Asset 14

Verhaaltje

‘‘Er was eens, heel lang geleden, een gezin dat het niet zo breed had. De ouders maakten zich ernstige zorgen over de toekomst. Uitzicht op enige meevallers was er niet en iemand in hun kennissenkring om nog met goed fatsoen bij aan te kunnen kloppen evenmin, al bij iedereen hadden ze schulden lopen. De vader was houthakker, maar dat was zo’n beetje iedereen in die tijd, dus dan krijg je op zeker moment natuurlijk met verzadiging van de markt te maken. En als hij nou nog een enigszins goede houthakker was, dan had het wellicht allemaal nooit zo ver hoeven te komen. Maar deze man werkte met slecht onderhouden, botte materialen, resulterend in een bedroevend eindproduct. Soms probeerde hij er nog wat van te maken, door ergens een mal figuurtje in te kerven. Alsof daar iemand op zat te wachten. Zijn afnemers waren er ieder geval in het geheel niet over te spreken en zoiets gaat men dan toch rondbazuinen in zo’n sprookjesbos.

De moeder had geen werk of uitkering, maar in die tijd hoorde je daar niemand over. Het had ook allemaal niet zoveel uitgemaakt, als ze het huishouden nou maar een beetje fatsoenlijk bij zou houden. Dikke lagen stof op lelijk meubilair, dat is toch geen prettige sfeer om in te gedijen? Volgens sommige versies van het verhaal was het trouwens niet de biologische moeder, maar ik weet niet wat dat nou weer goed zou moeten praten. Stiefmoeders zijn toch een beetje de Marokkanen van het sprookjesbos, maar je kan je afvragen of het al dan niet aanwezig zijn van een bloedband überhaupt vermeld dient te worden. Het gaat op den duur toch behoorlijk stigmatiserend werken.

Enfin, om een lang verhaal kort te maken, die ouders besluiten op zekere nacht om hun kinderen ergens diep in het bos te droppen. Kijk, dat scheelt dan toch weer, want je hebt domweg minder monden te voeden. Natuurlijk ben je er dan nog niet, maar het is tenminste het begin van verandering. Die kinderen heetten trouwens Hans en Grietje. In sommige versies van het verhaal is Grietje de oudste, in sommige Hans, maar in geen enkele is het leeftijdsverschil erg groot, dus wat doet het er ook eigenlijk toe.

Die twee hadden natuurlijk allang in bed moeten liggen, maar in plaats daarvan zitten ze een beetje hun ouders af te luisteren. Van respect voor privacy hebben die twee waarschijnlijk nooit gehoord. Zodoende zijn ze helemaal op de hoogte van het uitje dat hen te wachten staat. En Hans, dat was toch wel een pienter joch hoor, sluipt dan de tuin in om kiezelsteentjes te verzamelen. Kijk, lieverd, je moet goed begrijpen, in die tijd hadden ze nog helemaal geen GPS.

Illustratie: Merlijn van Bijsterveld

De volgende dag lopen ze dus door dat woud en Hans laat af en toe zo’n steentje vallen en die ouders hebben niks door, want die zijn druk bezig hun vaste lasten te herberekenen. Op een gegeven moment zegt die al dan niet biologische moeder dat de kinderen maar even moeten lunchen en dan haalt ze uit haar rugtas van die kadetjes met zweterige plakken kaas. Natuurlijk is dat als afleidingsmanoeuvre bedoeld, want zo gauw de broodjes zijn weggewerkt zijn die ouders nergens meer te bekennen. Hans heeft wel wat kruimeltjes van het broodje in zijn jaszak bewaard. ‘Wie weet komt dat ooit nog eens van pas,’ denkt hij, met een haast sacraal gevoel van vooruitziendheid. En inderdaad, nadat ze via het steentjesspoor weer thuis zijn beland en de volgende dag de hele onderneming met een hoop gemor opnieuw kan beginnen, strooit hij ditmaal geen stenen maar kruimels achter zich. Op zich leuk, zo’n variatie om de sleur te doorbreken, maar Hans wordt nu wel met zijn gebrek aan ornithologische kennis geconfronteerd. De enige mogelijkheid om nog terug te komen wordt door snavels vermalen. En nogmaals, ik kan dit niet vaak genoeg benadrukken, GPS was er nog niet.

