Asset 14

Het herschrijven van de geschiedenis

In een hete zomer wordt een volkstuinencomplex opgeschrikt door de komst van een onbekende man. Een verhaal in zeven delen. Deze week: De voorzitter kondigt een onderzoek aan.

De reiger

Peter liep langs het spoor dat achter de tuinen liep. Het was een ongebruikt spoor, waarvan de houten balken verrot waren en uit elkaar vielen. Ernaast stond een hoog hek. Het was al laat. Hij scheen met zijn zaklantaarn op de grond. Het licht maakte schaduwen tussen het gras. ‘Hier,’ zei Peter hardop.
Hij ging op zijn hurken in het gras naast het hek zitten. In de lichtbundel lag het halfverbrande lijk van een vogel, de reiger om precies te zijn.

Illustratie: Bette Adriaanse

De reglementen

Artikel 4.2. Wanneer er vermoeden bestaat van het opzettelijk in gevaar brengen van een medetuinder is het bestuur genoodzaakt een onderzoek in te stellen naar de aard van het misdrijf.’
Jasper keek op uit de reglementen. Hij had iedereen in de kantine bij elkaar geroepen en zat nu aan het hoofd van de tafel in zijn kar. Hij had er kussentjes van de vreemdeling in gelegd; waardoor het op een soort troon was gaan lijken. Naast hem stond de vreemdeling.
‘Een onderzoek,’ zei Avar.
‘Een onderzoek,’ knikte Jasper.
‘Naar de aard van het misdrijf,’ voegde de vreemdeling toe. Hij keek Avar indringend aan, tenminste, dat voelde Avar zo, het kon niet met zekerheid gezegd worden, vanwege de zonnebril.
Jasper ging verder: ‘Wanneer een tuinder schuldig wordt bevonden aan het opzettelijk in gevaar brengen van een medetuinder zal hij of zij per direct worden uitgezet.’
‘Wat betekent dat?’ vroeg Nel Schenk. ‘Wat is uitgezet?’
‘Uit zijn huis,’ zei Jasper. ‘Degene die schuldig wordt bevonden aan het opzettelijk in gevaar brengen van een medetuinder wordt per direct uit zijn huisje gezet. Zo is het in de statuten vastgelegd.’
‘En wat gebeurt er dan met het leegstaande huis?’ vroeg Nel Schenk.
Jasper bladerde door het reglement. Hij haalde er een los velletje uit. Hij kuchte. ‘Supplement bij Artikel 4.2. Het leegstaande huis komt toe aan de voorzitter.’
‘Een supplement,’ zei Jaap. ‘Ik wist niet dat er een supplement bij het reglement was.’
‘Een supplement bij een reglement,’ zei Jasper. ‘Dat is heel gebruikelijk.’
Hij keek streng. Buiten donderde het onweer. Tegen de ramen van de kantine zat de natte bloesem geplakt die uit de bloesemboom was gewaaid.
‘Hoe was het eigenlijk in Canada?’ vroeg Nel Schenk.
‘Goed,’ zei Jasper.
