgers gaan vragen hun steentje bij te dragen in opsporingswerk. Help met het vinden van vermisten met ‘Samen Zoeken’, leer hoe je zelf getuigen kunt horen na een inbraak met ‘Verhoor’ en spoor gestolen auto’s op met ‘Automon’. Degene met de meeste punten maakt kans op spectaculaire prijzen. Gotta catch ‘em all!
Hoofd innovatie van de Nationale Politie belooft ons dat de ontwikkeling van de apps onderdeel is van een nieuwe strategie en dat het echt niets met luiheid te maken heeft. ‘Wij komen gewoonweg niet aan alles toe’, aldus Hans Schönfeld. Stel je voor dat de snackbareigenaar je op zondagavond vriendelijk vraagt of je zelf even de frikandel in het vet wilt gooien. Het is namelijk nogal druk. Bovendien, wat zegt het over de expertise van de politie als we hun taken kunnen overnemen op basis van een FAQ?
Het invoeren van dit soort spelelementen staat niet op zichzelf en past in een bredere ontwikkeling: ‘gamification’. De trend ontstond toen bedrijven zichzelf begonnen af te vragen hoe het toch kan dat iemand, alleen bewapend met een zak Wokkels en een gamecontroller, achttien uur per dag World of Warcraft kan spelen. Door dezelfde psychologische elementen toe te passen op klanten en werknemers wisten bedrijven hen uiteindelijk succesvoller bij hun processen te betrekken. Sindsdien zijn ook overheden geïnteresseerd geraakt in gamification om de burger te betrekken. Probleem is dat onderzoek laat zien dat gamification alleen op korte termijn een positief effect heeft. Voor bedrijven geen probleem, voor de overheid minder wenselijk.
Waar de schoen pas echt wringt is wat de ontwikkeling van de apps zegt over de manier waarop de overheid naar burgers kijkt. We worden opgevoed om goed en slecht te onderscheiden, we krijgen les in maatschappijleer om burgerlijke verantwoordelijkheid te ondervinden en we worden voorbereid om een volwassen plek in de samenleving in te nemen. Vervolgens drukt de overheid ons als verveelde kleuters een tablet in onze handen en zitten we pardoes weer in groep drie.
Natuurlijk zit niet elke Nederlander dagelijks moeilijk in een bruine lederen stoel te overpeinzen wat zijn burgerlijke rechten en plichten met zich meebrengen. Maar als we iedereen als kinderen gaan behandelen, conditioneren we ze om met een belevingsbril naar de samenleving te kijken. Burgerschap als een Call Of Duty, waar we punten mee kunnen verdienen en prijzen mee kunnen winnen. Wie goed is krijgt lekkers...
Beeld: Roel Wijnants via Flickr
