Asset 14

Kinderfeest

‘‘Zwarte Piet is zwart.’’ Zonder het te weten citeert onze tweejarige dochter de premier. Wij laten het daar niet zomaar bij zitten, als ouders van de eenentwintigste eeuw.
‘‘Kan hij dan niet ook groen zijn, of blauw?’’ probeert mijn vrouw.
‘‘Of rood met gouden stippen?’’ vul ik haar aan.
Annika kijkt ons met grote ogen aan, we zien haar denken. Tot onze opluchting geeft ze een verlossende knik.
‘‘Ja,’’ zegt ze. ‘‘Dat kan.’’
Boven haar hoofd geven papa en mama elkaar een vluchtige kus. Het zal dan toch allemaal nog goed gaan komen met de feestdagen dit jaar.
‘‘Of,’’ horen we Annika, op een toon alsof ze zich opeens iets herinnert.
‘‘Of, of, of…’’
De spanning in de woonkamer stijgt.
‘‘Of zwart.’’
Ze spreekt het woord uit alsof het de gewichtigste kleur ter wereld is.
‘‘Ja, nee, oké, vooruit, soms,’’ stamelen haar moeder en ik door elkaar.
Annika krijgt de slappe lach. Ze denkt dat wij een spelletje aan het spelen zijn.
‘‘Welles, welles,’’ zegt ze. ‘‘Zwarte Piet is zwart. Zwart is-ie.’’

Voor het slapen vertel ik Annika doorgaans een verhaaltje, maar deze avond gaan we Sinterklaasliedjes oefenen. Morgen zal de goedheiligman immers in Amsterdam arriveren. Ik begin met de eerste klassieker die bij me opkomt.
‘‘Dáár wordt aan de deur geklopt. Hard geklopt, zacht geklopt. Dáár wordt aan de deur geklopt. Wie zou dat zijn? Wees maar gerust mijn kind, ik ben een goede vrind...’’
Langzaam dringt tot mij door dat ik uit dat immense repertoire uitgerekend het allerfoutste nummer heb uitgekozen. Een nummer dat zelfs door de ferventste advocaten van de pietermantraditie steeds vaker wordt overgeslagen. Een nummer dat binnen een paar jaar alleen nog op pakjesavond zal worden aangeheven door seniele opa’s. Mijn dochter had kunnen opgroeien zonder enige notie van dit verderfelijke lied, maar ik zit er nu middenin en er kan geen twijfel over bestaan dat zij het een prachtnummer vindt, zo vrolijk wipt ze op mijn schoot. Ik probeer te stoppen, maar mijn mond zingt verder, gevangen in die onverbiddelijke Oud-Hollandse cadans.
‘‘Ook al ben ik zwazwazwa...’’
‘‘Zwazwa?’’ hoor ik Annika vraagtekens zetten bij de authenticiteit van mijn tekst. Het is nu een kwestie van doorzetten, anders zal ze nooit meer iets van mij aannemen. Ik verander de tekst gewoon in iets onzinnigs, wat doet het er ook toe, al die kinderliedjes slaan zo vaak nergens op. Ik schraap mijn keel.
‘‘Ook al ben ik zwaar bebloed, arbeid is goed.’’
Annika klapt in haar handjes. ‘‘Nog een keer,’’ roept ze.

Illustratie: Gino Bud Hoiting

We staan op de Nieuwe Amstelbrug ingeklemd tussen honderden vol verwachting kloppende harten. Er varen al enkele pietenbootjes onder ons door, de Stoomboot kan elk moment komen. Een paar pieten op rolschaatsen delen pepernootjes uit. Ze zijn allemaal zwart, op een na.
‘‘Kijk eens Annika, die Piet is rood,’’ zeg ik tegen mijn kleine schat. Ze kijkt de andere kant op en zegt laconiek: ‘‘Zwarte Piet is zwart.’’
Een gespierde kerel met een motorbroek en zijn dochter op zijn nek, klopt mij op mijn schouder. ‘‘Dat kind heb gelijk. Belachelijke vertoning, zo’n rooie ertussen. Zwarte Piet is zwart.’’
‘‘Zwart zijn ze,’’ beaamt Annika, wijzend naar een sloep met twee dozijn dansende exemplaren.
‘‘Tja, ik weet niet,’’ zeg ik, ‘‘kijk, het is natuurlijk een heel gevoelig onderwerp, maar tijden veranderen en…’’
‘‘Gewoon goed bezig, makker,’’ zegt de motorrijder. ‘‘Ben blij dat er in dit kutlandje tenminste nog wat normen en waarden worden bijgebracht.’’
Hij draait zich om, naar de Rode Piet, en roept: ‘‘Zwarte Piet is zwart, Zwarte Piet is zwart.’’ Annika kirt van plezier. Even later staat de halve brug haar leus te scanderen. De andere helft roept ‘‘boe’’, ‘‘respect’’ en ‘‘racisme’’. Rode Piet rolschaatst er gauw vandoor.

