Asset 14

Auf Einmal

Op een warme lentedag gingen eindredacteuren Ruby Sanders en Tommy de Bruijn met auteur Emma Stomp naar de bioscoop. Ze zagen er de ijskoude thriller Auf Einmal, van de Turks-Duitse filmmaakster Aslı Özgeen moesten soms de neiging onderdrukken om dingen naar het scherm te gooien.

Ruby: Laten we beginnen waar we net in de bioscoop waren gebleven.
Tommy: Ja. Die kop. Van de hoofdrolspeler.
Emma: Die was wel echt te erg.
Ruby: Te erg voor woorden. Dat enge ringbaardje. En die vieze tanden.
Tommy: De hele tijd in close-up. Ik kon z'n baardharen tellen. Alle vier.
Emma: En het bloempotkapsel niet te vergeten. Ik wou voorwerpen naar zijn hoofd gooien.
Tommy: Even een korte schets van de film. Auf Einmal begint zo: Anna, een jonge vrouw, valt dood neer na een feestje, en we volgen de hoofdpersoon, Karsten (helaas van veel te dichtbij), in wiens huis het feestje was. De twee vragen die overheersen zijn 'heeft ‘ie het gedaan, haar vermoord?' en 'hoe ga ik ooit sympathie opwekken voor deze man?'.
Ruby: En dit alles tegen de achtergrond van een klein en ‘idyllisch’ Duits plaatsje in Noordrijn-Westfalen.
Tommy: Wat een plaatsje was het, zeg. Een nachtmerrie.

"De vrouw die nog het meeste onafhankelijk leek was al na tien minuten dood."

Emma: Het deed me wel denken aan de vakanties die ik vroeger met mijn ouders had. Qua natuur dan. Maar man, daar wil je niet dood gevonden worden.
Ruby: Dat was wel bewust zo neergezet. De natuur was prachtig, maar de mensen afschuwelijk, en het regende de godganse dag.
Emma: Ik vond het ook typisch en deprimerend dat Karsten bij een bank werkte. En dat iedereen van die slechtzittende pakken droeg.
Ruby: Zo'n troosteloos decor. Lelijke pakken, lelijke mannen.
Tommy: Dat alles bij elkaar werkte in ieder geval flink drukkend. En de paar seksscènes waren al helemaal troosteloos.
Emma: Hadden jullie ook dat jullie bang werden om volwassen te worden? Iedereen was zo serieus en eenzaam. En eng grotemensenwerk aan het doen bij een bank.
Tommy: Ik weet vrij zeker dat ik nooit op deze manier volwassen ga worden.
Ruby: Ik ook niet! Maar ik snap wat je bedoelt. Het was inderdaad een soort schrikbeeld van een volwassen leven. Maar misschien nog meer van een landelijk en Duits volwassen leven. Waar je in een zwijgende kamer gekookte aardappels en rode kool van een vooroorlogs servies eet.
Emma: Ik was me vooral aan het afvragen hoe je zo ongelooflijk onsympathiek kon zijn. Ik dacht bijna: laat hem maar de gevangenis in gaan, of 'ie het nou gedaan heeft of niet.
Tommy: Eigenlijk voelde ik maar weinig voor Karsten en z'n 'vrienden'. Iedereen was zo lichtjes geschetst dat het meer karikaturen waren dan echte karakters.
Emma: Ik vind het jammer dat we Anna niet hebben leren kennen. Volgens mij was zij het interessantste karakter, maar voordat de film echt begon was ze al dood. Ik had gehoopt op meer flashbacks.
Ruby: Naar mijn idee was dat een bewuste keuze van de regisseuse, om de karakters zo archetypisch te maken. Toen ik zag dat dat een Turks-Duitse vrouwelijke filmmaker is, dacht ik dat er wel meer achter zat. Ik denk dat het vooral een heel cynische blik is op het 'Duitse' leven is.
Emma: Het troosteloze.
Tommy: Met de man als manipulatieve machtswellusteling.
Ruby: Ja, precies, alle mannen waren machtswellustelingen of losers. De vrouwen waren niet heel veel beter, maar toch wel ietsje.
Tommy: De vrouw die nog het meeste onafhankelijk leek was al na tien minuten dood. Emma heeft trouwens in Berlijn gewoond.
Ruby: Vond je veel dingen in de film nou typisch Duits?
Emma: Ik vond alles Duits! Alleen al het feit dat niemand humor had. En dat alles doodgezwegen werd. En die extreme beleefdheid. Ik denk ook dat de filmmaakster een heel negatief mensbeeld heeft, of wou ze misschien het slechte van de mens laten zien?
Ruby: In ieder geval zet ze in de film een heel negatief mensbeeld neer. Of liever gezegd, een heel negatief mensch-beeld. En dat het zo'n weerstand opriep bij ons, is misschien wel haar bedoeling.