‘Wat is er precies zo goed aan Canada?’ vroeg Avar. ‘Ik bedoel, heb je nog iets bijzonders gezien?’
‘Ach,’ zei Jasper. Hij bladerde door de reglementen.
‘Er moet daar toch iets zijn, dat je alles hier zomaar achterlaat,’ zei Jaap. ‘Wij zaten natuurlijk een jaar zonder voorzitter.’
‘Toen heeft Jaap de werkzaamheden maar op zich genomen,’ zei Avar.
‘In onze ogen is hij nu toch een beetje de voorzitter,’ zei Nel Schenk. ‘En ik weet niet of hij dat onderzoek nu zo belangrijk vindt. Het had natuurlijk net zo goed de bliksem kunnen zijn geweest, of een sigaret. Het is de vraag of we dat nu tot de bodem moeten uitspitten, wie waar was op welk moment en wie wat precies gedaan heeft. Dan kunnen we alles wel tot de bodem gaan uitzoeken, zoals waar jij vorig jaar precies bent geweest en wat jij toen met het kasgeld gedaan hebt.’
Jaap en Avar knikten.
‘Tijdens mijn voorzitterschap vond ik wat onduidelijkheid hier en daar niet zo storend,’ zei Jaap.
‘Tijdens jouw voorzitterschap,’ zei Jasper. Elk woord van de zin sprak hij bijzonder langzaam uit terwijl hij Jaap strak aankeek. Daarna liet hij een lange stilte vallen. ‘Tijdens zijn voorzitterschap,’ zei Jasper tegen de anderen, en de aderen op zijn voorhoofd zwollen op terwijl hij dit zei, ‘heeft hij een kastekort gecreëerd, heeft hij geprobeerd boetes te innen met zweetplekken tot aan zijn broekriem maar is daar niet in geslaagd, hij heeft zelfs met stelen gedreigd. Wat een voorzitter. Hij kent de supplementen niet eens!’
Jasper was steeds harder gaan praten.
‘Deze zogenaamde voorzitter vraagt zich af waar ik het afgelopen jaar ben geweest. Ik ben buiten de tuinen geweest. Ik heb de belangen van de tuinen behartigd op plekken waar jullie niet eens durven komen. Ik heb vergunningen verlengd en ben verordeningen tegengegaan waar jullie geen weet van hebben. Maar dat komt bij niemand op.’ Jasper haalde diep adem en veegde met zijn mouw langs zijn voorhoofd. Hij keek de groep rond en zei zacht: ‘Als jullie geen vertrouwen in mij als voorzitter hebben kunnen we een en ander overdragen aan een overkoepelend orgaan. Een rechterlijke macht bedoel ik. Justitie.’
Het woord justitie liet hij even in de lucht hangen. Jaap, Avar en Nel Schenk keken naar de grond.
‘Maar,’ vervolgde Jasper op ingehouden toon, ‘ik geloof dat iedereen hier in de tuinen een reden heeft om zijn zaken binnen de tuinen te houden.’
Niemand zei iets. Jasper glimlachte, en reed met de vreemdeling achterop het boodschappenrek van zijn karretje de deur van de kantine uit.