Goed, die twee dwalen dus een tijd door dat bos en de bossen in die tijd, daar kon je door dwalen hoor. Toen nog wel. Door al dat gedwaal beginnen die kids een partij honger te krijgen, dat wil je niet weten. Dan ontwaren ze een woning die geheel en al uit zoetwaren is opgebouwd. Daar kan je je nu geen voorstelling meer bij maken. Ik weet zeker dat je de bouwaanvraag er in geen eeuwigheid doorheen zou krijgen. Stucwerk van superfoods, dat is wellicht andere koek. Maar dit waren compleet andere tijden, met compleet andere opvattingen. De mensen hadden nog geen idee van wat allemaal slecht voor ze is. Hoe dan ook, Grietje neemt een hap van het raamkozijn, Hans stort zich op de voorgevel. Worden ze opeens door een krakende stem beticht van huisvredebreuk. Heeft die stem wel een punt, vind ik.

Al rap komt de aap uit de mouw, en blijkt dat mens een heks te zijn. En heksen, zoals je ongetwijfeld weet, eten kinderen. En daar kan je natuurlijk van alles van vinden, en ik wil dat soort praktijken zeker niet goed praten, maar laten we niet voorbijgaan aan het feit dat die mensen er ook niks aan kunnen doen dat ze met zo’n voorkeur geboren zijn.

Hoe dan ook, met hun knuisten vol suikerwerk staren de twee vandaaltjes in de gifgroene ogen van de bewoonster van het pand. Een pijnlijke situatie, voor alle betrokkenen. Ik zou zeggen dat... Annika? Slaap je al? Kom op zeg, we zitten nog niet eens op de helft van het verhaal. Nou ja, laat dan maar. Welterusten.’’

Mail

Kasper van Royen is Hard//hoofd-redactielid, is naast vader ook filosoof, ex-docent, ex-dichter, ex-echtgenoot, popfetisjist en postbode.

Merlijn van Bijsterveld is illustrator. Zijn illustraties zijn vaak humoristisch van aard waarbij hij een andere draai aan de context geeft.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer

:De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

Hij wil de DSM weggooien, spreekt controversieel over euthanasie, drank, de ggz... wat niet? Wie ís de allerlaatste Zomergast? Psychiater Jim van Os, dus. ‘Wat je uiteindelijk nodig hebt, is een ander mens.’ Lees meer

Oh Sultan, pахмат, maar ik voel niet hetzelfde

Oh Sultan, pахмат, maar ik voel niet hetzelfde

Na een paardentocht in Kirgizië wordt voor Jip van Steenis duidelijk dat haar connectie met gids Sultan een andere wending nam dan ze had verwacht. Wat gaat er allemaal verloren in de interculturele vertaling wanneer je als toerist een band opbouwt met iemand in het buitenland? En hoe begeef je je in deze heteronormatieve dynamiek als biseksueel, in een land waar je niet queer mag of durft te zijn? Lees meer

Sigrid Kaag blijft diplomatisch bij Zomergasten, heel even komt ze los

Sigrid Kaag blijft diplomatisch bij Zomergasten, heel even komt ze los

Janine Abbring begint het gesprek met de woorden: “Je bent de afgelopen paar jaren veelvuldig bekeken door andermans ogen, maar vanavond kies jij de beelden.” Dat zet meteen de toon, maar roept ook de vraag op: zal doorgewinterde diplomaat Sigrid Kaag, met haar altijd politiek correcte antwoorden, het achterste van haar tong laten zien, of... Lees meer

Dingen die ik nooit gedaan heb

Dingen die ik nooit gedaan heb

Op een warme avond in een koele loods loopt een jonge vrouw een bekende professor tegen het lijf. Met de geur van opgedroogd zweet en de aanblik van een duur kapsel neemt Faye Schumacher ons mee in een ontmoeting tussen Vanessa en Meneer de Professor. Lees meer

:Zomergast Tommy Wieringa ziet ruimte: 'Er is nog heel veel te redden'

Zomergast Tommy Wieringa ziet ruimte: 'Er is nog heel veel te redden'

Tommy Wieringa verleidt je op fantastische wijze om samen met hem een doodlopende steeg in te lopen. Met een lach en een handig gebaar wijst hij de kijker op de fonkelende scherven onder ieders voeten. 'Er is nog heel veel te redden.' Lees meer