Asset 14

Ben je wel echt verslaafd aan je smartphone?

Automatische concepten 27

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Dagelijks besteden we eindeloos veel tijd aan onze smartphones. Sommigen wijten dat aan een verslaving. Gatool Katawazi pleit ervoor dat we onze verantwoordelijkheid nemen voor dit gedrag.

Een appje op WhatsApp, een melding van Facebook en een like op Instagram. Tussendoor check je het nieuws op je Volkskrant-app en klik je door op de advertentie die je daar ziet. Smartphones brengen veel moois: je onderhoudt contacten met dierbare mensen die ver weg zitten, volgt het nieuws wereldwijd, hoeft nooit te zoeken naar de weg dankzij Google Maps en je weet precies wanneer het stopt met regenen zodat je droog op je afspraak aankomt. Maar de smartphone heeft ook een groot nadeel: zonder dat je het doorhebt ben je zo uren met dit apparaat bezig. Hoe vaak ik zelf wel niet zei dat ik te veel op mijn smartphone kijk. Mijn excuus was dat ik eraan verslaafd was; ik kon er niks aan doen. Maar is dit wel zo? Of is het zeggen dat je verslaafd bent aan je smartphone een soort zelfvernietigende drogreden?

Tot voor kort besefte ik niet hoe schadelijk het is om steeds te herhalen dat ik verslaafd ben aan mijn mobiele telefoon. We maken overmatig veel gebruik van onze smartphones, maar we maken het onszelf te makkelijk als we dat wijten aan een verslaving. We doen alsof we machteloos zijn en niet van onze smartphone af kunnen blijven. Alsof smartphones totale controle hebben over de mens. Ik geloof dat we onze vrije wil onderschatten en te snel toegeven aan het idee dat de smartphone ons in een soort hypnose heeft gebracht (ik denk aan Black Mirror-achtige taferelen). Eentje waar wij niet uit kunnen komen en waar wij het slachtoffer zijn. Terwijl we denken dat we onder bedwang worden gehouden, is juist het valse idee van een verslaving de boosdoener. En als we die valse verklaring maar vaak genoeg herhalen, gaan we het zelf ook geloven.

Het woord verslaving is aan inflatie onderhevig. De betekenis van het woord verslaving is volgens Van Dale: ‘het verschijnsel dat iemand het gebruik van iets dat (op den duur) schadelijk voor hem is niet meer kan laten’ en van het woord verslaafd: ‘de slaaf zijnde van, geheel overgegeven (aan …)’. Dit houdt dus in dat een verslaving een dwangmatige afhankelijkheid is die de getroffen persoon schaadt. Het is gedrag dat de persoon heel moeilijk kan stoppen, zelfs wanneer iemand dat wil. Verslaving is niet enkel iets heel leuk vinden of iets te veel gebruiken, verslaving is een pathologie.

We labelen gedrag dat we niet leuk vinden, gedrag waar we ons misschien voor schamen of gedrag dat we niet volledig begrijpen al snel als een verslaving. Het lijkt mij ondenkbaar dat de hele samenleving verslaafd is. Toch herhalen we voortdurend dat we dat wel zijn. Dit doen wij om ons zelfbeeld niet te beschadigen, onszelf te ontzien en ons eigen aandeel in ons telefoongebruik te bagatelliseren. Kort gezegd: we zijn te lui. Het is makkelijker om de schuld te leggen bij grote techbedrijven (die hier ook een aandeel in hebben), terwijl je zelf weinig tot niets onderneemt om je gedrag te veranderen. Het is ook makkelijker om te zeggen dat je de hele dag met je smartphone bezig was door je verslaving, dan toegeven dat je geen moeite deed om naar buiten te gaan en je vrienden te zien. We zijn niet collectief verslaafd aan onze telefoons. Vind je dat je te veel gebruik maakt van je mobiel? Doe dat dan minder.

Mail

Gatool Katawazi (1994) woont en werkt in Amsterdam. Ze vermaakt zich met kunst en cultuur en schrijft graag over maatschappelijke kwesties.

Sima Mohamed (1994) is studente Illustratie aan de WDKA

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Ook automobilist moet aan de bak

Ook automobilist moet aan (of uit) de bak

Illustrator Veerle van der Veer brengt het nieuws in beeld. Dat de rechter Shell opdraagt zijn CO2-uitstoot drastisch terug te dringen, leverde vooral instemming en leedvermaak op, zagen opiniemakers in de Volkskrant. En de klánten van Shell dan, vroegen zij zich af. Lees meer

Speech: Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Honderden demonstranten protesteerden tegen de vernederende en dehumaniserende zorg voor transgender personen. Ze eisen hervorming van het zorgsysteem en riepen een ‘zomer van trans woede’ uit. Non-binaire trans vrouw Nilin gaf een openhartige toespraak. Lees meer

Filmtrialoog: Gunda

Gunda

Onze redacteuren Eva van den Boogaard, Nora van Arkel en Jozien Wijkhuijs bekeken de documentaire Gunda. Ze zijn onder de indruk van de unieke vorm van de film, maar er bleken ook wat dingen die iedereen anders interpreteerde. Lees meer

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

Op 1 juli 1863 schafte Nederland de slavernij af in Suriname en op Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. Althans, zo staat het in de geschiedenisboeken. Lees meer

Essay: Verslag van een mislukking

Verslag van een mislukking

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 2 met werk van de slam poet IN-Q. Lees meer

Maling aan de paling

Maling aan de paling

Met 60 duizend stuwen, gemalen en sluizen is ons land voor trekkende palingen de grootste hindernisbaan van Europa. Lees meer

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

In gesprekken over Israël-Palestina bevindt Max Beijneveld zich afwisselend aan beide kanten. Voor hem is het bekritiseren van Israël juist een teken van hoop en vriendschap: hij uit kritiek omdat hij gelooft dat Israël kan verbeteren. Lees meer

Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer

Lang leve de slush pile 1

Lang leve de slush pile

Hoe kan literair Nederland inclusiever worden als het steeds vaker weigert ongevraagde manuscripten aan te nemen? Een pleidooi voor een openboekbeleid. Lees meer

ALL-IN

Een levendig gebrek aan bescheidenheid

De allereerste kunsttrialoog op Hard//hoofd. Wat vonden redacteuren Jorne Vriens, Iris van der Werff en Vivian Mac Gillavry van de tentoonstelling ALL-INN in het HEM? Lees meer