nieuwsbrief
Asset 14

Born in a Bubble

Hard//talk: Born in a Bubble

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Onze samenleving is opgesplitst in talloze bubbels van gelijkgestemden. Dat horen we niet voor het eerst, maar de gevolgen van onze bubbels strekken veel verder en treffen niet alleen onszelf, ziet Jens Bezemer.

Mail

Het kan je tegenwoordig zomaar verweten worden: ‘Jij zit echt in een bubbel’. En ondanks het feit dat je denkt dat jij de uitzondering bent, weet je dat er een kern van waarheid in zit. Bubbel. Een vrolijk woord met minder vrolijke bijwerkingen. Inkomen bepaalt onze buren en algoritmen zijn verantwoordelijk voor onze nieuwsvoorziening. De roep om een verbindend verhaal lijkt dan ook steeds luider te worden in een gefragmenteerde samenleving waarin ‘wij’ een verwarrend woord is geworden. Oud nieuws, zou je zeggen.

Tot de afgelopen twee weken duidelijk werd dat de bubbel iets meer gevolgen heeft dan we dachten. Uit twee onderzoeken blijkt namelijk dat, naast dat we zelf in deze koker kruipen, we ook onze jongste generatie mee naar binnen sleuren. De kinderlijke ervaring wordt geassocieerd met onschuld. Nog niet besmet met het virus van de grote mensenwereld. Kinderen zijn optimistisch, hoopvol en zien geen huidskleur. In een ‘bubbel’ leven klinkt voor een kind waarschijnlijk als een paradijs, het equivalent van in een snoepfabriek wonen. We blijken echter hard op weg de wereld van de koters net zo klein te maken als die van onszelf. En daar is niks paradijselijks aan.

Vorige week bracht de Onderwijsinspectie in een rapport naar buiten dat het niveau van het Nederlands onderwijs, en dan met name het basisonderwijs, al 20 jaar daalt. Voornaamste redenen zijn een steeds groter wordende tweedeling op basis van opleiding en inkomen van ouders, en een toename aan kleinere religieuze scholen. Het resultaat is volgens de onderzoekers het ontstaan van ‘bubbels van gelijkgestemden’. Die verkleinen de werkelijkheid van het zelf, en vergroten het gat met de ander.

Het is onderdeel van een bredere ontwikkeling waarbij we ons steeds meer terugtrekken uit het publieke domein

Wellicht vinden de kinderen de smeltkroes nog op straat? Helaas. Afgelopen dinsdag leerden we uit onderzoek van Kantar Public in opdracht van Jantje Beton, dat het aantal kinderen dat buiten speelt drastisch daalt. 70% van de huidige opa’s en oma’s en 65% van de huidige ouders speelde als kind meer buiten dan binnen. Voor de huidige generatie is dat 10%. Een derde van de kinderen geeft aan dat ze liever meer buiten zouden willen spelen, maar te druk zijn met school en hobby’s. Sociale vaardigheden, het leren omgaan met vreemden of mensen met andere achtergronden, leer je echter niet thuis achter de iPad maar buiten op het speelpleintje.

Naast een scheefgroei bij de scholen lijkt een van de redenen een verschuiving in opvoeding. Hoogleraar Gabriël van den Brink stelt in zijn boek Hoge Eisen, Ware Liefde dat we in vijftig jaar tijd van een autoritaire opvoeding, met veel discipline en weinig betrokkenheid, naar een egalitaire opvoeding zijn gegaan, met weinig discipline en veel betrokkenheid. Maar de betrokkenheid is tegenwoordig zo hoog dat het voor een nieuwe discipline zorgt, namelijk prestatiedruk. Het is veel huiswerk, weinig spelen. Een zorgelijke ontwikkeling met als illustrerend resultaat: Fleur, 9 jaar oud en overspannen. Zelf noemt ze het trouwens ‘tijdstress’, want dat vind ze een leukere term.

Tegelijkertijd is het onderdeel van een bredere ontwikkeling waarbij we ons als moderne mensen steeds meer terugtrekken uit het publieke domein. Het domein waarin we volgens Richard Sennett de vreemde ontmoeten en waarin we volgens Hannah Arendt echte vrijheid ervaren omdat we juist, ook al is het maar voor een moment, los kunnen zijn van onze privésfeer of eigen identiteit.

Een publiek domein dat van belang is voor zowel ouderen als kinderen. Een omgeving met verschillende mensen en verschillende indrukken. Een omgeving zoals een openbaar zwembad, waar de enige ‘bubbel’ de luchtbel is die vlak naast Lodewijk boven water komt, en waar Murat en Donny dan weer om moeten lachen. Dat kan nou net de plek zijn waar dat verbindende verhaal ontstaat.

Beeld: Alexander Nordby via Flickr

Jens Bezemer (1988) is Hard//hoofd-redactielid, studeert Filosofie van Cultuur en Bestuur aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en werkt als copywriter bij een reclamebureau. Jens verbaast zich nog wel eens. En schrijft dan een stukje. // jens@hardhoofd.com

Lees verder Lees verder

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door.

Steun ons
het laatste
Automatische concepten 27

Ben je wel echt verslaafd aan je smartphone?