"Als een barbecue met vrienden op deze manier verloopt dan knoop ik me direct op."

Emma: Een van de weinige lieve momenten was bij het kampvuur, toen die vriend tegen Karsten zei dat hij niet zo hard moest zijn voor zichzelf.
Tommy: Maar dat sloeg eigenlijk nergens op, want het kan best dat hij wél verantwoordelijk was voor Anna’s dood, en dan zegt die vriend, joh, wees niet zo hard voor jezelf?
Emma: Vonden jullie ook dat er een heel raar gevoel voor humor in zat? Dat moment dat die grafdelver aan het neuriën was bijvoorbeeld?
Tommy: Er zat wel één scene in die ik grappig vond: in de kerk, omdat het begon als een typische 'hoofdpersoon met morele issues heeft het zwaar en gaat naar de kerk om verlossing te zoeken' (dat zit serieus in zó veel films), maar hier loopt het iets anders af...
Emma: ...met een orgelspeler die aan het oefenen is, wat een afgrijselijk geluid veroorzaakt. Waardoor Karsten alleen nog maar angstiger wordt. Dat was wel grappig.
Ruby: Daarmee werd ook de kerk, en de eventuele troost die het geloof zou kunnen bieden, ­afgeschreven.
Tommy: Of wordt er gezegd dat de troost van het geloof niet weggelegd is voor deze man? Ik herkende ook wel een soort Lynchiaans gevoel, waar in ieder klein, ogenschijnlijk perfect dorpje, van alles onder het oppervlakte speelt.
Ruby: Ja, dat zeker! Typisch schone schijn met heel veel narigheid die daaronder schuilgaat.
Tommy: Wat ik het meest weerzinwekkend vond was hoe de 'vrienden' van Karsten onder elkaar waren. Als je toch zo met elkaar om moet gaan…
Ruby: Als een barbecue met vrienden op deze manier verloopt dan knoop ik me direct op.
Tommy: Al die onderhuidse spanning en onuitgesproken wrok, báh. Ik ben blij dat jullie gewoon aardig zijn.
Ruby: Niemand van Karstens vrienden vroeg ook naar de waarheid. Daar was het ze niet om te doen.
Emma: Dus: nooit naar een klein Duits gehucht verhuizen?
Tommy: Misschien is deze film een soort anti-toerisme-advertentie.
Emma: Een anti-‘Ik vertrek’.
Ruby: Het Duitse plaatsje Altena: das nimmer!
Emma: Het lijkt misschien idyllisch om in een Duitse provincie een B&B te beginnen, maar doe het niet!
Tommy: Wel een prachtige omgeving, compleet met die kerncentrale in de vallei. Met heftig bijpassend geluidseffect.
Emma: Ja, wauw!

"Speelde deze film zich niet stiekem in 2000 af?"

