Asset 14

Hoe semantisch getouwtrek een discussie op slot gooit

Hard//talk: Hoe semantisch getouwtrek een discussie op slot gooit

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Terwijl enkele honderden kindmigranten in het zuiden van de VS zonder hun ouders worden vastgehouden, woedt op rechts-conservatieve nieuwsplatforms een bizarre discussie: hoe zullen we die grote hokken waar ze in zitten eigenlijk noemen?

Mail

Begin deze week publiceerde het Amerikaanse literair-culturele tijdschrift The Atlantic een artikel getiteld ‘Are Children Being Kept in “Cages” at the Border?’. Daarin staat niet de vraag centraal óf er kindmigranten opgesloten zitten (daarover bestaat geen twijfel: ja, met honderden tegelijk), maar de semantische discussie die rechts-conservatieve platforms proberen aan te wakkeren over het woordgebruik van liberale media en in het bijzonder van het AP, dat de hokken waarin de kinderen worden vastgehouden ‘kooien’ noemde.

De nadruk die conservatieve media leggen op het taalgebruik en de woordkeuze leidt weg van de humanitaire discussie rond het scheiden van kinderen van hun ouders, en doet die voorkomen als niets anders dan een potje semantisch getouwtrek. Het effect is een dubbel rookgordijn: platforms als het welbekende Breitbart en het populaire Fox News beschuldigen liberale media ervan een spel te spelen met taal, en leggen zo de nadruk op de berichtgeving over het Amerikaanse migratiebeleid, in plaats van op het nieuws zelf. De ‘establishment media’ zouden, zo stelt John Binder van Breitbart, een werkelijkheid die onder Obama’s beleid al zou bestaan opnieuw willen vormgeven door er nieuwe woorden aan te geven. Lood om oud ijzer dus, als we Binder moeten geloven.

Taal is een gebrekkig middel om de werkelijkheid mee te omschrijven, maar des te efficiënter is het in het vormgeven ervan.

Maar daar zit nou juist de crux: Binders artikel bevat weliswaar geen leugens, maar doet wel een actieve en bewuste poging om het zwaartepunt van een discussie af te leiden richting een ‘debat over het debat’. En zijn publiek smult ervan, getuige de comment-sectie. Met hun semantische kritiek voorzien Binder en andere rechts-conservatieve publicisten hun lezers van munitie om de dialoog over een schrijnende, humanitaire crisis te frustreren en uiteindelijk onmogelijk te maken.

Je zou het een koekje van eigen deeg kunnen noemen, een middelvinger naar postmodern denken waarin metadiscussies over woordgebruik en de werkelijkheid als tekst moeten leiden tot het opnieuw lezen en interpreteren van die werkelijkheid. In die zin was het wachten op een president die zijn taal hanteert als een wapen en zich omringt door anderen die hetzelfde doen. Keer op keer hebben journalisten al gewezen op de linguïstische oorlog die Trump voert en hoe het taalgebruik van de Amerikaanse president, geslepen door decennia aan verkoopervaring, ons denken en zelfs letterlijk de structuur van het brein van zijn toehoorders verandert.

Het is zaak om daar tegenwicht aan te bieden in plaats van mee te gaan in de semantische discussie, en daar ligt een taak voor de journalistiek en voor iedereen die met een kritische blik het wereldnieuws volgt. Taal is nu eenmaal een gebrekkig middel om de werkelijkheid mee te omschrijven, maar des te efficiënter is het in het vormgeven ervan. Het is noodzakelijk om je daarvan bewust te zijn, maar het is minstens zo belangrijk dat wij – zeker in een tijd waarin het nieuws ons 24/7 om de oren vliegt – gaan leren om de oprechte pogingen tot het voeren van een semantische discussie te onderscheiden van pogingen tot het exploiteren van onze postmodernistische neigingen, die ons afleiden van de vraag die er werkelijk toe doet: ‘Waar zijn jouw ouders?’

Beeld: Elaine Smith via Flickr

Marte Hoogenboom (1994) is adjunct-hoofdredacteur en schrijft proza op momenten dat ze daar eigenlijk geen zin in heeft. // marte@hardhoofd.com

Lees verder Lees verder

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al tien jaar een vrije ruimte voor talentvolle makers. Elke dag verschijnen op onze site artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties. Zonder advertenties en helemaal gratis.

Maar zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Steun ons en ontvang speciaal geselecteerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars. Én een Hard//hoofd-tasje. Je eerste kunstwerk is van Hard//hoofd-maker Nastia Cistakova.

Steun ons
het laatste
 Rusland de komende jaren bankzitter

Rusland de komende jaren bankzitter

Sporters uit Rusland die kunnen aantonen dat zij dopingvrij zijn en geen dopingcontrole gemist hebben, mogen bij de komende grote sporttoernooien wel meedoen, maar niet onder de Russische vlag. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

 Zedenpolitie onder vuur

Zedenpolitie onder vuur

Toen de politie vier zedenverdachten voor een reconstructie meenam naar de plaats delict, probeerden die de agenten te overmeesteren. Bij de schermutseling die volgde kwamen alle verdachten om het leven. Het nieuws in beeld door Rueben Millenaar. Lees meer

Filmtrialoog: The Third Wife

The Third Wife

Redacteuren Oscar Spaans, Jihane Chaara en Kiki Bolwijn zagen in de bioscoop hoe in het Vietnam van eind 19e eeuw, de 14-jarige May de derde vrouw wordt van Hung, een steenrijke en veel oudere grootgrondbezitter. Lees meer