Dagelijks besteden we eindeloos veel tijd aan onze smartphones. Sommigen wijten dat aan een verslaving. Gatool Katawazi pleit ervoor dat we onze verantwoordelijkheid nemen voor dit gedrag, en spaarzaam om te springen met het woord 'verslaving'. Lees meer

 Vega Whopperwolf

Vega Whopperwolf

Alsof je een hongerige wolf aan de soja krijgt, zo kun je de prestatie van De Vegetarische Slager zien. Het bedrijf verovert langzaam maar zeker de Europese markt voor vleesvervangers. Het nieuws in beeld door Katja Grosskinsky. Lees meer

Red zaterdag onze democratie 1

Red zaterdag onze democratie

Als terrorisme en doodsbedreigingen niet meer worden geschuwd om een racistische traditie in stand te houden, is jezelf uitspreken niet meer genoeg, ziet Naomí Combrink. De vrijheid van vergadering en de democratie staan op het spel. Lees meer

 Mag ik nog even vangen?

Mag ik nog even vangen?

Honderden Amerikanen ontvingen eerder deze week opeens een nachtelijk berichtje van een vriend, kennis, collega... Maar die wisten op hun beurt nergens van. Oude berichten van jaren eerder werden 'gerecycled'. Het nieuws in beeld door Nastia Cistakova. Lees meer

Poortwachters van de Homogemeenschap

Poortwachters van de homogemeenschap

Sebastiaan van der Lubbe ontmaskert het dunne laagje vernis dat we in Nederland ‘tolerantie’ noemen. Hij strijdt tegen de regenboogvlag als goedkoop fashion statement en vóór de regenboogvlag als pleitbezorger van inclusiviteit. Lees meer

 Wie stoot koning Netflix van de bank?

Wie stoot koning Netflix van de bank?

Voor koning Netflix staat er veel op het spel. Het is dringen geblazen voor de troonopvolgers. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

Filmtrialoog: Light Of My Life 1

Light Of My Life

Onze redacteuren werden meegesleept in de vlucht van Casey Affleck en zijn filmdochter in 'Light of my Life'. Lees meer

Hard//talk: Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Met enige verbazing ziet Vivian Mac Gillavry hoe goede doelen geld ophalen met acties die patiënten zelf vaak niet meer kunnen uitvoeren. Lees meer

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen 1

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen

Intenties om (nog) gelukkiger/gezonder/succesvoller te leven? Filosofe Lieke Knijnenburg onthult hoe de kapitalistische samenleving deze intenties in ons programmeert, en hoe we ertegen in opstand kunnen komen. Een bevrijdend essay over tijdverspilling, zelfverwoesting en liefde. Lees meer

 Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Zodra de trailer verzegeld werd, waren de 39 Chinese migranten die zich erin hadden verstopt kansloos. Het nieuws in beeld door Rob Worst. Lees meer

Is het demonstratierecht in Nederland een farce?

Is het demonstratie­recht in Nederland een farce?

Na roerige protestweken met boze boeren en blokkades door Extinction Rebellion maakt Jarmo Berkhout de balans op. Hoe staat het er eigenlijk voor met het demonstratierecht in Nederland? Lees meer

Een vuile plas regenwater

Een vuile plas regenwater

Alexander van der Weide bespreekt op intuïtieve wijze de klassieke film Stalker van Tarkovski. ‘Probeer nooit je idee over te brengen aan het publiek — het is een ondankbare en zinloze taak. Laat ze het leven zien en ze zullen in zichzelf de middelen vinden om het te beoordelen en te waarderen.’ Lees meer

Mevrouw Rouw in Zomergasten 2

Mevrouw Rouw in Zomergasten

Hard//hoofd grijpt terug op de Zomergasten-verslagen van deze zomer met een onconventionele gast die toepasselijk is voor de grauwe dagen. Lees meer

 China trekt zich er niets van aan

China trekt zich er niets van aan

China gaat zijn eigen gang, terwijl de internationale gemeenschap niet veel meer doet dan waarschuwingen uitdelen. Lees meer

Hard//talk: Betrokkenheid begint bij meer geld en tijd 4

Betrokkenheid begint bij meer geld en tijd

Diederik Samsom stelde onlangs dat welvaart uit meer bestaat dan inkomen. Wolter de Boer ziet dat geld en tijd wel noodzakelijk zijn om je als burger te engageren met de problemen van deze tijd. Lees meer

800 meter jezelf behouden

800 meter jezelf behouden

'In de sportwereld ben je enkel een held als je wint. Semenya’s zwarte, te mannelijke lichaam heeft in de ogen van de atletiekfederatie gefaald.' Lees meer

Nieuws in Beeld: Kamikazeplastics

Kamikaze­plastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen

We laten ons niet sussen

De 35.000 klimaatdemonstranten konden rekenen op een stuk minder steun dan 2500 boeren. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen? Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Steun ons en word kunstverzamelaar
Hardhoofd vecht voor de vrijheid van jonge makers om te kunnen maken wat ze willen. Word nu kunstverzamelaar en ontvang de interessantste Hard//hoofd kunstwerken.

Steun ons vanaf €5