Het herschrijven van de geschiedenis

De tuinen waren stil. Het was opgehouden met regenen, maar het water was nog overal. Vocht was in de muren getrokken, in de kleren en in de botten. In de moestuintjes stonden grote plassen, die de aardappels zouden gaan laten rotten. Alleen Avar was buiten. Hij kon niet slapen. Hij had de hele avond voor Sunshine’s deur gestaan. Hij had pizza gemaakt en tegen de deur gezegd ‘Alsjeblieft’ en ‘Kleintje’ en ‘Kom op nou’. Maar ze kwam niet naar buiten en ze praatte ook niet tegen hem.
Uiteindelijk had hij toch geschreeuwd.
‘Dromen zijn niet echt!’ schreeuwde hij tegen de deur. ‘Als jij in de nacht aan mijn bed stond omdat je bang in het donker was, zei ik dan: laat me met rust, ik ben aan het dromen? Als ik droom dat je moeder terug is in haar rode jurk, staat zij dan ‘s ochtends broodjes te smeren als jij naar school moet? Dromen dient men zo snel mogelijk te vergeten. Ze zijn onbelangrijk. Ik ben echt, Avar, je vader.’
Daarna was hij naar buiten gegaan.
Nu stond hij op het grindpad voor de kantine, die als een aquarium oplichtte in het donker. Jasper en de vreemdeling zaten binnen op de meubels uit het huis. Avar keek een tijd naar ze, ze dronken uit kleine glaasjes die ze tegen elkaar klonken voor elke slok.
Avar draaide zich om naar het huisje van de vreemdeling dat donker en stil aan de paden stond. Nou ja, bijna stil. Er was een stem. Heel zachtjes klonk er ‘oh nee, oh nee’ van achter het huisje. Avar liep naar de achterkant van het huis. Daar was Peter. Hij hing aan de rand van het dak van de vreemdeling. Zijn ene been had hij over de dakgoot geslagen, de andere bungelde ergens halverwege.
Hij kon er niet meer af.
‘Peter,’ zei Avar.
‘Ik kan er niet meer af,’ riep Peter. ‘Ik kwam er niet op en nu kom ik er niet meer af!’
Hij maaide met zijn been langs de muur.
‘Wat doe je daar?’ vroeg Avar. Hij deed een stap naar achter om zijn been te ontwijken.
‘Ik wou,’ zei Peter. ‘De reiger.’
Zijn been schoot uit de dakgoot en hij viel langs de muur naar beneden. Hij raakte de grond met een doffe bonk.
Avar zuchtte. ‘Wat deed je daar?’ vroeg hij.
Peter werkte zichzelf overeind. Hij had een plastic tasje vast.
‘Ik wou de reiger terugbrengen,’ zei hij.
Hij hield de plastic zak open voor Avar. In de zak zat het verkoolde lijk van een reiger.
Peter begon te huilen. ‘Ik dacht, ik wou hem naar zijn nest terugbrengen. Want hij is dood.’
‘Ja,’ zei Avar. Hij keek naar Peter die met roet besmeurd was en de tas met het lijk van de reiger tegen zich aan geklemd hield.
‘Ik wou hem naar zijn nest terugbrengen,’ zei Peter nog een keer. ‘Maar toen kwam ik er niet meer af.’
‘Ja,’ zei Avar. ‘Jij doet soms domme dingen. Dingen waarvan je niet weet waarom je ze doet.’
Hij stak zijn hand uit naar Peter en trok hem omhoog. ‘En soms kan je je niet eens herinneren dat je ze gedaan hebt.’
Avar sloeg zijn arm om Peters schouder. ‘Maar dat geeft niet,’ zei Avar.
‘Nee,’ zei Peter.
‘Dat komt omdat je niet zo slim bent,’ zei Avar. ‘Jou kan je alles wijsmaken.’
Hij lachte.
‘Ja,’ zei Peter. Hij lachte door zijn tranen heen.
Samen liepen ze naar het opslagschuurtje bij de takkenversnipperaar, waar ze nog een hele tijd bleven praten.

-

Bette Adriaanse is schrijfster en beeldend kunstenaar. Ze maakt tekeningen, schrijft fabels, verhalen, en heeft net haar eerste boek af. Ze publiceert in Engeland en Nederland. www.betteadriaanse.nl

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Zwamvolk 2

Zwamvolk

In de serie Natuurgeweld maakt schrijverscollectief Wildgewelf verhalen bij een zoekplaat van Emile Weisz. Welke verhalen weet jij te vinden? Lotte Bijl trapt af met een verhaal over het mos dat je komt halen, over hoe een heksenkring ontstaat en zwammen die op gezichten groeien. Lees meer

Nieuws in beeld: Geen heil in het 'onheilshuis'

Geen heil in het 'onheilshuis'

Het ogenschijnlijk onschuldige adres Qingcheng Park 14-3-202 in Bejing werd na een zesvoudige moord een 'xiongzhai': een huis dat ongeluk brengt en schier onverkoopbaar is. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Horror, honden en verlangen 1

Horror, honden en verlangen

Deze week worden onze redacteurs blij van een film die de Gouden Palm waard is, een uitkomst voor hondenbezitters met een volle agenda en een debuutroman. Lees meer

10 procent is genoeg om een klimaatramp te voorkomen

10 procent is al genoeg om een klimaatramp te voorkomen

Volgens het laatste IPCC-rapport zijn we al cruciale kantelpunten in de opwarming van de aarde gepasseerd. Toch vindt Max Beijneveld hoop in de sociale wetenschap, die aantoont dat we voor duurzame verandering ook bereikbare kantelpunten bestaan. Lees meer

Column: Weten of je ooit moeder wil worden

Weten of je ooit moeder wil worden

Eva wordt geconfronteerd met de beruchte wel-of-geen-kinderen-vraag en zet de voor- en nadelen tegenover elkaar. Lees meer