Tommy: Viel het jullie ook op dat er bijna geen muziek in de film zat? Tot aan de aftiteling, natuurlijk.
Ruby: Dat viel me meteen aan het begin al op: heel ongemakkelijk als het zo stil is. Het publiek werd niet gespaard.
Emma: Je kon niet wegdromen.
Tommy: Of zoals in mijn geval, subtiel dropjes eten…
Ruby: ...Iemand in de zaal zat ook met een zak drop te kloten... En dan bij de aftiteling opeens: BAM! RAMMSTEIN.
Tommy: Ja, dat moet bij iedere Duitse film. Staat geloof ik in hun Grondwet.
Ruby: Klopt, dat is het eerste artikel.
Emma: Wat ik wel nog wil noemen: die scène dat het dochtertje van Anna als een kat naar Karsten gaat blazen is wel echt geweldig.
Ruby: Die dochter was tof. Die komt er hopelijk wel.
Tommy: Ze stal de film wel een beetje.
Emma: En dat zonder tekst.
Tommy: Ik wil een spin-off met haar in de hoofdrol, waarin ze wraak gaat nemen!
Emma: Ik ook!
Tommy: De film kon wel wat luchtigheid gebruiken. Alles was grauw, bekrompen, klein en ouderwets.
Emma: Speelde deze film zich misschien niet stiekem in het jaar 2000 af?
Tommy: Ze hadden 't wel over Facebook aan het begin, en er is een scène waar iedereen om een iPhone heen staat om daarop een filmpje te kijken. Misschien speelt Auf Einmal juist wel in de verre toekomst en is het stiekem een post­-apocalyptische film over het laatste dorpje van Duitsland.
Emma: Waar iedereen een slechte smaak heeft? Dat zal het zijn!
Tommy: Dat geeft die scène bij de kernreactor ook een diepere laag - en verklaart die gemuteerde grafkop van Karsten. Ik denk dat we 't ontcijferd hebben.
Ruby: OMG, alleen de raszuivere Duitser is overgebleven en alle anderen worden categorisch uitgemoord? Dat moet het zijn!
Tommy: Dat was zo’n betere film geweest.

Auf Einmal is:

Mail

Redactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Hard//talk: Eerdmans is niet beter dan Baudet

Eerdmans is niet beter dan Baudet

Waarom kwam Eerdmans antisemitisme niet ter sprake, in de onschatbare hoeveelheid televisie-interviews die hij de afgelopen maanden gaf over zijn nieuwe partij? Lees meer

Nieuws in beeld: In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

Illustrator Sebastian Eisenberg is aangedaan door het uit elkaar gaan van Daft Punk. Lees meer

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard. Lees meer

Blauwe maandagen

Blauwe maandagen

Max Beijneveld neemt de gevolgen van de coronamaatregelen onder de loep en observeert het gevoel van uitzichtloosheid dat hij zelf ervaart. Lees meer

Automatische concepten 50

Eigen haard is fijnstof waard?

Bijna een kwart van de fijnstofuitstoot in Nederland wordt veroorzaakt door houtkachels. Daarmee zijn ze de voornaamste bron van uitstoot. Lees meer

Voltooid Herstelde Tijd 1

Voltooid Herstelde Tijd. Voorbij de schaamte rondom slachtofferschap

Beelden die we doorgaans te zien krijgen van intiem geweld zijn vaak oppervlakkig en sensationeel. Tessel ten Zweege deed mee aan het kunstproject van Lara van Gaalen, dat laat zien dat het ook anders kan. Lees meer

Nieuws in beeld: Jongeren zijn moe en moedeloos

Jongeren zijn moe en moedeloos

Illustrator Simcha van der Veen zag het al in haar eigen vriendengroep, en haar vermoeden wordt nu steeds vaker in de media bevestigd: jongeren staan massaal op omvallen. Lees meer

Hard//talk: Er schuilt een superkracht in autisme

Er schuilt een superkracht in autisme

Autisme wordt vaak gezien als een ingewikkelde afwijking. Sofie Hees vraagt zich af wie bepaalt wat normaal is. Het is tijd voor meer neurodiversiteit. Lees meer

Nieuws in beeld: Zij speelt met kanker (en wint)

Zij speelt met kanker (en wint)

Na de dood van een goede vriend en mentor, besloot een Tsjechische speltheoreticus haar kennis in te zetten in de strijd tegen kanker. Lees meer

Maken worsten echt de man?