Het tumult stopt abrupt wanneer het getoeter van de Stoomboot klinkt. Gebroederlijk zwaaien vriend en vijand naar de Goedheiligman. Pas wanneer hij weer uit het zicht verdwenen is wordt de verbale oorlog voortgezet. Het lijkt me tijd om naar huis te gaan, voordat de boel zal escaleren. Tot mijn grote schrik zie ik dat Annika niet meer voor mij staat.

Licht in mijn hoofd van paniek draai ik mij om. Dan zie ik haar in het midden van de mensenmassa staan. Stampend van vrolijkheid zingt ze ‘‘Ook al ben je zwaar bebloed, arbeid is goed’’.
De motorvader kijkt mij geschrokken aan. ‘‘Gast, dat gaat nou weer echt veel en veel te ver,’’ zegt hij.
‘‘Dat is, dat is gewoon ziek,’’ zegt een vrouw, die met haar handen de oren van haar zoontje dichthoudt.
‘‘Ach, het creatieve kinderbrein,’’ lach ik. ‘‘Ik sta gewoon aan jullie kant, hoor.’’
‘‘Aan wiens kant?’’ vraagt de motorvader.
‘‘Ja, het is natuurlijk ook heel erg dubbel.’’ Ik zwaai met mijn handen, maar ik weet niet wat ik uitbeeld.
‘‘Bah, wat vind ik dit erg zeg,’’ zegt een man met een snorretje. Het is mijn oud-docent Duits, ik hoop niet dat hij mij herkent. ‘‘Verderfelijke ideeën in een onschuldig hoofdje stoppen en er dan niet eens de verantwoordelijkheid voor nemen.’’

De mensen op de brug komen eensgezind dichterbij. Annika en ik lopen met toenemende vaart naar onze fiets en scheuren dan naar huis.

Mail

Kasper van Royen is Hard//hoofd-redactielid, is naast vader ook filosoof, ex-docent, ex-dichter, ex-echtgenoot, popfetisjist en postbode.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziAdjunct-uitgever
het laatste
Tip: Ga naar je werk

Ga naar je werk

Ook als je kantoortuin of favoriete koffietentje met laptopaansluiting gesloten is, kun je naar werk. Nora van Arkel liet zich betoveren door het sprankje magie dat nodig is om onszelf van eindeloze pyjamadagen te bevrijden. Lees meer

 O, Big Brother, Where Art Thou?

O, Big Brother, Where Art Thou?

Camera's op kruispunten en in gebouwen die je niet alleen volgen, maar zelfs herkennen en gegevens van je verzamelen. Hoe dichtbij is die dystopische toekomst? Lees meer

 1

Een radslag weg

Deze week worden we blij van kleine dingen die je tijdens je zelfisolatie kan doen. Zonder dat we de druk voelen deze tijd te gebruiken om een Ottolenghi-recept uit te proberen of de badkamer opnieuw te betegelen. Lees meer

Ons hulsel ligt verscholen

Emma Zuiderveen onderzoekt de digitale werkelijkheid in deze twee gedichten over performance, schijn en vega-worst. Lees meer

Tip: Ga een potje schaken

Ga een potje schaken

Jihane Chaara heeft een hobby uit de oude doos nieuw leven ingeblazen: het schaken. Het spel blijkt een grote metafoor voor het echte leven. Een tip om niet te haasten, je verbeelding in te zetten en natuurlijk om een vermakelijk spel te spelen. Lees meer

Kosmische Mixtape 1

Kosmische Mixtape

Een playlist met kosmische muziek om onze themaweek uit te luiden in stijl! Lees meer

Automatische concepten 36

So simple that we couldn't

Twee mannen zoeken antwoorden op vragen die ze niet begrijpen, om tot een allesomvattend inzicht te komen. Lees meer

 Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Hemel en aarde worden bewogen om levens te redden, en je slaat aan het protesteren tegen het dragen van mondkapjes en de kortstondige inperking van je vrijheid. Illustrator Rueben Millenaar keek van boven op de aarde neer en zag een mensheid die elk gevoel van perspectief kwijt is. Lees meer

Hemellichaamgedichten

Alle sterrenstelsels drijven langzaam uit elkaar

Yentl van Stokkum is behoorlijk fan van sterrenkunde. Voor de Kosmische Week schreef ze een reeks gedichten over astronauten, zwarte gaten en afgebeeld worden met een stralenkrans (ook al ben je daar eigenlijk te bescheiden voor). Lees meer

Alles Vijf Sterrenbeelden: Een kosmische quarantaine 7

De kosmische kijk- en luisterhoroscoop

Onze mediums hebben een horoscoop gemaakt om je weer terug op aarde te brengen. Voor als je even uit je hoofd en in je scherm of je speakers wilt. Lees meer

De droomwereld van Maaike Fransen

De videokunst van Maaike Fransen als droomwereld (deel 1)

Er is geen samenvatting, omdat dit een beveiligd bericht is. Lees meer

De aarde als jukebox

De aarde als jukebox

Imre van Son nodigt je met dit verhaal uit om deel te nemen aan een kosmische Zoom-vergadering. Wees gewaarschuwd: ‘Subtiele signalen die je in een offline-gesprek opvangt – lichaamstaal gezichtsuitdrukkingen, robot-expressie – ontbreken of worden vertekend in een online conversatie.’ Lees meer

Wat zich ontvouwt in de ruimte

Wat zich ontvouwt in de ruimte

Al jaren kijkt Marte Hoogenboom uit naar de lancering van James Webb, de opvolger van de beroemde Hubble-telescoop. We doen alles om onze plek in het heelal te begrijpen, terwijl we soms alleen maar willen horen dat het wel goedkomt met ons. Lees meer

Het Archief der Verloren Gedachten

Het Archief der Verloren Gedachten

Voor de Kosmische Week schreef Annemieke Dannenberg een kort verhaal over Gijsje Nachtegaal: een eenzame oudere die op zoek is naar een verloren gedachte... en daarbij wordt geholpen door een mysterieus call-center. Lees meer

 Kosmisch perspectief

Kosmisch perspectief

Tomas Mutsaers zoekt in zijn werk naar het wonderlijke van de wereld. Doelloos flanerend richt hij zijn lens met een kosmisch perspectief, zoals een telescoop door een wazige voorgrond van de atmosfeer kijkt, en scherpstelt op wat zich daarachter bevindt. Lees meer

Azul

Azul

'Azul', een kort verhaal van Nora van Arkel, verkent de uitwassen van een driehoeksverhouding. Hoe verwerk je verlies wanneer je aan de kant bent gezet? Lees meer

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Wie leest er tegenwoordig nog een horoscoop om te weten wat de dag, de maand het jaar je brengt? Nou, best veel mensen dus. Het is zelfs een wereldwijde trend. Ook Else Boer geeft toe regelmatig de astrologie in te duiken. Op zoek naar een verklaring gaat ze na wat astrologie de moderne mens kan bieden. Lees meer

Tip: Bouw een tedere takkenhut

Bouw een tedere takkenhut

Rijk Kistemaker troost zich tijdens de coronacrisis met de kosmische vraagstukken die Lars von Triers Melancholia opwerpt. Hoe rouwen we om het verlies van de aarde of - iets kleiner - een achteloze manier van leven? Lees meer

Hard//hoofd gaat op een ruimte-odyssee

Hard//hoofd gaat op een ruimte-odyssee

Tijdens de Kosmische week stijgen we duizenden kilometers boven het aardoppervlak uit, om daar te reflecteren op het heelal en op onszelf, op de astrologie en op onze omgang met de aarde. Lees meer

 De ene bij is de andere niet

De ene bij is de andere niet

Wat als de ene bijensoort (onze geliefde honingbij) 299 andere bijensoorten verdrukt? Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers zo goed mogelijk kunnen ondersteunen. Een niet-commerciële vrije ruimte als Hard//hoofd is in deze tijd bijzonder, en jouw steun hieraan is onmisbaar. Als je vóór 1 juni aanmeldt dan ontvang je als dank een kunstwerk van Raquel van Haver en mag je gratis naar ons jubileumevenement. Sluit je nu aan bij Hard//hoofd!

Meer info