Vrees de cocon niet: ze is nog warm

Vrees de cocon niet

Nu de feestjes voorzichtig weer op gang komen, beseft Rijk Kistemaker hoeveel hij níet heeft gemist. Gestrand tussen veganistische sneakers en gesprekken over Jeff Bezos verzint hij voor zichzelf een stiller leven. Een tip over verlangen naar lauwe thee en warme cocons. Lees meer

Nieuws in beeld: Remkes haalt de rem eraf

Remkes haalt de rem eraf

De nieuwe informateur Johan Remkes heeft duidelijk minder geduld dan zijn voorgangers. En terecht, vindt Rueben Millenaar. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 51

Wees jezelf, ook achter glittercoulissen

Deze week worden onze redacteurs blij van authenticiteit, een nieuw boek van een favoriete schrijver en glitter. Lees meer

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Net als in Amsterdam rijzen de huren in Berlijn de pan uit. Regelingen om die stijging tegen te houden - zoals de zogenaamde Mietendeckel ('huurdeksel') - worden teruggedraaid, met grote protesten als resultaat. Nina Läuger sloot zich bij een van de protesten aan. Lees meer

Nu wordt er niet meer in mijn wangen geknepen 5

Nu wordt er niet meer in mijn wangen geknepen

Hoe schrijf je over iets wat niet meer tastbaar is? Miray van der Bend schreef een collagegedicht over vakanties van vroeger in Turkije. Over de geur van het vliegveld, de granaatappels in de tuin van haar oma, de rimpels op haar gezicht. Lees meer

Pijn en glorie

Pijn en glorie

Jonathan van der Horst onderzoekt mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 3, over Pedro Almodóvars film Dolor y Gloria. Lees meer

Gebroken Kaars van Sanne Balen over yoga, liefde en leed

Gebroken Kaars

De hoofdpersoon schrikt ondersteboven wakker. Hoe geef je jezelf een houding als je wereld op zijn kop staat? De titel van dit kortverhaal van Sanne van Balen over yoga, liefde en leed is tevens de aanbevolen leeshouding. Leg je kamer eens langs je benen omhoog, en begin. Lees meer

Hard//hoofd zoekt eindredacteuren! 1

Hard//hoofd zoekt eindredacteuren!

Hard//hoofd is op zoek naar scherpzinnige eindredacteuren (fictie/non-fictie) die ons tijdschrift structureel willen komen versterken. Lees meer

Nieuws in beeld: Alleen samen houden we de crisis gaande?

Alleen samen houden we de crisis gaande?

Vaker dan elk ander Europees volk geven Nederlanders hun medemens ervan de schuld dat de coronacrisis nog steeds voortduurt. Lees meer

Blik of een Lappendeken 3

Blik of een lappendeken

Een fragment uit het afstudeerwerk van Dino de Haas, een sciencefictionstrip over de alledaagse horror van productiviteit, over queer relaties en queer geluk. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Steek die maar in je zak!

Steek die maar in je zak!

Deze week worden onze redacteurs blij van enthousiaste opstekers (op gepast volume), kunst in je broekzak en een wisselaccount op Twitter. Lees meer

De maakbare mens

De maakbare mens

Zijn mensen net als machines? Het bezoek van een monteur laat Marthe van Bronkhorst nadenken over haar eigen bedrading. Lees meer

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Naast de indrukwekkende documentaire 'I Am Not Your Negro' zijn ook de boeken en essays van James Baldwin de moeite waard, meent Roel Meijvis. Baldwin leert ons wat het betekent om mens te zijn, juist door geen antwoord te geven op die vraag. Lees meer

tot de zon onder gaat / de kleine dingen

tot de zon onder gaat / de kleine dingen

In de gedichten van Nora van Arkel spoelen herinneringen aan en wordt er lego in de sloot gegooid. 'Alsof een eindeloze hoeveelheid tijd zich voor me uitstrekte / loom achterover ging liggen totdat het hele /landschap tijd was geworden'. Lees meer

(Geen onderwerp)

(geen onderwerp)

Vijf huisgenoten proberen via e-mails in contact te blijven over hun huis dat steeds viezer wordt. Lees meer