Lieve Mark 2

Lieve Mark

Jan Hamstra sneed zijn kijk op Zwarte Piet in hout voor zijn beeldkritiek 'Lieve Mark'. Hij neemt ons in sneltreinvaart mee door de geschiedenis van raciale karikaturen, en drukt premier Mark Rutte op het hart dat hij zich meer in die geschiedenis zou moeten verdiepen. Lees meer

Hard//talk: Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Een label geeft een naam aan een ervaring, maar kan nooit een verklaring zijn voor waarom iemand, op dat specifieke moment in haar leven, die specifieke klachten heeft. Lees meer

Paw Patrol krijgt concurrentie

Paw Patrol krijgt concurrentie

De Australische hond Bear werd als puppy achtergelaten. Hij werd zelf gered, en sindsdien staat zijn leven in het teken van het redden van andere dieren. Het nieuws in beeld door Aida de Jong. Lees meer

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Gijsbert Pols herleest Wolkers' meesterwerk Turks fruit, en moet constateren dat de roman niets waarmaakt van de bevrijding die hem wordt toegedicht. Een bewerkt hoofdstuk uit Pols' nieuwe essaybundel 'Het onhoudbare midden'. Lees meer

Automatische concepten 27

Ben je wel echt verslaafd aan je smartphone?

Dagelijks besteden we eindeloos veel tijd aan onze smartphones. Sommigen wijten dat aan een verslaving. Gatool Katawazi pleit ervoor dat we onze verantwoordelijkheid nemen voor dit gedrag, en spaarzaam om te springen met het woord 'verslaving'. Lees meer

 Vega Whopperwolf

Vega Whopperwolf

Alsof je een hongerige wolf aan de soja krijgt, zo kun je de prestatie van De Vegetarische Slager zien. Het bedrijf verovert langzaam maar zeker de Europese markt voor vleesvervangers. Het nieuws in beeld door Katja Grosskinsky. Lees meer

Red zaterdag onze democratie 1

Red zaterdag onze democratie

Als terrorisme en doodsbedreigingen niet meer worden geschuwd om een racistische traditie in stand te houden, is jezelf uitspreken niet meer genoeg, ziet Naomí Combrink. De vrijheid van vergadering en de democratie staan op het spel. Lees meer

 Mag ik nog even vangen?

Mag ik nog even vangen?

Honderden Amerikanen ontvingen eerder deze week opeens een nachtelijk berichtje van een vriend, kennis, collega... Maar die wisten op hun beurt nergens van. Oude berichten van jaren eerder werden 'gerecycled'. Het nieuws in beeld door Nastia Cistakova. Lees meer

Poortwachters van de Homogemeenschap

Poortwachters van de homogemeenschap

Sebastiaan van der Lubbe ontmaskert het dunne laagje vernis dat we in Nederland ‘tolerantie’ noemen. Hij strijdt tegen de regenboogvlag als goedkoop fashion statement en vóór de regenboogvlag als pleitbezorger van inclusiviteit. Lees meer

 Wie stoot koning Netflix van de bank?

Wie stoot koning Netflix van de bank?

Voor koning Netflix staat er veel op het spel. Het is dringen geblazen voor de troonopvolgers. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

Filmtrialoog: Light Of My Life 1

Light Of My Life

Onze redacteuren werden meegesleept in de vlucht van Casey Affleck en zijn filmdochter in 'Light of my Life'. Lees meer

Hard//talk: Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Met enige verbazing ziet Vivian Mac Gillavry hoe goede doelen geld ophalen met acties die patiënten zelf vaak niet meer kunnen uitvoeren. Lees meer

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen 1

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen

Intenties om (nog) gelukkiger/gezonder/succesvoller te leven? Filosofe Lieke Knijnenburg onthult hoe de kapitalistische samenleving deze intenties in ons programmeert, en hoe we ertegen in opstand kunnen komen. Een bevrijdend essay over tijdverspilling, zelfverwoesting en liefde. Lees meer

 Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Zodra de trailer verzegeld werd, waren de 39 Chinese migranten die zich erin hadden verstopt kansloos. Het nieuws in beeld door Rob Worst. Lees meer

Is het demonstratierecht in Nederland een farce?

Is het demonstratie­recht in Nederland een farce?

Na roerige protestweken met boze boeren en blokkades door Extinction Rebellion maakt Jarmo Berkhout de balans op. Hoe staat het er eigenlijk voor met het demonstratierecht in Nederland? Lees meer

Een vuile plas regenwater

Een vuile plas regenwater

Alexander van der Weide bespreekt op intuïtieve wijze de klassieke film Stalker van Tarkovski. ‘Probeer nooit je idee over te brengen aan het publiek — het is een ondankbare en zinloze taak. Laat ze het leven zien en ze zullen in zichzelf de middelen vinden om het te beoordelen en te waarderen.’ Lees meer

Mevrouw Rouw in Zomergasten 2

Mevrouw Rouw in Zomergasten

Hard//hoofd grijpt terug op de Zomergasten-verslagen van deze zomer met een onconventionele gast die toepasselijk is voor de grauwe dagen. Lees meer

Steun ons en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor talentvolle makers. Zonder advertenties en helemaal gratis. Dankzij onze kunstverzamelaars. Steun ons en ontvang speciaal geselecteerde kunstwerken. Én een Hard//hoofd-tasje. Je eerste kunstwerk is van Hard//hoofd-maker Nastia Cistakova.

Steun ons