Maken worsten echt de man?

De mannelijkste manier om direct bij te dragen aan een duurzame planeet is het vermijden van dierlijke producten. Maar voornamelijk mannen vinden de overstap naar een veganistisch dieet lastig. 'Echte' mannen eten immers vlees, toch? Tijd om met die genderverwachtingen te spelen, vindt Esther Lamberigts. Lees meer

Informatie, desinformatie en onbegrijpelijke naaipatronen

Informatie, desinformatie en onbegrijpelijke naaipatronen

Telt iets als informatie als het voor de meeste mensen onleesbaar is? Alma Apt las de dichtbundel ‘Garments against Women’ van Anne Boyer. In die bundel legt zij een relatie tussen naaien en boekhouding: goede informatie hoeft net als een naaipatroon niet altijd transparant te zijn. Lees meer

Hard//talk: THIS IS MY PARK

THIS IS MY PARK

Kun je als vrouw wel stellen dat een park voor jou is? Marthe van Bronkhorst ziet in de billboards van Beyoncé meer verkooptruc dan feminisme. En stelt: het feminisme is er nog lang niet. Lees meer

Filmtrialoog: I am Greta

I am Greta

Documentairemaker Nathan Grossman portretteert Greta Thunberg tijdens haar missie om de ernst van klimaatverandering te laten doordringen bij politieke leiders. Lees meer

Filmvrouwen die hun onderdrukker met een hakbijl of naaldhak te lijf gaan

Filmvrouwen die hun onderdrukker met een hakbijl of naaldhak te lijf gaan

Vrouwen in films reageren soms onverschrokken of ronduit agressief op het seksisme dan hun ten deel valt. Dat is spannend en zelfs bewonderenswaardig, al blijft geweld in het echte leven ongewenst. Toch kunnen we van deze films iets leren, aldus Lotje Steins Bisschop en Roselien Herderschee. Lees meer

Nieuws in beeld: Laten we niet vergeten voor wie de avondklok is

Laten we niet vergeten voor wie de avondklok is

Illustrator Rueben Millenaar is blij dat de avondklok vanavond ingaat, al zou hij wel graag zien dat we meer aandacht hebben voor de mensen die onder de maatregel lijden. Lees meer

Nieuws in beeld: In de klauwen van de blauwe leeuw

In de klauwen van de blauwe leeuw

Gedupeerden in de toeslagenaffaire moeten de 30.000 euro, die zij ter compensatie krijgen, grotendeels weer terugbetalen. Lees meer

Koop online bij je favoriete boekhandel 1

Koop online bij je favoriete boekhandel

Max Beijneveld ziet met lede ogen aan hoe de boekhandels uit het straatbeeld verdwijnen door de coronacrisis, ondanks het feit dat we het afgelopen jaar gezamenlijk meer boeken hebben gekocht. Steun juist nu je favoriete boekhandels door direct op hun site onze aankopen te doen. Lees meer

Succes is geen keuze

Succes is geen keuze

Krijgen we in onze samenleving altijd wat ons toekomt? Bas van Weegberg ziet meritocratie als een optimistisch rookgordijn waarachter sociale ongelijkheid makkelijker in stand wordt gehouden. Lees meer

Het populisme van de VVD, gekraakt

Het populisme van de VVD, gekraakt

De #DanielKoerhuisChallenge begon als een ludieke hashtag, maar bleek gaandeweg om veel meer te gaan, schrijft Sander van der Kraan. Lees meer

Hard//talk: De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

Het beste van 2020

Tien hoogtepunten van een jaar discussies, ruzies en gepassioneerde betogen die de revue passeerden. Lees meer

De geruchten zijn waar. Lees Hard//hoofd nu ook op papier!

Bestel op tijd je eigen exemplaar van de eerste editie, met als thema: ‘Ik’. We hebben drie covers ontworpen. Kies je favoriet.

Bekijk de covers